İçeriğe geç
Tüm kararlar

Rekabet Kurulu Kararı

ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.'nin Meram Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin %100 hissesini…

Özelleştirme09-49/1219-307Karar tarihi: 28.10.2009Yayımlanma tarihi: 04.01.2010

ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.'nin Meram Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin %100 hissesini Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'ndan devralması işlemine izin verilmesi talebi

Karar bilgileri

Karar sayısı
09-49/1219-307
Karar tarihi
28.10.2009
Yayımlanma tarihi
04.01.2010
Karar türü
Özelleştirme

Karar metni

9 sayfa · 20.562 karakter

Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.

Resmî kararı Rekabet Kurumu'nda görüntüle

Sayfa 1

REKABET KURUMU

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı: 2009-1-126(Özelleştirme)
Karar Sayısı: 09-49/1219-307
Karar Tarihi: 28.10.2009

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)

Üyeler: Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ,

İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,

Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖRLER: Cengiz SOYSAL, Harun GÜNDÜZ, Cemal Ökmen YÜCEL

C. BİLDİRİMDE BULUNAN 20 D. TARAFLAR: ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş. : - Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (Meram Elektrik Dağıtım A.Ş.) Ziya Gökalp Cad. No: 80 06600 Kurtuluş/Ankara - Alsim Alarko Sanayi Tesisleri ve Tic. A.Ş.
30Muallim Naci Cad. No:69 34347 Ortaköy/İstanbul - Cengiz Holding A.Ş. Altunizade Mahir İz Cad. No:30 34662 Üsküdar/İstanbul - ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş. Muallim Naci Cad. No:69 Ortaköy/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş.’nin Meram Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin %100 hissesini Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’ndan devralması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.10.2009 tarih ve 7084 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 13.10.2009 tarih ve 7358 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1998/4 sayılı Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 23.10.2009 tarih ve 2009-1-126/Öİ-09-CS sayılı Özelleştirme Nihai İnceleme Raporu 23.10.2009 tarih ve REK.0.05.00.00-120/231 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-49 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

Esasen söz konusu özelleştirme sürecinde Rekabet Kurulu 4.12.2008 tarih ve 08- 69/1115-432 sayılı kararı ile Meram Elektrik Dağıtım A.Ş. (MERAM)’nin Alsim Alarko Sanayi Tesisleri ve Tic. A.Ş. (Alsim Alarko)’ye devrine izin vermiştir. İşbu başvuru ise bu özelleştirme sürecindeki nihai devir işleminin, söz konusu özelleştirmeye ilişkin 5.5.2008 tarihli ihale şartnamesinin “devir ve teslim” başlıklı 20. maddesi uyarınca

Sayfa 2

50 kurulan ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş. (ALCEN) tarafından

gerçekleştirilmesine ilişkindir.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda bildirim konusu işlemin;

- 4054 sayılı Kanun ve 1998/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu,

- Söz konusu devralma işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı

Tebliğ hükümleri uyarınca bir hakim durum yaratan veya mevcut hakim durumu

güçlendiren ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması

sonucunu doğuran bir işlem olmadığı, dolayısıyla bildirim konusu işleme izin

verilmesi gerektiği

60 görüşü ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Özelleştirme İşlemine İlişkin Süreç

H.1.1. Elektrik Dağıtım Özelleştirmeleri

Esas itibarıyla dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesine ilişkin stratejinin ana hatlarının

17.3.2004 tarih ve 2004/3 sayılı Yüksek Planlama Kurulu Kararı ile oluşturulan Elektrik

Enerjisi Sektörü Reformu ve Özelleştirme Stratejisi Belgesi (Strateji Belgesi) ile

belirlendiği görülmektedir. Strateji Belgesi ile Türkiye’nin dağıtım şebekesi coğrafi

yakınlık, yönetimsel yapı, enerji talebi ve diğer teknik/mali etkenler dikkate alınarak 21

70 dağıtım bölgesine bölünmüş ve bunlardan 20’sinin sahibi olan TEDAŞ özelleştirme

programına alınmıştır. Söz konusu 21 bölge şu şekildedir:

Tablo 1: Dağıtım Bölgeleri

Bölge Dağıtım Şirketi İsmi Kapsanan İller

1 Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş. Diyarbakır, Şanlıurfa, Mardin, Batman, Siirt, Şırnak

2Vangölü Elektrik Dağıtım A.ŞBitlis, Hakkari, Muş, Van
3Aras Elektrik A.Ş.Erzurum, Ağrı, Ardahan, Bayburt, Erzincan, Iğdır, Kars
4Çoruh Elektrik Dağıtım A.Ş.Trabzon, Artvin, Giresun, Gümüşhane, Rize
5Fırat Elektrik Dağıtım A.Ş.Elazığ, Bingöl, Malatya, Tunceli
6Çamlıbel Elektrik Dağıtım A.Ş.Sivas, Tokat, Yozgat
7Toroslar Elektrik Dağıtım A.Ş.Adana, Gaziantep, Hatay, Mersin, Osmaniye, Kilis
8Meram Elektrik Dağıtım A.Ş.Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Aksaray, Konya,Karaman.
9Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş.Ankara, Kırıkkale, Zonguldak, Bartın, Karabük, Çankırı, Kastamonu
10Akdeniz Elektrik A.Ş.Antalya, Burdur, Isparta İl sınırları
11Gediz Elektrik Dağıtım A.Ş.İzmir, Manisa
12Uludağ Elektrik Dağıtım A.Ş.Balıkesir, Bursa, Çanakkale, Yalova
13Trakya Elektrik Dağıtım A.Ş.Edirne, Kırklareli, Tekirdağ.

İstanbul Anadolu Yakası

14Elektrik Dağıtım A.Ş. İstanbul ili Anadolu Yakası.
15Sakarya Elektrik Dağıtım A.Ş. Sakarya, Bolu, Düzce, Kocaeli.
16Osmangazi Elektrik Dağıtım A.Ş. Eskişehir, Afyon, Bilecik, Kütahya, Uşak
17Boğaziçi Elektrik Dağıtım A.Ş. İstanbul ili Rumeli Yakası.

Kayseri ve Civarı Elektrik

18Dağıtım A.Ş. Kayseri
19AYDEM Aydın, Denizli, Muğla
20Göksu Elektrik Dağıtım A.Ş. Kahramanmaraş, Adıyaman
21Yeşilırmak Elektrik Dağıtım A.Ş. Samsun, Amasya, Çorum, Ordu, Sinop

İlerleyen süreçte Menderes EDAŞ 2008 yılında özelleştirme programından çıkarılmış

ve bu bölge 1991 yılında başlayan süreç çerçevesinde Aydem Güneybatı Anadolu

1

Enerji Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ye (AYDEM) devredilmiştir. Mevcut durumda özel sektör

1 Rekabet Kurulu’nun 8.5.2008 tarih ve 08-32/397-134 sayılı kararı.

Sayfa 3

şirketleri tarafından işletilen dağıtım bölgeleri; işletme hakkı 1990 yılında Kayseri ve Civarı Elektrik Dağıtım A.Ş.’ye devredilen Kayseri bölgesi, 2008 yılında AYDEM’e devri gerçekleşen Aydın-Denizli- Muğla bölgesi ve 2008 yılında özelleştirilmesi Kurulun 14.8.2008 tarih, 08-50/746-302 ve 08-50/747-303 sayılı kararları çerçevesinde

2

gerçekleştirilen Başkent Elektrik Dağıtım A.Ş. (BAŞKENT) ve Sakarya Elektrik

3

Dağıtım A.Ş.’dir (SAKARYA). Yine 2008 yılı içinde MERAM ve Aras Elektrik Dağıtım

4

A.Ş.’nin (Aras Elektrik) özelleştirilmesi için iki ihale açılmış ve Rekabet Kurulunun 4.12.2008 tarih ve sırasıyla 08-69/1115-432 ve 08-69/1116-433 sayılı kararlarıyla söz konusu özelleştirmelere izin verilmiştir. İşbu dosyanın taraflarından olan MERAM’ın devredilmesine ilişkin süreç ise devam etmektedir.

