TTNET A.Ş. ile Türkiye Radyo Televizyon Kurumunun ve Krea İçerik Hizmetleri ve Prodüksiyon A.Ş. ile Turkuvaz Atv Televizyon Prodüksiyon A.Ş.’nin spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak rekabeti kısıtlayıcı uygulamalarda bulundukları iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN,
Doç. Dr. Tahir SARAÇ, Kenan TÜRK
B. RAPORTÖRLER: Dr. Bülent GÖKDEMİR, Cemile YÜKSEK, Feyami ÇAĞLAYAN C. BAŞVURUDA
BULUNAN: - Doğan TV Digital Platform İşletmeciliği A.Ş.
Temsilcisi: Av. Şahin ARDIYOK
Büyükdere Caddesi Bahar Sokak No.13 River Plaza Kat 11-12
34394 Levent, Şişli, İstanbul
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILANLAR: - Krea İçerik Hizmetleri ve Prodüksiyon A.Ş.
Cihannuma Mah. Yıldız Cad. No: 46 Beşiktaş, İstanbul
- TTNET A.Ş.
Esentepe Mah. Salih Tozan Sok. Karamancılar İş Merkezi D
Blok No: 16 34394 Şişli, İstanbul
- Türkiye Radyo Televizyon Kurumu
Turan Güneş Bulvarı 06540 Or-An, Ankara
- Turkuvaz Atv Televizyon Prodüksiyon A.Ş.
Barbaros Bulvarı Cam Han No:153 Balmumcu, Beşiktaş,
İstanbul
(1) E. DOSYA KONUSU: TTNET A.Ş. ile Türkiye Radyo Televizyon Kurumunun ve Krea İçerik Hizmetleri ve Prodüksiyon A.Ş. ile Turkuvaz Atv Televizyon Prodüksiyon A.Ş.’nin spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak rekabeti kısıtlayıcı uygulamalarda bulundukları iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: TTNET A.Ş. (TTNET) ile Krea İçerik Hizmetleri ve Prodüksiyon A.Ş.’nin (DİGİTURK) spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak rekabeti kısıtlayıcı uygulamalarda bulundukları iddiası kapsamında başvuruda özetle,
- Doğan TV Digital Platform İşletmeciliği A.Ş. (D-SMART) dışındaki ödemeli
yayıncıların alt lisanslamaya ilişkin müzakere sürecine katılmamalarının dikkat çekici
olduğu,
- TTNET’in “premium” içeriğe ciddi yatırımlar yaptığı ve alt lisanslama sürecine
TTNET’in dahil olmamasının ve DİGİTURK’e alt lisanslamaya ilişkin teklif
sunmamasının TTNET’in geçmiş ticari stratejileri ile uyuşmadığı,
- UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi müsabakaları DİGİTURK açısından
büyük önem arz etmesine rağmen ilgili müsabakaların yayın haklarını 3 yıllığına
TTNET’in kazandığı, bu süreçte DİGİTURK ve TTNET’in ilgili ihaleye ilişkin
birbirlerinin teklifleri hakkında müzakereler yürüttükleri, danışıklı işlemlerde
bulundukları yönünde müvekkilleri şirkete duyumların ulaştığı
Sayfa 2
belirtilerek DİGİTURK ve TTNET’in alt lisanslama konusunda uyumlu hareket etmek suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’a (4054 sayılı Kanun) aykırı davrandıkları iddia edilmiştir. Ayrıca, başvuru konusu hakkında bilgi almak amacıyla 19.04.2015 tarihinde Kurum binasında başvuru sahibi teşebbüsün temsilcileri ile yapılan toplantıda başvuru sahibi tarafından UEFA ihalesine TTNET’in Türkiye Radyo Televizyon Kurumu (TRT), DİGİTURK’ün ise Turkuvaz Atv Televizyon Prodüksiyon A.Ş. (A Spor) ile birlikte katıldığı ifade edilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 10.04.2015 tarihinde giren başvuru üzerine hazırlanan 26.06.2015 tarih ve 2015-2-16/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu, 07.07.2015 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 15-28/392-M sayı ile TTNET, TRT, DİGİTURK ve A Spor hakkında önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Anılan karar uyarınca düzenlenen 10.09.2015 tarih ve 2015-2-16/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; TTNET, TRT, A Spor ve DİGİTURK’ün UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi Spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak rekabeti kısıtlayıcı uygulamalarda bulundukları iddiasını destekleyecek bulguların bulunmaması, aksini ortaya koyacak belgelerin varlığı dikkate alınarak anılan teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı belirtilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
I.1.1. İlgili Ürün Pazarı
(5) Dosya konusu iddia 2015-2016 sezonu UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi spor karşılaşmalarının hakları ile ilgilidir. Spor müsabakalarının yayın hakları ile ilgili piyasaların değerlendirilmesinde futbol müsabakalarının “premium” nitelikte bir içerik olup olmadığı hususunun tespiti kritik öneme sahiptir. Zira yayıncılık piyasasında “premium” içeriğe erişim, pazardaki rekabetin ve pazar gücünün asıl belirleyicisi olarak kabul edilmektedir.
