JSR Corporation’ın elastomer işkolu ile elastomer işkolunda faaliyette bulunan iştiraklerinin/bağlı…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Cengiz ÇOLAK

B. RAPORTÖRLER: Ümit GÖRGÜLÜ, Ömer Mert AKÇİL

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - ENEOS Corporation

Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Eda DURU,

Av. Betül BAŞ ÇÖMLEKÇİ ve Av. Esma AKTAŞ

Çitlenbik Sokak No: 12 Yıldız Mahallesi Beşiktaş/İSTANBUL

(1) D. DOSYA KONUSU: JSR Corporation’ın elastomer işkolu ile elastomer işkolunda faaliyette bulunan iştiraklerinin/bağlı kuruluşlarının tek kontrolünün ENEOS Corporation tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 11.10.2021 tarih ve 21960 sayı ile intikal eden ve 11.11.2021 tarih ve 22821 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 16.11.2021 tarih ve 2021-3-066/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Başvuruda, JSR Corporation’ın (JSR) elastomer işkolu ile elastomer işkolunda faaliyette bulunan iştiraklerinin/bağlı kuruluşlarının (HEDEF İŞKOLU) tek kontrolünün ENEOS Corporation (ENEOS) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir.

(5) İşlemin temelini JSR ve ENEOS arasında 11.05.2021 tarihinde akdedilen Hisse Satın Alma Sözleşmesi (Sözleşme) oluşturmaktadır. Bildirim konusu işlemi gerçekleştirebilmek amacıyla JSR, Japan Synthetic Rubber Spin Off Preparation Co. Ltd. (JAPAN SYNTHETIC) unvanlı yeni bir şirket kurmuştur. Sözleşme’nin yürürlüğe girmesinin ardından JSR, HEDEF İŞKOLU’nu katılma suretiyle birleşme tipi şirket bölünmesi yoluyla JAPAN SYNTHETIC’e bölmeyi planlamaktadır. Ayrılmanın gerçekleşmesini takiben JSR, JAPAN SYNTHETIC’teki hisselerini ENEOS’a devredecektir. Böylelikle ENEOS, HEDEF İŞKOLU’nun hisselerinin %(…..)’ünü JSR’den devralacaktır.

(6) JSR’nin HEDEF İŞKOLU bünyesinde bulunan (i) Elastomix Co. Ltd., (ii) Elastomix (Foshan) Co. Ltd., (iii) Elastomix (Thailand) Co. Ltd., (iv) PT. Elastomix Indonesia, (v) Elastomix Mexico, S.A. de C.V, (vi) Fuzhou Kuo Tai CMB Co., Ltd., (vii) JSR Trading Co., Ltd., (viii) JSR Mexico S.A. de C.V., (ix) JSR Trading Bangkok Co., Ltd., (x) JSR Trading (Shangai) Co., Ltd., (xi) JSR Trading Vietnam Co., Ltd, (xii) Goko Trading Co.,

Ltd., (xiii) JSR Elastomer Korea Co., Ltd., (xiv) JSR Elastomers India Private Limited,

(xv) JSR Elastomer America, Inc., (xvi) JSR Elastomer Europe GmbH ve (xvii) JSR

Elastomer Europe Belgium B.V. unvanlı iştirakleri hâlihazırda JSR tarafından tek

kontrol edilmektedir. Bildirim konusu işlem neticesinde hâlihazırda JSR tarafından

kontrol edilen söz konusu iştiraklerin tek kontrolü ENEOS’a geçeceğinden, bildirim

konusu işlem 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemidir.

(7) Ek olarak HEDEF İŞKOLU bünyesinde hâlihazırda JSR ve üçüncü bir tarafın ortak

kontrol ettiği ortak girişimler bulunmaktadır. Bunlara ilişkin bilgiler aşağıdadır:

 Japan Butyl Co. Ltd. (JBC): JBC, hâlihazırda JSR (%(…..)) ve ExxonMobil Japan GK (%(…..)) tarafından ortak kontrol edilmekte olup Japonya’da yerleşiktir. JBC, bütil kauçuk ve halojenli bütil kauçuk üretimi ve satışı alanında faaliyet göstermektedir. JBC, üçüncü kişilere satış yapmadığından (yalnızca kendi ana şirketlerine ürün tedarikinde bulunmaktadır) dolayı Türkiye’de faaliyet göstermemektedir. ExxonMobil Japan GK, Exxon Mobil Corporation’ın bağlı bir iştirakidir. Exxon Mobil Corporation’ın küresel ölçekteki faaliyetleri petrol ve gaz arama ve üretimi ile ham petrol ve diğer hammaddelerin üretim ve dağıtımının yanı sıra kimyasalların tedariki (olefinler, poliolefinler ve aromatikler) alanlarına ilişkindir. Exxon Mobil Corporation, Türkiye’de yağlama yağları alanında faaldir.