H.1.2. MERAM’ın Özelleştirilmesi

Rekabet Kurulu 4.12.2008 tarih ve 08-69/1115-432 sayılı karar ile MERAM’ın %100 oranındaki hissesinin blok olarak satış yöntemiyle özelleştirilmesi kapsamında söz konusu hisselerin ihalede en yüksek üç teklifi veren;

- Alsim Alarko

- Kiler Alışveriş Hizmetleri Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.

- Cengiz İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.

teşebbüslerinin herhangi biri tarafından devralınması işlemine izin vermiştir. İşbu dosya konusu işlem sonrası MERAM’ı devralmak üzere aşağıda bahsedilen ve ihale şartnamesinin 20. maddesi kapsamında kurulmuş olan ALCEN’in ortakları arasında ihaleyi kazanmış bulunan Alsim Alarko’nun yanı sıra ihalede üçüncü en yüksek teklifi veren Cengiz Holding A.Ş. (Cengiz Holding) de bulunmaktadır. ALCEN’in işbu dosya konusu işlem sonrası MERAM’ın %100 oranındaki hissesine sahip olup işletme hakkını devralması planlanmaktadır.

H.1.3. İhale Şartnamesinin 20. Maddesi Çerçevesinde Yapılan Başvuru

Rekabet Kurulunun 4.12.2008 tarih ve 08-69/1115-432 sayılı kararı çerçevesinde özelleştirilmesine izin verilen MERAM’ın özelleştirilmesine ilişkin 5.5.2008 tarihli ihale şartnamesinin “devir ve teslim” başlıklı 20. maddesi ihale sonucu ÖYK kararının ardından yapılacak devirin en az %51’ini ihaleye teklif veren teklif sahibinin oluşturacağı şirket ile tamamlaması öngörülmektedir. Söz konusu hüküm şu şekildedir:

”İhale sonucunda ÖYK tarafından tüzel kişiye satışın yapılmasına karar verilmesi halinde, Teklif

Sahibi’nin talebi durumunda idarece belirlenecek süre içerisinde sermayesinin en az % 51’ini (elli bir)

ihaleye teklif veren teklif sahibinin oluşturacağı bir anonim şirket kurulacak ve Hisse Satış

Sözleşmesi bu surette kurulacak anonim şirket ile yapılacaktır.

İhale sonucunda ÖYK tarafından Ortak Girişim Grubu’na satışın yapılmasına karar verilmesi halinde,

İdarece belirlenecek süre içinde, Ortak Girişim Grubu Beyannamesindeki pay oranları esas olmak

üzere sermayesinin en az %51’ini (ellibir) ihaleye telif veren Ortak Girişim Grubu üyelerinin

oluşturacağı bir “Anonim Şirket” kurulacak ve Hisse Satış Sözleşmesi bu surette kurulacak anonim

şirket ile yapılacaktır.

İhale sonucunda Teklif Sahibi’nin kuracağı ve sermayesinin en az % 51’ini (elli bir) Teklif Sahibi’nin

oluşturacağı anonim şirketteki diğer hissedarların Rekabet Kurulundan ve EPDK nezdinde Kurul’dan

İdare’ce belirlenecek süre içinde izin ve onay alması ve İdare ye başvurması gerekmektedir.”

Söz konusu hükümle ilgili olarak Rekabet Kurulunun MERAM’ın özelleştirilmesine

5

ilişkin gerekçeli kararında, “… Yeni kurulacak anonim şirketin hissedarları içinde Teklif Sahibi dışında rekabet hukuku çerçevesinde farklı bir teşebbüsün bulunmaması 2 Ankara, Kırıkkale, Zonguldak, Bartın, Karabük, Çankırı, Kastamonu illerini kapsayan bölge.

