İçeriğe geç
Tüm kararlar

Rekabet Kurulu Kararı

Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Kent Kart) Ile Oyakbank A.Ş.

Menfi Tespit ve Muafiyet06-29/358-89Karar tarihi: 24.04.2006Yayımlanma tarihi: 02.06.2006

Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Kent Kart) Ile Oyakbank A.Ş. (Oyakbank) arasında Adana ilinde kurulan "Elektronik Ücret Toplama ve Araç Takip Sistemi" işinin işletimi konusunda operasyonel ve finansal işlemlerde işbirliği yapılmasına ilişkin olarak akdedilen "Protokol"e menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi ile konuya ilişkin şikayetin değerlendirilmesi.

Karar bilgileri

Karar sayısı
06-29/358-89
Karar tarihi
24.04.2006
Yayımlanma tarihi
02.06.2006
Karar türü
Menfi Tespit ve Muafiyet

Karar metni

9 sayfa · 21.804 karakter

Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.

Resmî kararı Rekabet Kurumu'nda görüntüle

Sayfa 1

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı: 2006-4-6(Muafiyet)
Karar Sayısı: 06-29/358-89
Karar Tarihi: 24.4.2006

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,

Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN

B. RAPORTÖRLER : Cihan AKTAŞ, M. Haluk ARI

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

20

D. ŞİKAYET EDEN: Mehmet ÇATLAKKAYA

Yeşilyurt Mh. 43. Sk. No:3 Seyhan/Adana

E. TARAFLAR: - Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

Somuncu Sk. Basmacı Han No:17/1 34431

Beyoğlu/İstanbul

- Oyakbank A.Ş.

Eski Büyükdere Cd. Ayazağa Yolu No:6 34398

Maslak/İstanbul

30

F. DOSYA KONUSU: Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Kent Kart) Ile Oyakbank A.Ş. (Oyakbank) arasında Adana ilinde kurulan “Elektronik Ücret Toplama ve Araç Takip Sistemi” işinin işletimi konusunda operasyonel ve finansal işlemlerde işbirliği yapılmasına ilişkin olarak akdedilen “Protokol”e menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi ile konuya ilişkin şikayetin değerlendirilmesi.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.1.2006 tarih, 125 sayı ile giren şikayet dilekçesi ve 17.1.2006 tarih, 18 sayı; 6.3.2006 tarih, 1347 sayı ve 8.3.2006 tarih, 1430 sayı ile giren muafiyet/menfi tespit başvurusu üzerine düzenlenen 14.4.2006 tarih, 2004-4-6/MM-06-CA sayılı Muafiyet Ön İnceleme Raporu 18.4.2006 tarih, REK.0.08.00.00-130/92 sayılı Başkanlık önergesi ile 06- 29 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda,

Sayfa 2

- Bildirimi yapılan ve şikayet edilen Protokollerin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında muafiyetten yararlanmasının mümkün olmadığı,

- Bu haliyle Tebliğ hükümlerinin aşılması veya genişletilmesi niteliğinde olan, beş yıldan uzun süreli rekabet etmeme yükümlülüğü içeren Protokollere bireysel muafiyet verilmesinin de mümkün olmadığı,

- Protokollerin 2002/2 sayılı “Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği” kapsamında muafiyetten yararlanabilmesi için ilgili maddelerdeki rekabet etmeme yükümlülüğünün beş yıl ile sınırlandırılmasının yerinde olacağı, dolayısıyla ilgili Protokollerde Kurulca takdir edilecek bir süre içerisinde gerekli değişikliğin yapıldığının tevsik edilmesinin gerektiği,

- Aksi takdirde 4054 sayılı Kanun’un muafiyet ile ilgili hükümlerinden yararlanamayan sözleşmelerin tarafları hakkında Kanun’un 40. maddesi uyarınca soruşturma açılacağının ilgili taraflara bildirilmesinin uygun olacağı

görüşlerine yer verilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

Oyakbank tarafından Kent Kart’a ve motorlu taşıtlar kooperatiflerine sunulan hizmetler, vadesiz mevduat hesapları açarak bu hesaplar arasında günlük para akışını sağlamaktır. Bu çerçevede ilgili ürün pazarı, “mevduat kabulü ve hesaplar arası para transferi hizmetleri pazarı” olarak belirlenmiştir.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

Bankaların şubeleri aracılığıyla tüm Türkiye’de faaliyet göstermeleri ve ilgili hizmetler açısından rekabetin ülke çapında homojen dağıldığının aksine göstergeler bulunmaması dikkate alınarak, ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti Sınırları” olarak tespit edilmiştir.

