09-33/773-186
H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da, başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak imzalanan intifa sözleşmesinin 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında olduğu, görüşüne yer verilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Alpet ile Araslar arasında imzalanan Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi’nin 5. maddesi uyarınca, taraflar arasında münhasır bir dikey ilişki bulunmaktadır.
Öte yandan Sözleşme’nin 42. maddesi aşağıdaki şekildedir:
“İşbu sözleşme yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 5 (beş) yıl süre ile geçerlidir. Bu müddetin bitiminde ALPET, BAYİ ile yeni bir sözleşme yapıp yapmamakta serbesttir. BAYİ süre bitiminden en geç 3 ay evvel sözleşmenin yenilenmeyeceğini ALPET’e yazılı olarak ihbar etmediği takdirde, iş bu sözleşme 5 yıl süreyle yenilenmiş sayılır. Bu durumda bayi sözleşmenin süre bitiminden 1 ay önce, ALPET ile yeni koşullara uygun bayilik sözleşmesi imzalayacaktır. Yeni sözleşmenin imzalanmaması halinde mevcut sözleşme hükümleri aynen yeni dönem için de geçerli olacak şekilde sözleşme uzatılmış sayılacaktır. Sözleşme süresi sonunda BAYİ tarafından sözleşmenin yenilenmeyeceği bildirildiği takdirde koşulları oluştuysa iş bu sözleşmenin ve buna ek sözleşmelerin fesih, cezai şart v.s. maddeleri aynen uygulanacaktır.”
Yukarıdaki hükümden de anlaşıldığı üzere, Sözleşme; 5 yıllık olmakla birlikte, bayi süre bitiminden evvel feshi ihbarda bulunmazsa otomatik olarak 5 yıl süre ile yenilenmiş sayılmaktadır. Alpet ise süre sonunda bayiliği sona erdirip erdirmemekte serbesttir. Bu çerçevede, Sözleşme’nin süresinin ve dolayısıyla bayiye getirilen rekabet yasağının belirsiz süreli hale geldiği ve 2002/2 sayılı Tebliğ açısından grup muafiyeti kapsamı dışında kaldığı anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, akaryakıt dağıtımı sektöründeki dikey anlaşmaların 2002/2 sayılı Tebliğ’e uygunluğunun belirlenmesi amacıyla, 2006 yılında Kurum bir önaraştırma yapmıştır. Söz konusu önaraştırma kapsamında Alpet’e ilişkin dikey anlaşmalar da incelenmiş ve yukarıda ayrıntılı olarak yer verilen sözleşme süresine ilişkin hüküm değerlendirilmiştir. Kurul, Alpet’e dikey anlaşmalarındaki çeşitli eksiklikler nedeniyle, 15.11.2006 tarih ve 06-84/1059-306 sayılı kararı ile 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca bayilik sözleşmelerinin ne şekilde tadil edileceği hususunda yazı yazılmasına ve bu tadillerin yapıldığının 60 gün içerisinde Kuruma tevsik edilmesine karar vermiştir. Bu kapsamda Alpet’e aralarında bayilik sözleşmelerindeki şikâyet konusu süreye ilişkin hususun da yer aldığı çeşitli aksaklıkların düzeltilmesi gerektiği bildirilmiştir. Takiben, Alpet, Kuruma talep edilen sözleşme tadillerinin yapıldığına ilişkin bir yazı göndermiş olup, buna ilişkin tadil yazısı örneği ve bayilere gönderilen posta alındı belgeleri fotokopisi yazı ekinde sunulmuştur. Rekabet Kurulu’nun 24.4.2007 tarih ve 07-34/356-M sayılı kararında, Alpet tarafından dikey anlaşmalarda talep edilen değişikliklerin yapıldığı konusunda bilgi alındığı ifade edilmiştir.
Bu çerçevede, şikâyetçi tarafından Kurum kayıtlarına intikal ettirilen Sözleşme’nin eski olduğu, Alpet tarafından sözleşmenin ilgili süre maddesinde değişiklik yapan yazının Kurum kayıtlarına intikal ettirilmediği neticesine varılmıştır. Netice itibarıyla,