Oxyde Chemicals B.V.'nin tüm çıkarılmış hisselerinin, söz konusu işlemde alıcı taraf olan Noble Netherlands…
Birleşme ve Devralma06-67/902-259Karar tarihi: 28.09.2006Yayımlanma tarihi: 29.11.2006
Oxyde Chemicals B.V.'nin tüm çıkarılmış hisselerinin, söz konusu işlemde alıcı taraf olan Noble Netherlands B.V. tarafından Petroplus International B.V.'den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN
B. RAPORTÖRLER: F. Yeşim AKCOLLU, M. Oğuzcan BÜLBÜL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: - Noble Netherlands B.V.
Temsilcisi Av. Gönenç GÜRKAYNAK
Çitlenbik Sokak No:12 Yıldız Mahallesi Beşiktaş/İstanbul D. TARAFLAR: - Noble Netherlands B.V.
Hettenheuvelweg 8, 1101 BN, Amsterdam, HOLLANDA
- Petroplus International B.V.
Max Euwelaan 21, 3062 MA, Rotterdam, HOLLANDA E. DOSYA KONUSU: Oxyde Chemicals B.V.’nin tüm çıkarılmış hisselerinin, söz konusu işlemde alıcı taraf olan Noble Netherlands B.V. tarafından Petroplus International B.V.’den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
30
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.8.2006 tarih ve 5663 sayı ile giren bildirim üzerine, söz konusu devralmaya ilişkin olarak talep edilen ek bilgi ve belgeler, Kurum kayıtlarına 7.9.2006 tarih ve 5998 sayı, 20.9.2006 tarih ve 6391 sayı ile intikal eden yazılarla tamamlanmıştır. 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 22.9.2006 tarih, 2006-1- 124/Oİ-06-FYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 22.9.2006 tarih, REK.0.05.00.00-120/183 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-67 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; söz konusu işlemin ciro eşiği itibarıyla 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında ve izne tabi bir devralma olduğu, devralma sonrasında 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen hakim durumun yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı, Hisse Alım Sözleşmesinin 14. maddesinde düzenlenen 2 yıllık rekabet yasağının yan sınırlama olarak değerlendirilebileceği belirtilerek, bildirime konu işleme izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Sayfa 2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Petroplus International B.V. (Petroplus)
Petroplus, Carlyle Grubu tarafından kontrol edilen ve ana petrol piyasasında faaliyet gösteren bir şirkettir. Petroplus, ham petrolün rafine edilmesi ve rafine petrol ürünlerinin pazarlanması alanlarında uzmanlaşmaktadır. Petroplus ayrıca, üçüncü kişilere ham petrol, mineral yağ ürünleri ve diğer sıvılara ilişkin depolama hizmetleri sunmaktadır. Ayrıca Petroplus, üçüncü kişilere sınırlı ölçüde petrol hazneleri için temizleme hizmetleri vermektedir. Petroplus, son olarak ham petrol ve rafine petrol ürünlerinin alım satımı sektöründe faaliyet göstermektedir. Petroplus İsviçre (Cressier) ve İngiltere’de (Teesside) birer rafineri işletmektedir. Belçika’nın Antwerp şehrinde bulunan iki rafineri, işleme sözleşmeleri çerçevesinde münhasıran üçüncü kişilere rafine petrol ürünleri üretmektedir. Petroplus ayrıca, yakın zamanda Belçika’da bulunan bir rafineriyi devralmıştır. İngiltere’de (Milford Haven) bulunan bir diğer rafineri terkedilmiştir. Petroplus, Oxyde Kimya A.Ş. haricinde Türkiye’de başka herhangi bir pazarda faaliyet göstermemektedir. Petroplus’un dünya çapında elde ettiği toplam grup cirosu (…………….) Euro düzeyindedir. Petroplus grubunun 31.12.2005’te sona eren mali yılda Türkiye’de petrokimyayla ilgili sektörlerde Oxyde aracılığı ile elde ettiği toplam cirosu yaklaşık (……………..) ABD Doları düzeyinde gerçekleşmiştir.