80

I.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Bildirimin konusu, Adana ilinde toplu taşıma hizmeti veren kooperatiflerin üyelerinin otobüslerine Kent Kart isimli ödeme sistemi cihazlarının yerleştirilmesi ve ilgili kartların dağıtımını yapan Kent Kart ile üye motorlu taşıt kooperatiflerinin mevduat ve para transferi hizmetlerini Oyakbank’tan temin etmeleri amacıyla imzalanan Protokol’e muafiyet tanınması talebinden ibarettir.

Şikayet dilekçesinde ise, Oyakbank ile S.S. 178 Motorlu Taşıtlar Kooperatifi arasında “Elektronik Ücret Toplama ve Araç Takip Sistemi Protokolü” imzalandığı, uygulamada çıkan sorunlar nedeniyle, üyelerce kooperatif

Sayfa 3

yöneticilerinden başka bankalarla da çalışılması talep edildiğinde, Oyakbank ile imzalanan sözleşmenin 8. ve 13. maddeleri uyarınca bu bankanın 10 yıl boyunca sisteme hizmet veren tek banka olacağının, onun rızası olmadan başka bankalarla çalışılamayacağının öğrenildiği; Oyakbank’a münhasırlık veren 8. madde ile sözleşme süresini belirleyen 13. maddenin 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddelerine aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmektedir.

I.2.1. Protokollerin Niteliği

Protokollerin 1. maddelerinde Oyakbank ile Kentkart’ın ve Oyakbank ile kooperatiflerin Adana ilinde kurulacak “Elektronik Ücret Toplama ve Araç Takip Sistemi” işinin işletimi konusunda operasyonel ve finansal işlemlerde işbirliği yapmak üzere mutabakata vardıkları; Bankanın temel yükümlülüğünün Adana Kent Kart aracılığı ile ödenen kullanım bedellerinin bayilerden tahsil edilmesi, kooperatiflere ve araç sahiplerine aktarılması ve aktarılan bedellerden firma, banka ve bayi komisyon bedellerinin tahsil edilmesi olduğu belirlenmiştir. Bu itibarla bildirime konu sözleşme ve şikayete konu sözleşme hizmet alımına yönelik anlaşmalardır.

Kent Kart tarafından işletilen sistem genel olarak bankalar tarafından sunulan ödeme sistemlerine benzerlik göstermektedir. Ödeme sistemleri, paranın dolaşımını sağlayan bir fon transfer sistemi olarak tanımlanabilir. Kartlı ödeme sistemleri ise, genellikle bankalar tarafından işletilen ve iki müşterinin farklı iki bankadan hizmet alması durumunda aradaki bilgi ve para akışının sağlanabildiği sistemlerdir. Kent Kart sisteminin işleyişi de bir kartlı ödeme sistemi gibidir. Bu sistemde üç taraf bulunmaktadır: Kent Kart (kartları ihraç eden ve araç sahipleriyle anlaşarak cihazları yerleştiren), araç sahipleri ve kart hamilleri. Kent Kart, kredi kartı ve banka kartı sistemlerindeki ihraççı ve kabulcü banka işlevlerini bir arada yürüten teşebbüstür. Bankacılık hizmetlerini de ihtiyaç duyduğu takdirde dışarıdan temin etmekte veya bu para aktarımı işini de kendisi üstlenmektedir. Kartların tüketicilere dağıtımı ise, Kent Kart ile sözleşmesi bulunan dolum bayilikleri kanalıyla yapılmaktadır.