(6) Bu hususa ilişkin olarak ilgili içeriğin, tüketicinin yayıncı kuruluş tercihinde ne kadar etkili olduğunun değerlendirilmesi gerekmektedir. Diğer ülkelerin yaklaşımı [1] ve Türkiye’de kültürel yapı dikkate alındığında tüketicinin satın alma tercihinde futbol karşılaşmalarının diğer içeriklerden (film, diğer spor müsabakaları) daha önemli rol oynadığı kabul edilmektedir. Zira Avrupa Birliği Komisyonu UEFA kararında [2] ilgili pazarın “yıl içerisinde düzenli şekilde oynanan futbol karşılaşmalarının TV yayın haklarının elde edilmesi” şeklinde tanımlanabileceğini, buna neden olarak bu karşılaşmaların yayın haklarının TV kanalına belirli bir marka imajı yaratarak yayıncının, perakende pazarda, diğer içerikler ile ulaşılamayacak olan belli bir izleyici tabanına ulaşmasını sağladığını belirtmiştir.
(7) Kurulumuzun yayın haklarını incelediği geçmiş tarihli kararlarında da benzer bir yaklaşım benimsendiği görülmektedir. Söz konusu kararlarda [3] spor müsabakalarının diğer içeriklerden ayrı bir pazar oluşturduğu kabul edilerek ilgili ürün pazarı “Türkiye 1. 1 OECD, Competition Issues in Television and Broadcasting, 2013.
2 Case COMP/C.2-37.398. “Joint selling of the commercial rights of the UEFA Champions League”, 23.07.2003. OJ L 291/25.
3 Kurulumuzun 11.10.1999 tarihli ve 99-46/500-316 sayılı, 06.02.2001 tarihli ve 01-07/62-19 sayılı, 28.08.2002 tarihli ve 02-50/636-258 sayılı, 12.08.2004 tarihli ve 04-52/699-180 sayılı, 10.11.2005 tarihli ve 05-59/880-237 sayılı, 26.09.2005 tarihli ve 05-61/900-243 sayılı kararları.
Sayfa 3
Profesyonel Futbol Ligi (daha sonra Süper Lig) maçlarının/karşılaşmalarının yayın hakları(nın satışı) pazarı” olarak tanımlamıştır.
(8) Bu çerçevede, dosya konusu iddiaya ilişkin olarak ilgili ürün pazarı “2015-2016 sezonu UEFA Avrupa Ligi ve UEFA Şampiyonlar Ligi futbol müsabakalarının televizyon yayın hakları pazarı” olarak belirlenmiştir.
I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
(9) Hakkında önaraştırma yürütülen tarafların Türkiye genelinde yayın ve satış-pazarlama faaliyetlerini sürdürmesi, ülkenin herhangi bir bölgesindeki rekabet koşullarının diğer bölgelerden farklılık göstermemesi nedeniyle ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
I.2. Yapılan İnceleme ve Tespitler
I.2.1. Yerinde İncelemede Elde Edilen Belgeler
(10) Önaraştırma kapsamında 20.08.2015 tarihinde DİGİTURK ve TTNET’te yapılan yerinde incelemelerde, TTNET ile DİGİTURK’ün UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak danışıklı işlemlerde bulunduğu iddiasını destekleyecek herhangi bir bilgi ve/veya belgeye rastlanmamıştır. Aksine, bu iddiayı mesnetsiz kılacak bilgi ve belgelere ulaşılmıştır. Bu belgelere aşağıda yer verilmektedir.