H.1.2. Oxyde Chemicals B.V. (Oxyde)
Oxyde, Batı Avrupa ve Doğu Avrupa ve Akdeniz bölgelerinde uzun süredir kimyasal maddeler alanında dağıtım ve ticaret faaliyetlerinde bulunmaktadır. Oxyde ayrıca, ABD’de kurulu bir şirket olan Oxyde Chemicals Inc.’deki hissedarlığı aracılığıyla ABD, Güney Amerika ve Uzakdoğu pazarlarında da faaliyet göstermektedir. Oxyde, son yıllarda Türkiye’deki faaliyetlerinin gelişmesi örneğinde olduğu gibi, gelişmekte olan kimyasal madde pazarlarına girme fırsatlarını değerlendiren bir şirkettir. Petroplus, 1993’ten beri Oxyde’i elinde bulundurmaktadır. Bildirime konu devralma işleminin tamamlanmasını takiben Noble Netherlands B.V., Oxyde’nin çıkarılmış tüm hisselerini devralacaktır.
Oxyde ticari kimyasal maddelerin dağıtıcısı ve taciri olarak faaliyet gösteren bir şirkettir. Oxyde herhangi bir üretim, depolama veya taşıma tesisinin maliki veya işletmecisi konumunda bulunmamaktadır. Oxyde ürünleri çeşitli kaynaklardan tedarik etmekte ve bu yönde bir fırsat söz konusu olduğunda pazarlar arasında ürün aracılığı yapmaktadır.
Oxyde’nin Doğu Avrupa’dan uzun süreli ve köklü tedarik akışları bulunmaktadır. Oxyde’nin şirket merkezi Amstelveen, Hollanda’da bulunmaktadır. Oxyde’in 31.12.2005 tarihinde sona eren mali yılda dünya çapında elde ettiği ciro yaklaşık
1
(…………) YTL (…… ……… EURO); 2005 yılında Türkiye’deki faaliyetlerinden 1 Bu bildirim kapsamında EURO cinsinden verilen meblağlar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 2005 yılı ortalama Euro kuru üzerinden yapılmıştır: 1 EURO = 1,676 YTL.
Sayfa 3
2
elde ettiği ciro ise (…………..) YTL (……………. ABD Doları) olarak gerçekleşmiştir.
Türkiye’de Oxyde’in hisselerinin %(....)’ını elinde bulundurduğu Oxyde Kimya A.Ş. unvanlı bir iştiraki mevcuttur. Oxyde Kimya A.Ş’nin geriye kalan %(…) oranındaki hissesi ise yerel Türk çalışanlara aittir. Devralma İşleminin Türkiye’deki bir sonucu olarak Noble, Oxyde Kimya A.Ş’nin %(…) oranındaki hissesini de dolaylı olarak devralacaktır. Oxyde Kimya A.Ş’nin faaliyetleri bildirime konu devralma işleminin kapanışı sonrasında devralma işleminden etkilenmeksizin devam edecektir. Oxyde Kimya A.Ş.’nin hisse yapısı ve yönetim kurulu üyeleri şu şekildedir:
Tablo 1: Oxyde Kimya A.Ş.’nin Hisse Yapısı ve Yönetim Kurulu Üyeleri
İştirakin Adı-Unvanı:
Oxyde Kimya A.Ş.
Kuruluş Tarihi:
14.8.2002
Sermayesi:
(………) YTL
Hissedarlar ve Sahip Oldukları Hisseler:
Oxyde Chemicals B.V.: %(...)
A. İnceer: %(…)
M. Yasa: %(...)
M.M. Erdemir: %(...)