I.2.2. Oyakbank ile Kent Kart Arasında Akdedilen Protokol

Protokol’ün 3. maddesine göre bankanın yükümlülükleri; kendisine teslim edilen kartları saklamak, formatlamak, kartları bayilere teslim etmek, bayilerden kart bedellerini tahsil etmek, kartların bayiye teslimine kadar sigorta poliçesi kapsamından sorumlu olmak, bilgisayar sistemi üzerinde tutulan yükleme limit bilgisini güncellemek, bayilerin kart yükleme cihazlarına parasal değer yüklemek, bilgisayar sistemi için 25-30 metrekarelik klimalı bir oda tahsis etmek ve sistem için yeterli sayıda personel görevlendirmek, sistemin birtakım operasyonel giderlerini karşılamak, sistemin kesintisiz çalışmasını temin etmek için gereken tedbirleri almaktır. Ayrıca bankanın bu işler için hiçbir bedel talep etmeyeceği de sözleşmede düzenlenmiştir.

Protokol’e göre Kent Kart, Oyakbank’a yazılım ve donanım masrafları kendisine ait olmak üzere ABIM adlı bir bilgisayar sistemi kuracaktır. Protokol’de kurulan

Sayfa 4

sistemin yazılım, donanım ve bakım sorumluluğunun Kent Kart’a ait olduğu düzenlenmiştir.

Protokol’ün 8. maddesinde ise, banka tarafından verilecek hizmetlere ilişkin olarak, bayi tahsilatlarının yapılacağı bir hesap tesis edileceği, her iş günü bayiden %3, Kent Kart’tan %2 komisyon kesintisinden sonra kalan tutarın Kent Kart hesabına yatırılacağı; Kent Kart talimatı ile bayi hesaplarına aktarım yapılacağı; ABİM aracılığı ile gelen bilgilere göre toplu taşıma kooperatiflerinin hesaplarına ilgili tutarların aktarılacağı; bu tutarlar üzerinden %3 Kent Kart, %2 bayi ye ve %0,6 banka komisyon bedeli alınacağı; yıllık kart kullanım bedellerinin Kent Kart hesabına aktarılacağı; iade taleplerinin karşılanması durumunda bankanın iade tutarlarını hesaplardan düşerek ödeyeceği hükümlerine yer verilmiştir.

Protokol’ün 9. maddesinde “Firma tarafından Adana Kent Kart uygulamasının, Adana ilinde Firma tarafından genişletilip farklı alanlara yaygınlaştırılmasının talep edilmesi ve işbu farklı alanlardaki perakendeci işyerlerine yapılacak kullanım bedeli ödemelerinin Havuz 2 hesabından karşılanarak yapılması durumunda; Banka, yukarıdaki hizmetleri Protokol hükümlerine uygun olarak verdiği sürece servis sağlayan tek banka olacaktır.” hükmüne yer verilmiştir.

Protokol’ün 12. maddesinde ise protokolün 9.3.2005 tarihinde 10 yıl süre için imzalandığı ve tarafların sözleşmenin bitim tarihi olan 9.3.2015 tarihinden en az üç ay önce ihbarda bulunmak kaydıyla tazminatsız olarak sözleşmeyi feshedebileceği; protokol koşullarına aykırılık halinde her iki tarafın da süre sonunu beklenmeksizin ve her zaman çekilecek ihtarname ile Protokolü sona erdirebilecekleri belirtilmektedir.

I.2.3. Oyakbank ile Motorlu Taşıtlar Kooperatifleri Arasında Akdedilen Protokol

Şikayet dilekçesi ekinde gönderilen Oyakbank ile Adana Halk Otobüsleri Odası, SS 178, SS 59, SS 72, SS 184 ve SS 118 Motorlu Taşıtlar Kooperatifleri arasında imzalanan “Elektronik Ücret Toplama ve Araç Takip Sistemi Protokolü”nün 8. maddesinde “Oyakbank, yukarıdaki hizmetleri Protokol hükümlerine uygun olarak verdiği sürece servis sağlayan tek banka olma özelliğini sürdürecektir. Toplu taşıma kooperatifleri, söz konusu hizmetleri, farklı bankalara Oyakbank’ın yazılı muvafakati olmaksızın veremeyecektir.” hükmü yer almaktadır.

