AFM Uluslararası Film Prodüksiyon Tic. ve San. A.Ş.'nin %51.9 oranındaki hissesinin Velios Limited tarafından…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ,

İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER: Fatma GÖZLÜKAYA ANGI, Evrim Özgül KAZAK

E. DOSYA KONUSU: AFM Uluslararası Film Prodüksiyon Tic. ve San. A.Ş.’nin %51.9 oranındaki hissesinin Velios Limited tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 5.11.2007 tarih ve 7215 sayı ile giren ve eksiklikler en son 15.11.2007 tarih ve 7572 sayılı yazı ile tamamlanan başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 23.11.2007 tarih, 2007-2-190/Öİ-07- FGA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 23.11.2007 tarih ve REK.0.06.00.00-

120/337 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul gündemine alınarak 07-88 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; başvuru konusu işlemin; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olduğu, işlemin anılan Kanun'un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu daha da güçlendiren ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığı, bu sebeple bildirim konusu işleme izin verilebileceği ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İşlemin Niteliği

Bildirim konusu işlem, Velios, A1 Group Limited (A1 Group) ile AIG Blue Voyage Fund L.P., Yalçın Selgur, A. Adnan Akdemir, M. Berent Akdemir, M. Sedat Akdemir, Y. Agah Tansev, F. Fusün Akdemir arasında imzalanan 22.10.2007 tarihli Hisse Satın Alım Sözleşmesi (Sözleşme) uyarınca gerçekleşmektedir. Bildirim Formunda, bildirime konu işlem ile AFM’nin %51,9 oranındaki hisselerinin Rusya merkezli A1 Group iştiraklerinden Velios veya Sözleşme’nin 8.9. hükmü uyarınca A1 Group’un doğrudan ya da dolaylı olarak sahibi olduğu bir iştiraki tarafından devralınacağı ifade edilmiştir. Mevcut durumda AFM hisselerinin, tam kontrolü Velios’a ait olan Adolean Invest Limited’in (Adolean) bir iştiraki olarak hisse devir sözleşmesinin ardından 27.10.2007’de kurulan Eurasia Cinemas B.V. (Eurasia) isimli teşebbüs tarafından devralınmasının öngörüldüğü taraflarca bildirilmiştir. Bununla birlikte, devri düzenleyen Sözleşme’ye “Alıcı” sıfatıyla Velios’un taraf olması, Eurasia’nın devralma işlemini gerçekleştirmek amacıyla kurulan ve Adolean aracılığıyla Velios’un tam kontrolü altındaki bir şirket olması, dolayısıyla Velios’un doğrudan ya da Eurasia aracılığıyla hisseleri satın almasının devralma kontrolünün değerlendirilmesi bakımından bir farklılık yaratmayacak olması sebepleriyle, bildirim konusu devralma işleminin AFM’nin %51,9 oranındaki hisselerinin Velios tarafından devralınması olarak incelenmesinin

1

uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

H.2.Taraflar

H.2.1. AFM Uluslararası Film Prodüksiyon Ticaret ve Sanayi A.Ş. (AFM)

Bildirim formunda yer alan bilgilere göre, AFM asıl olarak sinema salonları işletme faaliyeti ile uğraşmakta olan halka açık bir şirkettir. AFM aynı zamanda, faaliyet konusu sinema salonları açmak, kiralamak, işletmeciliğini yapmak, sinema salonlarında ve dışında kafe, bilgisayar destekli cihazlar ve oyunların işletmeciliği olan

2 Kültür ve Gösteri Merkezleri İşletmecilik ve Ticaret A.Ş.’yi (KGM) kontrol etmektedir. AFM, KGM’ye ait salonlar da dahil olmak üzere; İstanbul, Denizli, Çanakkale, Isparta, İzmir, Bursa, Eskişehir, Antalya, Ordu, Samsun, Ankara ve Trabzon illerinde toplam 31 adet sinemaya sahiptir. AFM sahip olduğu 157 adet sinema salonunda toplam 24,206 adet koltuk kapasitesine sahip bulunmaktadır. Bunun yanı sıra AFM, film dağıtımı 1 Bildirim Formu’nda da aynı yönde sözleşmenin tarafı olarak Velios Ltd., AFM hisselerini devralan taraf olarak bildirilmiştir.

