Eskişehir ilinde hazır beton alanında faaliyet gösteren teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun'un 4.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN: Çimsa Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. Eskişehir Hazır

Beton Tesisi

Muttalip Yolu 500. Metre Eskişehir

Has Hazır Beton İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Turizm

Madencilik Akaryakıt Biyodizel Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Muttalip Organize Sanayi Bölgesi Ravinyağ Karşısı

Muttalip / Eskişehir

Kumsan Asfalt Beton Mıcır İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Sultandere Köyü Sazak Mevkii No: 288 Eskişehir

Küpeliler Otomotiv Ambalaj İnşaat Malzemeleri Ticaret

ve Sanayi A. Ş.

Alpu Yolu 1. Km. Eskişehir

Selka Hazır Beton A.Ş.

Alpu Yolu 2. Km. Eskişehir

(1) E. DOSYA KONUSU: Eskişehir ilinde hazır beton alanında faaliyet gösteren

teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmedikleri.

(2) F. DOSYA EVRELERİ: Sançim Bilecik Çimento Madencilik Beton San. Tic. A.Ş.’de

yapılan yerinde incelemede Eskişehir ilinde hazır beton sektöründe faaliyet gösteren

teşebbüslerin fiyat anlaşması yaptıkları yönünde şüphe uyandıran bir belge elde

edilmiş, bu çerçevede, Rekabet Kurulunun 07.12.2011 tarih ve 11-60/1553-M(III)

sayılı kararıyla Eskişehir ilinde hazır beton üretimi alanında faaliyet gösteren

teşebbüsler hakkında önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(3) Rekabet Kurumu tarafından Resen başlatılan bu inceleme üzerine hazırlanan

17.04.2012 tarih ve 2011-5-14/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara

bağlanmıştır.

(4) G. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, anılan teşebüsler hakkında 4054 sayılı

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma

açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.

12-22/594-180

H.İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(5) Önaraştırmanın konusunu, hazır beton üreten Eskişehir ilindeki teşebbüslerin rekabeti kısıtlayıcı anlaşma ya da uyumlu eylem içerisinde olup olmadığının tespit edilmesidir. Söz konusu inceleme kapsamında Çimsa Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. (ÇİMSA) Eskişehir Hazır Beton Tesisi, Has Hazır Beton İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Turizm Madencilik Akaryakıt Biyodizel Sanayi ve Ticaret A.Ş. (HAS BETON), Kumsan Asfalt Beton Mıcır İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (KUMSAN), Küpeliler Otomotiv Ambalaj İnşaat Malzemeleri Ticaret ve Sanayi A. Ş. (KÜPELİLER) ve Selka Hazır Beton A.Ş. (SELKA)’de yerinde incelemeler yapılmıştır.

(6) Söz konusu teşebbüslerden HAS BETON’da bulunan belgelerin önem taşıdığı ve dosya konusu iddialar bakımından incelenmesi gerektiği düşünülmüştür.

(7) Anılan teşebbüste yapılan yerinde incelemelerde bazı ajanda notları elde edilmiştir. Geçmiş yıllara ait olduğu anlaşılan ajanda notlarında genelde Eskişehir hazır beton pazarında oluşan fiyatlarla, HAS BETON müşterilerine ilişkin fiyat ve vade bilgilerinin bulunduğu görülmüştür. Bundan yola çıkarak, rakipler arasında 4054 sayılı Kanun anlamında ihlal olarak nitelendirilebilecek bir bilgi değişimi bulunup bulunmadığı araştırılmıştır. Ancak, yerinde incelemede elde edilen bu ve buna benzer ajanda notlarında yer alan maliyet ve fiyat bilgilerinin rakiplerden geldiğine yönelik herhangi bir tespit yapılamamıştır. Buna ilaveten, söz konusu bilgilerin piyasadan araştırma yapmak suretiyle (kendi ürünlerini fiyatlandırmasında kıyas yapmak amacıyla) elde edilmiş olması da muhtemeldir.

(8) Yine ajanda notlarında yer alan ve Eskişehir’deki hazır betoncuların çimento alış ve hazır beton satış fiyatlarına ilişkin olduğu anlaşılan notlara gelince, bu bilgilerin de yukarıdaki bilgiler gibi HAS BETON’a rakip teşebbüsler tarafından iletildiğine dair herhangi bir işarete rastlanmamıştır.

(9) Önaraştırma sürecinde elde edilen belgeler genel olarak değerlendirildiğinde, anılan notların bilgi değişimi amaçlı olmayıp, tek taraflı olarak HAS BETON yetkilisi tarafından tutulduğu kanaatine varılmıştır.

(10) Öte yandan, 4054 sayılı Kanun kapsamında teşebbüsler arasında bir anlaşmanın varlığının ispatlanamadığı durumlarda uyumlu eylem karinesinin işletilmesi mümkündür. Teşebbüsler, pazardaki değişik parametrelerin belirlenmesi ya da belirli şekilde hareket etmek konusunda doğrudan anlaşmasalar dahi teşebbüslerin pazardaki belirsizliğin ortadan kaldırılması ve rakiplerin davranışlarının etkilenmesi amacıyla koordinasyon içinde olmaları ya da işbirliği yapmaları rekabet hukuku kapsamında ihlal olarak değerlendirilmektedir. Bu çerçevede, teşebbüslerin, pazardaki belirsizliğin ortadan kalkması amacıyla gerçekleştirdiği çeşitli uygulamalar uyumlu eylem kapsamında değerlendirilebilecektir. Belirsizliğin ortadan kaldırılması, rakipler arasında toplantı yapılması ya da iletişim kurulması, fiyat, üretim miktarı ve satış koşulları gibi konularda teşebbüsler arası bilgi değişimi yapılması veya ileriye dönük fiyat açıklamaları ile pazarın yapay olarak şeffaf hale getirilmesi gibi eylemler yoluyla söz konusu olabilecektir.

(11) Ayrıca, konuya ilişkin olarak Rekabet Kurulunun 31.3.2011 tarih ve 11-20/378-117 sayılı kararında; birlikte hareket etmeye yönelik bir anlaşmanın yokluğunda, tarafların iletişim kurup kurmadıklarının ve teşebbüs davranışlarının teşebbüsün tek taraflı kişisel çıkarlarına aykırı olup olmadığının en önemli iki tali delil olarak kabul edildiğine yer verilmektedir.

(12) Mevcut dosya özelinde ise, ÇİMSA Eskişehir Hazır Beton Tesisi, HAS BETON, SELKA, KUMSAN VE KÜPELİLER’de yapılan yerinde incelemelerde söz konusu teşebbüslerin pazardaki belirsizliğin ortadan kaldırılmasını amaçlayan bir

12-22/594-180

koordinasyon ya da işbirliği içinde olduklarını gösteren herhangi bir bilgi ya da belgeye ulaşılmamıştır.

I.SONUÇ

(13) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca bu aşamada soruşturma açılmasına gerek olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.