Protokol’ün 12. maddesinde ise, Protokol kapsamında Banka nezdinde her bir motorlu taşıtlar kooperatifi adına açılmış hesapların yalnızca Protokol’de öngörülen işlemlerin ikmali için kullanılacağı, hiçbir kooperatifin bu hesaplar üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunmayacağı düzenlenmiş ve kooperatiflerin hesaplardan para çekemeyeceklerini, virman yoluyla başka hesaba ve/veya başka bankaya para aktaramayacaklarını ve bu hesap için herhangi bir şekilde faiz talep edemeyeceklerini taahhüt ettikleri hükme bağlanmıştır.

Sayfa 5

Protokol’ün 13. maddesinde ise Protokolün 9.3.2005 tarihinde 10 yıllık bir süre için imzalandığı, tarafların 9.3.2015 tarihinden en az 3 ay önce yazılı ihbarda bulunmak kaydıyla tazminatsız olarak Protokolü feshedebileceği, Protokol koşullarına aykırılık halinde, her iki tarafın da süre sonunu beklenmeksizin ve her zaman çekilebilecek ihtarname ile Protokolü sona erdirebileceği belirtilmektedir.

190

I.2.4. Grup Muafiyeti Değerlendirmesi

2002/2 sayılı “Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği”nin “Kapsam” başlıklı 2. maddesi hükmü ile, üretim veya dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetlerin alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar Tebliğde belirtilen koşulları taşıması kaydıyla grup muafiyeti kapsamına alınmıştır.

Dosya mevcudu bilgilere göre, Kent Kart’a ve kooperatiflere mevduat kabulü ve hesaplar arası para transferi gibi bankacılık hizmetleri sağlayan Oyakbank ile Kent Kart ve kooperatifler, üretim veya dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet göstermektedirler. Ayrıca, taraflar arasındaki anlaşma, sayılan hizmetlerin Kent Kart ve kooperatifler tarafından alınmasını konu edinmektedir. Bu çerçevede ilgili protokoller birer dikey anlaşmadır.

Öte yandan, 2002/2 sayılı Tebliğ'in 5. maddesinde,"Bu Tebliğ ile tanınan muafiyet anlaşmada yer alan alıcıya getirilen belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğüne uygulanmaz." hükmü yer almaktadır. Rekabet etmeme yükümlülüğü ise 3. maddede “Alıcının anlaşma konusu mal veya hizmetlerle rekabet eden mal veya hizmetleri üretmesini, satın almasını, satmasını ya da yeniden satmasını engelleyen doğrudan veya dolaylı her türlü yükümlülük” olarak tanımlanmıştır. Buna göre Oyakbank ile Kentkart arasında ve ayrıca Oyakbank ile kooperatifler arasında imzalanan protokollerde yer alan sırasıyla 9. ve 8. maddelerin, Kent Kart ve kooperatiflerin başka bankalardan bankacılık hizmeti almamayı kabul ettiği hükümlerinin rekabet etmeme yükümlülüğü niteliği taşıdığına şüphe bulunmamaktadır. Ancak söz konusu rekabet etmeme yükümlülüğünün süresi sözleşmede 10 yıl olarak belirlendiğinden Tebliğ’in 5. maddesine aykırılık söz konusudur.

220

Tebliğ’in 5. maddesi, muafiyetin rekabet yasağına ilişkin hükme uygulanmayacağını hükme bağlamaktadır. Dolayısıyla grup muafiyetinden yararlanan bir anlaşmada 5. maddede belirtilen nitelikte rekabet yasağına ilişkin bir hüküm yer alması durumunda, anlaşma grup muafiyetinden yararlanmaya devam edecek; ancak rekabet yasağı getiren düzenleme muafiyetten yararlanamayacaktır.

Dosya mevcudu bilgilerden, mezkur Protokollerde düzenlenen -rekabet yasağı içerenler haricindeki- hükümlerin 2002/2 sayılı Tebliği kapsamına girdiği anlaşılmaktadır. Bu noktada, Protokollerin 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının değerlendirilmesi yerinde olacaktır.

