Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve davranışlar…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Ömer TORLAK

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN, Mehmet AYAN,

Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ

B. RAPORTÖRLER: Kerem TOMUR, Ömer Volkan YAZAR, Ahmet SAĞDUYU,

İbrahim ŞAHİN

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILANLAR: - Cevizli Köfteci

Batıkent Mah. Adnan İnarıcı Cad. Şarkıcı Plaza No:13/D

Şehitkamil, Gaziantep

- İsot Köfte

Zeytinli Mah. Çetin Emeç Cad No:17/A Şehitkamil, Gaziantep

- Padişah Köfte

Şirinevler Mah. 69010 nolu Cadde No:4/A Şehitkamil,

Gaziantep

- Şifa Köfte

Eydibaba Mah. Bademci Sokak No:89/B Şehitkamil, Gaziantep

- Fıstık Köfte

İstiklal Mah. 138. Sokak, No:89, Gaziantep

- Bereket Köfte

23 Nisan Mah. 82020 nolu Sok. No:12/A Şahinbey, Gaziantep

- SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti.

Aydınlar Mah. Bahattin Nakıpoğlu Bul.3042 nolu Sok. No:4

Şehitkamil, Gaziantep

- Gaziantep Ticaret Odası

İncilipınar Mah. Ticaret Odası Hizmet Kompleksi Şehitkamil,

Gaziantep

E. DOSYA KONUSU: Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve davranışlar içerisinde bulunduğu iddiası.

(1) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle Gaziantep Ticaret Odası nda (GTO) yapılan toplantıda piyasada satılan çiğ köfte nin satış fiyatı nın belirlendiği, satış fiyatına uymayan işletmelere cezai müeeyyide uyg ulan masının kararlaştırıldığı iddia edilerek, ilgili teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) kapsamında gereğinin yapılması talep edilmiştir.

(2) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 08.10.2018 tarih ve 7251 sayı yla intikal eden başvuru ile 12.10.2018 tarih ve 7443 sayılı ek bilgi üzerine düzenlenen 18.10.2018 tarihli, 2018 - 3 - 72/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu Rekabet Kurulunun 25.10.2018 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 18 - 40/648 - M sayı ile 4054 sayılı

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 40. maddesinin birinci fıkrası uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(3) Önaraştırma kapsamında 04.12.2018 ve 05.12.2018 tarihlerinde Gaziantep ilinde faaliyet gösteren çiğ köfte üreticilerinde yerinde incelemeler yapılmıştır. Şikayet dilekçesinin ekinde iletilen “Çiğköfte Üreticileri İstişare Toplantısı” başlıklı belgede; toplantının GTO’da yapıldığı ifadesinin yer alması ve söz konusu belgenin altında isminin bulunması nedeniyle GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) ile görüşme gerçekleştirilmiştir. Düzenlenen 03.01.201 9 tarih li ve 2018 - 3 - 72 /ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda Gaziantep ilinde faaliyet gösteren çiğ köfte üreticilerinin 4054 sa yılı Kanunun 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti amacıyla; Cevizli Köfteci, İsot Köfte, Padişah Köfte, Şifa Köfte, Fıstık Köfte, Bereket Köfte, SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti. hakk ında 4054 sayılı Kanun’ un 41. maddesi kapsamında soruş turma açılması gerektiği; d iğer yandan, her ne kadar GTO yetkilisi tarafından şikayet konusu toplantının Oda bünyesinde yapılmadığı beyan edilmişse de, söz konusu toplantının rekabet açısından sakıncalı unsurlar içermesi nedeniyle; GTO yetkililerine 4054 s ayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali oluşturabilecek bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği yönünde 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde görüş yazısı gönderilmesinin uyg un olacağı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

I. YAPILAN İNCELEME VE TESPİTLER

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

(5) Çiğ köfte; bulgur, isot, salça ve çeşitli baharatlar ile hazırlanan ve pişirilmeden tüketilen bir yiyecektir. Demografik özelliklerin ve yaşam tarzlarının değişmesi ile birlikte hazır yemek sektörü tüketiciler için önemli bir alternatif haline gelmiştir. Hazır yemek sektörünün alt kırılımından olan çiğ köfte pazarı, çiğ köfte dükkânlarının son yirmi yıl içerisinde açılmaya başlamasını takiben önem kazanarak gelişme kaydetmiştir. Kurumsal çiğ köfte zinciri markalarının bayi kanalıyla, yerel olarak faaliyet gösteren çiğ köfte markalarının ise kendi bünyelerinde üretim ve satış yapması gibi yollarla çiğ köfte tüketiciye satış noktaları ve marketler kanalıyla ulaştırılmaktadır. Başvuruda yer alan teşebbüsler ve faaliyet alanları göz önüne alındığında söz konusu teşebbüslerin Gaziantep ilinde çiğ köfte imalatı ve satışıyla iştigal ettiği görülmektedir.