3 Sakarya, Bolu, Düzce, Kocaeli illerini kapsayan bölge.

4 Erzurum, Ağrı, Ardahan, Bayburt, Erzincan, Iğdır, Kars illerini kapsayan bölge

5 BAŞKENT, SAKARYA ve ARAS’ın özelleştirilmesine izin verilen gerekçeli kararlarında da bu husus yinelenmiştir.

Sayfa 4

halinde ise söz konusu işlemin yeni bir devir işlemi olarak bildirilmesine gerek olmadığı, mezkûr bildirim kapsamında verilen kararın yeterli olduğu düşünülmektedir.” ifadesi yer almaktadır. Bu ifadeden de anlaşılacağı üzere, söz konusu 20. madde hükmü uyarınca özelleştirme konusu elektrik dağıtım şirketini devralmak üzere kurulacak olan şirkette rekabet hukuku anlamında bir kontrol değişikliği yok ise yeni bir bildirime gerek olmadığı söz konusu kararın yeterli olduğu dile getirilmiştir.

Ancak işbu dosya konusu işlemde, özelleştirilme sürecinde olan MERAM’ı devralmak üzere kurulan ALCEN’in hissedarlık yapısı incelendiğinde, söz konusu ihalede 3. en yüksek teklifi veren Cengiz İnşaat San. ve Tic. A.Ş.’yi kontrol eden Cengiz Holding’in de ALCEN’in yönetiminde -Alsim Alarko Sanayi Tesisleri ve Tic. A.Ş. ile birlikte- belirleyici etkiye sahip olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle yeni kurulan ALCEN’in hissedarları içinde teklif sahibi dışında rekabet hukuku çerçevesinde farklı bir teşebbüs bulunduğu anlaşılmış olup, bildirim konusu işlem 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde yeniden değerlendirilmiştir.

H.2. Taraflar

H.2.1. Devralınan: Meram Elektrik Dağıtım A.Ş. (MERAM)

Özelleştirme süreci sonunda kamu mülkiyetinde olup işletme hakkı devri yoluyla özelleştirilmesi planlanan MERAM’ın elektrik dağıtım bölgesi Konya, Karaman, Kırşehir, Nevşehir, Aksaray ve Niğde olmak üzere 6 ilden oluşmaktadır. MERAM’ın 2008 yılı cirosu yaklaşık (……….) TL olup, 2008 yılı elektrik satışı (….) GWh olarak gerçekleşmiştir. Türkiye’nin 2008 yılı brüt elektrik tüketiminin 198.085,2 GWh olduğu göz önüne alındığında, MERAM’ın 2008 yılı içinde satımını yaptığı elektrik enerjisinin brüt elektrik enerjisi tüketimi içindeki payının %(….) olduğu sonucuna varılmıştır. Buna ek olarak, MERAM’ın, yukarıda bahsedilen 20 adet dağıtım bölgesi içindeki alım-satım, kayıp-kaçak ve paylarına ilişkin durumu aşağıdadır:

Tablo 2: MERAM ait alım-satım ve kayıp kaçaklara ilişkin veri (2007,2008)
AlınanSatılanAlınanSatılan
ElektrikElektrikKayıp ve Kayıp ve Kaçak ElektriktekiElektrikteki
Yıl (GWh)(GWh)Kaçak (GWh) Oranı (%) Pay (%)Pay (%)
2007 (….)(….)(….) (….) (….)(….)
2008 (….)(….)(….) (….) (….)(….)

H.2.2. Devralanlar

H.2.2.1. Alsim Alarko Sanayi Tesisleri ve Tic. A.Ş. (Alsim Alarko)

Alsim Alarko, inşaat ve turizm alanlarında faaliyet göstermektedir. Alarko Holding Taahhüt Grubu altında faaliyet göstermekte olan ve enerji üretimi alanında herhangi bir ciroya sahip olmayan Alsim Alarko’nun hissedarlık yapısına aşağıda yer verilmektedir:

Tablo 3: Alsim Alarko Hissedarlık Yapısı
Hisse SahibiHisse Oranı (%)
Alarko Holding A.Ş.(….)
İshak Alaton(….)
İzzet Garih(….)
Dalia Garih(….)

Alarko Carrier Sanayi ve Tic. A.Ş. (….)

Diğer (….)

TOPLAM (….)