S. Gümüş: %(...)
Yönetim Kurulu Üyeleri: T. Kuc; A. S. İnceer; M. Yasa; M. Erdemir
110
H.1.3. Noble Netherlands B.V. (Noble)
Noble, Avrupa ve Amerika kıtasında faaliyet gösteren çeşitli grup şirketleri (Noble Grubu) için bir holding şirketi olarak kurulmuştur. Noble Grubu ayrıca, Noble’yi diğer grup şirketlerine finansman sağlamak amacıyla da kullanmaktadır. Noble’in Amsterdam’da ofisleri bulunmaktadır ve şirketin çalışanları halihazırda karbondioksit kredileri departmanı da dâhil olmak üzere, Noble Grubunun ticari departmanlarına hizmet sağlayıcısı olarak görev yapmaktadır. Noble, İsviçre’deki iştiraki Noble Resources SA aracılığıyla Türkiye’deki iştiraki olan Noble Gıda Sanayi Ticaret A.Ş.’yi kontrol etmektedir. Noble Gıda Sanayi Ticaret A.Ş., tarım sektöründe faaliyet göstermektedir. Noble Grubu çok çeşitli alanlarda faaliyet gösteren uluslararası bir şirketler grubudur ve tarım, sanayi ve enerji ürünlerine ilişkin küresel tedarik yönetimi alanında pazar lideri konumundadır. Noble Grubunun faaliyetleri özellikle tarım, lojistik, enerji ve metal, mineral ve madenler alanları üzerinde yoğunlaşmaktadır. Noble Grubunun Türkiye’de Noble Gıda Ticaret A.Ş. dışında herhangi bir şirkette herhangi bir hissedarlığı ya da herhangi bir ticari faaliyeti bulunmamaktadır.
Noble Grubu 31.12.2005’te sona eren mali yılda dünya çapında toplam 10 milyar Euro düzeyinde ciro elde etmiştir. Söz konusu toplam cironun 1 milyar Euro’luk kısmı yurtdışında kimyasal maddeler ve polimerler pazarlarından elde edilmiştir. Noble’nin Türkiye’de faaliyet gösteren iştiraki Noble Gıda Ticaret A.Ş.’nin hisse yapısı aşağıdaki şekildedir:
2 Bu bildirim kapsamında ABD Doları cinsinden verilen meblağlar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 2005 yılı ortalama ABD Doları kuru üzerinden yapılmıştır: 1 ABD Doları = 1,355 YTL.
Sayfa 4
Tablo 2: Noble Gıda Ticaret A.Ş.’nin Hisse Yapısı
Mevcut Hissedarlar
Noble Resources SA - 75,584 adet hisse (…..%)
Yakup Akardere- 785 adet hisse (…..%)
Jean-Claude Favre - 785 adet hisse (…..%)
Salih Ozgur- 785 adet hisse (…..%)
Diego Barbero -786 adet hisse (……%)
140
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya mevcudu bilgilerden, ilgili ürün pazarı, devralınan şirket olan Oxyde’in esas faaliyet alanları olan “antifriz, dietilen glikol (DEG), maleik, monoetilen glikol, MMA, N-Parafin, stiren, tolüen, beyaz ruh, ksilen, yüksek yoğunluklu polietilen, düşük yoğunluklu polietilen, polyester şişe yongaları, polipropilen, polivinil klorid (PVC)” olarak tanımlanmıştır.
150
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Oxyde’in satışlarını tüm Türkiye genelinde gerçekleştirmesinden hareketle, ilgili coğrafi pazarın “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak tespit edilmiştir.