Sayfa 6

I.2.5. Bireysel Muafiyet Değerlendirmesi

I.2.5.1. Malların Üretim ve Dağıtımı ile Hizmetlerin Sunulmasında Yeni Gelişme ve İyileşmelerin ya da Ekonomik veya Teknik Gelişmenin Sağlanması

Söz konusu protokoller, Oyakbank tarafından Kent Kart’a ve motorlu taşıtlar kooperatiflerine bankacılık hizmetleri verilmesini konu edinmektedir. Protokollerin tek bir bankadan hizmet alınmasını öngörmekle birlikte, toplu taşıma alanında kartlı ödeme sistemlerinin yaygınlaştırılması bakımından önemli bir gelişme sağladığı anlaşılmaktadır. Zira yolcular, Kent Kart sistemi sayesinde para veya bilet yerine kart kullanmakta ve yanlarında para/bilet bulundurma ihtiyacından kurtulmaktadır. Kent Kart bankacılık hizmetlerini dışarıdan alarak sistemin işleyişinde gerçekleştirilen para transferinin daha hızlı bir şekilde yapılmasını sağlamakta ve dolayısıyla sisteme katılan araç sayısını artırabilmektedir. Toplu taşıma hizmetlerinin sunulmasında ödemelerin kartla yapılır hale gelmesi, bu hizmetlerde teknik gelişme sağlanmasında önemli bir aşamadır. Protokollerden, kartların yaygınlaştırılarak yalnızca toplu taşımada değil, perakendecilerde de kullanılmasının planlandığı anlaşılmaktadır. Ayrıca, Kent Kart tarafından, yakın zamanda kartlara kredi kartı niteliğinin de eklenmesinin planlandığı ifade edilmiştir.

I.2.5.2. Tüketicinin Bundan Yarar Sağlaması

4. madde anlamında rekabeti sınırlayıcı etkileri olan bir anlaşmanın muafiyet alabilmesi için, malların dağıtımı veya hizmetlerin sunulmasında elde edilen iyileşmenin tüketiciye yansıtılması gerekmektedir. Kanun'da tüketicinin ekonomik gelişmeden yarar sağlaması gerektiği belirtilmekle birlikte, yararlanmanın ölçüsü ve kapsamı hususunda herhangi bir ifade yer almamaktadır. Tüketicinin yarar sağlaması açısından beklenen genellikle fiyatlar seviyesindeki düşüş olmakla birlikte, satış sonrası etkin hizmetler, ürün çeşitliliğinin artması, tüketicinin ürüne daha kolay ulaşabilmesi, malın arzında devamlılığın sağlanması gibi koşullar da tüketicinin elde edeceği menfaat kapsamında değerlendirilebilir. Kent Kart sisteminin Oyakbank’tan bankacılık hizmetleri almasını ve sistemin işleyişindeki para transferi akışını düzenleyen protokoller sayesinde yolcular bilet/para taşıma zorunluluğundan kurtulmakta; bayiler aracılığıyla dağıtılan ve dolumu yapılan kartlarla daha gelişmiş bir sistem üzerinden toplu taşıma hizmetine ilişkin ödemelerini yapmaktadır. Sistemin diğer tüketicisi konumunda olan kooperatifler ise banka tarafından sağlanan hizmetler sayesinde daha düzenli ve sistematik şekilde sistemden kazançlarını tahsil edebilmektedir. Zira Protokoller kooperatiflerin hesaplarına ilgili bedellerin aktarılmasına ilişkin bir akış planı öngörmektedir. Sistemin sağladığı raporlar sayesinde para akışının sağlıklı bir şekilde banka tarafından yürütülmesi sağlanmaktadır. Bu çerçevede, hem yolcuların hem de kooperatiflerin hizmetlerin sunulmasındaki yeni gelişme ve iyileşmelerden yarar sağladıkları anlaşılmıştır.

Sayfa 7

I.2.5.3. İlgili Piyasanın Önemli Bir Bölümünde Rekabetin Ortadan Kalkmaması

280

Muafiyet tanınabilmesi için aranan üçüncü şarta göre, rekabeti sınırlayıcı anlaşma, ilgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kaldırılmasına yol açmamalıdır. Bankacılık hizmetlerinde Oyakbank’ın hakim durumda bulunmadığı ve bankalar arasında özellikle mevduat kabulü konusunda ciddi bir rekabet yaşandığı dikkate alındığında, Kent Kart’a ve kooperatiflere bankacılık hizmetlerini sunan tek bankanın Oyakbank olmasının veya sistemde yalnızca bir bankanın bulunmasının bankacılık hizmetleri piyasasının önemli bir bölümünde rekabeti ortadan kaldırmadığı neticesine varılmıştır. Kooperatiflerin hesaplarına günlük para akışının sistematik bir biçimde, sistemin sağladığı raporlardaki verilere dayalı olarak aktarılması, sistemde tek bankanın yer almasıyla daha etkin bir şekilde sağlanabilecektir.