(6) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. maddesinde “…inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı yapılmayabilir.” Denilmektedir. Başvuru konusu anlaşma değerlendirilirken “çiğ köfte imalatı” pazarı temel alınacak olmakla birlikte, alternatif ürün pazarı tanımları çerçevesinde yapılacak rekabet hukuku değerlendirmesi değişmeyeceğinden kesin pazar tanımı yapılmamıştır.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

(7) Başvuru ya konu çiğ köfte üretiminin Gaziantep’te gerçekleştirdiği ve üretilen ürünün çevre illere dağıtım yapacak şekilde organize edildiği görülmektedir. Bununla birlikte, İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. paragrafı da dikkate alın ar ak

dosya konusu iddialar bakımından bu aşamada ilgili coğrafi pazarın tanımlanmasına

gerek görülmemiştir.

I.2. Elde Edilen Bilgi ve Belgeler

(8) Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve

davranışlar içerisinde bulunduğu iddiasına yönelik olarak yapılan önaraştırma

kapsamında 04-05.12.2018 tarihlerinde Cevizli Köfteci ve Padişah Köfte’de yerinde

inceleme, GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) ve şikayetçi ile görüşmeler

gerçekleştirilmiştir. B aşvur u sahibi ile taraflarca iletilen belgelere ve yapılan

görüşmelere aşağıda yer verilmektedir.

(9) Belge 1: 08.10.2018 tarihli, 7251 sayılı başvurunun ekinde yer alan “Çiğköfte

Üreticileri İstişare Toplantısı” başlıklı belgede Gaziantep ilinde faaliyet gösteren İsot

Köfte, Padişah Köfte, Bereket Köfte, Cevizli Köfteci, Fıstık Köfte ve Şifa Köfte adına

açılmış imzalar bulunmakta olup ilgili belgeye aşağıda yer verilmektedir;

“Çiğ Köfte Üreticileri İstişare Toplantısı

15.09.2018 SAAT 13:00 GAZİANTEP TİCARET ODASI

15.09.2018 saat 13:00’da Gaziantep Ticaret Odası Toplantısı Salonunda Odamız Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) başkanlığında, Tüketiciler Derneği Başkanı (…..), Tüketiciler Derneği Başkan Yard. (…..) ve çiğköfte üreticilerinin katılımıyla sektöre yönelik bir istişare toplantısı gerçekleştirilmiştir. Sektör temsilcileri aşağıda belirtilen kararları gündeme alarak, söz konusu kararlara kayıtsız şartsız uyma kararı almışlardır.

KARARLAR

1-(…..) tarihinden başlamak üzere (…..) tarihine kadar 1 kg çiğköfte fiyatı (…..) TL olarak belirlenmiştir.

2-Üretici yada satıcılar promosyon ürünü verebilir ancak bedelsiz çiğköfte satışı yapamazlar.

3-Marketlerde satılan yarım kg’lık çiğköfte fiyatı (…..) Tl olacaktır.

4-Yapılan bu sözleşmedeki fiyat Gaziantep il ve ilçe sınırları içerisinde geçerli olacaktır. Ayrıca; Türkiye sınırları içerisinde taban fiyat (…..) TL/kg olarak belirlenmiştir.

5-Firma elemanlarının, tüccarların, plasiyerlerin ve ana toptancılar ile distribütörlerin satış politikası işletmeye bağlar.

6-Bir whatsapp grubu kurularak, şahit olunan yada duyulan olumsuzlukların anında isimle paylaşılması sağlanacaktır.

7-Kantinciler Odası Başkanından kendi firmasından ürün alınması yönünde kantin işletmecilerine herhangi bir baskı yapmayacağı sözü kalmıştır.

8-İşletmeler kendi bünyesinde farklı marka ile piyasa değerinin altında ürün satışı yapmayacaktır.

9-Yukarıdaki kararlara uymayan işletmeci 13.000 TL (Onüçbin Türk Lirası) ceza bedeli ödeyecektir.

