Yusuf KOHEN ve Selim KOHEN'e ait Derya Büro Malzemeleri San. ve Tic. A.Ş.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN,

Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖRLER: İbrahim AYDEMİR, Nur Seda KÖKTÜRK

C. BİLDİRİMDE: - Holdham

BULUNAN Temsilcisi: Av. Melih SİSA

Cumhuriyet Cad. No:235/4 Çelik Ap. Harbiye 34367 İstanbul D. TARAFLAR: - Holdham

17, rue de l’Academie, 14000, Caen, FRANSA

- Yusuf KOHEN

İstoç 26. Ada No.170/6 Bağcılar 34200 İstanbul

- Selim KOHEN

İstoç 26. Ada No.170/6 Bağcılar 34200 İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Yusuf KOHEN ve Selim KOHEN’e ait Derya Büro Malzemeleri San. ve Tic. A.Ş. (Derya A.Ş.) hisselerinin Holdham şirketi tarafından devralınarak kontrolün el değiştirmesi işlemine izin verilmesi talebi. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 29.7.2010 tarih, 6027 sayı ile intikal eden ve eksiklikleri en son 11.8.2010 tarih ve 6363 sayıyla tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 19.8.2010 tarih ve 2010-2-179/Öİ-10-151.İA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 20.8.2010 tarih ve REK.0.06.00.00-120/391 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-56 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; anılan devralma işleminin 4054 sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma işlemi olduğu, işlemin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi anlamında hâkim durum yaratan veya mevcut bir hâkim durumu daha da güçlendiren ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığı, bu nedenle söz konusu işleme izin verilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İşlemin Kapsamı

Derya A.Ş. hissedarları Yusuf KOHEN ve Selim KOHEN ile Holdham şirketi arasında 24.6.2010 tarihinde imzalanan Hisse Alım Sözleşmesi (Sözleşme) uyarınca, Derya A.Ş. hisselerinin, kapanış tarihi itibarıyla %70’inin, 2013 yılı itibarıyla ise geri kalan %30’unun Holdham şirketine devri söz konusudur. Aynı taraflar arasında bir Hissedarlar Anlaşması ile Garanti Anlaşması da imzalanmıştır.

Verilen bilgiye göre Holdham’ın kontrolünü elinde bulunduran ve Türkiye harici yurtdışı pazarlarda büro sarf malzemeleri alanında faaliyet gösteren Group Hamelin, Derya A.Ş.’nin devralınması ile Türkiye pazarına girmeyi amaçlamaktadır.

H.2. Taraflar

H.2.1. Devralan: Holdham

Fransa kanunları uyarınca kurulmuş ve Caen ticaret ve şirket siciline kayıtlı Holdham, Avrupa ve Avrupa dışında, kırtasiye kağıt ürünleri (zarflar, defterler, bloknot ve dosya ürünleri gibi) ve ofis sarf malzemeleri üreten ve satan şirketler grubu Group Hamelin tarafından kontrol edilen bir şirkettir. Group Hamelin bünyesinde üretimi ve ticareti yapılan başlıca ürün grupları; dosyalama, defter ve notluk, zarf ve karton/kağıt ürünleridir.

Holdham’ın 2009 yılına ait cirosu (……) Avro olarak belirtilmiştir. Söz konusu cironun, Türkiye dışı faaliyetler sonucu elde edildiği ifade edilmiştir.

H.2.2. Devredenler

Yusuf KOHEN ve Selim KOHEN devre konu olan Derya A.Ş.’nin ilgili işlemden önce hissedarı olan gerçek kişilerdir.

H.2.3. Devredilen: Derya A.Ş.

Yapılan incelemeye göre Derya A.Ş.’nin, fotokopi makinesi, faks gibi ofis ekipmanları haricindeki ofis malzemelerinin üretimi ve satışı alanında, pazarda Noki markası ile faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır.