 JSR MOL Synthetic Rubber Ltd. (JMSR): JMSR, Macaristan’da yerleşik olup solüsyon stiren bütadiyen kauçuk olarak adlandırılan sentetik kauçuk üretimi ve satışı alanında faaliyet göstermektedir. JMSR, %(…..) oranındaki hissesi ile JSR ve %(…..) oranındaki hissesi ile MOL Hungarian Oil and Gas Plc. (MOL GROUP) tarafından ortak kontrol edilmektedir ve Türkiye’de faaliyet göstermemektedir. MOL GROUP ise bütünleşik bir petrol ve gaz şirketler grubu olup ham petrolün bulunması, üretilmesi ve rafine edilmesi, rafine petrol ürünlerinin toptan ve perakende seviyesinde dağıtımı, petrokimyasalların üretimi ve satılması, doğalgaz arama ve üretimi ile Macaristan’da doğalgaz iletim faaliyetlerinde bulunmaktadır.

 JSR BST Elastomer Co., Ltd (JBE): JBE, Bangkok Synthetics Co., Ltd. (%(…..)) ve JSR (%(…..)) tarafından ortak kontrol edilmektedir. JBE, solüsyon stiren bütadiyen kauçuk üreticisi olarak Tayland’da kurulmuştur. Bangkok Synthetics Co., Ltd. ise esas olarak Tayland ve Güneydoğu Asya’da C4’e ilişkin ürünler (bütadiyen, büten-1 vb.), sentetik kauçuk ve nitril lateks tedarik etmekte olup Türkiye’de herhangi bir faaliyet göstermemektedir.

 JSR Kraton Elastomers K.K. (JKE): JKE, Kraton Corporation (%(…..)) ve JSR (%(…..)) tarafından ortak kontrol edilmekte olup ana şirketleri haricindeki üçüncü kişilere satış yapmadığından dolayı Türkiye’de faaliyet göstermemektedir. Kraton Corporation ise ABD’de kurulmuştur. Teşebbüs stirenik blok kopolimerler, özel polimerler ve çam odunu posası yan ürünlerinden elde edilen yüksek değerli performans ürünlerinin üretimi ve tedariki alanlarında faaliyet göstermektedir. 1

 Tianjin Kuo Cheng Rubber Industry Co., Ltd. (TJ): TJ, Çin’de kurulmuş olup JSR (%(…..)), ELASTOMIX (%(…..)) [2] ve KC Global (%(…..)) tarafından ortak kontrol edilmektedir. TJ’nin Türkiye’de herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır.

Kraton Corporation’ın küresel ölçekte faaliyet göstermesi sebebiyle Türkiye’de de polimer ürünlerinin

satışını yapmasının söz konusu olabileceği taraflarca belirtilmektedir.

JSR tarafından kontrol edilmektedir.

Tayvan menşeili KC Global, rafine kauçuk üretimi alanında faaliyet göstermekte

olup Türkiye’de herhangi bir alanda faaliyet göstermemektedir.

(8) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrasına göre, “Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir. Bu tür işlemlerde, işlem taraflarının her biri devralan olarak kabul edilir.” HEDEF İŞKOLU bünyesindeki JBC, JMSR, JBE, JKE ve TJ; hâlihazırda JSR ve diğer üçüncü taraflarca ortak kontrol edilmektedir. Bildirim konusu işlemin tamamlanmasının ardından HEDEF İŞKOLU’nun tüm hisselerinin ENEOS’a devredilmesiyle beraber söz konusu ortak girişimlerin ENEOS ve hâlihazırdaki diğer üçüncü taraflarca ortak kontrol edilmeye devam edeceği bildirilmektedir.

(9) JBE, JMSR ve TJ hâlihazırda kendi yönetim kurulları, yeterli kaynakları, finans ve personel ekipleri ile üçüncü kişilere ürün tedarik ederek pazarda bağımsız bir teşebbüs olarak faaliyet göstermektedir. Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirmeleri dolayısıyla JBE, JMSR ve TJ’nin tam işlevsel ortak girişimler olduğu değerlendirilmektedir. Bu durumun bildirim konusu işlem sonrasında da mevcut hâliyle devam edeceği taraflarca belirtilmiştir. HEDEF İŞKOLU bünyesindeki tam işlevsel ortak girişimler olan JMSR, JBE ve TJ’deki JSR’ye ait hisselerin ENEOS’a devredilmesi bakımından bildirime konu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesindeki esaslar çerçevesinde tam işlevsel ortak girişimlerin kurulması olarak nitelendirilebileceği değerlendirilmektedir.

(10) Öte yandan, JBC ve JKE ise üçüncü kişilere bağımsız şekilde satış yapmamakta ve ürünlerini ilgili ana şirketlerine tedarik etmektedir. Bunun yanı sıra, JBC ve JKE tarafından üretilen ürünlerin satışları kendi ana şirketleri tarafından yürütülmektedir. JBC ve JKE’nin tüm satışlarını kendi ana şirketlerine yapmaları ve kendi ana şirketlerinden bağımsız olarak faaliyet göstermemeleri dolayısıyla JBC ve JKE’nin bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini yerine getirmedikleri, dolayısıyla tam işlevsel olmadıkları değerlendirilmektedir. Taraflar bu durumun bildirilen işlemin tamamlanmasından sonra da geçerli olacağını belirtmektedirler.