Alsim Alarko, Alarko Şirketler Topluluğu’nun çatısını oluşturan Alarko Holding A.Ş’nin (Alarko Holding) kontrolündedir. Alarko Şirketler Topluluğu, Alarko Holding çatısı altında çeşitli sektörlerde faaliyet gösteren çok sayıda şirket ve müesseseden oluşmaktadır. Topluluğa dahil şirketler yönetim bakımından otonom olmakla birlikte,

Sayfa 5

merkezi koordinasyon ve denetim ilkesi gereğince finansman, mali koordinasyon, denetim, hukuksal işlemler, yönetim bilgi sistemleri, insan kaynakları, tanıtım, eğitim ve organizasyon yönünden tek merkezden yönlendirilip denetlenmektedir.

Alarko Şirketler Topluluğu; Taahhüt Grubu, Arazi Geliştirme Grubu, Sanayi ve Ticaret Grubu, Turizm Grubu, Enerji Grubu ve Su Ürünleri Grubu olmak üzere 6 ana faaliyet grubundan oluşmaktadır. Alarko Holding’in hissedarlık yapısına aşağıda yer verilmektedir:

Tablo 4: Alarko Holding Hissedarlık Yapısı
Hisse SahibiHisse Oranı (%)
İshak Alaton(….)
İzzet Garih(….)
Dalia Garih(….)
Vedat Aksel Alaton(….)
Leyla Alaton Günyeli(….)
Diğer*(….)
TOPLAM(….)

* Sermayenin %10’undan daha azına sahip ortakların toplamını göstermektedir.

Alarko Holding’in elektrik dağıtım pazarında herhangi bir faaliyeti yoktur. Öte yandan Alarko Holding’in kontrol ettiği Alarko Enerji Üretim A.Ş.’nin (Alarko Enerji) elektrik piyasasında yatırımları olmakla birlikte henüz bir üretim faaliyeti de bulunmamaktadır. Bununla birlikte dosyadaki bilgilere göre, Alarko Enerji’nin Türkiye’de toplam (….) MW’lik kurulu güce sahip olacak yapım ve lisans aşamasında olan elektrik üretim tesisi yatırımı bulunmaktadır.

Diğer taraftan, Alarko Holding’in, Fransız Societe Nationale D’Electricite Et De Thermique (SNET) adlı şirket ile ortak kontrole sahip olduğu Altek Alarko Elektrik Santralleri Tesis, İşletme ve Ticaret A.Ş. (Altek) tarafından elektrik üretim ve yatırım faaliyetleri mevcuttur. 2008 yılı kurulu gücü toplam (….) MW olan Altek’in yapım ve lisans aşamasında olan (….) MW kurulu güce sahip yatırımı bulunmaktadır. Altek’in 2008 yılı cirosu (……….) TL’dir.

H.2.2.2. Cengiz Holding A.Ş (Cengiz Holding)

Cengiz Holding’in 2007 yılında tescil olunarak kurulmuş olup 1980 yılından itibaren inşaat alanında faaliyete başlayan ve enerji, maden, turizm gibi sektörlerde de faaliyette bulunan şirketlerin yönetimini üstlenmektedir. 2008 yılı elektrik enerjisi üretiminden elde ettiği ciro (……….) TL olan Cengiz Holding’in hissedarlık yapısı aşağıda yer almaktadır:

Tablo 5: Cengiz Holding Hissedarlık Yapısı

Hisse Sahibi Hisse Oranı (%)

Mehmet CENGİZ (….)

Ekrem CENGİZ(….)
Ahmet CENGİZ(….)
Şeref CENGİZ(….)
Asım CENGİZ(….)
Kazım CENGİZ(….)
TOPLAM(….)

Cengiz Holding yukarıda sayılanların yanında henüz üretime geçmemiş ya da faaliyette olmayan yaklaşık toplam (….) MW’lık kurulu güce sahip olacak yapım ve lisans aşamasında elektrik üretim tesisi yatırımı bulunmaktadır.

