Lord Corporation (Lord)'ın iştiraki olan pAr Oberflaechenchemie GmbH vasıtasıyla, Henkel KgaA (Henkel)'nın…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN. B. RAPORTÖRLER: F. Yeşim AKCOLLU, Hakan Deniz KARAKOÇ

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Lord Corporation

Temsilcisi: Av.Tolga KARATAŞ

Lamartine Caddesi 10

34437, Taksim, İstanbul

D. TARAFLAR: - Lord Corporation

111 Lord Drive, Cary, North Carolina, 27511, ABD

- Henkel KgaA

HenkelStrasse 67, 40191, Duesseldorf, ALMANYA

E. DOSYA KONUSU: Lord Corporation (Lord)’ın iştiraki olan pAr Oberflaechenchemie GmbH vasıtasıyla, Henkel KgaA (Henkel)’nın lastiğin substratlara iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentinin devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 7.3.2006 tarih, 1402 sayı ile giren ve 30.3.2006 tarih, 1931 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 14.4.2006 tarih ve 2006-1-30/Öİ-06-FYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 17.4.2006 tarih ve REK.0.05.00.00-120/54 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-29 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, Henkel’in lastiğin substratlara iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentinin Lord tarafından devralınması işlemine Rekabet Kurulu’nca izin verilmesi talebiyle yapılan başvuru değerlendirilmiş olup,

- Söz konusu işlemin pazar payı eşiği itibarıyla 1997/1 sayılı “Rekabet

Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında

Tebliğ” kapsamında bir devralma olduğu,

- Devralma işleminin, hakim durum yaratıcı ya da hakim durumu güçlendirici

nitelikte olmadığı,

- Bu nedenle rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu

doğurmayacağından hareketle devralmaya izin verilmesi gerektiği

ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

H.1.1. İlgili Ürün Pazarı

Devralmaya konu olan Henkel İş Kolu, Türkiye pazarında lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları ile lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplamalar ve floklama yapıştırıcıları pazarlarında faaliyet göstermektedir. Lord ise Türkiye pazarında lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplamalar hariç olmak üzere yukarıda anılan pazarlar ile aktif sistemler, şok, titreme, gürültü ile hareketi yönetmek için kontrol edilebilir sıvı araçları, magneto-reolojik sıvılar ve cihazları pazarlarında faaliyet göstermektedir. Bu faaliyet alanlarından da anlaşılabileceği her iki tarafın faaliyetlerinin kesiştiği pazarlar; lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları ile lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik floklama yapıştırıcıları pazarlarıdır.

a) Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarı Lastiğin substrata yapıştırılması, genelde metal olan ancak metal yenileme, kumaş veya fiber glas gibi başka bir substrat olabilen belirli bir substrat ve lastik bir parça arasında sabit bir bağ oluşturulması yöntemidir. Lastiğin substrata yapıştırılması, yaygın olarak, substratın ince yapışkan olmayan bir yapıştırıcı madde ile kaplanmasıyla ve son olarak lastiğin pişirilmesi ile gerçekleştirilmektedir. Sanayi tipi yapıştırıcılar veya diğer kimyasallar, anılan yöntemin ikamesi olarak kullanılmamaktadır.

Bağlama maddeleri, üst uç ve alt uç ürün segmentlerine ayrılabilir. Üst-uç maddeler, titreme önleyici uygulamalar, metalle güçlendirilmiş pencere bandı profilleri ve diğer özel uygulamalar (örn: sert araba lastikleri, hortumlar, tekerlekler, düz mühür, contalar ve tank bandı gibi) için kullanılmaktadır. Bu bağlama sistemleri için başlıca uygulama alanı otomotiv tedarik sanayidir ve daha az oranla da havacılık, inşaat mühendisliği ve elektronik endüstrileridir. Üst uç yapıştırıcı sistemleri, sıklıkla teknik olarak dikkat gerektiren (örn: güvenlik) uygulamalarda kullanılmaktadır ve genel olarak bireysel müşterilerin ihtiyaç ve gereksinimlerini karşılamaktadır. Alt uç lastikli substrat RFL’li (resorcinol formaldehyde latex taban) araç lastiği fitillerinin yapıştırılmasına yönelik kimyasalları ve teknik olarak daha az dikkat gerektiren uygulamalara yönelik ürünleri kapsar.