2 AFM 2005 yılında KGM hisselerinin tamamını Girişim Faktoring A.Ş., Fina Holding A.Ş., Fiba Faktoring Hizmetler A.Ş., Finans Finansal Kiralama A.Ş. ve Fiba Holding A.Ş.’den devralmak suretiyle şirketin kontrolünü ele geçirmiş, Rekabet Kurulu söz konusu işleme 8.7.2005 tarih ve 05-44/ 635-167 sayılı kararı ile izin vermiştir.

faaliyetinde bulunan KENDA Film Yapım Dağıtım Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin (KENDA) de %24,99 oranındaki hissesine sahiptir.

Bildirim formunda AFM’in 2006 yılında Türkiye’de elde ettiği toplam cironun (…..........) YTL olduğu beyan edilmektedir.

H.2.2. Velios Limited (Velios)

Bildirim formunda yer alan bilgilere göre Velios, bir yatırım şirketi olan A1 Group’un kontrolü altındadır. A1 Group’un hisselerinin tamamı CTF Holding Limited’e aittir. CTF Holding Limited ise gerçek kişi ortakların kontrolü altındaki Alfa Group Consortium (Alfa Group) tarafından kontrol edilmektedir. Alfa Group, Rusya merkezli bir yatırım şirketi olup petrol, bankacılık, sigortacılık, telekomünikasyon gibi alanlarda yatırımları bulunmaktadır. Alfa Group Consortium Türkiye’de Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş.’de

3 sahip olduğu hisseler dolayısıyla GSM hizmetleri pazarında faaliyet göstermektedir. Bunun dışında Alfa’nın ve Alfa ile aynı ekonomik birlik içindeki teşebbüslerin Türkiye’de herhangi bir faaliyeti bulunmadığı bildirilmiştir.

Velios, gelişen piyasalarda stratejik niteliği bulunan endüstrilerde faaliyet gösteren teşebbüslere ortak olmak yoluyla yatırım yaparak değer yaratmayı amaçlayan bir yönetim şirketidir. Yönetim şirketi olması dolayısıyla Velios’un Türkiye’de veya yurtdışındaki faaliyetlerinden kaynaklanan herhangi bir cirosu bulunmadığı

4

bildirilmiştir. Velios, 2006 yılından beri Rusya’da sinema salonu işletmeciliği faaliyeti ile iştigal eden Adolean Invest Limited (Adelean) şirketinin hisselerinin tamamına sahiptir. Bu sebeple Velios, Adolean aracılığıyla Rusya ve Ukrayna’da çeşitli sinema

5

işletmelerinin sahibidir.

H.3. İlgili Pazar

Sinema sektöründe genel olarak, film üretimi, dağıtımı ve gösteriminden oluşan bir faaliyet zinciri bulunmaktadır. Stüdyolar ya da bağımsız yapımcılar tarafından hazırlanan filmler genellikle dağıtım firmaları tarafından pazarlanmakta ve sinema salonlarına dağıtılmaktadır. Son aşamada, sinema salonları filmlerin gösterimini gerçekleştirmektedir. Sektöründe faaliyet gösteren teşebbüsler bu üç temel alanın sadece birinde faaliyet gösterebildiği gibi, birden fazla alanında da faaliyet gösterebilmektedir. Örneğin, bir dağıtım firması üretilen filmin reklamını, pazarlamasını ve sinema salonlarına dağıtımını yaparken, kendisine ait salonlarda film gösterimi de yapabilmektedir.

