Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
D- TARAFLAR: - Rabobank International Holding B.V.
Croeselaan 28 3521 Utrecht HOLLANDA
- Şekerbank T.A.Ş. Personeli Munzam Sosyal Güvenlik
ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı
İnönü Cd. Tümşah Han No:70 Kat:1 Gümüşsuyu
Taksim/İstanbul
E- DOSYA KONUSU: Şekerbank T.A.Ş. (Şekerbank) hisselerinin %51’inin Rabobank International Holding B.V. (Rabobank) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.8.2005 tarih, 5338 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı"Rekabetin Korunması Hakkında Kanun"un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı "Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ"in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 11.8.2005 tarih, 2005-4-176/Öİ-05-H.A. sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 12.8.2005 tarih, REK.0.08.00.00-120/246 sayılı Başkanlık önergesi ile 05-51 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da,
- Rabobank’ın Şekerbank hisselerinin %51’ini devralması işleminin, tarafların toplam ciroları yönüyle, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu, ancak bu devralma sonucunda ilgili ürün pazarında hakim durum yaratılması veya
Sayfa 2
mevcut bir hakim durumun daha da güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı; bu nedenle, bildirime konu işleme izin verilmesi gerektiği,
- İşlemin sonucu olarak, Şekerbank’ın iştiraklerinden Şeker Faktoring Hizmetleri A.Ş. ile Şeker Finansal Kiralama A.Ş.’nin kontrolünün Rabobank’a devrine de, mezkur Kanun maddesi uyarınca izin verilmesinin yerinde olacağı,
- Rabobank’ın satış opsiyonunu kullanması durumunda 1.9.2006 tarihine kadar gerçekleşecek ve Şekerbank’ın kontrolünün yeniden Şekerbank T.A.Ş. Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı (Vakıf)’na geçmesine neden olacak hisse devrine şu aşamada izin verilmesinin uygun olmayacağı, söz konusu opsiyonun kullanılması durumunda gerçekleşecek devir işlemi için ayrıca bildirimde bulunulması gerektiği,
görüşü ifade edilmiştir.
60
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Şekerbank’ın faaliyet alanı dikkate alınarak, ilgili ürün pazarı “bankacılık ve finansal hizmetler pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
Şekerbank’ın Türkiye genelinde faaliyet göstermesi nedeniyle, ilgili coğrafi pazar "Türkiye Cumhuriyeti Sınırları" olarak tespit edilmiştir.
Bildirim konusu işlem sonucunda Rabobank, Şekerbank’ın kontrolünü devralmayı amaçlamaktadır. Taraflar arasında 7.7.2005 tarihinde imzalanan "Hisse Satın Alma Sözleşmesi"nin 2.2. ve 14.2. maddelerinde, Rabobank’ın ilk etapta Şekerbank’ın %36,5 oranında hissesini devralacağı, bunu takiben birkaç haftalık süre içinde gerçekleşecek alımlar neticesinde söz konusu oranın en az %51 olacağı düzenlenmiştir.
Bildirim formunda %36,5 oranındaki hisse devrini takiben Rabobank’ın, Sermaye Piyasası mevzuatı uyarınca Şekerbank’ın diğer hissedarlarının tüm hisselerini satın almak üzere çağrıda bulunacağı; tarafların beklentisinin söz konusu çağrı neticesinde alınan hisse oranının en az %51’e ulaşması olduğu; bununla birlikte bu orana ulaşılamayacağının ortaya çıkması durumunda Rabobank’ın Vakfın diğer hisselerini de devralmak suretiyle söz konusu şirketteki hisse oranını %51’e çıkaracağı belirtilmektedir.
Sayfa 3
Şekerbank’ın halka açık bir şirket olması ve Rabobank’ın çağrıda bulunacak olması nedeniyle, Şekerbank’ın devralma işleminin gerçekleşmesi halinde sahip olacağı hisse yapısını tam olarak öngörmek mümkün değildir. Bununla birlikte, taraflar, Şekerbank hisselerinin en az %51’inin Rabobank’ın kontrolüne geçeceği hususunda anlaşmıştır.
Söz konusu işlem, Şekerbank’ın kontrolünde değişiklik yaratması nedeniyle, 1997/1 sayılı Tebliğ'in birleşme ve devralma sayılan hallerin belirlendiği 2. maddesinin (b) bendinde, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” olarak tanımlanan bir devralmadır.
Öte yandan, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesi gereğince “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşme ve devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası (yirmibeş milyon Yeni Türk Lirası)'nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları zorunludur”.
