İtemsan Temizlik Güvenlik Sistemleri Taşıma İkram Hizmetleri Turizm Dış. Tic. ve Paz. Ltd. Şti.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,

Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER : Mehmet ÖZDEN, Canan KARAMANOĞLU

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: İtemsan Temizlik Güvenlik Sistemleri Taşıma İkram

Hizmetleri Turizm Dış. Tic. ve Paz. Ltd. Şti.

Halil Rıfat Paşa Mh. Perpa Ticaret Merkezi A Blok K:11

No: 1338 Okmeydanı Şişli/İstanbul

D. TARAFLAR: - Trenkwalder International AG

Richard Trenkwalder-Platz 1, 2432 Schwadorf,

AVUSTURYA

- Thomas BRASER

Hetzental 9, 2753 Oberpiesting, AVUSTURYA

- Karl WANNA

Grenzgasse 5 25 42 Kottingbrunn, AVUSTURYA

- Cengiz KÜÇÜKKUŞ

A-1220 Wien Leonard Bernsteinstr. 8/3/25

AVUSTURYA

- Adnan OFLU

Anafartalar Cd. Bahçe Sk. No:4 D:14 Ümraniye/İstanbul

- Perpa Temizlik İnşaat Elektrik ve Sağlık Hizmetleri

Ticaret Ltd. Şti.

Halil Rıfat Paşa Mh. Perpa Ticaret Merkezi A Blok K:11

No: 1338 Okmeydanı Şişli/İstanbul

- Recep BAKIR

Fahrettin Kerim Gökay Cd. No:238 K:5 D:18 Göztepe

Kadıköy/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: İtemsan Temizlik Güvenlik Sistemleri Taşıma İkram Hizmetleri Turizm Dış. Tic. ve Paz. Ltd. Şti. (İtemsan)’nin %(…) oranında

hissesinin Trenkwalder International AG (Trenkwalder), Thomas BRASER, Karl WANNA ve Cengiz KÜÇÜKKÜŞ tarafından Adnan OFLU ve Perpa Temizlik İnşaat Elektrik ve Sağlık Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti. (Perpa)’den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 9.2.2009 tarih ve 992 sayı sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 19.2.2009 tarih ve 2009-4-7/Öİ-09-MÖ sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme Raporu aynı tarih ve REK.0.08.00.00-120/52 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-08 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da,

- bildirimi yapılan devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu, devir sonucunda ilgili pazarda hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi, böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı; bu çerçevede işleme izin verilmesi gerektiği,

- Pay Devri Sözleşmesi’nin 6.1.6. maddesinde düzenlenen rekabet yasağının ortak girişim sona erdikten sonra 5 yıl ile sınırlı olması ve hem Hissedarlar Sözleşmesi’nin 6.1. maddesi hem de Pay Devri Sözleşmesi’nin 6.1.6. maddesindeki rekabet yasaklarının yatırım amaçlı hisse alımlarını kapsamadığının açıkça belirtilmesi halinde yan sınırlama olarak değerlendirilebileceği

görüşü ifade edilmiştir.

70

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

H.1.1. İlgili Ürün Pazarı

Tarafların faaliyet alanları dikkate alınarak, ilgili ürün pazarı “şehir temizliği, çöp toplama, teknik hizmet, personel hizmetleri, itfaiye hizmetleri, işletme yönetimi ve temizlik hizmetleri” olarak belirlenmiştir.

H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

İşleme konu olan teşebbüsün faaliyetlerinin faaliyetlerin ülke çapında sunulabilir nitelikte olması dikkate alınarak, ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak tespit edilmiştir.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.2.1. 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 Sayılı Tebliğ Çerçevesinde Değerlendirme

Devralma işleminin konusu, İtemsan’ın %(…) oranındaki hissesinin Trenkwalder, Thomas BRASER, Karl WANNA ve Cengiz KÜÇÜKKUŞ tarafından Adnan OFLU ve Perpa’dan devralınmasına ilişkindir.

1997/1 sayılı Tebliğ'in “Birleşme ve Devralma Sayılan Haller” başlıklı 2. maddesinin (c) bendine göre, “Amaçlarını gerçekleştirmek üzere işgücü ve mal varlığına sahip olacak şekilde bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan ortak girişimler (joint venture)” 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde teşebbüsler arası birleşme ve devralma olarak kabul edilmektedir.