Hem Lord hem de Devredilen Henkel İş Kolu, lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarının münhasıran üst-uç

1

segmentinde faaliyet göstermektedirler. Ürün fiyatları, ürün özellikleri, fonksiyonellikleri ve tedarik yönlü yerine kullanılabilirlik bakımından, üst-uç ve alt uç lastiklerin yapıştırıldığı substrat kimyasalları birbirleri arasında değiştirilebilir değillerdir ya da sadece sınırlı bir çerçevede değiştirilerek kullanılabilirler. Ancak bu ürünlerin üretimi aynı teknolojilere dayanmakta ve bu alt pazarlardaki tüm teşebbüslerin bahsi geçen ürünlerin tümünü kolaylıkla üretme kapasitesi bulunmaktadır. Bu nedenle arz ikamesi yönünden değerlendirildiğinde ürünlerin tek bir pazar içerisinde yer alması gerektiği anlaşılmaktadır.

b) Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarı

Kaplama, belirli bir fonksiyonelik veya kozmetik bir görünüm kazandırmak için lastik yüzeylerin işlenmesi yöntemidir. Kaplama lastik bir parça veya yüzeye bir kaplama maddesi uygulanmasıyla gerçekleştirilir. Kilit bir fonksiyonel uygulama ise otomobil kapıları gibi metal veya cam yüzeylerin lastik profil ve/veya su geçirmez bir bariyerden kolay kurtulmasına imkan sağlamak için lastik hava bantlarının kaplanmasıdır (düşük sürtünmeli kaplamalar). Türkiye pazarına yönelik olan satışlar göz önüne alındığında Henkel’in lastik kaplama satışları gerçekleştirdiği ancak Lord’un herhangi bir satışının söz konusu olmadığı ifade edilebilir.

Floklama yapıştırıcıları lastik yüzeylere belirli bir fonksiyonellik veya kozmetik bir görünüm kazandırmak için uygulanan işleme yöntemidir. Floklama kısa polyamide veya polyesterden yapılan boylu yoğun fiber katmanının belirli bir hızda kuruyan floklama yapıştırıcısı vasıtasıyla lastik bir yüzeye veya parçaya yapıştırılmasını ifade eder. Buradaki kilit fonksiyonel uygulama, metal veya cam yüzeylerin kolay kurtulması ve/veya su geçirmez bariyerin devamlılığını sağlamak için lastik hava bantlarının uygulanmasıdır. Hem Devredilen Henkel İş Kolu ve hem de Lord sadece floklama işlemi için gerekli olan yapıştırıcıyı üretmektedir. Floklamanın yerine lastik yüzeye floklanmış bant yapıştırılması yöntemi de kullanılabilir. Ancak devralma tarafları olan teşebbüslerden herhangi birisi bu banttan üretmemektedir.

Floklama lastik profillere yönelik yapıştırıcılar ve kaplamalar farklı teknolojilere (yapıştırıcı vb. kaplama) dayanmakta ve kısmen farklı şirketler tarafından üretilmektedir ancak kaplama ve floklama lastik profillere yönelik yapıştırıcılar, talep yönünden geniş bir şekilde birbirlerinin yerine kullanılabilmektedirler. Her iki ürün de metal ve/veya cam yüzeylerin kolay kurtulmasına ve/veya su geçirmez bir bariyerin sürekliliğine imkan vermek için ve/veya kozmetik görünüm için sürtünmeyi azaltmak üzere uygulandığından, fonksiyonelliği geniş ölçüde benzerdir. Bu nedenle bu ürünlere ilişkin ürün pazarını lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarları olarak tanımlanması uygun görülmektedir.

Yukarıdaki değerlendirmeler ışığında ve bu dosya çerçevesinde, devralma işlemine konu olan ilgili ürün pazarlarının “lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarı” ile “lastik yüzeylerin 1 Üst-uç lastiklerin uygulanması metal ve kumaş olarak farklı alanlarda yapılmaktadır. Türkiye’de, Devredilen Henkel İşi’nin ve Lord’un üst-uç lastiklerin kumaşlara yapıştırılmasına yönelik bağlama maddeleri alanında herhangi bir satışı bulunmamaktadır.

işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarı” olarak olarak belirlenmiştir.