I.2.5.4. Rekabetin (a) ve (b) Bentlerindeki Amaçların Elde Edilmesi İçin Zorunlu Olandan Fazla Sınırlanmaması

Teşebbüsler kural olarak anlaşma ile amaçladıkları ekonomik yararların gerçekleştirilmesinde rekabeti en az sınırlayıcı yöntemi tercih etmekle yükümlüdürler. Bu nedenle muafiyet değerlendirmesine esas olan bu son koşula aykırılık ya izlenen amacın elde edilmesi için rekabetin gereğinden fazla sınırlanması ya da rekabetin sınırlanması gereğinin dahi bulunmaması hallerinde söz konusu olabilir. Kent Kart sisteminin işleyişi bakımından sistemde tek banka olması rekabeti gereğinden fazla sınırlamamaktadır. Bununla birlikte, Oyakbank’ın 10 yıl boyunca Kent Kart’a ve kooperatiflere bankacılık hizmeti veren tek banka olmasının rekabetin (a) ve (b) bentlerindeki amaçların elde edilmesi için zorunlu olandan fazla sınırlanmaması koşulunu karşılamadığı kanaatine varılmıştır. Esasen, toplu taşımalarda kartlı ödeme hizmetleri, yakın dönemde teknolojideki hızlı ilerleme ile birlikte farklı boyutlar ve özellikler kazanabilecek bir hizmet türüdür. Bu nedenle, söz konusu sisteme ve sistem üyesi kooperatiflere 10 yıl süre ile tek bankadan hizmet almaları yükümlülüğü getirilmesi, rekabeti gereğinden fazla sınırlamaktadır.

310

Yukarıda yapılan değerlendirmeler sonucunda bildirime ve şikayete konu protokollerin 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesindeki muafiyet koşullarını, rekabet etmeme yükümlülüğünün süresi açısından, taşımadığı anlaşılmıştır. Ancak Kent Kart sisteminin işleyişinde para transferi işlemi oldukça önemli olup, Kent Kart’ın bu hizmeti bir banka veya finans kuruluşundan temin etmesi gereklidir. Bu çerçevede, 10 yıl süreli rekabet etmeme yükümlülüğü nedeniyle grup muafiyetinden yararlanamayan, ayrıca bireysel muafiyet koşullarını da aynı nedenle karşılamadığı anlaşılan söz konusu protokollerin 2002/2 sayılı Tebliğ’in sağladığı grup muafiyetinden yararlanabilmesi için bu protokollerdeki rekabet etmeme yükümlülüğünün beş yıla kadar olan bir süre ile sınırlandırılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

Sayfa 8

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

1. Oyakbank A.Ş. ile motorlu taşıt kooperatifleri ve Oyakbank A.Ş. ile Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. arasında akdedilen, Oyakbank A.Ş.'nin Kent Kart’a ve kooperatiflere mevduat kabulü ve para transferi hizmetleri sağlamasını konu edinen protokollerin 2002/2 sayılı “Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği” kapsamında muafiyetten yararlanmasının mümkün olmadığına OYBİRLİĞİ ile,

2. Bu haliyle Tebliğ hükümlerinin aşılması veya genişletilmesi niteliğinde olan, beş yıldan uzun süreli rekabet etmeme yükümlülüğü içeren protokollere bireysel muafiyet verilmesinin de mümkün olmadığına OYBİRLİĞİ ile,

3. Söz konusu protokollerin 2002/2 sayılı “Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği” kapsamında muafiyetten yararlanabilmesi için ilgili maddelerdeki rekabet etmeme yükümlülüğünün beş yıla kadar olan bir süre ile sınırlandırılması gerektiğine, bu çerçevede anılan protokollerde gerekli değişikliğin yapıldığının 60 gün içinde Kuruma tevsik edilmesine OYÇOKLUĞU ile,

4. Aksi takdirde 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un muafiyet ile ilgili hükümlerinden yararlanamayan sözleşmelerin tarafları hakkında Kanun’un 40. maddesi uyarınca soruşturma açılacağının ilgili taraflara bildirilmesine OYBİRLİĞİ ile

karar verilmiştir.