Derya A.Ş.’nin üretim ve/veya satışını yaptığı ürünleri aşağıdaki şekilde gruplandırılmıştır:

1. Ofis Sarf Malzemeleri

1.1. Dosyalama grubu

1.2. Tüketim malzemeleri

1.3. Zımba ve Delgeç grubu

1.4. Medya ve elektronik grubu

1.5. Kağıt ürünleri

2. Yazı gereçleri

2.1. Tükenmez ve roller büro kalemleri

2.2. Mekanik kurşun kalemler

2.3. Fosforlu kalemler

2.4. Kalıcı markörler

2.5. Ağaç cidarlı kurşun kalemler

2.6. Keçe uçlu fineliner ve benzeri kalemler

3. Okul Gereçleri

3.1. Plastikten Mamul

3.2. Boyalar

3.3. Kağıttan mamul

4. Diğer

Alınan bilgiye göre Derya A.Ş. yalnızca dosyalama grubunda kaplık, klasör, L dosyalar, poşet dosya, separatör ve telli doya gibi ürünlerin üretimini gerçekleştirmekte, geri kalan ürün gruplarında ise ürünlerin ticaretini gerçekleştirmektedir.

Derya A.Ş.’nin hissedarlık yapısı aşağıdaki gibidir:

Derya A.Ş.’nin 2009 yılı toplam cirosunun (……) TL olduğu, söz konusu cironun (……) TL’lik kısmının yurt içi satışlardan elde edildiği ifade edilmiştir.

H.3. İlgili Pazar

H.3.1. İlgili Ürün Pazarı

Holdham veya Holdham’ın kontrolünü elinde bulunduran Group Hamelin’in Türkiye pazarında herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Derya A.Ş. ise ofis malzemeleri olarak adlandırılabilecek bir alanda faaliyet göstermektedir.

Rekabet Kurulu, 20.6.2002 tarih ve 02-39/434-184 sayılı JW Childs Equity Partners III L.P. tarafından Esselte AB'ye ait tüm hisselerin devralınması işlemine izin verilmesine yönelik kararında, devre konu şirketin büro malzemeleri üretimi alanında faaliyet göstermesinden hareketle büro malzemeleri pazarını şu şekilde ayırmıştır: 1. Dosyalama ve Organizasyon Sistemleri: Klasörler, telli dosyalar, poşet dosyalar, separatörler, sunum dosyaları, imza dosyaları, depolama ve arşivleme dosya ve üniteleri, sıkıştırmalı, lastikli, çıtçıtlı ve halkalı dosyalar.

2. Etiketleme Sistemleri: Ev, ofis ve endüstriyel ortamlarda kullanılan kisisel, masaüstü ve mekanik gibi çeşitleri olan etiketleme makinaları ile bunların şeritleri. 3. Çalışma Ortamı Ürünleri: Zımbalar, delgeçler (perforatörler), tel sökücüler, evrak rafları ve benzeri ürünler.

4. Ciltleme ve Laminasyon Ürünleri: Ciltleme ve laminasyon makina ve aksesuarları, spiraller ve benzeri ürünler.

5. Bilgisayar Sarf Malzemeleri: Kağıtlar, asetatlar, etiketler ve benzeri ürünler.

6. Diğerler i: Yukarıdaki sınıflara kesin olarak girmemekle beraber büro malzemeleri içinde yer alan (makaslar, yapışkanlı not kağıtları, silgiler, yazı enstrümanları vb) ürünler.

Yukarıda yer verilen ayrım yapıldıktan sonra ise ilgili ürün pazarı “büro malzemeleri pazarı ve bu pazarın alt pazarları” olarak tanımlanmıştır.

Öte yandan 23.12.2009 tarih ve 09-60/1476-392 sayılı Rekabet Kurulu kararında, tarafların faaliyetlerinin zımba, zımba teli, zımba çıkarıcı ve delgeç pazarlarında çakıştığı ifade edildikten sonra işlem en geniş haliyle ‘çalışma ortamı ürünleri pazarı’ açısından, en dar haliyle ‘ürün bazında’ (zımba pazarı, delgec pazarı vb.), ve farklılaşan müşteri niteliklerinin olası etkilerini algılayabilmek adına “geleneksel kanaldan yapılan çalışma ortamı ürünleri satışı” ve “modern kanaldan yapılan çalışma ortamı ürünleri satışı” olmak üzere alternatif pazar tanımları altında değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Ancak benimsenecek pazar tanımının işlemin piyasadaki rekabet ortamı üzerindeki etkisinin tahlilinde belirleyici olmayacağından ötürü kararda herhangi bir pazar tanımı yapılmamıştır.

