Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ARSİN. B. RAPORTÖRLER: M. Ömür PAŞAOĞLU
C. ŞİKAYET EDEN : Konya Konalsan Al. Met. San. Tic. Ltd. Şti.
Bayrakçı Sanayi Pervane sok.No:41 Konya
D. HAKKINDA İLK
İNCELEME YAPILAN: Eti Alüminyum A.Ş.
42370 Seydişehir/Konya
E. DOSYA KONUSU: Eti Alüminyum A.Ş.’nin hakim durumunu kötüye kullandığı iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayetçinin Eti Alüminyum A.Ş.’den (Eti A.Ş.) alüminyum külçe satın aldığı, Eti A.Ş.’nin özelleştirmeden sonra keyfi fiyat uygulamalarına başladığı, Eti A.Ş.’nin kamu kontrolündeyken haftalık fiyat listeleri yayınladığı, ancak özelleştirme sonrasında günlük fiyat listelerinin uygulandığı, bu durumun da fiyat istikrarsızlığına yol açtığı, Eti A.Ş.’nin fiyat belirlerken Londra Metal Borsası’nın fiyatlarını esas aldığı, ancak bu fiyatlara hakkı yok iken navlun ücreti eklediği ve bu yolla haksız kazanç sağladığı,Eti A.Ş.’nin dünya metal fiyatlarındaki spekülatif artıştan da yararlanarak hakim durumunu kötüye kullandığı iddia edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.12.2006 tarih ve 8279 sayı ile giren elektronik posta mesajı üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 6. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 28.12.2006 tarih, 2006-1-169/İİ-06-MÖP sayılı İlk İnceleme Raporu, 8.1.2007 tarih, REK.0.05.00.00-110/1 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-01 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Eti Alüminyum A.Ş.’nin aşırı fiyatlama yoluyla haksız kazanç elde ettiği ve bu şekilde hakim durumunu kötüye kullandığı iddiasının dayanaktan yoksun olduğu, aynı teşebbüsün borsalarda olduğu gibi günlük fiyat listeleri yayınlayarak fiyat istikrarsızlığına yol açtığı iddiasının ise 4054 sayılı Kanun’un kapsamı dışında olduğu, bu nedenlerle şikayetin reddedilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Sayfa 2
07-01/5-2
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Başvuru konusu şikayette yer alan iddialar esasen Eti A.Ş.’nin aşırı fiyatlama yoluyla hakim durumunu kötüye kullandığına ilişkindir. Bu nedenle öncelikle Eti A.Ş.’nin pazardaki konumunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
Dosyada yer alan bilgilere göre, sıvı alüminyumun, dökümhanede şekillendirilerek külçe haline getirilmesinden sonraki aşamayı kapsayan nihai alüminyum ürünleri pazarında Eti A.Ş. ile birlikte çok sayıda üreticinin bulunduğu görülmektedir. Türkiye genelinde alüminyum işleme kapasitesinin 400-500 bin ton/yıl, Eti A.Ş.’nin kurulu kapasitesinin (……) ton/yıl olduğu Eti A.Ş.’nin pazar payının %(…)’un altında kaldığı anlaşılmaktadır. Ham alüminyum pazarı bakımından ise Eti A.Ş.’nin pazar payının %(…) civarında olduğu, Türk alüminyum sektörünün ham alüminyum bakımından %80-85 oranında ithalata bağımlı bulunduğu tahmin edilmektedir. Söz konusu piyasa yapısı dikkate alındığında Eti A.Ş.’nin hakim durumda olması mümkün görünmemektedir.
Öte yandan, şikayet başvurusunun tarihi de dikkate alınarak, Londra Metal Borsası’nın (LME) ve Eti A.Ş.’nin 15-30 Kasım 2006 tarihlerindeki alüminyum günlük fiyatları aşağıdaki tabloda karşılaştırılmıştır.
Eti Alüminyum A.Ş.’nin Fiyatları Londra Metal Borsasında
Tarih 1 2
(YTL/kg) Açıklanan Fiyatlar (YTL/kg)
15.11.2006 3,940 3,832
16.11.2006
3,860
3,873
17.11.2006
3,870
3,759
20.11.2006
3,770
3,804
21.11.2006
3,850
3,820
22.11.2006
3,880
3,866
23.11.2006
3,960
3,840
24.11.2006
3,950
3,892
27.11.2006
4,010
3,899
28.11.2006
3,990
3,868
29.11.2006
4,000
3,834
30.11.2006
3,920
3,883
Yukarıdaki tablodan, Eti A.Ş.’nin LME fiyatlarını takip ederek fiyat oluşturduğu anlaşılmaktadır. Eti A.Ş.’nin fiyatlarının, LME fiyatlarının en fazla 10-15 Ykr üzerinde olduğu dikkate alındığında, söz konusu fiyatların aşırı fiyatlamaya işaret ettiğini söylemek oldukça güçtür. Bu tür bir fiyatlama şikayet edilen teşebbüsün pazar gücünü göstermesi bir yana, ithalat baskısı nedeniyle dünya fiyatlarını takip ettiğine işaret etmektedir.
80
Diğer yandan Eti A.Ş.’nin borsalarda olduğu gibi günlük fiyat listeleri yayınlayarak fiyat istikrarsızlığına yol açtığı iddiası ise 4054 sayılı Kanun’un kapsamı dışında bir husustur.
[1] Eti A.Ş.’nin fiyatları www.etialuminyum.com adresinden alınmıştır. Değerlendirmeye esas alınan fiyatlar “Etial-F” türü alüminyum külçe fiyatlarıdır.
2 Söz konusu alüminyum fiyatları (vadesiz) $/ton birimi üzerinden olup, önce $/kg’a çevrilmiş, daha sonra TCMB’nin 30.11.2006 tarihindeki döviz alış kuru 1,4458 YTL esas alınarak Türk Lirası olarak hesaplanmıştır.
Sayfa 3
07-01/5-2
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; şikayet konusu iddialar ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
90
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.