Ak-taş Dış Ticaret AŞ ve Whitechem SA’nın (Aktaş Grubu) kontrolündeki baz yağı, olefin, motor ve endüstriyel…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN,

Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER: Mesut MORGÜL, Ömer Mert AKÇİL, Çağan ÜNSAL,

Gamze GÜNDÜZ HALICI

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Azelis TR Kimya End. Ürün. İth. İhr. Tic. ve San. AŞ

Temsilcileri: Av. Özge Bahar HASŞERBETÇİ, Av. Aslı ERKLİ

Büyükdere Caddesi No: 193/4 34394 Levent/İSTANBUL

(1) D. DOSYA KONUSU: Ak-taş Dış Ticaret AŞ ve Whitechem SA’nın (Aktaş Grubu) kontrolündeki baz yağı, olefin, motor ve endüstriyel yağlayıcı üretiminde hammadde olarak kullanılan performans artırıcı katık kimyasalları ve özel kimyasal içerikler ve tamamlayıcılarına ilişkin tedarik ilişkilerinden oluşan iş kolunun tek kontrolünün Azelis TR Kimya Endüstrisi Ürünleri İth. İhr. Tic. ve San. AŞ aracılığıyla nihai olarak EQT AB tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 08.07.2022 tarih, 29608 sayı ile giren eksiklikleri 05.08.2022 tarih, 30073 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 11.08.2022 tarih ve 2022-3-052/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Başvuruda; EQT AB’nin (EQT) nihai kontrolünde olan Azelis Group NV’nİn (AZELİS GRUBU) bağlı ortaklığı Azelis TR Kimya Endüstrisi Ürünleri İth. İhr. Tic. ve San. AŞ (AZELİS TÜRKİYE) tarafından; baz yağı, olefin, motor ve endüstriyel yağlayıcı üretiminde hammadde olarak kullanılan performans artırıcı katık kimyasalları ve özel kimyasal içerikler ve tamamlayıcılarına ilişkin birtakım tedarik ilişkilerinden oluşan iş kolunun (HEDEF İŞKOLU), distribütörlük, tedarik sözleşmeleri, müşteri portföyü, stoklar, çalışanlar ve know how’ı içeren varlıkların satışı suretiyle Ak-taş Dış Ticaret AŞ (AKTAŞ) ve Whitechem SA’dAn (WHITECHEM) devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmektedir.

(5) Planlanan işlem kapsamında 17 Haziran 2022 tarihinde AZELİS TÜRKİYE ile AKTAŞ ve WHITECHEM arasında Varlık Alım Sözleşmesi (Sözleşme) imzalanmıştır.

(6) Söz konusu işlemin gerçekleşmesiyle hâlihazırda AKTAŞ ve WHITECHEM’in sahipliğinde bulunan ve AKTAŞ tarafından kontrol edilen HEDEF İŞKOLU’nun kontrolü AZELİS TÜRKİYE’ye geçecek; böylece HEDEF İŞKOLU’nun kontrol yapısında kalıcı değişiklik meydana geleceğinden bildirim konusu işlemin, 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in (2010/4

sayılı Tebliğ) 5. maddesi çerçevesinde bir devralma olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu tespit edilmiştir.

(7) İşlemin devralan konumunda olan AZELİS TÜRKİYE, özel kimyasal maddelerin ve sınırlı ölçüde olmak üzere standart kimyasalların dağıtımı alanında faaliyet göstermektedir. 30 Eylül 2021 tarihinde Ekin Kimya Tic. AŞ’nin AZELİS TÜRKİYE çatısı altında birleşmesi [1] ile birlikte AZELİS TÜRKİYE’nin ürün yelpazesi, ilaç kimyasalları, laboratuvar kimyasalları, aktif farmasötik bileşenler (API), ara maddeler, temiz oda solüsyonları, dayanak standartları, içecek koruyucuları ve gıda/gıda takviyesi ürünlerini de içerecek şekilde genişlemiştir.

