Elektrik gün öncesi piyasasında teklif veren piyasa katılımcılarının aşırı yüksek fiyatların oluşmasına neden olmak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'u ihlal ettikleri iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr.
Cevdet İlhan GÜNAY, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : Selen Yersu ŞAHİN, Başak ARSLAN
C. BAŞVURUDA
BULUNAN: Coren Elektrik Enerjisi İthalat İhracat ve Toptan Satış A.Ş.
Kısıklı Mah. Alemdar Cad. No:60 Masaldan İş Merkezi E Blok
34692 Üsküdar/İstanbul
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN: Elektrik gün öncesi piyasasında teklif veren piyasa katılımcıları
(1) E. DOSYA KONUSU: Elektrik gün öncesi piyasasında teklif veren piyasa katılımcılarının aşırı yüksek fiyatların oluşmasına neden olmak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'u ihlal ettikleri iddiası.
(2) F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 24.02.2012 tarih ve 1627 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan, 20.03.2012 tarih ve 2012-1-34/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu’nun görüşülmesi sonucunda önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca düzenlenen 03.05.2012 tarih ve 2012-1-34/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) G. İDDİALARIN ÖZETİ: Y apılan başvuruda özetle; Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği (DUY) kapsamında oluşturulan Gün Öncesi Piyasası (GÖP) fiyatlarının son dönemde aşırı yüksek tutarlarda gerçekleştiği ve bazı günlerde azami fiyata eşitlendiği ifade edilmekte ve piyasa katılımcıları arasında anlaşma bulunması ihtimalinden yola çıkılarak, söz konusu fiyat hareketlerinin incelenmesi ve düşük ÖTV’li yakıt kullanan santrallerin, ÖTV farkından kaynaklı olarak haksız kazanç elde etmesi nedeniyle gerekli tedbirlerin alınması gerektiği talep edilmektedir.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı, şikayetin reddedilmesi gerektiği görüşü ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
(5) Şikayet konusu başvuru kapsamında, ilgili ürün pazarı “elektrik üretimi ve satışı pazarı”; ilgili coğrafi pazar ise,"Türkiye" olarak belirlenmiştir.
I.2. Değerlendirme
(6) Önaraştırma konusu şikayet dilekçesinde, aşırı fiyatların söz konusu olduğu ifade edilen GÖP, DUY kapsamında detaylı biçimde düzenlenmektedir. GÖP’te verdikleri fiyat tekliflerinin incelenmesi istenen piyasa katılımcıları; DUY’un 26 vd. maddeleri çerçevesinde, Piyasa Mali Uzlaştırma Merkezi’ne kayıt yaptıran üretim, organize sanayi bölgesi üretim, otoprodüktör ve otoprodüktör grubu lisans sahipleri ile toptan ve perakende satış şirketleridir.
Sayfa 2
12-25/714-200
(7) Dosya içeriğinde yer alan bilgilere göre; raportörlece, Türkiye Elektrik İletim A.Ş. ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu yetkilileri ile yapılan görüşmeler neticesinde, şikayete konu dönemde gerçekleşen GÖP fiyat artışlarının, BOTAŞ’ın doğal gaz ile elektrik üreten santrallere yaptığı doğal gaz satışlarında zorunlu kısıntıya gitmesi sonucunda, söz konusu santrallerin büyük kısmının faaliyetini durdurmasından ve dolayısıyla da, elektrik arzında önemli bir düşüşün gerçekleşmesinden kaynaklandığı anlaşılmıştır.
(8) Dosyada yer alan veriler, tespit ve değerlendirmeler ışığında, GÖP’te teklif veren piyasa katılımcılarının, fiyat anlaşması, uyumlu eylem ya da aşırı fiyatlama yapmak suretiyle GÖP’te yüksek fiyatların oluşmasına neden olduğu iddiasının geçerliliğinin olmadığı; gerçekleşen yüksek fiyatların, elektrik arz ve talep dinamiklerinin bir sonucu olduğu kanaatine varılmıştır.
(9) Diğer taraftan başvuru dilekçesinde yer alan, yüksek ÖTV’li yakıt kullanan santrallerin maliyetinin GÖP fiyatlarını belirleyici olduğu; düşük ÖTV’li yakıt kullanan santrallerin, ÖTV farkından kaynaklı olarak haksız kazanç elde ettiği ve dolayısıyla da, arz açığının söz konusu olduğu zaman dilimlerinde elektrik üretiminde kullanılan yakıtlardan alınan ÖTV’nin kaldırılması ya da düşük ÖTV’li yakıt kullanan santrallerin ÖTV farkından elde ettikleri fazla kazancı devlete geri ödemesi gibi tedbirlerin alınması gerektiği hususlarına ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 4, 6 ve 7. maddeleri bakımından herhangi bir işlem yapılmasına gerek bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
J. SONUÇ
(10) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, başvuru konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
2/2
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.