Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN B.RAPORTÖRLER: M. Haluk ARI, Esin ÇERÇİOĞLU
C. BAŞVURUDA
BULUNAN: Petrol Ofisi A.Ş.
Temsilcisi: Av. Tayfun SÜMER
Eski Büyükdere Cad. No:37 34398 Maslak Şişli/İstanbul
D. TARAFLAR: - Petrol Ofisi A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. No:37 34398 Maslak Şişli/İstanbul
- Petrol Ofisi A.Ş. Bayileri
E. DOSYA KONUSU: Petrol Ofisi A.Ş. (POAŞ)’nin istasyonlu bayilik anlaşmalarına muafiyet tanınması talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.10.2006 tarih, 6700 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 7.12.2006 tarih, 2006-4-207/MM-06-MHA sayılı Muafiyet Ön inceleme Raporu 8.12.2006 tarih, REK.0.08.00.00-130/339 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-90 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; bildirimi yapılan anlaşmanın 2005/4 sayılı Tebliğ kapsamında yer almadığı, bununla birlikte 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlandığı görüşlerine yer verilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
40
H.1. TARAFLAR
H.1.1. Petrol Ofisi A.Ş.
1941 yılında bir kamu iktisadi teşekkülü olarak kurulmuş olan POAŞ’ın hisselerinin %52,73’ü Doğan Şirketler Grubu Holding A.Ş.’ye, %34’ü ise OMV Aktiengesellschaft’a
Sayfa 2
ait olup, geriye kalan %13,27’lik kısım ise halka açıktır. POAŞ’ın iştirakleri, Erk Petrol Yatırımları A.Ş., Kıbrıs Türk Petrolleri Ltd. Şti., Petrol Ofisi International Oil Trading Limited, PO (UK) Ltd., Petrol Ofisi Alternatif Yakıtlar, Petrol Ofisi Gaz İletişim A.Ş., PO Oil Financing Ltd. ve PO Petrofinance N.V.’dir.
H.2. YAPILAN TESPİTLER VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Bildirime konu anlaşma, POAŞ ile 3305 bayisi arasında akdedilecek olup, bayiler tarafından POAŞ ürünlerinin satımını konu edinmektedir. Bildirim formuna ek olarak, bayilerle imzalanacak tip sözleşmelerden Batular Petrol Ürünleri Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile imzalanmış olan bir anlaşma ek olarak verilmiştir.
1.1.2006 tarihinde yürürlüğe giren 2005/4 sayılı Motorlu Taşıtlar Sektöründeki Dikey Anlaşmalar ve Uyumlu Eylemelere İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği (2005/4 sayılı Tebliğ) yedek parça tanımı getirmiştir. Mezkur Tebliğ’in 3. maddesinin birinci fıkrasının (p) bendinde yer alan tanıma göre, bir aracın parçalarını değiştirmek amacıyla aracın üzerine veya içine takılabilen, yakıt hariç olmak üzere, motorlu taşıtın kullanımı için gerekli olan yağlar gibi ürünlerin de dahil olduğu mallar, yedek parça olarak kabul edilmiştir. Söz konusu tanım çerçevesinde yağ gibi ürünlerin dağıtımına ilişkin anlaşmaların da grup muafiyetinden yararlanılabilmesi için, bundan böyle 2005/4 sayılı Tebliğ hükümlerine uygun olarak hazırlanması gerekmektedir. Ancak yağ, boya, vida gibi ürünler; motosikletler ve traktörler gibi 2005/4 sayılı Tebliğ kapsamına girmeyen ürünler için kullanılabilecekleri gibi, inşaat gibi tamamen farklı alanlarda da kullanılabilecek nitelikte misli ürünlerdir. Bu nedenle birden fazla kullanım alanına sahip olan bu gibi ürünlerin ancak bir motorlu taşıt için kullanılacak şekilde dağıtılmaları halinde, buna ilişkin anlaşmaların 2005/4 sayılı Tebliğ’e uygun olarak hazırlanması gerekmektedir.
2005/4 sayılı Tebliğ kapsamına girmediği belirlenen bildirime konu anlaşma, 2003/3 sayılı Rekabet Kurulu Tebliği ile Değişik 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği (2002/2 sayılı Tebliğ) çerçevesinde değerlendirilmiştir. Yapılan inceleme neticesinde bildirime konu sözleşmenin 2002/2 sayılı Tebliğ ile uyumlu olduğu ve sözleşmeyi bu Tebliğ’in kapsamı dışına çıkaracak herhangi bir hükmün bulunmadığı görülmüştür. Dolayısıyla, bildirime konu sözleşmenin 2002/2 sayılı Tebliğ ile sağlanan muafiyetten yararlanabileceği kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Petrol Ofisi A.Ş. ile Batular Petrol Ürünleri Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan ve diğer bayilerle de imzalanacak aynı hükümleri içeren tip sözleşmelerin 2005/4 sayılı Motorlu Taşıtlar Sektöründeki Dikey Anlaşmalar ve Uyumlu Eylemlere İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında yer almadığına; 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti
90
Sayfa 3
Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına usul yönünden OYÇOKLUĞU ile, esas yönünden OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Sayfa 4
(Rekabet Kurulu’nun 14.12.2006 tarih ve 06-90/ 1147-341 sayılı Kararı)
KARŞI OY GEREKÇESİ
5538 sayılı Kanun’un 13. maddesiyle (Geçici Madde 5) Başkan’a verilen sıra ile toplantıya bir üyenin iştirak ettirilmemesi yetkisi, Kanun’da nesnel bir ölçüte atıf yapılmadan, yöntem ve kriter belirlenmeden düzenlenmiştir. Öte yandan, Kurul Başkanı ve İkinci Başkan dahil, hepsi Rekabet Kurulu Üyesi olarak atanmış üyelerin, Başkanca belirlenen bir düzenleme ile Kurul toplantılarına iştirak ettirilmemesi amacıyla sıranın kura çekilerek belirlenmesi yönteminde, Başkan’ın, kendisini kuraya iştirak ettirmemesi; hem 4054 sayılı Kanun, hem de 5538 sayılı Kanun’un öngörmediği Geçici Madde-5’te hükmedilmeyen, dayanağı bulunmayan; subjektif, hukuka aykırı, istisnailik sonucunu yaratan ve geçici madde düzenlemesindeki nesnel ölçüt eksikliğini açıkça ortaya koyan bir uygulamadır. Bu nedenlerle usul yönünden karşı oy kullanıyoruz.
Rıfkı ÜNAL Süreyya ÇAKIN
Kurul Üyesi Kurul Üyesi
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.