(8) AZELİS TÜRKİYE’nin bağlı bulunduğu AZELİS GRUBU ise küresel düzeyde özel kimyasal maddelerin ve gıda malzemelerinin distribütörlüğünü gerçekleştirmektedir. AZELİS GRUBU’nun AZELİS TÜRKİYE haricinde Türkiye’de Tunçkaya Kimyevi Maddeler Tic. ve San. AŞ [2] (TUNÇKAYA) unvanlı bir iştiraki daha bulunmaktadır. TUNÇKAYA, Türkiye’de gıda bileşenleri dâhil olmak üzere özel kimyasal maddelerin ve sınırlı düzeyde olmak üzere standart kimyasalların distribütörlüğünü yapmaktadır.

(9) Bildirim konusu işlem kapsamında devre konu varlıklar, AKTAŞ ve WHITECHEM’in baz yağı, olefin, motor ve endüstriyel yağlayıcı üretiminde hammadde olarak kullanılan performans artırıcı katık kimyasalları, özel kimyasal içerikler ve tamamlayıcılarına ilişkin birtakım tedarik ilişkilerinden oluşan iş kolunu temsil etmektedir.

(10) İşlem taraflarının bağlı oldukları ana gruplar bakımından devralan konumundaki EQT, merkezi İsveç’te bulunan ve aktif mülkiyet stratejilerine odaklanan küresel bir yatırım kuruluşudur. EQT, kontrol ettiği portföy şirketleri ve bazı portföy şirketlerinin bağlı kuruluşlarının ihracat satışları [3] aracılığıyla Türkiye’de faaliyet göstermektedir. EQT, dolaylı olarak hisselerinin çoğunluğuna sahip olduğu AZELİS GRUBU aracılığıyla AZELİS TÜRKİYE’yi kontrol etmektedir. EQT’nin AZELİS GRUBU haricinde Türkiye'de bağlı ortaklıkları bulunan diğer portföy şirketleri aşağıda yer almaktadır:

(…..TİCARİ SIR…..)

(11) EQT, AZELİS GRUBU’nun faaliyetleri haricinde, HEDEF İŞKOLU’nun Türkiye'deki faaliyetleri ile yatay veya dikey bir örtüşmeye sebep olacak herhangi bir pazarda faaliyet göstermemektedir. AZELİS GRUBU ve HEDEF İŞKOLU’nun [4] Türkiye’deki faaliyetleri ise özel kimyasalların dağıtımı alanında yatay olarak örtüşmekte olup AZELİS GRUBU ve HEDEF İŞKOLU’nun faaliyetleri arasında herhangi bir dikey örtüşme bulunmamaktadır.

1 Rekabet Kurulunun (Kurul) 05.12.2019 tarih ve 19-43/713-306 sayılı kararı ile Ekin Kimya Tic. AŞ’nin tek kontrolünün AZELİS GRUBU bünyesindeki Azelis S.A. tarafından devralınması işlemine izin verilmiştir.

2 Kurulun 07.04.2022 tarih ve 22-16/276-125 sayılı kararı ile TUNÇKAYA’nın Azelis S.A. tarafından devralınması işlemine izin verilmiştir.

3 EQT, Türkiye’de faaliyet gösteren portföy şirketlerinin bağlı ortaklıklarına ek olarak (…..)ve (…..) unvanlı portföy şirketlerinin ihracat satışları aracılığıyla da Türkiye’de ciro elde etmektedir.

4 HEDEF İŞKOLU aracılığıyla gerçekleştirilen faaliyetler, münhasıran özel kimyasal maddelerin dağıtımı faaliyetinden oluşmaktadır.

