İnceler Petrol Ürünleri İnş. Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Petline Petrol Ürünleri Ticaret A.Ş. arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği'ne aykırı olduğu iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
E. DOSYA KONUSU: İnceler Petrol Ürünleri İnş. Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Petline Petrol Ürünleri Ticaret A.Ş. arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği'ne aykırı olduğu iddiası.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.06.2010 tarih ve 4984 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan 18.08.2010 tarih ve 2010-1-189/İİ-10-264.HU sayılı İlk İnceleme Raporu, 26.08.2010 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen 15.09.2010 tarih ve 2010-1-189/ÖA-10-264.HU sayılı Önaraştırma Raporu 15.09.2010 tarih ve REK.0.05.00.00-110/366 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-59 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. İDDİALARIN ÖZETİ: Yapılan başvuruda özetle; Petline Petrol Ürünleri Ticaret A.Ş. (Petline) ile 22.04.2001 tarihinde akaryakıt bayiliği tesis edildiği ve bu bayiliğe istinaden 27.12.2001 tarihinde istasyonun bulunduğu gayrimenkul üzerinde dağıtıcı lehine 15 yıllık intifa hakkı tesis edildiği ifade edilerek, söz konusu intifa hakkının 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında muafiyetten yararlanmadığına ve bu hakkın terkinine karar verilmesi talep edilmektedir.
40
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Şikayet konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak imzalanan bayilik sözleşmesi
ile intifa hakkı tesisine ilişkin resmi senetten oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey
ilişkinin, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup
muafiyetinden yararlanma olanağının bulunduğu,
- Rekabet Kurumunun intifa hakkını terkin etme yetkisinin bulunmadığı, bu hususun
hukuk mahkemelerinin görev alanı içinde olduğu,
Sayfa 2
10-59/1246-466
Bu nedenlerle, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesinin uygun olacağı görüşü ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nin 2. maddesinde üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetin alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar dikey anlaşma olarak tanımlanmaktadır. Yine aynı Tebliğ’in 5(a) maddesinde ise Tebliğ ile tanınan muafiyetin anlaşmalarda alıcıya getirilen belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğüne uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır. Diğer taraftan, Rekabet Kurulunun ve Danıştay’ın konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar ile de sabit olduğu üzere, bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi, söz konusu dikey ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına çıkarmaktadır.
Başvuruda yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi ile Petline arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, 27.12.2001 tarihinde başvuru sahibi tarafından Petline lehine 15 yıl süreli intifa hakkı tesis edilmiştir. Öte yandan başvuru kapsamında gönderilen belgelerin incelenmesinden, şikâyetçi ile Petline arasındaki bayilik sözleşmelerinin 2002 yılından itibaren çeşitli defalar yenilendiği anlaşılmaktadır.
Rekabet Kurulunun akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.09.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların, “azami hadde indirme” ilkesi gereğince, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulama süresi bulunmaktadır. Bu bağlamda, başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan bayilik sözleşmesi ile intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey ilişkinin, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanma olanağı bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen gerekçelerle şikâyet konusuna ilişkin olarak Petline hakkında 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır. Diğer taraftan intifa hakkının terkinine karar verme yetkisi hukuk mahkemelerindedir.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1- Şikayet konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak imzalanan bayilik sözleşmesi ile
intifa hakkı tesisine ilişkin resmi senetten oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey
ilişkinin, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup
Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına,
Sayfa 3
10-59/1246-466
2- Bununla birlikte intifa hakkının tapudan terkinine karar verme yetkisinin hukuk
mahkemelerinde olduğu hususunda başvuru sahibinin bilgilendirilmesine,
3- Bu nedenlerle, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41.
maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.