10-Kasiyer ve satıcılar alınan kararlara uymamaları durumunda da 13.000 TL (Onüçbin Türk Lirası) ceza bedeli ödeyeceklerdir.”

(10) Yukarıda sayılan tüm çiğ köfte üreticileri söz konusu toplantıya katılım sağlamıştır.

Şifa Köfte hariç diğer teşebbüslerden en az bir temsilcinin ise belgede imzası

bulunmaktadır. Üreticilere ek olarak söz konusu belgede Tüketiciler Derneği Başkanı

(…..), Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..), GTO Yönetim Kurulu Başkan

Yardımcısı (…..) ve Kantinciler Odası Başkanı (…..)’a imza yerinin açılmış olduğu

görülmekle birlikte sadece Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..)’nın imza attığı

anlaşılmaktadır.

(11) Belge 2: 04.12.2018 tarihinde Cevizli Köfteci’de yapılan görüşmede firma sahibi (…..)

tarafından belirtilen hususlar yerinde inceleme tutanağına aşağıdaki şekilde

yansımıştır:

“Daha önce İsot Köfte’de çalışan beş kişi Padişah Köfte’yi kurduktan sonra fiyat kırarak zararına satış yapmaya başlamıştır. Piyasa şartlarında oluşan fiyatların altında Padişah firması fiyatlamalar yapıyordu. Diğer firmaları da çağırarak birbirimizle rekabet ederken bir orta yol bulma anlamında belirtilen sözleşmeyi yaptık. Firma olarak çiğ köftenin kilosunu (…..) TL’den satıyoruz. Whats App grubundan da durumun kontrolünü yapmaktayız ancak şikayet konusu anlaşmada yer alan ceza maddesi uygulanmamıştır. Biz zor durumda olan firmalara yardım etmek niyetiyle böyle bir toplantı gerçekleştirerek bu kararları aldık. Daha çok İsot Köfte’nin ciddi anlamda sıkıntılar yaşaması üzerine firmaya da yardımcı olmak için bu çalışmaları yaptık. Anlaşmada yer alan firmalar haricinde üretici firma bulunmamaktadır. Markete yapılan satışlarda ürünü paketlemeye yönelik olarak farklı maliyetlere katlanıyoruz. Bu sebeple marketlere sattığımız yarım kiloluk ürünleri marketlerde (…..) TL olarak satılmaktadır. Bu fiyatlamayı beğenmeyen perakende firmaları da bizden herhangi bir alım yapmıyor. Komagene, Adıyaman köftecisi gibi ulusal firmalar bizim fiyatlarımızın çok üzerinde fiyatlama yapmaktadır.”

(12) Belge 3: 04.12.2018 tarihinde şikayetçi ile yapılan görüşmede belirtilen hususlar

yerinde inceleme tutanağına aşağı daki şekilde yansımıştır:

“…Söz konusu başvuruda belirtilen uygulamalar fatura üzerinde devam etmektedir. Şikayet konusu uygulamadan önce yarım kilosunu (…..) TL’den almaktayken halihazırda (…..) TL olarak satın almaktayız. Piyasada yarım kilo fiyatının (…..) TL olarak gerçekleştiğine dair bilgimiz bulunmaktadır. Ulusal olarak faaliyet gösteren firmalardan ürün almıyoruz…”

(13) Belge 4: 05.12.2018 tarihinde iddia konusu belgede imzası yer alan GTO Yönetim

Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) tarafından belirtilen husu slar yerinde inceleme

tutanağına aşağıdaki şekilde yansımıştır:

“Söz konusu toplantı anlaşmada geçtiği gibi ticaret odasında değil sahibi olduğum (…..)’nda gerçekleşti. Bu firma sahipleri ciddi anlamda rekabet eden firmalardı. Fiyat artışlarının da temel sebebi salçanın 30 TL olan fiyatı 90 TL’ye ve baharatın fiyatlarının iki misline çıkmasıydı. Bu firmalar daha önce bu konuda anlaşmışlardı; ancak uygulayamadıkları için bize geldiler. Söz konusu toplantıya katılanlardan Kantinciler Odası Başkanı (…..) aynı zamanda çiğ köfte üreticisiydi; haksızlık olmaması amacıyla ürünü kendisinden almalarına yönelik bir baskıda bulunmayacağı yönünde taahhütte bulundu. Toplantı katılımcılarından bir diğeri olan Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..) toptan gıda işinde faaliyet gösteriyor. Çiğ köfte üretiminde kullanılan salça, yağ vb. ürünlerin tedarikiyle uğraşmaktadır. (…..) iyi niyetli olarak çiğ köfte fiyatlarının maliyetleri kadar artmadığını da göz önüne alarak firmalara bu rekabet ortamında sıkıntı yaşayacaklarını belirtti. Bu anlaşmaya da kendisi öncelik etmiştir. Bununla birlikte söz konusu toplantıdan sonra fiyatın takibine yönelik taraflardan herhangi bir talep olmamıştır.”