Sayfa 6

H.2.2.3. ALCEN Enerji Dağıtım ve Perakende Satış Hizmetleri A.Ş. (ALCEN)

Dosyadaki bilgilere göre, ALCEN yukarıda bahsedilen ihale şartnamesinin 20. maddesi hükmüne uygun olarak %51 oranındaki hissesi ihaleyi kazanan Alsim Alarko’ya ait olmak üzere MERAM’ı devralmak amacıyla kurulmuş bir şirkettir. 18.9.2009 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi’nde ilan edilerek tescil edilen ALCEN’in hissedarlık yapısı aşağıda yer almaktadır:

Tablo 6: ALCEN Hissedarlık Yapısı
Hisse SahibiHisse Oranı (%)
Alsim Alarko(….)
Alarko Holding(….)
Alarko Fenni Malz. Satış ve İma. A.Ş.(….)
Cengiz Holding A.Ş.(….)
Eti Alüminyum A.Ş.(….)
Cengiz Madencilik(….)
TOPLAM(….)

Bahse konu hissedarlık yapısı içinde Alsim Alarko ve Alarko Fenni Malz. Satış ve İma. A.Ş.’nin Alarko Holding; Eti Alüminyum A.Ş. ve Cengiz Madencilik’in ise Cengiz Holding tarafından kontrol edildiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla teşebbüslerin ekonomik bütünlüğü dikkate alındığında söz konusu hissedarlık yapısının taraflar açısından dolaylı şekli aşağıda gösterilmektedir:

Tablo 7: ALCEN Dolaylı Hissedarlık Yapısı
Hisse SahibiHisse Oranı (%)
Alarko Holding(….)
Cengiz Holding(….)

(……….) TL sermaye ile kurulan ALCEN’in yeni kurulmuş bir şirket olması nedeniyle henüz bir cirosu yoktur.

6

H.3. İlgili Pazar

H.3.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosya kapsamında ilgili ürün pazarları, “elektrik dağıtım hizmeti pazarı” ve “perakende elektrik satışı ve hizmeti pazarı” olarak belirlenmiştir. Bunun yanı sıra, değerlendirmede toptan satış faaliyetlerine ilişkin tespitlere de yer verilecek olmakla birlikte, bu aşamada bu faaliyetlere ilişkin nihai bir pazar tanımı yapılmasına gerek görülmemiştir.

H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar

Dosyadaki bilgiler doğrultusunda, her iki ilgili ürün pazarı açısından da ilgili coğrafi pazar, “Konya-Karaman-Kırşehir-Nevşehir-Aksaray-Niğde illeri” olarak kabul edilmiştir. H.4. Değerlendirme

MERAM’ın Alarko Holding’in kontrolü altında olan Alsim Alarko’ya devrine izin vermiş olduğu kararda Kurul, diğer bir teklif sahibi olan Cengiz Holding’in MERAM’ı devralmasında da 4054 sayılı Kanun bakımından bir sakınca olmadığını belirtmiştir. Aşağıda ayrıntılı olarak değerlendirilecek olmakla birlikte gerek Alarko Holding ve gerekse Cengiz Holding üretim kapasitelerinin düşük seviyede olmasından hareketle her iki teşebbüsün elektrik üretimi ve dağıtımında birleşmeleri durumunda da yeni bir hakim durumun ortaya çıkmayacağı düşünülmektedir. Bununla birlikte yapılan başvuru

[6] İlgili Pazarlar başlığı altında; Dağıtım ve Perakende Satışa İlişkin Pazar Tanımına ve Dikey Bütünleşik Yapı Kapsamında İlgili Pazar’a ilişkin bilgilere 4.12.2008 tarih ve 08-69/1115-432 sayılı MERAM’ın özelleştirilmesine ilişkin Rekabet Kurulu kararında ayrıntılı biçimde yer verildiğinden, işbu kararda tekrar değinilmesine gerek görülmemiştir.

