Israel Beer Breweries Ltd. tarafından, Türk Tuborg Bira ve Malt Sanayii A.Ş.'nin sermayesinin %95,69'unu…
Birleşme ve Devralma08-52/802-328Karar tarihi: 11.09.2008Yayımlanma tarihi: 22.12.2008
Israel Beer Breweries Ltd. tarafından, Türk Tuborg Bira ve Malt Sanayii A.Ş.'nin sermayesinin %95,69'unu temsil eden ve Bimpaş Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.'nin sermayesinin %0,067'sini temsil eden hisselerin Carlsberg Breweries A/S'den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet
Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Kürşat ÜNLÜSOY, Erdem AKTEKİN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: Israel Beer Breweries Ltd.
Temsilcisi: Av. Gamze ÇİĞDEMTEKİN
Maya Akar Center, Büyükdere Caddesi,
No: 100/29 34394 Esentepe / İstanbul
D. TARAFLAR: Israel Beer Breweries Ltd.
5 Bar Lev Blvd. Ashkelon 78191, İSRAİL
Carlsberg Breweries A/S
100 Ny Carlsberg Vej DK-1760 Kopenhag V, DANİMARKA E. DOSYA KONUSU: Israel Beer Breweries Ltd. tarafından, Türk Tuborg Bira ve Malt Sanayii A.Ş.’nin sermayesinin %95,69’unu temsil eden ve Bimpaş Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.’nin sermayesinin %0,067’sini temsil eden hisselerin Carlsberg Breweries A/S’den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 13.8.2008 tarih, 5317 sayı ile giren ve en son 20.8.2008 tarih ve 5493 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 26.8.2008 tarih ve 2008–3– 173/Öİ–08-KÜ sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 27.8.2008 tarih ve REK.0.07.00.00- 120/164 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-52 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;
- Israel Beer Breweries Ltd. tarafından, Türk Tuborg Bira ve Malt sanayi A.Ş.’nin
sermayesinin %95,69’unu temsil eden ve Bimpaş Bira ve Meşrubat Pazarlama
A.Ş.’nin sermayesinin %0,067’sini temsil eden hisselerin” Carlsberg Breweries
A/S’den devralınması işleminin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu,
Sayfa 2
- Bu işlem sonucunda ilgili ürün pazarında aynı Kanun maddesinde belirtilen
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmadığı, bu nedenle devralma işlemine izin verilebileceği
sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Israel Beer Breweries Ltd. (IBBL)
Devralan teşebbüs IBBL, İsrail devleti kanunlarına göre kurulmuş bir şirkettir. İsrail’de Carlsberg grubunun belirli bazı markaları altında bira ürünleri üretim ve pazarlama lisansına sahip olan IBBL, Romanya’da Carlsberg grubunun belirli bazı markaları altında bira ürünleri üretmek ve satmak için gerekli lisansa sahip Romanya uyruklu bir işletmenin de dolaylı ortağıdır. Ayrıca, IBBL, Carlsberg’den alınan lisans uyarınca, kontrol ettiği bir şirket vasıtasıyla Arnavutluk’ta Carlsberg grubunun belirli bazı markaları altında bira üretmektedir. Şirketin Türkiye’de mevcut bir faaliyeti yoktur. IBBL’nin ortaklık yapısı Tablo-1’de sunulmaktadır.
Tablo 1: IBBL’nin Ortaklık Yapısı
Hissedarlar Hissedarlık Oranı (%)
The Central Bottling Company Ltd. (CBC) (….)
CBC grup üst yönetimi(bireyler)
(….)
Carlsberg Breweries A/S
(….)
TOPLAM
100
Şirketin yönetim kurulu üyeleri; Ronnie Kobrovsky, Rami Shalev, Joseph Kupperman ve Lars Lehman’dan oluşmaktadır. IBBL’nin 2007 yılına ilişkin dünya genelindeki cirosu (……………) (………………………………………) YTL tutarındadır.
H.1.2. Carlsberg Breweries A/S
Devreden teşebbüs Carlsberg Breweries A/S, Danimarka kanunlarına göre kurulmuş olan ve tüm hisseleri Carlsberg A/S’ye ait bir şirkettir. Şirket ağırlıklı olarak bira üretimi ve satışı alanında faaliyet göstermektedir. Ana şirket konumunda olan Carlsberg A/S’nin sermayesinin %85’ini oluşturan hisseler 20.000’den fazla kişiye dağılmış bulunmaktadır.
Şirket yönetim kurulu üyeleri; Jens Bigum (Başkan), Povl Krogsgaard-Larsen, Jorgen Buhl Rasmussen, Eva Vilstrup Decker, Morten Ibsen, Jorn P. Jensen ve Hans Andersen’den oluşmaktadır. Carlsberg Breweries A/S’nin 2007 yılına ilişkin dünya genelindeki cirosu (……………) (……………………………………………..) YTL tutarındadır.
Sayfa 3
H.1.3. Türk Tuborg Bira ve Malt Sanayi A.Ş.(Tuborg)
Tuborg, Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulan ve bira üretimi, satışı ve dağıtımı alanlarında faaliyet gösteren bir şirkettir. Tuborg, Yaşar Holding tarafından, Tuborg Breweries Ltd. ortaklığı ile 1967 yılında İzmir’de kurulmuş ve 1969 yılında üretime başlayarak Türkiye’nin ilk özel sektör üretim birası “Tuborg”u tüketiciye sunmuştur. Tuborg’un %95,69 hissesi 2001 yılında Carlsberg tarafından satın alınmıştır.
Tuborg halen bira üretimini İzmir’de bulunan fabrikasında gerçekleştirmekte ve ürettiği biranın satış ve dağıtımının bir kısmını pazarlama şirketi Bimpaş aracılığıyla gerçekleştirmektedir.