(14) Belge 5: 05.12.2018 tarihinde yapılan yerinde incelemede iddia konus u belgede

imzası yer alan Padişah Köfte firma sahibi (…..) tarafından belirtilen hususlar yerinde

inceleme tutanağına aşağıdaki şekilde yansımıştır:

“…Müşterileri kendi tarafımıza çekebilmek amacıyla kilo fiyatlarında (…..)

Kuruş indirime giderek (…..) TL’ye indirdik. Bunun üzerine İsot Köfte de buna

karşılık vererek kilo başına (…..) TL’lik indirim yaptı ve (…..) TL’den 2 ay

boyunca satış yaptı, bu sebeple piyasada daha önce görülmemiş şekilde

fiyatlar çok düşük seviyelere çekildi, sonrasında fiyatlar tekrar (…..) TL

seviyesine çıktı akabinde çiğ köftenin maliyetinde en büyük kalem olan salça

fiyatı (…..) TL’den (…..) TL’ye kadar yükseldi, aynı şekilde ketçap fiyatları da

(…..) TL’den (…..) TL’ye yükseldi, ek olarak baharat fiyatları da benzer şekilde

yükseldi, buna rağmen yukarıda da belirttiğim gibi önceki zararların etkisi ve

(…..) TL’lik kilo fiyatı da zarara sebep olmaya başladı biz de zarar dahi olsa bu

rakamdan satmaya devam ettik. Mevcut durumda okul kantinlerine (…..) TL’ye,

esnaflara (…..) TL’ye, marketlere ise ambalaj farkından dolayı (…..) TL’ye ürün

temin ediyoruz...”

I.3. Değerlendirme

(15) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde, “belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıy an veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar” yasaklanmış ve aynı maddenin ikinci fıkrasında ise tahdidi olmamak üzere yasaklanan hallere ilişkin örneklere yer verilmiştir. Söz konusu fıkranın (a) bendinde, “mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” yasaklanan hallerden sayılmıştır.

(16) Yukarıda özetlenen başvuruda, Gaziantep ilinde faaliyet gösteren çiğ köf te üreticilerinin, çiğ köfte satış fiyatını belirlemek hususunda anlaşma içerisinde olduğu iddia edilmektedir. Bu bakımdan başvuru, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde sayılan hallere uyabilecek türden uygulamalara ilişkindir.

(17) Şikâyete konu teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri yönündeki iddiaları araştırmak üzere önaraştırma kapsamında Gaziantep ilinin merkezinde faaliyet gösteren ve şikayet dilekçesinde yer verilen teşebbüslerden Cevizli Köfteci v e Padişah Köfte’de yerinde inceleme yapılmıştır. Yapılan yerinde incelemelerde herhangi bir belge alınmamış olmakla birlikte, üreticiler ve GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ile yapılan görüşmeler tutanak altında alınmıştır.

(18) Şikayet dilekçesi ekinde yer a lan “Çiğköfte Üreticileri İstiş are Toplantısı” başlıklı Belge 1’de; “15.09.2018 tarihinden başlamak üzere 01.01.2019 tarihine kadar 1 kg çiğköfte fiyatı 8 TL olarak belirlenmiştir.” ifadesi yer alırken, söz konusu belgenin altında çiğ köfte üreticilerinden (…..) (İsot Köfte), (…..) (İsot Köfte), (…..) (Cevizli Köfteci), (…..) (Padişah Köfte), (…..) (Padişah Köfte), (…..) (Fıstık Köfte) ve (…..) (Bereket Köfte) imza ları bulunmaktadır. Burada değerlendirilmesi gereken konulardan biri, belgenin altında imza ye ri aç ıl mış olmakla beraber Şifa Köfte temsilcisinin belgede imzasının olmamasıdır. GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..)’ndan konuya ilişkin bilgi talep edilmiştir. Elde edilen bilgilere göre ŞİFA KÖFTE yetkilisi (…..)’ın da toplantıya katıldığı belir lenmişt ir.