(11) Tarafların cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülen eşikleri aşması nedeniyle bildirime konu işlem izne tabidir.

(12) ENEOS Grubu, temel olarak (i) enerji, (ii) petrol ve doğal gaz arama ve üretim ve (iii) metal olmak üzere üç alanda faaliyet göstermektedir. ENEOS, ana şirketi ENEOS Holdings, Inc. olan ENEOS Grubu’nun bağlı bir şirketi olup benzin, parafin ve dizel yağı gibi petrol ürünlerinin yanı sıra elektrik, gaz, petrokimyasallar, yağlama yağları ve diğer ürünleri üretmekte ve tedarik etmektedir. ENEOS Türkiye’de yağlama yağları, doymamış polyester reçinesi, polibütilen, himol (poliizobütilen) ve neopolimer tedariki alanında faaliyet göstermektedir. ENEOS’un tamamına sahip olduğu iştiraki ENEOS Europe Limited’in Türkiye’de Eneos Petrolleri Ltd. Şti. (ENEOS PETROLLERİ) unvanlı bir iştiraki bulunmaktadır. ENEOS Europe Limited’in Türkiye’deki fason üreticileri ve bazı müşterileri arasındaki tedarik zincirinin bir parçası olan ENEOS PETROLLERİ’nin herhangi bir çalışanı bulunmamaktadır. Buna ilave olarak ENEOS’un Türkiye’de Dörtel Otomotı̇v Sanayı̇ Pazarlama ve Tic. Ltd. Şti., Durucan İnş. Taah. Petrol Ür. ve Gıda Mad. Tic. Ltd. Şti., Honda Türkiye A.Ş., Korkmazlar Madeni Yağ San. ve Tic. Ltd. Şti ve Toyota Otomotiv San. Türkiye A.Ş. unvanlı bölgesel distribütörleri bulunmaktadır. Diğer yandan, ENEOS’un bağlı bulunduğu ENEOS Grubu’nun ENEOS’un faaliyetleri haricinde Türkiye’de başkaca bir faaliyeti bulunmamaktadır.

(13) HEDEF İŞKOLU, JSR'nin elastomer işkolu ile birlikte elastomer işkolunda faaliyette

bulunan iştiraklerin/bağlı kuruluşların hisselerinin tamamından oluşmaktadır. HEDEF İŞKOLU, otomobil lastikleri için genel amaçlı sentetik kauçuk, otomobil parçaları için fonksiyonel özel sentetik kauçuk, reçine modifikasyonu için termoplastik elastomer ve kaplamalı kâğıt için sentetik kauçuk lateks üretmekte ve satmaktadır. HEDEF İŞKOLU ise Türkiye’de emülsiyon stiren bütadiyen kauçuk, stiren bütadiyen kauçuk, etilen propilen kauçuk, polibütadiyen termoplastik elastomer ve stiren bütadiyen lateks tedariki faaliyetinde bulunmaktadır.

(14) İşlem taraflarının faaliyet alanları incelendiğinde, ENEOS ve HEDEF İŞKOLU’nun Türkiye’deki faaliyetleri arasında herhangi bir yatay veya dikey örtüşmenin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede bildirime konu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde herhangi bir pazarda etkin rekabetin önemli ölçüde kısıtlanması sonucunu doğurmayacağı kanaatine varılmaktadır.

(15) Diğer yandan 2010/4 sayılı Tebliğ’in 13. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, tam işlevsel bir ortak girişim oluşturulmasının, teşebbüsler arasında rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi varsa (rekabetçi davranışların koordinasyonu riski) 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 5. maddeleri çerçevesinde de değerlendirilmesi gerekir. Rekabetçi davranışların koordinasyonu riskinin ortaya çıkıp çıkmadığının değerlendirilmesinde öncelikle iki ya da daha fazla sayıda ana teşebbüsün ortak girişimle aynı pazarda, alt ya da üstü pazarında, ya da komşu pazarda önemli ölçüde faaliyetlerini sürdürüp sürdürmediklerinin dikkate alınması gerekir. HEDEF İŞKOLU bünyesindeki ortak girişimlerin Türkiye’deki faaliyetleri [3] bakımından, ENEOS ve söz konusu ortak girişimlerin diğer taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri arasında herhangi bir yatay veya dikey örtüşme bulunmadığı bildirilmiştir. Bu sebeple, işlemin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabetçi davranışların koordinasyonu riski taşımadığı değerlendirilmektedir.

3 JBC, JMSR, JKE, TJ ve JBE’den yalnızca JBE’nin Türkiye’de faaliyeti bulunmaktadır.

H. SONUÇ

(16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.