Muğla Eczacılar Odası'nın almış olduğu bir kararla Muğla merkez ilçesinde faaliyet gösteren eczanelerin…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, Murat GENCER,

Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN

B. RAPORTÖRLER : İsmail Yücel ARDIÇ, Mert KARAMUSTAFAOĞLU

C. ŞİKAYET EDEN: - Erkan İŞKUR

Emirbeyazıt Mah. Öğretmenler Sok. Özkaya Apt. No:2/3 Muğla

-Turgay AKGÜL

TEDAŞ Muğla Elektrik Dağıtım Müessesi Müdürlüğü Muğla

-Yusuf VARIŞ

TEDAŞ Muğla Elektrik Dağıtım Müessesi Müdürlüğü Muğla

30

-Gülser ATIŞ

İller Bankası Muğla

-Aynur BÜTÜNER

İller Bankası Muğla

-Meral ÇINAR

Muğla Valiliği Muğla

-M. Emin KARA

Muğla Valiliği Muğla

-Cengiz ARSLAN

Muğla Valiliği Muğla

-Bünyamin ACAR

İl Sağlık Müdürlüğü Muğla

-Metin GEZER

İl Sağlık Müdürlüğü Muğla

-Nuray UÇAR

Bağ-Kur İl Müdürlüğü Muğla

-Bakiye DERE

Bağ-Kur İl Müdürlüğü Muğla

-Kemal KULOĞLU

Muğla Üniversitesi Muğla

-Ali BURDUR

Polis Memuru Muğla

-Muğla E Tipi Kapalı Cezaevi Müdürlüğü Çalışanları

E Tipi Kapalı Cezaevi Müdürlüğü Muğla

D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILANLAR:

- 32. Bölge Muğla Eczacılar Odası

Karşıyaka Mah. Yaka Sok. No: 5 Muğla

70

- Muğla Merkez İlçesinde Faaliyet Gösteren Eczaneler E. DOSYA KONUSU: Muğla Eczacılar Odası'nın almış olduğu bir kararla Muğla merkez ilçesinde faaliyet gösteren eczanelerin Muğla'daki kamu kurumlarını paylaştıkları ve kamu kurumlarında çalışan personelin sadece belirlenen eczanelerden alışveriş yapmak zorunda kaldıkları iddiaları.

F. İDDİALARIN ÖZETİ: Kurum kayıtlarına 9.1.2004 tarih, 97 sayı ile giren şikayet başvurusunda; Muğla Eczacılar Odası'nın önderliğinde Muğla merkez ilçesinde faaliyet gösteren eczanelerin anlaşarak kamu kuruluşlarını paylaştıkları iddia edilmiştir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.1.2004 tarih, 97 sayı ile giren başvurusu üzerine hazırlanan 13.2.2004 tarih ve 2004-1-6/BN-04-İYA sayılı Bilgi Notu, 16.2.2004 tarih, REK.0.05.00.00/26 sayılı Başkanlık önergesi ile 26.2.2004 tarih, 04-17 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla aynı Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca 04-17/131-M sayı ile önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

90

İlgili karar uyarınca hazırlanan 7.1.2005 tarih ve 2004-1-6/ÖA-05-İYA sayılı Önaraştırma Raporu, 10.1.2005 tarih, REK.0.05.00.00/9 sayılı Başkanlık önergesi ile 13.1.2005 tarih ve 05-05 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

- 32. Bölge Muğla Eczacı Odası önderliğinde Muğla il merkezindeki kamu kurum reçetelerinin belirlenen eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasının 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesi kapsamında yasaklanan bir

eylem olduğu, bununla birlikte söz konusu uygulamanın; eczane sayısının sınırlandırılmamış olması ve uygulamanın çok kısa sürmesi sonucunda hiç bir eczanenin belirlenen limitleri dolduramaması nedeniyle, ilgili piyasada rekabeti kısıtlayıcı herhangi bir etkinin doğmadığı,

- 32. Bölge Muğla Eczacı Odası önderliğinde kamu kurum reçetelerinin Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasına, 2004 yılı Mali Bütçe Uygulama Talimatı’nın yasal bir dayanak oluşturduğu, söz konusu uygulamanın yasal bir dayanağının bulunması nedeniyle de, 32. Bölge Muğla Eczacı Odası ve Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler hakkında aynı Kanun'un 41. maddesi uyarınca bir soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı

ifade edilmektedir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. Yapılan Tespitler

32. Bölge Muğla Eczacı Odası ve Muğla merkez ilçesinde faaliyet gösteren eczanelerde yapılan yerinde incelemeler ve tespitler sonucunda, Muğla Eczacılar Odası'nın önderliğinde Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczanelerin anlaşarak kamu kuruluşlarını paylaştıkları iddiasına ilişkin olarak aşağıdaki belgelere ulaşılmıştır.