Taraflardan alınan bilgiler ve geçmiş Kurul kararları ışığında, ilgili ürün pazarı en geniş haliyle “çalışma ortamı ürünleri pazarı” olarak değerlendirilmekle birlikte, gerekli görülmesi halinde yukarıda yer verilen, anılan şirketin üretim/satışını yaptığı ürün gruplarına yönelik, alt pazarlar açısından da değerlendirmeye tabi tutulacaktır. Ancak, ilerleyen bölümlerde de görüleceği üzere, ilgili ürün pazarının işbu işlemin değerlendirilmesinde herhangi bir etkisi olmayacağından, ilgili dosya kapsamında kesin bir pazar tanımına gidilmemiştir.

H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar

İşlem açısından ilgili ürün pazarında ülkenin herhangi bir bölgesindeki rekabet koşullarının diğer bölgelerden farklılık göstermemesi, bir başka deyişle rekabet koşullarının ülkenin tamamında homojen bir yapı sergilemesi nedeniyle, ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

H.4. Değerlendirme

H.4.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ Açısından Yapılan Değerlendirme

Yukarıda da belirtildiği gibi işlem esas olarak, Derya A.Ş. hisselerinin tamamının Holdham tarafından devralınmasına ilişkindir. Söz konusu işlem, kapanış tarihinde hisselerin %70’inin, 2013 yılında ise geri kalan %30’unun devri şeklinde gerçekleşecektir. Bu noktada hisselerin %70’inin devri gerçekleştiğinde (ilk aşama), ve daha sonrasında geri kalan %30’unun devri gerçekleştiğinde (ikinci aşama) Derya A.Ş.’nin kontrol yapısının ne şekilde olacağını değerlendirilmesi gerekmektedir.

140

(………TİCARİ SIR……….)

Hissedarlar Anlaşması’nın ilgili maddelerinden anlaşıldığı üzere, kilit öneme sahip kararların alınabilmesi için çoğunluk hissedarı tarafından önerilen adaylar arasından seçilen üyenin katılımı ve olumlu oyunun yanında, diğer üç yönetim kurulu üyesinin de olumlu oyları gerekmektedir. Bir başka deyişle, hem çoğunluk hissedarı tarafından hem de azınlık hissedarı tarafından önerilen adaylar arasından seçilen üyelerin, kritik öneme sahip kararları veto etmesi ve böylece Derya A.Ş. üzerinde belirleyici etkiye sahip olmaları mümkündür. Dolayısıyla her ne kadar çoğunluk hissedarının payı

%70, azınlık hissedarlarının payı %30 olsa da, Derya A.Ş., devir işleminin ilk aşamasında, Yusuf ve Selim KOHEN ile Holdham’ın ortak kontrolüne geçecektir. Derya A.Ş. hisselerinin geri kalan %30’unun Holdham’a devrini içeren işlemin ikinci aşamasının tamamlanması ile, Holdham, Derya A.Ş.’yi tek başına kontrol etmeye başlayacaktır. Bu çerçevede, işlemin ilk aşamasıyla ortak kontrolün Yusuf ve Selim KOHEN ile Holdham’a (ve dolayısıyla Group Hamelin’e), geçecek olmasından ve ikinci aşamasıyla da mutlak kontrolün Holdham’a geçecek olmasından dolayı, bildirim konusu işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna varılmıştır.

İşlemin, aynı Tebliğ’in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar başlıklı 4. maddesinin; “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş milyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü uyarınca, Tebliğ’de belirtilen ciro ve pazar payı eşikleri açısından incelenmesi gerekmektedir.

Taraflardan alınan bilgilere göre, Derya A.Ş.’nin 2009 yılı yurtiçi satışlarından elde ettiği cirosunun (……) TL olduğu ve Holdham ile Group Hamelin’in mevcut durumda Türkiye cirosunun bulunmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla incelemeye konu devralma işleminde, çalışma ortamı ürünleri pazarında 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen 25 milyon TL ciro eşiğinin aşıldığı ve işlemin Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir devralma işlemi olduğu kanaatine varılmıştır.

H.4.2. 4054 Sayılı Kanun’un 7. maddesi Açısından Değerlendirme

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi “Bir ya da birden fazla teşebbüsün hakim durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve yasaktır” demek suretiyle hakim durum doğuran ya da mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda rekabetin önemli ölçüde azalmasına yol açan birleşme ve devralmaları yasaklamaktadır.