Şirketin ortaklık yapısı Tablo 2’de sunulmaktadır.
Tablo 2: Tuborg’un Ortaklık Yapısı
Hissedarlar
Oran (%)
Carlsberg Breweries A/S
95,69
Diğer (Halka AÇIK)
4,31
TOPLAM
100
Şirketin yönetim kurulu üyeleri; Jorgen Buhl Rasmussen, Berry Connock Marshall, Thomas Kure Jacobsen ve Peter Steenberg’den oluşmaktadır.
H.1.4. Bimpaş Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.(Bimpaş)
Bimpaş, Türkiye genelinde bölgesel müdürlükleri ve bayileri aracılığıyla Tuborg tarafından üretilen bira ürünlerinin dağıtımı alanında yalnızca Türkiye’de faaliyet gösteren bir şirket olup, ortaklık yapısı Tablo 3’te sunulmaktadır.
120
Tablo 3: Bimpaş’ın Ortaklık Yapısı
Hissedarlar
Oran (%)
Tuborg
(….)
Carlsberg Breweries A/S
(….)
Cem Tamer
(….)
Necla Yaşar
(….)
Serhan Kaptan Yaşar
(….)
TOPLAM
100
Bimpaş’ın yönetim kurulu üyeleri; Jorgen Buhl Rasmussen, Berry Connock Marshall, Thomas Kure Jacobsen ve Peter Steenberg’den oluşmaktadır.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1 İlgili Ürün Pazarı
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesine göre, devralma işlemlerinde devre konu mal veya hizmetlerle tüketicinin gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan mal veya hizmetlerden oluşan pazar, ilgili ürün pazarını oluşturmaktadır. Dolayısıyla belirli bir ürün ve onunla yüksek ikame edilebilirliği olan diğer ürünlerden oluşan pazar ilgili ürün pazarının tanımında temel alınmaktadır.
Sayfa 4
İnceleme konusunu oluşturan devralma işleminde tarafların faaliyet alanları bira ürünleri üretimidir.
Alkollü içkiler fermente ve distile olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Bu ayrımda bira şarap ile fermente içkiler kategorisinde yer almaktadır. Biranın içerdiği alkol oranı diğer içkilere nazaran düşük düzeyde bulunmakta ve tüketim biçimiyle diğer içkilerden farklılaşmaktadır. Bu çerçevede, dosya konusu işlem açısından ilgili ürün pazarı, “bira pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Dosya konusu ürünler bakımından pazara giriş, üretim, dağıtım, pazarlama ve satış gibi rekabet şartlarının bölgesel bir farklılık göstermediği göz önüne alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak tespit edilmiştir.
H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. İşlemin Değerlendirilmesi
İnceleme konusu işlem, Israel Beer Breweries Ltd. tarafından, Türk Tuborg Bira ve Malt sanayi A.Ş.’nin sermayesinin %95,69’unu temsil eden ve Bimpaş Bira ve Meşrubat Pazarlama A.Ş.’nin sermayesinin %0,067’sini temsil eden hisselerin Carlsberg Breweries A/S’den devralınması ile ilgilidir.
Tuborg Bimpaş’ın %(…) hissesine sahip konumdadır. Bu nedenle, söz konusu iki şirket aynı ekonomik bütünlük içerisinde yer almakta ve rekabet hukuku anlamında tek bir teşebbüs niteliği göstermektedirler. Başvuru konusu işlem ile Tuborg’un ve dolaylı olarak Bimpaş’ın, kontrolü Carlsberg’den IBBL’ye geçmektedir. Bu çerçevede, söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma işlemidir.
İnceleme konusu devralma işleminin 1997/1 Tebliğ’in 4. maddesi uyarınca izne tabi bir işlem olup olmadığının belirlenebilmesi için tarafların ilgili pazarlardaki pazar payı ve ciro bilgilerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.
Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden IBBL’nin Türkiye bira pazarında herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Tuborg’un ilgili ürün pazarında 2007 yılına ait pazar payı ise %(…) oranındadır. Dolayısıyla tarafların toplam pazar payları, 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen %25 oranındaki pazar payı eşiğini aşmamaktadır. Dosya mevcudu bilgi ve belgeden tarafların ilgili ürün pazarındaki 2007 yılı cirolarının, Türkiye pazarında Tuborg’un cirosunun 89.003.834 (seksendokuzmilyon üçbin sekizyüzotuzdört) YTL, Bimpaş’ın ise (………….) (………………………………..)YTL olduğu anlaşılmıştır. Tarafların ilgili pazardaki cirolarının 1997/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen ciro eşiğini aştığından, başvuru konusu işlem aynı tebliğ kapsamında izne tabidir.
180
H.3.2. Hukuki Değerlendirme
Mevcut bilgilerden bildirim konusu işlem ile IBBL’nin faaliyetlerini Türkiye’nin dinamik pazarlarına genişletmeyi ve Carlsberg Grubu ile ilişkisini güçlendirmek suretiyle
Sayfa 5
komşu pazarlardaki faaliyetlerle birlikte ortaya çıkabilecek sinerjiden yararlanmayı amaçladığı anlaşılmaktadır.
Türkiye bira pazarındaki en büyük oyuncu %(…) pazar payına sahip Efes Pazarlama Dağıtım Ticaret A.Ş.’dir. Efes’i %(…) pazar payıyla Tuborg izlemekte kalan %(…) pazar payı ise piyasadaki diğer şirketler arasında paylaşılmaktadır.
Devralan şirket IBBL’nin Türkiye’de ilgili pazarda bir faaliyeti olmadığı göz önüne alındığında, devralma işlemi sonrasında Tuborg’un bira pazarındaki pazar payı ve konumu değişmeyecektir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.