Sayfa 7

kapsamında, devir işleminden sonra Alarko Holding ve Cengiz Holding’in üretim alanında rakip olarak faaliyetlerini sürdürecekleri, dağıtım alanında da farklı bölgelerin ihalelerine girmeye devam edecekleri, mevcut işlemin sadece MERAM‘ın devralınarak işletilmesine yönelik olduğu görülmektedir. Bu bakımdan bu dosya kapsamında yeni bir hakim durum yaratılıp yaratılmadığı hususundan önce bildirime konu ortaklığın yapısının kapsam bakımından 4054 sayılı Kanun’un 4 ve 7. maddeleri ile 1997/1 sayılı Tebliğ çerçevesinde değerlendirilmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

H.4.1. Kanunun 4 ve 7. Maddeleri Bakımından Değerlendirme: ALCEN’in Yapısı Bildirim konusu işlemde MERAM’ı devralacak yeni şirketin Türkiye elektrik üretimi pazarında faaliyet gösteren iki teşebbüsün ortaklığıyla kurulduğu ve dolayısıyla devir işleminden sonra MERAM’ın bu iki teşebbüsün ortak kontrolü altında olacağı görülmektedir.

1997/1 sayılı Tebliğin 2. maddesinde, “Amaçlarını gerçekleştirmek üzere işgücü ve malvarlığına sahip olacak şekilde bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan ortak girişimler (joint-venture)” birleşme ve devralma sayılan haller arasında tanımlanmaktadır. Bu noktada yeni oluşacak yapının yoğunlaşma doğrucu ortak girişim olarak kabul edilmesi için üç ana başlık altında değerlendirilmesi gerekmektedir:

a. Ortak Kontrol

b. Tam İşlevsellik (Bağımsız bir iktisadi varlık)

c. Rekabetin Koordinasyonu Riski (Rekabeti sınırlayan amaç ya da etki)

Dosyadaki bilgilerden hareketle söz konusu yapı yukarıda yer alan kriterler açısından değerlendirildiğinde, Alarko Holding ve Cengiz Holding ortak kontrolü altında olan ALCEN’in, bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan ortak girişim olduğu ve dolayısıyla bildirim konusu işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir ortak girişim olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

H.4.2. Eşikler Bakımından Değerlendirme

İlgili ürün pazarı olarak belirlenen dağıtım faaliyetlerinin bölgesel olarak doğal tekel niteliği taşıması nedeniyle MERAM’ın bu pazar açısından %100 pazar payına sahip olduğu dikkate alındığında, tek başına bu durum sebebiyle dahi bildirime konu devir işleminin alıcı taraf her kim olursa olsun Rekabet Kurulu iznine tabi olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Kaldı ki, MERAM’ın 2007 yılı cirosu da (……….) TL’dir. Dolayısıyla ciro açısından da izne tabi bir devralma işlemi söz konusudur.

H.4.3. Hakim Durum Değerlendirmesi

Dağıtım bölgelerinin özelleştirmeleri sürecinde daha önce verilmiş olan Kurul kararlarında, devir işlemlerinin elektrik piyasalarında gerek yatay pazarlarda yoğunlaşma gerekse dikey bütünleşmeler bakımından hakim durum değerlendirmelerine tabi tutulduğu görülmektedir. Esas itibarıyla bildirime konu işlemin tarafları olan Alarko Holding ve Cengiz Holding’in ayrı ayrı olmak üzere MERAM’ı devralmaları, MERAM özelleştirmesine ilişkin ilk kararda değerlendirilmiş ve 4054 sayılı Kanun bakımdan bir sakınca bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Alarko Holding ve Cengiz Holding’in mevcut durumdaki üretim ve satışa ilişkin büyüklüklerini gösteren tablolar aşağıdadır:

Sayfa 8

270

7

Tablo 8: Altek Kurulu Gücü (2008, MW)
Üretim TesisiKurulu Güç (MW)
Hasanlar(….)
Berdan(….)
Tohma-Medik(….)
Kırklareli(….)
Toplam(….)
Türkiye’nin Elektrik Enerjisi Kurulu Gücü(….)

Altek’in K. Gücünün Türkiye K. Gücüne Oranı (%) (….)

8

Tablo 9: Cengiz Holding Kurulu Gücü (2008, MW)
Üretim TesisiKurulu Güç (MW)
Oymapınar (Otoprodüktör)(….)
Seydişehir (Otoprodüktör)(….)
Murgul(….)
Toplam(….)
Türkiye’nin Elektrik Enerjisi Kurulu Gücü(….)