(19) Söz konusu anlaşma öncesinde uygulanan fiyat ile anlaşma sonrasında oluşan çiğ köfte fiyatları dosya kapsamında önem arz etmektedir. Padişah Köfte’nin piyasaya girdikten sonra kg fiyatında (…..) kuruş indirim yaparak (…..) TL’ye sattığı, bunun üzerine rakiplerinden İsot Köfte’nin ise karşı hamle ile kg fiyatını (…..) TL’ye düşürerek iki ay boyunca bu fiyattan satış gerçekleştirdiği ifade edilmiştir. Daha sonra çiğ köftenin kg satış fiyatı piyasa genelinde (…..) TL seviyelerine yükselse de artan

maliyetler nedeniyle bu fiyatın da zarara sebep olduğu belirtimiştir. Söz konusu anlaşma ile taraflar kg satış fiyatını (…..) TL’ye sabitleyerek, kg başına ortalama (…..) TL’lik bir artış gerçekleştirmişlerdir.

(20) Yapılan görüşmelerde söz konusu toplantıda alınan fiyat kararının anlaşmada isimleri geçen tüm üreticiler tarafından uygunlandığı ve bir “WhatsApp” grubu kurularak takibinin sağlandığı ifade edilmiştir. Ayrıca alınan bu karara uyulmaması durumunda ödenecek cezayı içeren anlaşmanın 10. maddesinin de teşebbüslerin konuya ilişkin ciddiyetlerini göstermek amacıyla anlaşmaya eklendiği belirtilmiştir.

(21) Bu kapsamda söz konusu belge; imzalı bir belge oluşu, içeriği ve teşebbüsler tarafından uygulandığının kabul edilmiş olması itibarıyla rekabeti sınırlayıcı b ir anlaşma yı, bu çerçevede bir rekabet ihlalini ortaya koymaktadır.

(22) Her ne kadar belgede toplantının GTO binasında yapıldığı belirtilse de GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) tarafından söz konusu toplantının kendi işletmesinde organize ed ildiği ifa de edilmiştir. Ayrıca GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) tarafından çiğ köfte üreticilerinin daha önce de benzer amaçla bir toplantı gerçekleştirdikleri, bu toplantıda da yine benzer bir fiyat anlaşmasının sağlandığını ancak uygulamada yaşanan soru nlar nedeniyle kendisinden yeni bir toplantı organize etmesinin istendiği ifade edilmiştir.

(23) Söz konusu fiyat anlaşmasının yapıldığı toplantıya üreticiler dışında GTO, Gaziantep Tüketici Koruma Derneği ve Gaziantep Kantinciler Odası tarafından katılım sağlanmıştır. GTO yetkilisi tarafından katılım gerekçesi, konumu nedeniyle taraflardan bu yönde bir talep gelmesi olarak açıklanmıştır.

(24) Gaziantep Tüketici Koruma Derneği Başkan Yardımcısı (…..)’nın toplantıya katılım amacının, çiğ köfte üretiminde kullanılan ür ünlerin toptan satışını yapması nedeniyle, üreticilerin rekabetçi davranışları sonucunda piyasadan çıkacak oyuncuların olması halinde kendi faaliyetlerinin zarar göreceğinden endişe duyması olduğu ifade edilmiştir. Bu kapsamda anlaşmada imzası bulunan (…..)’nın sahibi olduğu ve üreticilerin tedarikçisi konumunda olan SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti.’nin üreticilerle bulunduğu dikey ilişki de dikkate alınmalıdır.

(25) Kantinciler Odasının katılım gerekçesi olarak ise, Odanın Başkanı olarak görev yapan (…..)’un okul kantinlerinde, sahibi olduğu FISTIK KÖFTE lehine yaptığı uygulamalarını sonlandırması amacıyla toplantıda bulunduğu belirtilmiştir. FISTIK KÖFTE adına ise anlaşmaya şirket yetkilisi (…..)’ın imza attığı görülmektedir.

(26) Bununla birlikte anlaşmada imzası bulunan Bereket Köfte, İsot Köfte, Cevizli Köfteci ve Padişah Köfte tarafından 03.01.2019 tarih ve 67 sayı ile gönderilen yazıda, anlaşmada bahsi geçen kararların tamamen iyiniyetle alındığı, ancak artık uygulanmayacağı ifade edilmiştir. Yapılan görüşmelerde tarafların yaşanan maliyet artışı nedeniyle böyle bir karar alma ihtiyacı duydukları belirtilmiştir.