(11) DİGİTURK (…..) tarafından DİGİTURK (…..)’e gönderilen 04.06.2014 tarihli ve (…..) konulu e-postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
(…..TİCARİ SIR…..)
(12) Yukarıda yer verilen belgede, UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi spor karşılaşmalarının yayın haklarına yönelik DİGİTURK’ün rekabetçi bir yaklaşım benimsediği görülmektedir.
(13) TTNET’de yapılan yerinde incelemede ise aşağıdaki yazışmalara ulaşılmıştır. Bu yazışmalarda bahsedilen ek, 08/2015 tarihli (…..) konulu DİGİTURK’e hitaben kaleme alınmış yazıdır.
(…..TİCARİ SIR…..)
(14) Yukarıdaki yazışmalar incelendiğinde, TTNET’in DİGİTURK’ten alt lisanslama ile ilgili teklifini revize etmesini talep ettiği, ilgili yazışmaların tarihi gözetildiğinde TTNET’in inceleme konusu ihalenin gerçekleştiği tarihten sonra alt lisanslama ile ilgilendiği anlaşılmaktadır.
I.2.2. Değerlendirme
(15) Başvuru sahibi tarafından ileri sürülen temel iddia, DİGİTURK ile TTNET’in aralarında anlaşmak suretiyle pazar paylaştıkları bu çerçevede, UEFA Şampiyonlar Ligi ve Avrupa
Sayfa 4
Ligi yayın hakları ihalesine ilişkin birbirlerinin teklifleri hakkında müzakereler yürüttükleri, danışıklı işlemlerde bulundukları ve buna karşılık TTNET’in, DİGİTURK’ten 04.11.2014 tarih ve 14-43/804-361 sayılı Rekabet Kurulu kararı kapsamında Türkiye Paket A maç yayın haklarının devri konusunda talepte bulunmadığı şeklindedir.
(16) Yapılan yerinde incelemelerde, TTNET ile DİGİTURK’ün UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi ve Türkiye Ligi spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin olarak işbirliği içinde bulunduklarına ilişkin herhangi bir bilgi ve/veya belge bulunamamıştır.
(17) Aksine, yukarıda yer verilen belgelerde, DİGİTURK’ün UEFA Avrupa Ligi ve Türkiye Ligi spor karşılaşmalarının yayın haklarına ilişkin ihaleye ilgi gösterdiği, TTNET’in de Türkiye Ligi maç yayın haklarının devri konusunda talepte bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla, başvuruda yer verilen iddianın mesnedinin bulunmadığı, bu nedenle söz konusu iddiaya ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında herhangi bir işlem yapılmasına yer olmadığı kanaatine varılmıştır.
(18) Dosya kapsamında yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi tarafından ayrıca 19.04.2015 tarihinde yapılan toplantıda, UEFA ihalesine TTNET’in TRT, DİGİTURK’ün ise A Spor ile birlikte katıldığı ifade edilmiştir. UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi karşılaşmaları, ödemeli yayıncılık yapan kanallar ve açık yayın yapan kanallar için iki farklı paket şeklinde pazarlanmaktadır. 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un (6112 sayılı Kanun) “kamunun önemli olaylara erişimi” başlıklı 17. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Üst Kurul, toplum için büyük önem arz eden ulusal ve uluslararası olayları; ülke geneline şifresiz ve ücretsiz yayın yapan televizyon kanallarından canlı veya banttan yayınlanmasını temin etmek amacıyla, konuyla ilgili diğer kurumların görüşlerini de almak suretiyle bir önemli olaylar listesi hazırlayarak ilan eder. Önemli olaylar listesi Üst Kurulca aynı usulle güncellenebilir.” hükmü yer almaktadır. Bu hüküm uyarınca UEFA Avrupa Ligi ve UEFA Şampiyonlar Ligi’nin yarı final ve final karşılaşmaları Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından “önemli olay” olarak nitelendirilmiştir [4]. Bu bağlamda, TRT ve A Spor’un 6112 sayılı Kanun hükmü ve Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun kararı uyarınca ihaleye katılmak zorunda olduğu, bu nedenle başvuruda iddia edilen rekabet karşıtı davranış bakımından bir etkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
(19) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.