Tunçkaya Kimyevi Maddeler Tic. ve San. AŞ’nin tek kontrolünün Azelis S.A.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER: Barış BİRCAN, Özlem NARHIN

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: Azelis S.A.

Temsilcileri: Av. Aslı ERKLİ, Av. Özge Bahar HASŞERBETÇİ

Büyükdere Cad. No:193/4 34394 Levent/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Tunçkaya Kimyevi Maddeler Tic. ve San. AŞ’nin tek kontrolünün Azelis S.A. aracılığıyla EQT AB tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 09.02.2022 tarih, 25257 sayı ile giren ve eksiklikleri 04.04.2022 tarih, 26845 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 04.04.2022 tarih ve 2022-3-008/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Başvuruda; Tunçkaya Kimyevi Maddeler Tic. ve San. A.Ş.’nin (TUNÇKAYA) hisselerinin tamamının ve tek kontrolünün Azelis S.A. (AZELİS) aracılığıyla EQT Grubu (EQT) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmektedir.

(5) Bildirim konusu işlem öncesinde Fatma TUNÇ, Emre TUNÇ ve Emrah TUNÇ tarafından ortak kontrol edilen TUNÇKAYA’nın tek kontrolü AZELİS aracılığıyla nihai olarak EQT’ye geçecektir. Söz konusu işlemin gerçekleşmesiyle TUNÇKAYA’nın kontrol yapısında kalıcı değişiklik meydana geleceğinden, bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu tespit edilmiştir.

(6) Devre konu teşebbüs TUNÇKAYA, gıda bileşenleri ve katkı maddeleri de dahil olmak üzere özel kimyasal maddelerin dağıtımı faaliyetlerinde bulunmaktadır. Teşebbüs ayrıca özel kimyasal maddelerin dağıtımı faaliyetlerinin bir parçası olmak suretiyle bazı kimyasal madde ve bileşenlerini karıştırarak bir takım harmanlama/karışım (blending) çalışmaları yapmak suretiyle ortaya kendi markası altında ara ürünler çıkarmaktadır [1]. TUNÇKAYA’nın dağıtımını yaptığı koruyucu ürünler ve katkı maddeleri; et, süt, konserve, sakız vb. gibi başta gıda sektöründe olmak üzere diş macunu, tekstil, deterjan gibi çeşitli alanlarda da girdi olarak kullanılabilmektedir [2]. Devredenlerin 1 Bildirim formuna göre bu ara (harman) ürünler, TUNÇKAYA’nın özel kimyasal maddelerin dağıtımı işinde ayrı bir iş kolu olmayıp destekleyici bir faaliyettir.

[2] http://www.tunckaya.com/tr (Erişim tarihi: 17.03.2022)

gerçekleştirmekte olduğu faaliyetleri haricinde başkaca bir ticari faaliyeti bulunmamaktadır.

(7) Bildirim konusu işlemin devralan konumunda olan EQT ise finansal bir yatırım fonu olup Kuzey Avrupa bölgesine odaklanmak suretiyle, öncelikli olarak Avrupa’da yatırım yapmayı hedeflemektedir. Birçok teşebbüs ve işbirliklerini bünyesinde bulunduran EQT, Türkiye’de kontrol ettiği çeşitli portföy şirketleri aracılığıyla faaliyet göstermektedir. EQT kontrolündeki portföy şirketleri, 2021 Türkiye cirolarını ihracat satışları yoluyla veya Türk iştirakleri vasıtasıyla elde etmiştir.

(8) Tarafların faaliyet alanları incelendiğinde, EQT’nin Türkiye’de hizmet sunan iştiraklerinden yalnızca AZELİS’in faaliyetlerinin devre konu teşebbüs TUNÇKAYA’nın faaliyetleri ile örtüştüğü değerlendirilmektedir. AZELİS, Türkiye’de gıda bileşenleri dâhil olmak üzere özel kimyasal maddelerin ve sınırlı düzeyde olmak üzere standart kimyasalların distribütörlüğünü yapmaktadır. 2019 yılında AZELİS, Ekin Kimya Tic. AŞ’nin tam kontrolünü devralmıştır [3]. Böylece AZELİS TÜRKİYE’nin ürün yelpazesi; ilaç kimyasalları, aktif farmasötik bileşenler (API), ara maddeler, temiz oda solüsyonları, dayanak standartları ve farmakopenın yanında içecek koruyucusu olarak kullanılan Lanxess’s Velcorin’ı ve BASF gıda ürünlerini de içerecek şekilde genişlemiştir.

(9) Bildirim formunda yer verilen bilgiler çerçevesinde, devralan AZELİS ve devre konu TUNÇKAYA’nın ticari faaliyetlerinin Türkiye’de “özel kimyasal maddelerin dağıtımı” pazarında yatay olarak örtüştüğü değerlendirilmektedir. Öte yandan planlanan işlemin dikey olarak etkilenen pazar yaratmadığı, bu kapsamda tarafların faaliyet alanları özel kimyasalların dağıtımı pazarında yatay olarak örtüşmekle birlikte pazarda dikey örtüşmenin bulunmadığı değerlendirilmektedir.