H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

Gerek Lord’un, gerekse Devredilen Henkel İşi’nin tüm Türkiye genelinde faaliyette bulunmalarından hareketle bildirim konusu devir işlemi açısından ilgili coğrafi pazar, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları”dır.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Dosyada yer alan bilgilere göre, devir işlemi Henkel’in lastiğin substratlara iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentinin tamamen Lord’un kontrolüne geçecek olması nedeniyle devralma işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi anlamında bir devralmadır.

Tarafların ilgili ürün pazarlarındaki 2005 yılına ait pazar payları ve ciroları Tablo 1’deki gibidir.

Tablo 1-Tarafların İlgili Ürün Pazarlarındaki Toplam Ciroları ve Pazar Payları

Ciro (YTL) Pazar Payı (%)

İlgili Ürün Pazarları

Lord Henkel Lord Henkel

Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına (………) (………) (…) (…)

yönelik lastik kimyasalları

Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik (………) (………) (…) (…)

kaplama ve floklama yapıştırıcıları

Tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğin 4. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen ciro eşiğini aşmamakla birlikte, toplam pazar payları (%.... ve %....) söz konusu fıkradaki pazar payı eşiğini aşmaktadır; dolayısıyla, gerçekleştirilen işlem izne tabi bir devir işlemidir.

Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarında faaliyet gösteren rakipler arasında Rohm and Haas, Chemical Innovations Ltd., Dalton Dynamics, Wacker Chemie ve Rhodia bulunmaktadır. Ayrıca henüz Avrupa pazarına girmemiş olan çeşitli rakipler Japonya’da ve Hindistan’da faaliyet göstermektedir. Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarında ise Rohm and Haas, GE Bayer Silicones, Klüber, Whitford ve Acheson faaliyet göstermektedir.

İlgili ürün pazarlarında büyük otomotiv şirketlerinin yüksek alım güçlerinin olması, ilgili ürün pazarında taşıma maliyetlerinin düşük olması ve tedarikçi değiştirmenin çok kolay olması sebepleri ile pazara giriş oldukça kolaydır. Devralma işleminin sonuçlanmasının ardından, söz konusu ilgili ürün pazarlarında yoğunlaşma artışı yaşanacak olmasına rağmen pazarların rekabetçi yapısı ve yukarıda sayılan sebeplerden dolayı giriş engellerinin olmadığı göz önüne alınırsa, söz konusu devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında bir hakim durum yaratmayacağı veya mevcut bir hakim durumu güçlendirmeyeceği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında imzalanan anlaşmanın 13.1. maddesinde devirin ardından 3 yıl boyunca satıcıya (Henkel) bazı rekabet etmeme yükümlülükleri getirilmektedir. Buna göre, 3 yıl süresince, Henkel veya iştirakleri devredilen iş kolunda iştigal edemeyecekler, bu iş kolundaki müşterileri ayartmayacaklar, devrolunan çalışanları işten ayrılmaları yönünde teşvik etmeyecekler ve işin yürütülüş şeklini üçüncü şahıslara ifşa etmeyeceklerdir. Devredilen iş kolu mülkiyet hakları, know-how, mevcut tedarik sözleşmeleri, siparişleri ve mevcut ürünleri de kapsamaktadır. Dolayısıyla, dosya konusu devralma işlemindeki yan sınırlama hükmünün birleşmenin uygulanması açısından doğrudan ilgili ve gerekli olduğu, ancak bu şekilde devredilen Henkel iş kolunun müşterilerinin bağlılığının sağlanabileceği ve devralınan malvarlığının değerinin karşılanabilmesinin mümkün olabileceği anlaşılmaktadır. Anılan kısıtlama süresi, uygulandığı coğrafi alan, konusu ve de tabi olan kişiler açısından, tanımlanan amacı gerçekleştirmek için makul ve zaruri olarak değerlendirilmiştir.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

Bildirime konu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, ancak işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, satıcıya getirilen 3 yıllık rekabet yasağının makul bir yan sınırlama sayılarak bildirime konu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.