(12) Özel kimyasal maddelerin dağıtımı, müşteri formasyonları ile geliştirilen ve toptan kimyasal maddeler ile standart kimyasal maddelerin dağıtımına göre daha küçük miktarlarda satılan kimyasal ürünleri kapsamaktadır [5]. Bu doğrultuda özel kimyasal maddeler, seçilmiş müşterilere küçük miktarlarda dağıtılan ve emtia kimyasallarına kıyasla yüksek fiyatlı marka ürünlerdir. Avrupa Birliği Komisyonu (Komisyon), CD&R/CVC/Univar [6] kararında kimyasal ürünlerin dağıtımı pazarının toptan kimyasal madde dağıtımı, standart kimyasal maddelerin dağıtımı ve özel kimyasal maddelerin dağıtımı olarak birbirinden farklı üç pazara ayrılabileceğini ifade etmiştir. Kurulun geçmiş kararlarında da benzer bir yaklaşımla, örneğin 08.12.2010 tarih ve 10-76/1566- 603 sayılı Univar/BSC, 05.03.2014 tarih ve 14-09/173-73 sayılı Ravago/Landmark- Multitube ve 05.12.2019 tarih ve 19-43/713-306 sayılı Ekin Kimya/Azelis kararlarında, kimyasal madde dağıtımı pazarını kendi içerisinde “toptan kimyasal madde dağıtımı”, “standart kimyasal maddelerin dağıtımı” ve “özel kimyasal maddelerin dağıtımı” olmak üzere üç alt pazara ayrılmıştır. Bu dosya kapsamında da kimyasal maddelerin dağıtımı pazarını, “toptan kimyasal madde dağıtımı”, “standart kimyasal maddelerin dağıtımı” ve “özel kimyasal maddelerin dağıtımı” olmak üzere üç alt kırılımda ele alınmıştır:

Pazar Payları (%)

2019 2020 2021 2019 2020 2021 2019 2020 2021

Özel

Kimyasalların Yatay (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)

Dağıtımı

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazı

(13) Tablo 1’de devre konu HEDEF İŞKOLU’nun 2019, 2020 ve 2021 yılları için Türkiye’de özel kimyasalların dağıtımı pazarındaki pazar payının sırasıyla %(…..)-(…..); %(…..)- (…..) ve %(…..) ; AZELİS GRUBU’nun 2019, 2020 ve 2021 yıllarındaki pazar payının ise sırasıyla %(…..)-(…..); %(…..)-(…..) ve %(…..)-(…..) seviyesinde olduğu görülmektedir. Dolayısıyla devralma sonucunda tarafların 2019-2021 yılları arasındaki toplam pazar payı sırasıyla %(…..)-(…..); %(…..)-(…..) ve %(…..)-(…..) olarak tespit edilmiştir.

(14) Aşağıda yer alan Tablo 2’de ise özel kimyasal maddelerin dağıtımı pazarındaki rakiplerin Türkiye pazar paylarına yer verilmektedir.

Pazar Payı (%)

Rakip Teşebbüsler

5 05.12.20219 tarih ve 19-43/713-306 sayılı; 16.10.2015 tarih ve 15-38/609-206 sayılı Kurul kararları. 6 Case COMP/M.5814, 16.07.2010

7 Tabloda yer verilen pazar paylarının, TUNÇKAYA’nın söz konusu yıllarda AZELİS GRUBU’nun bünyesinde bulunmamasına rağmen hem AZELİS TÜRKİYE’nin hem de TUNÇKAYA’nın belirtilen yıllarda etkilenen pazarda satış değerlerinin toplamı baz alınarak hesaplandığı ifade edilmiştir.

8 Taraflar 2019, 2020 ve 2021 yıllarında Türkiye’de özel kimyasalların dağıtımı pazarının toplam büyüklüğüne dair güvenilir bilgi sunabilecek kamuya açık herhangi bir pazar verisi bulunmadığını beyan etmiş ve rakiplerin pazar paylarına ilişkin tahmine dayalı verileri sunmuşlardır.

Ashland Specialty Ingredients/ISP Internationoal Corp

Kaynak: Cevabi Yazı

(15) Tablodan Türkiye’de özel kimyasalların dağıtımı pazarının çok oyunculu bir yapı sergilediği ve pazardaki oyuncuların pazar paylarının birbirine yakın seviyede olduğu anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, bildirim konusu işlemin gerçekleşmesi hâlinde oluşacak yoğunlaşmanın sınırlı düzeyde kalacağı ve planlanan işlemin özel kimyasal maddelerin dağıtımı pazarındaki rekabeti olumsuz etkilemeyeceği değerlendirilmektedir.

(16) Yukarıda yer verilen değerlendirmeler kapsamında bildirim konusu devralma işleminin başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

H. SONUÇ

(17) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.