(10) Kimyasal madde dağıtımı pazarı kendi içinde “toptan kimyasal madde dağıtımı”, “standart kimyasal maddelerin dağıtımı” ve “özel kimyasal maddelerin dağıtımı” olmak üzere üç alt pazara ayrılmaktadır [4]. Özel kimyasal maddelerin dağıtımı, özel kimyasalların küçük hacimlerde dağıtımını kapsamakla birlikte standart kimyasal madde dağıtımından farklı olarak bu faaliyette alıcıya ürünle ilgili detaylı bilgi ve teknik destek verilmektedir. Genellikle ilaç sektöründe faaliyet gösterenler ile birlikte vernik, boya, gıda, deterjan, kişisel bakım ve kozmetik ürünlerin, endüstriyel kimyasalların üreticileri tarafından talep edilmektedir. Özel kimyasal maddelerin dağıtımı pazarı parçalanmış bir yapıya sahip olması nedeniyle yoğunlaşma seviyesi düşük, rekabetçi bir pazardır [5].

(11) AZELİS ve TUNÇKAYA’nın “özel kimyasal maddelerin dağıtımı” pazarında 2019-2021 yılları arasında sahip oldukları pazar paylarına aşağıdaki tabloda yer verilmektedir. 3 05.12.2019 tarih ve 19-43/13-306 sayılı Kurul kararı.

4 01.04.2021 tarih ve 21-18/218-91 sayılı, 05.12.2019 tarih ve 19-43/713-306 sayılı, 16.10.2015 tarih ve 15-38/609-206 sayılı, 08.12.2010 tarih ve 10-76/1566-603 sayılı, 27.12.2007 tarih ve 07-92/1172-457 sayılı, 14.03.2012 tarih ve 12-11/369- 104 sayılı, 05.03.2014 tarih ve 14-09/173-73 sayılı Kurul kararları 5 30.12.2020 tarih ve 20-57/787-348 sayılı Kurul kararı.

Tablo 1: AZELİS ve TUNÇKAYA’nın 2019-2021 Yılları Arasında Özel Kimyasal Maddelerin Dağıtımı Pazarındaki Pazar Payı Verileri [6] (%)

Teşebbüsler 2019 2020 2021

AZELİS (…..) (…..) (…..)

TUNÇKAYA (…..) (…..) (…..)

TOPLAM (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu

(12) Mevcut bilgilere göre; ilgili ürün pazarı en dar biçimde gıda bileşenleri ve katkı maddeleri dağıtımı pazarı olarak tanımlansa dahi tarafların söz konusu pazardaki toplam pazar paylarının etkin rekabeti azaltmayacak düzeyde kalacağı anlaşılmaktadır. AZELİS ve TUNÇKAYA’nın “gıda bileşenleri ve katkı maddeleri dağıtımı” pazarında 2019-2021 yılları arasında sahip oldukları pazar paylarına aşağıdaki tabloda yer verilmektedir.

Tablo 2: AZELİS ve TUNÇKAYA’nın 2019-2021 Yılları Arasında Gıda Bileşenleri ve Katkı Maddeleri Dağıtımı Pazarındaki Pazar Payı Verileri [7] (%)

Teşebbüsler 2019 2020 2021

AZELİS (…..) (…..) (…..)

TUNÇKAYA (…..) (…..) (…..)

TOPLAM (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu

(13) Tarafların etkilenen pazarlardaki pazar payları incelendiğinde söz konusu pazar paylarının çok düşük seviyelerde olduğu, işleme izin verilmesi durumunda özel kimyasal maddelerin dağıtımı pazarında meydana gelecek toplam pazar payının yaklaşık %(…..) olacağı anlaşılmaktadır.

(14) Diğer yandan, dosya kapsamında farklı sektörlerdeki müşterilere özel kimyasal maddelerin dağıtımı yapılırken aynı dağıtım ağının, araçların ve depolama sistemlerinin kullanıldığı ifade edilmiştir. Ayrıca, bir endüstriden başka bir endüstriye geçmek için, bir özel kimyasal madde dağıtıcısının hedef endüstriye bağlı olarak personelini ikame etmesi veya yetiştirmesi gerektiği bunun da şirketler için düşük seviyede maliyete sebep olacağı bu sebeple de rekabet hukuku anlamında özel kimyasal maddeler distribütörü olan teşebbüsün bir sektörden başka bir sektöre hizmet vermeye geçiş yaparken yalnızca düşük maliyete maruz kalacağı, özel kimyasal maddelerin dağıtımı pazarında herhangi bir giriş engelinin (lisans, izin ya da ruhsat) bulunmadığı ve şirketlerin özel kimyasal maddelerin dağıtımına başlayabilmesi için yüksek yatırımlara yol açabilecek herhangi bir teçhizat ya da araç filosu almasının gerekli olmadığı, potansiyel olarak pazara yeni giriş yapacak olan teşebbüslerin bunları üçüncü kişilerden kiralayarak elde edebileceği ifade edilmiştir. Bu sebeple de özel kimyasal maddelerin dağıtımının özel/yüksek seviye uzmanlık gerektirmemesi dikkate alındığında pazara giriş engellerinin düşük olduğu değerlendirilmektedir.

(15) Sonuç olarak birleşik teşebbüslerin pazardaki paylarının toplamının düşük olmasının yanı sıra pazara giriş engellerinin bulunmaması ve hâlihazırda pazarda önemli 6 Sunulan pazar payı verilerinin satış değeri üzerinden hesaplandığı ve kesin verilere ulaşılamadığından tahmini olarak sunulduğu ifade edilmiştir. Öte yandan satış miktarı bazında verilere ulaşılamadığı belirtilmiştir.

7 Sunulan pazar payı verilerinin satış değeri üzerinden hesaplandığı ve kesin verilere ulaşılamadığından tahmini olarak sunulduğu ifade edilmiştir. Öte yandan satış miktarı bazında verilere ulaşılamadığı belirtilmiştir.

rakiplerin bulunması dikkate alındığında bildirim konusu devralma işleminin başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

H. SONUÇ

(16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.