Devralan taraf Holdham veya onu kontrol eden Group Hamelin, Türkiye’de çalışma ortamı ürünleri pazarında veya onun alt pazarlarında faaliyet göstermemektedir. Dolayısıyla çalışma ortamı ürünleri pazarında faaliyet gösteren Derya A.Ş.’nin devralınması işlemi, piyasada yoğunlaşma düzeyini değiştiren bir işlem olarak değil, yalnızca bir şirketin varlığının el değiştirmesi işlemi olarak ortaya çıkmaktadır. Bunun yanında, Group Hamelin’in yurtdışında dosyalama, defter ve notluk, zarf ile kâğıt ve karton gruplarında üretim ve satış yaptığı göz önüne alındığında, devralma işleminin pazardaki rekabet üzerinde etkisinin anlaşılabilmesi için Derya A.Ş.’nin pazar payı ve pazara giriş koşulları da incelenmiştir.

Çalışma ortamı ürünleri pazarı ile ilgili olarak Türkiye’de pazar paylarına dair herhangi ciddi bir çalışma bulunmadığı ancak tahminen Derya A.Ş.’nin %(……) - (……) pazar payına sahip olduğu belirtilmiştir. Ayrıca, pazarda çok dağınık ve

genellikle küçük işletme şeklinde faaliyet gösteren birçok şirketin bulunduğu, pazarın

1

kayıt dışı faaliyetlere ve ithalata açık olduğu ifade edilmiştir.

Pazara giriş koşulları incelendiğinde ise, pazara giriş önünde teknik veya hukuki herhangi bir engel bulunmadığı ve son 5 yıl içerisinde Kraf Dosyalama Sanayi, İstaş Kırtasiye San. Tic. Ltd. Şti., Tekniker Kırtasiye Malz. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. gibi şirketlerin pazarda faaliyete başladığı görülmektedir. Sonuç olarak, çalışma ortamı ürünleri pazarında (veya spesifik olarak bu pazarın alt pazarlarında) faaliyet gösteren Derya A.Ş.’nin Group Hamelin tarafından devralınması işleminin, devralan teşebbüsün Türkiye pazarında faaliyet göstermemesinden dolayı pazardaki yoğunlaşma düzeyini arttırıcı bir işlem olmamasının yanı sıra, Derya A.Ş.’nin söz konusu pazardaki payı ve pazar giriş koşulları da değerlendirildiğinde, herhangi bir rekabeti kısıtlayıcı etki doğurmayacağı anlaşılmıştır.

H.4.3. İşlemin Yan Sınırlamalar Açısından Değerlendirilmesi

Taraflar arasında imzalanmış olan (………TİCARİ SIR……….)

şu şekildedir:

“(………TİCARİ SIR……….)”

220

Bilindiği gibi rekabet hukuku uygulamalarında, rekabet yasakları devredilen malvarlığının değerinin korunması gereğinden ortaya çıkmıştır ve alıcıların yaptıkları yatırımların karşılıklarını tam olarak almalarının bir aracı olarak görülmektedir. Genel olarak rekabet yasaklarının yan sınırlama olarak değerlendirilmesi için yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olması, sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olması ve orantılı olması gerekmektedir. Bu kapsamda, söz konusu sınırlamaların işlemin gerçekleştirilmesine yardımcı unsur olarak düzenlenmiş olması, yoğunlaşmanın daha kısa sürede daha az maliyetle ve daha rahat bir şekilde sonuca ulaşması bakımından gerekli olması, üçüncü kişilerin ticari faaliyetlerini sınırlayıcı bir yönünün bulunmaması, kısıtlamanın nitelik, süre ve kapsam bakımından da işlemin yürütülmesi için gerekli olandan fazla sınırlama getirmemiş olması gerekmektedir. Yukarıda bahsi geçen koşullar çerçevesinde, sözleşmede düzenlenen rekabet yasağı hükmü değerlendirildiğinde, söz konusu hükmün süresi, muhatabı, kapsamı bakımından devralma işleminin gerçekleşmesi için gerekli olandan daha fazla bir kısıtlama içermediği, dolayısıyla makul olduğu, Rekabet Kurulu’nun önceki kararları 1

Pazarda faaliyet gösteren yaklaşık 20 teşebbüsün bulunduğu ve bunlardan 3 tanesinin pazar paylarının Derya’dan yüksek, 2 tanesinin ise aynı seviyelerde olduğunun tahmin edildiği ifade edilmiştir.

ile uyum içinde olduğu ve yan sınırlama olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.