İstanbul Atatürk Havalimanında antrepo ve geçici depolama yeri işletmeciliği yapan teşebbüslerin ihraç konusu…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR,

Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ

B. RAPORTÖRLER: Çiğdem TUNÇEL, Kasım ŞENGÜL

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: Çiftel Elektromekanik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

TOSB Organize Sanayi Bölgesi (Güney Girişi) 3. Cad. No:5

Şekerpınar 41420 Çayırova/Kocaeli

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILANLAR: - Çelebi Hava Servisi A.Ş.

Anel İş Merkezi Saray Mah. Site Yolu Sok. No:5 K:9 34768

Ümraniye/İstanbul

- Havaalanları Yer Hizmetleri A.Ş.

TAV Yönetim Binası İstanbul Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminali

34149 Yeşilköy/İstanbul

- MNG Havayolları ve Taşımacılık A.Ş.

WOW Convention Center İDTM Yeşilköy 34149 Bakırköy/İstanbul

- S Sistem Lojistik A.Ş.

Atatürk Havalimanı Kargo Terminali Gümrük Binası Yanı Yeşilköy

34149 Bakırköy/İstanbul

- Türk Hava Yolları A.O.

Genel Yönetim Binası Atatürk Havalimanı 34149 Yeşilköy /İstanbul

(1) E. DOSYA KONUSU: İstanbul Atatürk Havalimanında antrepo ve geçici depolama yeri işletmeciliği yapan teşebbüslerin ihraç konusu ürünler için fahiş düzeyde “kargo kayıt bedeli” uyguladıkları iddiası.

(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuru sahibi tarafından;

- Çiftel Elektromekanik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.’nin Amerika Birleşik Devletleri’ne oto sigortası ihraç ettiği,

- İhracata konu olan ürünün niteliği nedeniyle ihracatın uçak kargo ile yapılmasının zorunlu olduğu,

- Uçak kargo ile yapılacak ihracat için ürünün fabrikada EXWORKS olarak alıcının nakliye firmasına teslim edildiği,

- EXWORKS teslimatlarda kural olarak malın fabrikada alıcının nakliyecisine teslim edilmesinden sonraki tüm masrafların ve risklerin alıcıya ait olmasına karşın, Türkiye’ye özgü bir maliyet kalemi olan ve ihracata konu olan malın antrepoya girişi karşılığında “kargo kayıt bedeli”, “kargo kabul ücreti”, “ardiye bedeli” adı altında tahsil edilen bedelin kendilerine fatura edildiği,

- İhracatın yapıldığı İstanbul Atatürk Havalimanı’nda ihracat antreposu işletmeciliği yapan firmaların giderek artan fahiş düzeyde kargo kayıt bedeli uyguladığı

ileri sürülmüştür.

(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 09.10.2013 tarihinde giren başvuru üzerine

14-01/15-12

hazırlanan 04.11.2013 tarihli ve 2013-4-95/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu, 12.11.2013 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Konuya ilişkin karar uyarınca düzenlenen 31.12.2013 tarih ve 2013-4-95/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, başvuru konusuna ilişkin olarak, şikayete konu teşebbüsler hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(5) Başvurunun konusunu İstanbul Atatürk Havalimanı’nda ihracat antreposu/geçici depolama yeri işletmeciliği yapan teşebbüslerin fahiş düzeyde kargo kayıt bedeli uyguladığı iddiası oluşturmaktadır.

(6) İddiaya konu davranış, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddeleri kapsamında incelenmiştir.

I.1. 4054 sayılı Kanun’un 4. Maddesi Kapsamında Yapılan Değerlendirme

(7) Dosya kapsamındaki başvuruya konu edilen ücret kalemi, normal kargolar için uygulanan “kargo kayıt bedeli”dir. Bu çerçevede, İstanbul Atatürk Havalimanı’nda ihracat antreposu/geçici depolama yeri işletmeciliği yapan teşebbüslerin, fiyatlarını rekabeti sınırlayıcı bir anlaşma çerçevesinde paralel şekilde belirleyip belirlemediğini tespit edebilmek için, anılan teşebbüslerin 2012 ve 2013 yıllarına ait fiyat tarifeleri incelenmiş ve her iki yıl için de teşebbüslerin uyguladıkları fiyatların gerek ilk 72 saat için uygulanan kargo kayıt bedeli bakımından, gerekse kargonun depolama süresinin 72 saati aşması halinde söz konusu olan ek ardiye ücreti bakımından farklılık arz ettiği görülmüştür. Bu çerçevede Kanun’un 4. maddesi anlamında rekabeti sınırlayıcı bir anlaşmadan ya da uyumlu eylemden bahsedilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

I.2. 4054 sayılı Kanun’un 6. Maddesi Kapsamında Yapılan Değerlendirme

(8) 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında bir ihlalden bahsedebilmek için hakim durumda bulunan bir teşebbüs ve bu teşebbüsün kötüye kullanma niteliğindeki davranışının varlığı kriterlerinin her ikisi de bulunmalıdır.

(9) Bu çerçevede, öncelikle hakkında önaraştırma yapılan teşebbüslerin tanımlanabilecek en dar ilgili pazar olan Atatürk Havalimanındaki ihracat antreposu/geçici depolama yeri işletmeciliği faaliyetleri bakımından 2012 yılında ve 2013 yılının ilk dokuz ayında elde etmiş oldukları pazar payları incelenmiştir. Dosya mevcudu bilgilere göre, Türk Hava Yolları A.O. (THY) anılan pazarda en büyük paya (%(…..)) sahip teşebbüs konumunda olup, hakkında önaraştırma yürütülen diğer teşebbüslerin hakim durumda olduğundan bahsetmek mümkün değildir. Bu nedenle THY dışında kalan teşebbüsler bakımından bir kötüye kullanma değerlendirmesi yapılmasına gerek görülmemiştir.

(10) Öte yandan, dosya mevcudu bilgiler arasında yer alan, THY’nin kendi taşıdığı kargolar bakımından ilk 72 saat için herhangi bir kargo kayıt bedeli talep etmediği, 72 saati aşan depolamalar bakımından talep ettiği ek ardiye bedelinin piyasadaki genel fiyat düzeyinde olduğu ve halihazırda talep olmaması nedeniyle Atatürk Havalimanı’nda diğer taşıyıcılara depolama hizmeti vermediği tespitleri dikkate alındığında, sözü edilen teşebbüsün aşırı fiyatlama olarak değerlendirilebilecek bir davranışından, bir başka deyişle kötüye kullanmadan bahsedilemeyeceği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, THY’nin tanımlanabilecek ilgili pazarlarda hakim durumda bulunup bulunmadığına dair bir analiz yapılmasına gerek görülmemiştir.

(11) Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, işbu dosya kapsamında incelenen iddialar itibarıyla 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin ihlal edilmediği, dolayısıyla başvuruya konu teşebbüsler hakkında soruşturma açılmasına yer olmadığı kanaatine varılmıştır.

14-01/15-12

J. SONUÇ

(12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.