Sayfa 9

(24.04.2006 tarihli ve 06–29/358-89 sayılı Kurul Kararı’na)

KARŞI OY GEREKÇESİ

Oyakbank A.Ş. ile kooperatifler ve Oyakbank A.Ş. ile Kent Kart İşletme Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Kent Kart) arasında akdedilen protokollerin 2002/2 sayılı “Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği” kapsamında “Grup Muafiyetinden” ve 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde ifade edilen “Bireysel Muafiyetten” yararlanamadığına dair çoğunluk görüşüne katılmakla birlikte,

Rekabet etmeme yükümlülüğüne dair 10 yıllık sürenin 3 yıl ile sınırlandırılması ve birden fazla banka ile çalışma olanağı sağlayacak şekilde protokoldeki hükümlerin değiştirilmesinin rekabetçi bir piyasanın oluşmasının temininde daha yararlı olacağı düşüncesiyle çoğunluk görüşüne bu yönden katılmıyoruz.

Kent Kart sisteminin işleyişi bakımından, Oyakbank’ın 10 yıl boyunca Kent Kart kartlı ödeme sistemine ve kooperatiflere bankacılık hizmeti veren tek banka olmasının, 4054 sayılı Kanun 5. maddesinin (d) bendinde ifade edilen “rekabetin (a) ve (b) bendindeki amaçların elde edilmesi için zorunlu olandan fazla sınırlanmaması” koşulunu karşılamadığı kuşkusuzdur. Bu sistemde üyelerin 10 yıl süre ile tek bankadan hizmet almaları yükümlülüğüne mecbur tutulmaları rekabetin gereğinden fazla sınırlandırıldığını göstermesi için yeterlidir.

Rekabetin sınırlandırılması sonucunu doğuran ve muafiyet koşullarını karşılamadığı anlaşılan, tek banka ile çalışma ile rekabet etmeme yükümlülüğünün süresi açısından, protokollerdeki ilgili hükümlerin değiştirilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, protokollerdeki ilgili hükümlerden, rekabet etmeme yükümlülüğünün 3 yıl ile sınırlandırılması ve tek banka ile çalışılmasının ise tercihe kısıntı getirmeksizin, birden fazla değişik bankalarla da çalışma olanağı sağlayacak şekilde değiştirilmesinin ilgili piyasada rekabetin tesisi anlamında daha olumlu sonuç doğuracağı kanaatini taşıdığımızdan, kararın 3. bendindeki çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.

Tuncay SONGÖR M.Sıraç ASLAN

İkinci Başkan Kurul Üyesi

Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.

Yargı süreci

1 dava

  • Oyak Bank A.Ş.

    Danıştay 13. Daire · Esas No: 2006/3868

    Dava kabul edildi — Kurul kararı iptal · üst mahkeme onadı

    Safahat

    1. 19.03.2015Üst mahkeme onadı· Dan. İdari Dava Dai. Gn. Krl.· 2013/4195
    2. 13.02.2013Üst mahkeme onadı· Dan. İdari Dava Dai. Gn. Krl.· 2008/3420
    3. 13.05.2008Dava kabul edildi — Kurul kararı iptal· Danıştay 13. Daire· 2006/3868
    4. 09.10.2006Yürütmeyi durdurma kabulü· Danıştay 13. Daire· 2006/3868

Dava ve safahat bilgileri Rekabet Kurumu'nun yayımladığı kayıtlardan alınmıştır. Bağlayıcı olan mahkeme kararlarının kendisidir.

Atıf zinciri

Aynı toplantıda alınan kararlar

Bu toplantının tüm kararları

Bu kararın işiniz için ne anlama geldiğini konuşalım

Rekabet hukuku uyumu, soruşturmalar ve birleşme-devralma süreçlerinde uçtan uca destek veriyoruz.