Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Temsilcileri: Av. Murat YAZICI, Av. Yunus Emre BAKİLER
Piyade Sok. 18/10 06540 Çankaya/Ankara
(1) D. DOSYA KONUSU: Hisarlar Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin çoğunluk hisselerinin Mahindra&Mahindra Limited tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 06.02.2017 tarihinde giren bildirim üzerine düzenlenen 09.02.2017 tarih ve 2017-1-2/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Bildirim kapsamında; Hisarlar Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin (HİSMAK) çoğunluk hisselerinin Mahindra&Mahindra Limited (MAHİNDRA) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmektedir.
(5) Bildirim konusu işlem ile birlikte MAHİNDRA, HİSMAK’ın (…..) oranındaki hissesini doğrudan devralacak; HİSMAK’ın paylarının %100’ünü elinde bulundurduğu ve HİSMAK ürünlerinin satış ve ithalatı için kullanılan bir şirket olan Hisarlar İthalat İhracat Pazarlama A.Ş.’nin hisselerine ise dolaylı olarak sahip olacaktır. Söz konusu işlem ile Türker Ailesi’nin kontrolünde bulunan HİSMAK’ın tek kontrolü MAHİNDRA’ya geçeceğinden bildirim konusu işlem 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralmadır. Öte yandan işlem taraflarının cirolarının anılan Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde öngörülen eşikleri aştığı, dolayısıyla işlemin izne tabi olduğu görülmektedir.
(6) Devralma işleminin taraflarının faaliyetleri ve etkilenen pazarlar incelendiğinde; devre konu HİSMAK’ın, Türkiye’de kurulmuş ve tarım makineleri alanında aktif bir şirket olduğu görülmektedir. 1977 yılında aile şirketi olarak kurulan HİSMAK bildirim tarihi itibarıyla Türker Ailesi tarafından yönetilen Hisarlar Grup Şirketleri’nin bir parçasıdır. Hisarlar Grup, bilişim ve otomobil sanayii gibi pek çok alanda aktif olmakla birlikte HİSMAK’ın tek faaliyeti, tarım makineleri konusundadır ve özellikle traktör gibi tarım makinelerine uygun kabinlerin üretim ve satışı konusunda faaldir.
Sayfa 2
17-07/67-27
(7) MAHİNDRA ise, 1945 yılında Hindistan Cumhuriyeti’nde kurulmuş bir grup şirketidir. Halka açık bir şirket olarak Hindistan içinde ve tüm dünya ölçeğinde, uzay ve savunma, otomobil, tarım ekipmanı, finansal hizmetler, konaklama, bilgi teknolojileri, gayrimenkul ile motosiklet ve benzeri iki tekerlekli taşıtlar da dâhil olmak üzere çeşitli sektörlerde faaliyet göstermektedir. Bildirim Formundaki bilgilere göre MAHİNDRA’nın kurumsal olarak Türkiye’de herhangi bir mevcudiyeti bulunmamaktadır. Türkiye’de yalnızca bir distribütör vasıtasıyla dolaylı olarak traktör satışı gerçekleştirmektedir. Diğer taraftan MAHİNDRA’nın 2016 yılı içerisinde Türkiye’de cirosu bulunmamaktadır. İşbu devralma işlemi ile ilgili olarak yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde aralarında dikey bir ilişkinin söz konusu olabileceği traktör pazarı ve güvenlik kabini pazarlarının incelenmesi gerekmektedir.
(8) HİSMAK hâlihazırda traktör pazarında faaliyet göstermemektedir; ancak MAHİNDRA söz konusu devralma işlemi sonrasında HİSMAK’ın üretim bandını geliştirerek traktör üretecektir. MAHİNDRA Türkiye’de traktör pazarında 2015 yılında (…..) TL tutarında ciroya sahip olmakla birlikte 2014 ve 2016 yıllarında Türkiye’de bu pazarda satış gerçekleştirmemiştir. Türkiye traktör pazarında faaliyet gösteren başlıca teşebbüslerin sahip oldukları pazar paylarının sunulduğu aşağıdaki tablodan traktör piyasasında New Holland ve TÜMOSAN gibi güçlü oyuncuların bulunduğu görülmektedir
Tablo 1: Türkiye Traktör Pazarında Faal Olan Başlıca Teşebbüslerin Pazar Payı (%)
Teşebbüs 2012 2013 2014 2015
New Holland [1] V.Y. [2] V.Y. (…..) (…..)