(27) 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası “Kurul, birinci fıkraya göre bir karar almadan önce ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerine ihlale ne şekilde son vereceklerine ilişkin görüşlerini yazılı olarak bildirir.” şeklindedir. Danıştay 13. Dairesinin 2010/4818 E. 2014/2197 K. sayılı Burdur Tüketicileri Koruma Derneği kararında;

“…re’sen araştırma sonucunda elde edilen bilgi ve bulguların noksan olduğu ve dolayısıyla önaraştırmaya konu edilen olayın soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı yönünde kesin bir kanaate ulaşmaya yetecek ölçüde aydınlatılmadığı hallerde, Kurulca soruşturma açılmasına karar verilerek 4054 sayılı Kanun’un 43. ve

devamı maddelerinde düzenlenen idari usulün uygulanması sonucunda yapılacak değerlendirmenin 48. maddede öngörülen nihai kararla sonuçlandırılması gerekir. Aksi takdirde rekabet kurallarının ihlal edildiğine ilişkin iddialar açıklığa kavuşmadan soruşturma açılmaması yönünde alınan kararın rekabetin korunmayacağı amacına hizmet etmeyeceği kuşkusuzdur.

Ancak, bununla birlikte, ihlalin tespit edilememesi ve önaraştırma aşamasına ihlal konusu olayın tamamen açıklığa kavuşturulması imkânının varlığı ihtimalinde; ihlalin soruşturma açılmasını gerektirmeyecek ölçüde hafif olması ve/veya soruşturma açılmadan da ihlalin tüm etkileriyle ortadan kaldırılabileceği ya da ihlalin tüm etkileriyle sona erdirilmiş ve anti rekabetçi zararın telafi edilmiş olması veya yapısal engeller ve yasal düzenlemeler nedeniyle rekabete tam olarak açılmamış pazarlarda ihlal oluşturabilecek davranışların saptanması halinde Kurul’un soruşturma açılmasına gerek olmaksızın Kanun’da öngörülen diğer tedbirlere başvurabileceği de açıktır.” denilmek suretiyle belirli koşulların varlığı halinde Kanun’un 9. maddesinde sayılan tedbirlerin alınabileceği ifade edilmiştir.

(28) Dosya kapsamında elde edilen bilgi ve belgeler çerçevesinde, yukarıda yer verilen ilgili Danıştay kararında belirtilen “önaraştırm a aşamasına ihlal konusu olayın tamamen açıklığa kavuşturulması imkânının varlığı…” şartının bu dosyada yerine geldiği görülmektedir. Ayrıca inceleme konusu anlaşmanın yerinde incelemed en sonra uygulanmadığı beyanı “soruşturma açılmadan da ihlalin tüm etki leriyle ortadan kaldırılabileceği ya da ihlalin tüm etkileriyle sona erdirilmiş ve anti rekabetçi zararın telafi edilmiş olması” şartının da karşılanması şeklinde değerlendiril mektedir. Bu nedenlerle, hakkında önaraştırma yürütülen taraflara 4054 sayılı Ka nun kapsamında rekabet ihlali oluşturabilec ek bu tür davranışlardan kaçın ıl ması gerektiği yönünde aynı kanunun 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca görüş yazısı gönderilmesi sonucuna varılmıştır. Benzer şekilde GTO’ya da görüş bildirilmesi uygun bulunmuşt ur.

J. SONUÇ

(29) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

1. Dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca

soruşturma açılmasına gerek olmadığına,

2. Bununla birlikte; fiyat, satış koşulları gibi ticari şartların ortak kararlar alınarak

tespit edilmesinin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olması nedeniyle,

bu tür uygulamalardan kaçınılması gerektiğinin, aksi takdirde anılan Kanun

çerçevesinde haklarında işlem başlatılacağının, Kanun’un 9. maddesinin üçüncü

fıkrası uyarınca Cevizli Köfteci, İsot Köfte, Padişah Köfte, Şifa Köfte, Fıstık Köfte,

Bereket Köfte ve SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti.’ne bildirilmesi için

Başkanlığın görevlendirilmesine,

3. Dosya konusu uygulamaların 4054 sayılı Kanun kapsamındaki niteliği hakkında

bilgilendirilmesini ve uyarılmasını teminen Gaziantep Ticaret Odasına görüş

bildirilmesi için Başkanlığın görevlendirilmesine

gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.