Bu çerçevede, teşebbüsler arası bir işlemin birleşme ve devralma sayılabilmesi için taşıması gereken unsurlar şunlardır:

- Ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması,

- Ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması,

- Ortak girişimin, taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisinin olmaması.

Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde söz konusu unsurları taşıdığı anlaşılan bildirim konusu işlemin, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi kapsamında ortak girişim oluşturulmasına yönelik bir devralma olduğu kanaatine varılmıştır.

Öte yandan, anılan Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer alan, “...birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları zorunludur.” hükmü ile izne tabi birleşme ve devralmalara pazar payı ve ciro eşiği getirilmiştir.

Trenkwalder’in 2007 yılı itibarıyla Türkiye’de ilgili hizmet pazarındaki cirosu (…………..) TL, olduğundan -diğer verilere bakılmaksızın- anılan işlemin Kurul’un iznine tabi olduğu anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, rekabetçi bir yapıya sahip olan ilgili pazarda; ortak girişim işleminin taraflarının paylarının düşük olması (Trenkwalder %(…-…), İtemsan %(....)), çok sayıda teşebbüsün faaliyet göstermesi ve giriş engellerinin bulunmaması dikkate alınarak bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi ve bunun sonucunda ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

H.2.2. Pay Devri Sözleşmesi’nde Düzenlenen Rekabet Yasağının Değerlendirilmesi

Bildirime konu ortak girişim işlemini düzenleyen ve taraflar arasında 21.10.2008 tarihinde imzalanan Pay Devri Sözleşmesi’nin 6.1.6. maddesi aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:

“Satıcılar, başka bir ortaklıkta (joint venture), konsorsiyumda, ortaklık birleşmelerinde veya kooperatiflerde herhangi bir iştirakinin bulunmadığını ve bu şekildeki iştiraklere girişmek veya bu türden iştirakleri iktisap etmekle yükümlü olmadıklarını beyan ederler. Şirket; şehir temizliği, çöp toplama, teknik hizmet, personel hizmetleri,itfaiye hizmetleri, işletme yönetimi (kat mülkiyetine tabi yöneticilik hizmeti, hastane, sanayi tesisleri vs.) ve temizlik hizmetleri alanında faaliyet göstermektedir. Satıcılar, şehir temizliği, çöp toplama teknik hizmet, personel hizmetleri, itfaiye hizmetleri, işletme yönetimi ve temizlik hizmetleri dışında faaliyet gösteren şirketlerin hisselerini devralma hakkına sahiptir. Bununla birlikte Satıcılar, anılan faaliyet konusuna sahip şirketlerde dolaylı veya dolaysız olarak herhangi icracı işleve sahip bir organ veya başka bir sıfatla hiçbir faaliyette bulunamazlar. “

Birleşme ve devralma işlemine ilişkin bir rekabet yasağının yan sınırlama olarak kabul edilmesi ve bu çerçevede işlemle birlikte değerlendirilmesi için söz konusu yasağın “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir.

Yukarıda aktarılan rekabet yasağının, yoğunlaşma işlemi ile doğrudan ilgili ve gerekli olduğu ve sadece taraflar bakımından bağlayıcı olduğu kanaatine varılmıştır. Ayrıca, orantılılık kriteri açısından bakıldığında, rekabet yasağının yalnızca devre konu hizmetleri kapsadığı belirlenmiştir. Bununla birlikte, Pay Devri Sözleşmesi’nde rekabet yasağına ilişkin olarak herhangi bir süre öngörülmemiştir. Söz konusu rekabet yasağına süre kısıtı getirilmesi orantılılık ilkesinin bir gereği olduğundan, ilgili pazarın rekabetçi yapısı da gözönünde bulundurularak, rekabet yasağının 5 yıl süre için geçerli olmasının makul olduğu kanaatine varılmıştır.

160

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

1. Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle bildirim konusu işleme izin verilmesine,

2. Pay Devri Sözleşmesi’nin 6.1.6. maddesinde düzenlenen rekabet yasağının ortak girişim sona erdikten sonra 5 yıl süre ile sınırlı olması halinde yan sınırlama olarak kabulüne

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.