Dosya mevcudu bilgilere göre, devralanın ilgili ürün pazarında halihazırda herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Söz konusu işlem neticesinde hisseleri devredilecek olan Şekerbank'ın 2004 yılı cirosu (…………….) YTL, ilgili ürün pazarındaki payı ise %(..)'dir. Taraflar ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları yönüyle Tebliğ’de öngörülen ciro eşiğini aştıklarından, işlem Kurulun iznine tabidir.
Bununla birlikte, devralan Rabobank'ın ilgili ürün pazarında faaliyetinin bulunmaması nedeniyle, devir işlemi sonucunda pazarın yapısı değişmeyeceğinden, Kanun'un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.
H.2.2. Şekerbank’ın Kontrolünde Bulunan İştirak Şirketlerine İlişkin Değerlendirme
Dosya mevcudu bilgilere göre, Şekerbank halihazırda ortağı bulunduğu 26 iştirakten 8 tanesinde tek başına veya ortak kontrole sahiptir.
Söz konusu şirketlerden yalnızca 2004 yılı cirosu (……………)-YTL. olan Şeker Faktoring Hizmetleri A.Ş. ve aynı yıla ait cirosu (……………)- YTL. olan Şeker Finansal Kiralama A.Ş. 1997/1 sayılı Tebliğ’de düzenlenen eşikleri aşmaktadır. Bu çerçevede Şekerbank'ın hisselerinin devri neticesinde anılan şirketlerde de 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem gerçekleşmektedir.
130
Sayfa 4
Rabobank’ın devre konu iştiraklerin faaliyette bulunduğu finansal hizmetler pazarının alt pazarları olan"faktoring" ve"finansal kiralama hizmetleri" pazarlarında herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenle devralma neticesinde ilgili pazarlarda yoğunlaşma olmayacaktır.
H.2.3. Satış Opsiyonu’na İlişkin Değerlendirme
"Hisse Satın Alma Sözleşmesi"nin 10. maddesi ve "Hissedarlar Sözleşmesi"nin 10. ve 12. maddeleri, taraflarca ilgili maddelerde belirlenen durumların ortaya çıkması halinde kullanılabilecek alım ve satım opsiyonları içermektedir.
Anılan Sözleşme maddeleri uyarınca, 1.9.2006 tarihine kadar “Satış Opsiyonu Tetikleme Olayı”nın gerçekleşmesi halinde Rabobank, Şekerbank’taki %51 hissesini geri almasını Vakıf'tan talep edebilecektir.
Satış opsiyonunun kullanılması, Şekerbank’ın kontrolünde değişiklik yaratacağından Kurulun iznine tabidir. Ancak, söz konusu durumun ilgili pazardaki rekabet üzerindeki etkisine yönelik olarak bugünden sağlıklı bir değerlendirme yapılması mümkün değildir. Bu nedenle, Rabobank’ın 1.9.2006 tarihine kadar satış opsiyonunu kullanması durumunda gerçekleşecek devralma işlemi için 1997/1 sayılı Tebliğ çerçevesinde Rekabet Kurumu’na yeniden bildirim yapılması gerekir.
İ- SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre:
1. Rabobank International Holding B.V.’nin Şekerbank T.A.Ş. hisselerinin %51’ini devralması işleminin, tarafların toplam ciroları yönüyle, 4054 sayılı "Rekabetin Korunması Hakkında Kanun"un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; bu işlem sonucunda ilgili pazarda aynı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen, hakim durum yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına; bu nedenle, bildirime konu devir işlemine izin verilmesine,
2. Şekerbank T.A.Ş.’nin iştirak şirketlerinden Şeker Faktoring Hizmetleri A.Ş. ile Şeker Finansal Kiralama A.Ş.’nin kontrolünün işlemin sonucu olarak Rabobank International Holding B.V.’ye devrine, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde izin verilmesine,
3. Rabobank International Holding B.V.’nin satış opsiyonunu kullanması durumunda 1.9.2006 tarihine kadar gerçekleşecek ve Şekerbank T.A.Ş.’nin kontrolünün yeniden bildirim tarihindeki haline, yani Şekerbank T.A.Ş. Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı’na geçmesine neden olacak hisse devrine ilişkin olarak şu aşamada değerlendirme yapılmasına yer
Sayfa 5
olmadığına, söz konusu opsiyonun kullanılması durumunda devir işlemi gerçekleşmeden önce ayrıca bildirimde bulunulması gerektiğine,
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.