Genellikle sinema gösterim hizmeti veren salonlar, bu salonlarda ve fuayelerde yiyecek, içecek, kitap, CD vs. ürünlerin satışını da yapmaktadır. Sinema salonu işleten firmaların bir diğer gelir kaynağını “perde reklamcılığı” olarak ifade edilen sinema salonlarında gösterilen filmlere alınan reklamlar oluşturmaktadır. Sinema salonları film başlarındaki bu reklam yerlerini, perde reklamcılığı faaliyeti ile uğraşan sinema pazarlama ve reklamcılık şirketleri aracılığıyla pazarlamaktadır. Perde reklamcılığı 3 Alfa Group, bağlı ortaklığı Alfa Telecom Turkey Limited vasıtasıyla; Çukurova Telecom Holdings Limited, Turkcell Holding A.Ş., Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş., Intercon Danışmanlık ve Eğitim Hizmetleri A.Ş. ve Çukurova Telecom International Limited şirketlerinin ortak kontrol tarafıdır. Rekabet Kurulu söz konusu işleme, 8.9.2005 tarih ve 05- 55/831-224 sayılı Kararı ile izin vermiştir.

4 Bildirim formunda yer alan bilgilere göre Velios’un sadece temettü geliri bulunmakta olup bu gelir 2006 yılı için 2.456.145 USD’dir.

5 Bu sinema işletmeleri, OAO Epos, Kronverk Cinema Ukrania, Cinemaskop LLC, Kronverk Cinema LLC, Nika LLC, Cinemaset LLC, RBR-Media LLC ve Nevskiy Investitionny Dom LLC olarak bildirilmiştir.

sinema salonları ile perde reklamcısı firmalar arasındaki anlaşmalarla yürütülmektedir. Bu anlaşmalarla perde reklamcısı firma salonlarla, belirli sürelerle perde reklam yerini kiralamak ya da birlikte bu yerlerin satışını yapmak konusunda anlaşmaktadırlar. Sinema salonu işleten teşebbüslerin asıl faaliyet konusunu film gösterim hizmeti oluşturmaktadır. Salon ve fuayelerde yiyecek, içecek, kitap, CD gibi ürünlerin satışı ile perde reklam yeri satışı faaliyetlerinin, bu esas faaliyeti tamamlayan yan hizmetler olduğu görülmektedir.

H.3.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosyadaki bilgilere göre, AFM’nin film gösterimi hizmetinin yanında perde reklam yeri satışı, salonlarda ve fuayelerde yiyecek içecek, kitap, CD gibi ürünlerin satışıyla da iştigal ettiği görülmektedir. Bununla birlikte, söz konusu faaliyetler sinema salonu işletmeciliğinin asıl faaliyet konusunu olan film gösterim hizmetini tamamlayan yan faaliyetlerdir.

Bu sebeple inceleme konusu devralma işlemi bakımından ilgili ürün pazarı “sinema salonu işletmeciliği” olarak belirlenmiştir.

H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar

Sinema salonu işletmeciliği faaliyeti ile tüketicilere sunulan hizmet göz önüne alındığında, tüketici talebinin maliyet ve zaman kriterlerine göre belirlendiği görülmektedir. Bu bakımdan, tüketici grubunu oluşturan seyircilerin kısa mesafelerdeki sinema salonlarını tercih ettikleri, diğer bir ifadeyle bulundukları illerde faaliyet gösteren sinema salonlarından bu hizmeti talep ettikleri anlaşılmaktadır. Tüketiciler, film gösterim hizmetinden faydalanmak üzere bulundukları illerden başka illere seyahat ederek bu iller için bir tüketici talebi oluşturmamaktadır.

Bununla birlikte, özellikle arz bakımından bakıldığında ve inceleme konusu işlemin devredilen tarafının ulusal bir sinema zinciri olduğu göz önüne alındığında, devralmanın ülke çapında da rekabeti etkileyebileceği görülmektedir. Bu rekabetçi koşullar genellikle, sinema salonlarının film dağıtıcısı şirketlere karşı olan pazarlık gücü ve reklam yeri fiyatlarının belirlenmesi konularında ortaya çıkmaktadır. Ne var ki, ülke çapındaki bu rekabete karşın sinema salonları arasındaki asıl rekabetin yerel olduğu ve salonların fiyat, film seçimi ve diğer etkinliklerini yerel koşullara göre belirledikleri tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, sinema salon işletmeciliği için hizmet arz ve talebi bakımından her il bazında rekabet koşullarının farklılaştığı anlaşılmaktadır. Bu sebeple işbu devralma işlemi bakımından ilgili coğrafi pazarlar, hisseleri devre konu AFM’nin faaliyet gösterdiği “İstanbul, Denizli, Çanakkale, Isparta, İzmir, Bursa, Eskişehir, Antalya, Ordu, Samsun, Ankara ve Trabzon illeri” olarak belirlenmiştir.