Tümosan
V.Y.
(…..)
(…..)
(…..)
Erkunt
(…..)
(…..)
V.Y.
V.Y.
Hattat
(…..)
(…..)
V.Y.
V.Y.
(9) HİSMAK esas olarak tarım ve inşaat makineleri için güvenlik kabini üretmektedir. Güvenlik kabini, tarım ve inşaat makineleri için mekanik (bazen opsiyonel) bir parça olup bu parçalar, makinelerin imal edilmesinden sonra veya imalat sırasında üstlerine yerleştirilmektedir. Genelde metalden yapılan güvenlik kabinleri, aracın kullanıcısının sağlık ve güvenliğini temin etmekte, aracın kullanışlılığını artırmakta ve kullanıcıyı yükseklik, yabancı cisimler ve kötü hava şartlarından korumaktadır. Bildirim Formundaki bilgilere göre, güvenlik kabini teknik olarak üç parçadan oluşmaktadır. Bu parçalar, kabinin kendisi, kabinin altını oluşturan platform ve aracın devrilmesi veya kaza yapması durumunda kabinin ve sürücünün zarar görmesini engelleyen “ROPS” adı verilen parçadır. Her ne kadar kabin üreticileri bu üç parçayı aynı anda üretebiliyor olsalar da müşteriler, bu parçaları kabin üreticilerinden ayrı ayrı alarak birleştirebilmekte veya üretebilmektedirler. Dolayısıyla, kabin parçalarının birlikte yüksek bir fiyata veya ayrı ayrı yüksek fiyatlara satılması halinde müşteriler pahalı olduğunu düşündükleri parçaları ayrıca talep edebilmektedirler. Ayrıca verilen bilgilere göre kabine ihtiyaç duyan traktör, tarım makinesi ve inşaat makinesi üreticileri kabinleri kendileri de üretebilmektedirler. Aşağıda güvenlik kabini pazarı açısından HİSMAK ve en yakın rakibi Yarış Kabin Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin (YARIŞ KABİN) pazar payı bilgilerine yer verilmiştir:
Tablo 2: HİSMAK ve YARIŞ KABİN’in Güvenlik Kabini Pazarındaki Pazar Payları (%)
Teşebbüs Adı 2014 2015 2016
HİSMAK (…..) (…..) (…..)
YARIŞ KABİN (…..) (…..) (…..)
(10)
1 Bildirim Formuna göre, Türkiye traktör pazarında New Holland’ın 2016 yılı ilk üç çeyrek itibarıyla pazar payı (…..)’dir.
2 Veri Yok.
Sayfa 3
17-07/67-27
(11) Bildirim Formunda piyasaya ilişkin tahmini pazar payı bilgilerinin piyasa oyuncularının gerçek pazar gücünü yansıtmadığı, zira tipik olarak kabinler, tarım makineleri ve traktörler için üretiliyor olsa da aynı kabinlerin ufak modifikasyonlar ile inşaat makinelerinde ve savunma sanayii için de kullanılabildiği, bu piyasalar da dâhil edildiğinde üreticilerin pazar payının azaldığı ifade edilmektedir.
(12) İlave olarak ve yine yukarıda bahsedildiği üzere, herhangi bir müşterinin kabin fiyatını pahalı bulması veya arzın kısıtlı olduğunu tespit etmesi halinde minimum maliyete katlanarak kabini kendisinin üretmesi veya parçaları ayrı ayrı alarak birleştirmesi de mümkündür.
(13) Mevcut durumda HİSMAK’ın Türkiye traktör pazarında faaliyetinin olmadığı, MAHİNDRA’nın bu pazardaki faaliyetlerinin sınırlı düzeyde olduğu, ayrıca güvenlik kabini pazarı ve aynı zamanda HİSMAK’ın faal olduğu tarım makinaları ve traktör parçaları pazarlarında MAHİNDRA’nın Türkiye’de herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı, hem traktör pazarında hem de güvenlik kabinleri pazarında güçlü rakiplerin varlığı dikkate alındığında, işlemden dolayı Türkiye’de bu pazarlarda herhangi bir rekabetçi endişenin gündeme gelmeyeceği kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(14) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.