- 32. Bölge Muğla Eczacı Odası'ndan Muğla il merkezindeki kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen 8.1.2004 tarihli yazı:

"32. Bölge Muğla Eczacı Odasının Muğla merkezinde faaliyet gösteren 42 üyesinin tamamının ortak görüşü ve katkısıyla 01.01.2004 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verilen yeni hizmet anlayışımızla;

Gece nöbetleriyle, tatil günleri ve bayram tatillerinde, nöbetçi eczanelerimizin merkez ilçemizde faaliyette bulunan kurumların hepsi ile ilaç temini anlaşması olmaması nedeniyle hastalarımızın ilaç temini konusunda karşılaştıkları sıkıntıları aşmak, gereksiz ilaç tüketimi ile usulsüz ilaç yazılımını dolayısıyla eczacılarımızın zan altında kalmasını önlemek için 2004 yılından itibaren kurumlarla anlaşma yapan eczaneleri, parasal limit esasına ve kurum personelinin yoğunluğu göz önüne alınarak sürekli belli sayıda eczane kuruma hizmet vermek amacıyla görevlendirilecektir.

Sistem içerisinde nöbetlerde tatil günleri ile bayram tatillerinde eczaneye gelen memur, anlaşması olmasa dahi nöbetçi eczaneden kimliğini ibraz etmesi ve mesai gününde evraklarını tamamlaması kaydıyla resmi kurumdan yazılmış olan reçetesini tekamül ettirmek koşulu ile ilaçlarını alabilecektir.

Kuruma, ilaç vermeyi kabul ve taahhüt eden eczanelerin ile sıra listesi bilahare kurumun ilgili bölümüne asılmak üzere gönderilecektir.

Sonuç olarak; Bölgemizde tüketimi yapılan ilaçta % 20-25'e varan bir tasarruf sağlayacağı inancıyla uygulamanın işlemesi konusunda katkılarınızı bekler saygılar sunarım.

İmza: Ecz: M. Arif YILMAZ

32. Bölge Eczacı Odası Başkanı"

- 32. Bölge Muğla Eczacı Odası'ndan Muğla il merkezindeki kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen 16.2.2004 tarihli yazı

Söz konusu yazı ve ekinde; ilgili kamu kurumuna 2003 yılında ilaç veren ve vermeye devam etmek isteyen eczanelerin adları, telefon numaraları ve adresleri yer almaktadır.

- Bölge Muğla Eczacı Odası Başkanı M. Arif Yılmaz ve Sayman Osman Deniz Menteş ile yapılan görüşme

"…8.1.2004 tarihinde kamu kurumlarına bir yazı gönderilerek, söz konusu uygulamanın (Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczacıların kamu kurumlarında çalışan personelin reçetelerini belli bir limit dahilinde paylaşmaları uygulaması) gerekçeleri ve uygulamanın nasıl olacağına dair bu kurumlara bilgi verilmiştir. Ayrıca, TEB'inde benzer bir uygulama üzerinde çalıştığı, TEB ile yapılan görüşmelerde ifade edilmiştir. 11 Şubat 2004 tarihine kadar üyeler arasında sistemin nasıl işleyeceğine dair çalışmalar yapılmıştır. 11 Şubat 2004 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan Bütçe uygulama Talimatı ile söz konusu uygulamaya cevaz verilmiştir. Bunun üzerine, 16 Şubat 2004 tarihinde Muğla il merkezindeki kamu kurumlarına bir yazı gönderilerek, hangi kurumlara hangi eczanenin ilaç vereceği gösterilmiştir. Söz konusu uygulamaya izin veren 11 Şubat 2004 tarihli kararın kaldırıldığı tarihte (yaklaşık Nisan 2004 tarihinde) bu uygulamaya son verdik.

180

…Söz konusu uygulamada eczanelere belli bir limit verilmiştir. Bu limitin belirlenmesinde her kurumun 2003 yılı toplam ilaç harcaması ve o kurumla anlaşması olan eczacı sayısı dikkate alınmış ve toplam harcamanın da anlaşmalı eczane sayısına bölünerek, söz konusu limit tespit edilmiştir. Bu uygulamada, limiti dolan eczanenin artık reçeteli hastayı diğer eczaneye yönlendirmesi öngörülmüştür. Ancak, uygulama sürecinde hiçbir eczane belirlenen limiti dolduramamıştır. Ayrıca eczanelerin hangi kurumla anlaşma yapacakları hususunda herhangi bir müdahalemiz olmamıştır."

- Şikayetçilerle yapılan görüşmeler

Şikayetçiler, Ocak ayında içerisinde kamu kurumlarına sadece belirlenen eczanelerin ilaç vereceklerine ilişkin Eczacı Odasının bir uygulaması olacağına ilişkin duyum aldıklarını, ancak kendilerinin söz konusu uygulamaya rastlamadıklarını ifade etmişlerdir.