H.3. Değerlendirme
Dosya konusu işlemin sonucunda, Noble’nin Oxyde’in çıkarılmış hisselerinin tümünü, dolayısıyla kontrolünü devralacak olması nedeniyle işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi anlamında bir devralmadır. Bildirim formundan edinilen bilgilere göre, Oxyde’in ilgili ürün pazarlarındaki ciroları ve pazar payları aşağıdaki gibidir:
Tablo 3: Oxyde’in İlgili Ürün Pazarlarındaki 2005 Yılına Ait Ciroları ve Pazar Payları
ÜRÜN YEREL ÜRETİM VE OXYDE SATIŞ DEĞERİ YEREL ÜRETİM
İTHALATLARIN (YTL) VE İTHALATA
DEĞERİ ORANLA SATIŞ
(YTL) YÜZDESİ (%)
KİMYASAL MADDELER
ANTİFRİZ
(…………)
(…………)
(…………)
DEG
(…………)
(…………)
(…………)
MALEIC
(…………)
(…………)
(…………)
MEG
(…………)
(…………)
(…………)
MMA
(…………)
(…………)
(…………)
N-PARAFFIN
(…………)
(…………)
(…………)
STYRENE
(…………)
(…………)
(…………)
TOLUENE
(…………)
(…………)
(…………)
WHITE SPIRIT
(…………)
(…………)
(…………)
XYLENE
(…………)
(…………)
(…………)
POLİMERLER
HDPE
(…………)
(…………)
(…………)
LDPE
(…………)
(…………)
(…………)
NAYLON
(…………)
(…………)
(…………)
Sayfa 5
PET
(…………)
(…………)
(…………)
PP
(…………)
(…………)
(…………)
PVC
(…………)
(…………)
(…………)
Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere, Noble’nin ilgili ürün pazarında herhangi bir faaliyeti olmamasına rağmen; Oxyde’in ilgili ürün pazarlarından PP ve PVC pazarlarında, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro eşiğini aşmaktadır. Dolayısıyla, gerçekleştirilen işlem izne tabi bir devir işlemidir.
Türkiye kimyasal maddeler ve polimerler pazarında, yabancı sermayeli teşebbüsler başta olmak üzere, çok sayıda teşebbüs faaliyet göstermekte ve birbirleriyle rekabet etmektedir. Oxyde’in, söz konusu pazarlardan N-PARAFFIN hariç diğerlerinde çok küçük pazar paylarına sahip olduğu görülmektedir. Buna ilaveten, Türkiye’de faaliyet gösteren firmaların büyük çoğunluğunun yabancı teşebbüsler olması ve bu teşebbüslerin ilgili ürün pazarlarında sahip olduklar pazar payları da göz önüne alındığında, ithalatın önünde herhangi bir engel bulunmadığı ve alternatif temin kaynaklarına ulaşmanın kolay olduğu tespiti yapılabilmektedir. Bu nedenle, başvuru konusu işlemde alıcı teşebbüs konumunda bulunan Noble’nin Türkiye’de ilgili ürün pazarlarında herhangi bir faaliyetinin olmadığı da dikkate alındığında, başvuru konusu devralma işlemi sonrasında ilgili ürün pazarlarında herhangi bir yoğunlaşma artışı yaşanmayacak, Türkiye’de Oxyde’in ilgili ürün pazarlarında sahip olduğu pazar paylarının Noble’ye geçmesi söz konusu olacaktır. Dolayısıyla, devralma işlemi sonucunda hâkim durum yaratılması veya hâkim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılması söz konusu olmayacaktır.
Diğer taraftan, Hisse Alım Sözleşmesi’nin 14. maddesinde rekabet etmemeye ve istihdam etmemeye ilişkin bazı taahhütlerin düzenlendiği görülmektedir. Hem Avrupa Topluluğu Rekabet Hukuku mevzuatı ve uygulaması hem de Türk Rekabet Kurulu’nun yerleşmiş uygulamaları uyarınca, rekabet sınırlamalarının yoğunlaşma işlemi ile doğrudan ilgili ve işlemin gerçekleştirilebilmesi için gerekli düzenlemeler olarak kabul edilebilmesi için söz konusu rekabet sınırlamalarının kapsam, süre ve coğrafi alan olarak sınırlandırılmış olması gerekmektedir. Hisse Alım Sözleşmesi’nin 14. maddesinde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü bu üç koşul çerçevesinde değerlendirildiğinde, devralma İşlemi’nin gerçekleştirilebilmesi ile doğrudan ilgili ve gerekli bir kısıtlama olarak ortaya çıkmaktadır. Dolayısıyla, söz konusu maddede düzenlenen ve devralma işleminin gerçekleşebilmesi için gerekli olan kısıtlamalar yan sınırlama olarak değerlendirilmiştir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1. Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması
Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi
olduğuna, ancak işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde
belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim
Sayfa 6
durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli
ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına,
2. Hisse Alım Sözleşmesi’nin 14. maddesinde düzenlenen 2 yıllık rekabet
yasağının yan sınırlama sayılarak, bildirime konu işleme izin verilmesine, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.