H.4. Yapılan Tespitler Ve Hukuki Değerlendirme

H.4.1 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

AFM’nin işlem öncesi ve sonrasındaki hissedarlık yapısı gibidir:

190

Tablo 1: Devir İşlemi Öncesi ve Sonrasında AFM’nin Ortaklık Yapısı

Devir İşlemi Öncesi Devir İşlemi Sonrası

Ortak Adı-Ünvanı Pay (%) Ortak Adı-Ünvanı Pay (%)

Yalçın Selgur 17,40 Velios 51,9

AIG Blue Voyage Fund 14,15 Ahmet Adnan Akdemir 10

L.P

Yukarıdaki tablodan görüleceği üzere, Velios işlem sonrasında AFM’nin %51,9 hissesini devralmak suretiyle şirketin kontrolünü elde edecektir. Bu çerçevede söz konusu işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi kapsamında bir devralma işlemidir. 1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde " Bu Tebliğ’in 2 inci maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur" hükmü yer almaktadır.

Bildirim dosyasında yer alan bilgilere göre, bildirim konusu devralma işleminde hisseleri devre konu AFM 2006 yılında toplam (………….) YTL ciro elde etmiştir. Devir işleminin konusunu oluşturan şirketin cirosunun sözü edilen toplam ciro eşiğini aşması nedeniyle, söz konusu işlemin Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir işlem olduğu sonucuna varılmıştır.

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir birleşme veya devralmanın yasaklanabilmesi için işlemin, hâkim durum yaratarak ya da mevcut bir hâkim durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltması gerekmektedir.

Sinema salonu işletmeciliği pazarında ortaya çıkacak yoğunlaşmalar özellikle film dağıtımı yapan firmalar, reklam şirketleri ve seyirciler üzerinde etki yaratabilmektedir. Bu tür etkilerin değerlendirildiği sinema salonu işletmeciliği pazarındaki yoğunlaşma kontrolü, firmaların ilgili pazarda sahip oldukları koltuk ve seyirci sayıları gibi kriterler esas alınarak yapılmaktadır. Bu doğrultuda, Bildirim Formu ve ek bilgi yazısı ile AFM’nin Türkiye’de ve iller bazında 2006 yılında sahip olduğu koltuk, seyirci sayısı, elde ettiği gişe gelirine ilişkin bilgiler ve şirketin tahmini pazar payları bildirilmiş ancak veri yetersizliği sebebiyle rakip firmaların tahmini pazar payı bilgilerinin temin edilemediği ifade edilmiştir. Bununla birlikte, bildirim dosyasında yer verilen bilgi ve belgelerden, AFM’yi devralacak olan Velios’un ve Velios ile aynı ekonomik bütünlük içinde yer alan hiçbir Alfa Group iştirakinin Türkiye’de ilgili ürün pazarında faaliyet göstermediği anlaşılmaktadır. Bu sebeple, inceleme konusu devralmanın piyasadaki mevcut bir oyuncunun kontrolünün el değiştirmesinden ibaret olduğu, ilgili pazarlarda yoğunlaşmanın artması sonucunu doğuracak ve yukarıda sözü edilen mecralarda etki yaratacak nitelikte bir işlem olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu bilgiler ışığında, başvuru konusu devralma işleminin tarafların ilgili pazarda hakim duruma geçmeleri ya da mevcut hakim durumlarını güçlendirmeleri yönünde rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak bir işlem olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.