Nevşehirliler Turizm Seyahat İşletmeciliği ve Ticaret Ltd. Şti.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ,

Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN

B. RAPORTÖRLER : Murat AYBER, Bekir KOCABAŞ

C. TARAFLAR: - Nevşehir Kapadokya Turizm Taşımacılık Ltd. Şti.

Adnan Menderes Şehirlerarası OtobüsTerminali Nevşehir

- Göreme Turizm (Recep ÖNCÜ)

Adnan Menderes Şehirlerarası Otobüs Terminali Nevşehir

- Es-Nevtur Adi Komandit Şti. (İhsan AKKOÇ,

Muharrem Eryılmaz)

Adnan Menderes Şehirlerarası Otobüs Terminali Nevşehir

- Nevşehirliler Turizm Seyahat İşl. ve Tic. Ltd. Şti.

Adnan Menderes Şehirlerarası Otobüs Terminali Nevşehir

- Metro Motorlu Taşıtlar Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Büyük İstanbul Otogarı, Metro İstasyon Binası,

Kat:2 No:49 Bayrampaşa/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Nevşehirliler Turizm Seyahat İşletmeciliği ve Ticaret Ltd. Şti. (Nevşehirliler Seyahat), Es Nevtur Adi Komandit Şti. (Es Nevtur), Nevşehir Kapadokya Turizm Taşımacılık Ltd. Şti. (Kapadokya Turizm) ve Göreme Turizm (Recep ÖNCÜ) unvanlı teşebbüslerin, kendilerine tebliğ edilen 28.9.2006 tarih ve 06-67/909-263 sayılı Kurul kararının gereğini yerine getirip getirmedikleri.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurul’un 15.3.2007 tarih, 07-23/212-M sayılı kararı uyarınca, Nevşehir İlinde otobüs ile yolcu taşımacılığı pazarında faaliyet gösteren tarafların 06- 67/909-263 sayılı rekabet Kurulu kararındaki yükümlülükleri yerine getirip getirmediklerinin tespiti amacıyla yürütülen çalışma çerçevesinde hazırlanan 4.5.2007 tarihli Bilgi Notu, 4.5.2007 tarih, REK.0.08.00.00-110/149 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-39 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 5. maddesi hükümleri yerine getirildiğinden Nevşehirliler Seyahat İşletmesi ve Ticaret Ltd. Şti. oluşumuna 5 yıllığına muafiyet tanınmasının doğru olacağı görüşüne yer verilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

Rekabet Kurumu kayıtlarına intikal eden isimsiz başvuru üzerine hazırlanan İlk İnceleme Raporu, Kurul’un 25.4.2005 tarih ve 05-28/323-M sayılı toplantısında görüşülmüş ve

4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında soruşturma yapılmasına gerek olup olmadığının tespiti amacıyla önaraştırma açılmıştır. Yürütülen önaraştırma sonucunda Kurulun 13.6.2005 tarihli toplantısında 05-39/523 sayı ile:

a) Nevşehir ve Aksaray ili merkezli faaliyet gösteren birtakım teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlal edilip edilmediğinin tespiti amacıyla soruşturma açılmasına,

b) Nevşehirliler Seyahat, Kapadokya Turizm, Göreme Turizm ve Es Nevtur’un 14.1.2005 tarihinde gerçekleştirdikleri birleşmeyi Rekabet Kurulu’na bildirmediklerine, bu sebeple Kanun’un 11. maddesi uyarınca anılan işlemin incelemeye alınmasına ve 16. maddenin (c) fıkrasının uygulanmasının yapılacak bu inceleme sonucunda ayrıca değerlendirilmesine

karar verilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda, Kurul’un 28.9.2006 tarih ve 06-67/909-263 sayılı konuya ilişkin Kararı’nda taraf teşebbüslerden (Metro Turizm, Nevşehirliler Seyahat, Es Nevtur, Kapadokya Turizm, Göreme Turizm) üç temel hususta tedbir alınması istenilmiştir:

a) Nevşehirliler Seyahat ile Metro Turizm arasındaki acentelik ilişkisine son verilmesi; bunun yanı sıra Nevşehirliler Seyahat’in ortağı ve müdürü konumundaki Mehmet Özbay’ın Nevşehirliler Seyahatteki ortaklığına son verilmesi veyahut Mehmet ÖZBAY’ın Metro Turizm’deki otobüslerine ilişkin sözleşmelerinin feshedilmesi; bu suretle Nevşehirliler Seyahat ile Metro Turizm arasındaki bağın kopartılması,

b) Nevşehirliler Seyahat bünyesinde faaliyetlerini birleştiren Es Nevtur, Kapadokya Turizm ve Recep Öncü-Göreme Turizm’in birlikteliklerine son verip eski hale dönmeleri veya tarafların yeni bir ortaklık sözleşmesi akdederek 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurumu’na izin için başvurmaları.

c) Yeni bir ortaklık sözleşmesi akdedilerek pazarda faaliyet gösteren firma sayısının azaltılması halinde, yolcu taşımacılığıyla iştigal edecek firmanın veya söz konusu firmanın acentasının en fazla 2 adet yazıhaneyi kontrolünde tutması, geri kalan yazıhanelerin Belediye’ye iade edilmesi.

Yapılan incelemede Kurul’un 06-67/909-263 sayılı kararının (a) ve (c) bendlerinde belirtilen hususların yerine getirildiği anlaşılmıştır. Öte yandan, (b) bendinde yer verilen hükmün dayanağı, Nevşehirliler Seyahat’in evvelki tarihlerde otobüs işletmeciliği yapmakta olan dört gerçek ve tüzel kişinin kendi ticari unvanlarına son vermeden bir araya gelerek oluşturdukları, aynı zamanda rakip teşebbüs Metro Turizm’in biletlerini pazarlayan bir ekonomik birim olduğu, tespitidir. Bunun yanında, yine aynı tarih itibarıyla Nevşehirliler Seyahat’in hissedar yapısının “ortak girişim” olmaktan çok “bir anlaşma dâhilinde tek çatı altında buluşmuş rakip işletmelerin birliği” hüviyetinde olduğu tespit edilmiştir. Sayılan nedenlerle ve pazardaki potansiyel rekabetin de aynı tarihte engellenmiş olduğu gerçeğinden hareketle Nevşehirliler Seyahat’in bu statüsüne son vermesi ve 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde değerlendirilmek üzere 1997/1 sayılı Tebliğ anlamında bir birleşme yahut devralma işlemi gerçekleştirilerek Rekabet Kurumuna müracaat edilmesine, bu yola gidilmemesi halinde ise Nevşehirliler Seyahat ticari unvanlı oluşumun eski haline döndürülmesine hükmedilmiştir. Buna karşılık, raportörlerin yapmış olduğu yerinde incelemeler neticesinde, Nevşehirliler Seyahatin ortaklarından üçünün halihazırda şirket hissedarlığından ayrılarak iki farklı rakip otobüs işletmesi kurdukları belirlenmiştir. Dosya mevcudu bilgilerden, ilgili pazarda

mevcut rekabetin arttığı ve yeni girişlerin sağlandığı, Nevşehirliler Seyahat ile Metro Turizm arasındaki tüm bağların ortadan kalktığı ve bunun sonucunda anılan teşebbüsler arasında rekabetin tesis edildiği, otogardaki rekabet kısıtlarının kalkmasıyla potansiyel rekabetin de serbestleştiği anlaşılmıştır. Esasen, Nevşehirliler Seyahat’in ticari varlığını muhafaza etmesi sayesinde, ortakların tek başlarına olsalar idi ulaşabilecekleri ölçek ekonomisinin ötesinde bir etkinlik ve belirgin bir tüketici menfaati sağlanacaktır. Tüm bu tespitler dikkate alındığında, Nevşehirliler Seyahat ticari unvanlı oluşumun 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi hükümlerinden muaf tutulması gerktiği kanaati oluşmuştur.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 06-67/909-263 sayılı Rekabet Kurulu kararının gereklerinin yerine getirildiğinden bilgi alınmış olup, 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi uyarınca Nevşehirliler Seyahat İşletmeciliği ve Ticaret Ltd. Şti.’nin hali hazırdaki oluşumuna 5 yıl süre ile muafiyet tanınmasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.