I.2. Hukuki Değerlendirme

32. Bölge Muğla Eczacı Odası tarafından 8.1.2004 tarihinde Muğla il merkezindeki kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen yazıda özetle; Muğla merkezinde faaliyet gösteren 42 eczanenin tamamının ortak görüşü ve katkısıyla 2004 yılından itibaren kurumlarla anlaşma yapan eczanelerin, sürekli ve belli sayıda olmak üzere, parasal limit esası ile kurum personelinin yoğunluğu göz önüne alınarak, kuruma hizmet vermek amacıyla görevlendirileceği ve kuruma ilaç vermeyi kabul ve taahhüt eden eczanelerin sıra listesinin kurumun ilgili bölümüne asılmak üzere gönderileceği ifade edilmiştir. İlgili yazıda söz konusu uygulamanın 1.1.2004 tarihinden itibaren başlatılacağı belirtilmesine rağmen, uygulama fiilen 16.2.2004 tarihinde başlatılmış, 2.4.2004 tarihinde ise son verilmiştir. Söz konusu uygulama ile ilgili olarak Oda Karar Defteri incelenmiş, ancak uygulamaya ilişkin herhangi bir karara rastlanılmamıştır.

Muğla il merkezindeki kamu kurumlarına hangi eczanelerin ilaç vereceği belirlenirken eczane sayısında kısıtlama yapılmamıştır. Başka bir deyişle, söz konusu kurumla anlaşması olan tüm eczanelerin ilaç vermesi öngörülmüştür. Eczanelerin ne kadar limit dahilinde ilaç verebilecekleri, ilgili kurumun 2003 yılı toplam ilaç harcaması, anlaşmalı eczane sayısına bölünerek tespit edilmiştir. Örneğin, bir kurumun 2003 yılı toplam ilaç harcaması 100 milyar TL ve o kurumla anlaşmalı eczane sayısı 10 ise, herbir eczanenin limiti 10 milyar TL olarak belirlenmiştir. Ancak, söz konusu uygulama 1,5 ay gibi (16 Şubat-2 Nisan 2004) çok kısa bir dönem uyguladığından, hiç bir eczane limitini dolduramamıştır. Bu çerçevede, Muğla il merkezindeki kamu kurum reçetelerinin belirlenen eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasında; eczane sayısının sınırlandırılmamış olması, başka bir deyişle ilgili kamu kurumuyla anlaşması bulunan tüm eczanelerin ilaç verebilmesi ve uygulamanın çok kısa sürmesi sonucunda hiç bir eczanenin belirlenen limitleri dolduramaması nedeniyle, söz konusu uygulamanın ilgili piyasada hiç bir etkisi olmamıştır.

230

Öte yandan 11 Şubat 2004 tarih, 25370 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2004 yılı Mali Bütçe Uygulama Talimatı’nın 13.12. maddesi 1.1.2004 tarihinden geçerli olmak üzere, Eczacı Odalarına, reçetelerin belli esaslar çerçevesinde, reçete sayısı ve/veya parasal limitli olarak, eczaneler arasında dönüşümlü verilmesi hususunda yetki vermiştir. Bu çerçevede, 1.1.2004 tarihinden itibaren uygulanacağı duyurulan ancak, fiilen 16.2.2004-2.4.2004 tarihleri arasında uygulanabilen; 32. Bölge Muğla Eczacı Odası önderliğinde kamu kurum reçetelerinin Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasına, 2004 yılı Mali Bütçe Uygulama Talimatı yasal bir dayanak oluşturmuştur. Bu bakımdan söz konusu uygulamanın yasal bir dayanağının bulunması nedeniyle, 32. Bölge Muğla Eczacı Odası ve Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler hakkında 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır. J. SONUÇ

Düzenlenen rapora, toplanan delillere ve incelenen dosya kapsamına göre;

- 32. Bölge Muğla Eczacı Odası önderliğinde Muğla il merkezindeki kamu kurum reçetelerinin belirlenen eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasının 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesi kapsamında yasaklanan bir eylem olduğu, bununla birlikte söz konusu uygulamanın; eczane sayısının sınırlandırılmamış olması, başka bir deyişle ilgili kamu kurumuyla anlaşması bulunan tüm eczanelerin söz konusu kuruma ilaç verebilmesi ve uygulamanın çok kısa sürmesi sonucunda hiç bir eczanenin belirlenen limitleri dolduramaması nedeniyle, ilgili piyasada rekabeti kısıtlayıcı herhangi bir etkinin doğmadığına,

- 1.1.2004 tarihinden itibaren uygulanacağı duyurulan ancak, fiilen 16.2.2004- 2.4.2004 tarihleri arasında uygulanabilen; 32. Bölge Muğla Eczacı Odası önderliğinde kamu kurum reçetelerinin Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler arasında belli bir limit dahilinde paylaştırılması uygulamasına, 2004 yılı Mali Bütçe Uygulama Talimatı’nın yasal bir dayanak oluşturduğu, bu bakımdan söz konusu uygulamanın yasal bir dayanağının bulunması nedeniyle, 32. Bölge Muğla Eczacı Odası ve Muğla il merkezinde faaliyet gösteren eczaneler hakkında 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek bulunmadığına, şikayetlerin reddine,

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

270