Cengiz Holding’in K. Gücünün Türkiye K. Gücüne

Katkı Oranı (%) (….)%

Görüldüğü üzere Türkiye elektrik enerjisi kurulu gücünde Alarko Holding’in payı

9,

%(….) Cengiz Holding’in payı ise %(….)’tür. Aşağıdaki tablodan da görülebileceği üzere tarafların 2008 yılı itibarıyla gerçekleşen Türkiye elektrik enerjisi üretimindeki toplam payı (….)’dir.

Tablo 10: Türkiye Elektrik Enerjisi Üretimi (2008, GWh)
EÜAŞ74.919,1
EÜAŞ'A Bağlı Ortaklık Santralleri22.797,8
Mobil Santraller330,5
Yİ+YİD+SÜŞ+İHD84.657,6
Otoprodüktör Santralleri15.713,0
TÜRKİYE ÜRETİM TOPLAMI198.418,0
DIŞ ALIM789,4
ÜRETİM+DIŞ ALIM199.207,4
DIŞ SATIM1.122,2
TÜRKİYE TÜKETİM TOPLAMI198.085,2
Altek Toplam Üretimi(….)
Altek Toplam Üretiminin Türkiye Toplam Üretimine oranı(….)
Cengiz Holding Toplam Üretim*(….)
Cengiz Holding Toplam Üretiminin Türkiye Toplam Üretimine oranı(….)%

* Cengiz Holding’in sahibi olduğu otoprodüksiyon santralleri, sahip oldukları lisans gereği üretimlerinin en fazla %25’ini piyasada satabilmektedir.

Yukarıdaki tablolarda yer alan bilgilerle birlikte devralınan MERAM’ın alınan elektrikteki pazar payının (….) olduğu da dikkate alındığında, ALCEN’in ortakları olan Alarko Holding ve Cengiz Holding’in sahip oldukları üretim kapasiteleri, üretim alanında da birleşmiş olsalar dahi yatay ya da dikey bütünleşme açısından rekabetçi risk doğuracak büyüklükte görülmemektedir. Kaldı ki, bildirime konu işlemin ardından da 7 Altek’in yapım ve lisans aşamasında olan toplam (….) MW kurulu güce sahip elektrik üretim tesisi yatırımı bulunmaktadır. Bunun yanında Alarko Enerji’nin yapım ve lisans aşamasında olan toplam (….) MW’lik kurulu güce sahip olacak elektrik üretim tesisi yatırımı bulunmaktadır.

8 Cengiz Holding’in yapım ve lisans aşamasında olan, henüz üretime geçmemiş ya da faaliyette olmayan yaklaşık toplam (….) MW’lık kurulu güce sahip olan yapım ve lisans aşamasında elektrik üretim tesisi yatırımı bulunmaktadır. 9 Bu pay Altek’indir ve Altek, Alarko Holding ile SNET’in ortak kontrolündedir.

Sayfa 9

taraflar üretimde rakip olarak faaliyetlerine devam edecektir. Bu çerçevede, Alsim Alarko ve Cengiz Holding tarafından kurulan ALCEN adlı şirketin MERAM’ın %100 hissesini Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’ndan devralması işleminin hakim durum yaratılması ya da mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi bakımından bir sakınca doğurmadığı değerlendirilmektedir.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

1. Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1998/4 sayılı

Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin Rekabet

Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul

ve Esaslar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna,

2. İşlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum

yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece

rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme

izin verilmesine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

Başkan V.

Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI

Mehmet Akif ERSİN Doç. Dr. Mustafa ATEŞ İsmail Hakkı KARAKELLE

Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY Murat ÇETİNKAYA Reşit GÜRPINAR

Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.

Aynı toplantıda alınan kararlar

Bu toplantının tüm kararları

Bu kararın işiniz için ne anlama geldiğini konuşalım

Rekabet hukuku uyumu, soruşturmalar ve birleşme-devralma süreçlerinde uçtan uca destek veriyoruz.