Payas'ta faaliyet gösteren inşaat demiri üreticilerinin inşaat demiri fiyatlarına çok yüksek oranda zam…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)

Üyeler: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,M. Sıraç ASLAN,

Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.

B. RAPORTÖRLER: Adülgani GÜNGÖRDÜ, Metin PEKTAŞ, Fatma ATAÇ

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: Tez İnşaat ve Ticaret A.Ş.

Barışmanço Bulvarı 283.sk. Taha Apt. Kat.1,No.1 Adana D. HAKKINDA İLK İNCELEME

YAPILANLAR: Payas’ta Faaliyet Gösteren İnşaat Demiri Üreticileri

E. DOSYA KONUSU: Payas’ta faaliyet gösteren inşaat demiri üreticilerinin inşaat demiri fiyatlarına çok yüksek oranda zam yaptıkları iddiası.

F.İDDİALARIN ÖZETİ: Payas’ta faaliyet gösteren inşaat demiri üreticilerinin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’a aykırı olarak inşaat demiri fiyatlarına çok yüksek oranda zam yaptıkları iddia edilmektedir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.3.2007 tarih ve 2186 sayı ile giren yazı üzerine talep edilen ek bilgiler 12.6.2007 tarih ve 3964 sayılı yazı ile tamamlanmış ve buna ilişkin hazırlanan 21.6.2007 tarih ve 2007-1-38/İİ-07-AG sayılı ilk inceleme raporu, 25.6.2007 tarih, REK.0.05.00.00-110/116 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-56 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; başvuru konusu iddialara ilişkin olarak önaraştırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikayetin reddedilmesi gerektiği ifade edilmektedir.

I. DEĞERLENDİRME

Dosya kapsamındaki bilgilere göre, şikayetçi firmanın bulunduğu Adana ve çevresi nervürlü inşaat demirini ağırlıklı olarak Payas/İskenderun’da bulunan haddehanelerden temin etmektedir. Haddehaneler ara ürün olan kütüğü entegre ya da elektrikli ark ocaklı tesislerden temin etmektedir. Aralarındaki bu yakın ilişki nedeniyle haddehanelerde üretilen demir çelik ürünlerinin fiyatları kütük fiyatlarındaki değişimlere duyarlıdır.

Şikayet dilekçesinde 2006 yılı ilk altı ayında uzun demir çelik ürünlerinde meydana gelen fiyat artışları konu edilmektedir. Dilekçenin ekinde yer alan faturalardan şikayetçi

teşebbüsün ürünleri aracı firmadan satın aldığı görülmektedir. Şikayetçi teşebbüsün ürününü şantiye teslimi olarak, bir başka deyişle nakliye dahil olarak teslim aldığından, inşaat demiri fiyatlarındaki artışın ne kadarının demir çelik fiyatlarındaki artıştan kaynaklandığı sağlıklı olarak tespit edilememektedir. Ancak yine de nervürlü inşaat demiri (12’lik) örnek alınarak incelendiğinde; 7.3.2006 tarihinde satış fiyatının nakliye dahil, KDV hariç (…..) ton/YTL olduğu; aynı ürünün 21.6.2006 tarihinde satış fiyatının nakliye dahil, KDV hariç (…..) ton/YTL olduğu belirtilmektedir. Aradaki farkın (…..) ton/YTL olduğu, bunun da ilgili dönemde yaklaşık %70’lik bir artışa karşılık geldiği ifade edilmektedir.

İlgili bölgede faaliyet gösteren teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiklerine ilişkin şikayetler önceki dönemlerde de gündeme gelmiştir. Bu doğrultuda, bölgeden gelen şikayetler ile ilgili olarak yapılan iki adet önaraştırma ve iki adet ilk inceleme sonucunda Rekabet Kurulu ilgili bütün şikayetleri reddetmiştir. Önceki dönemlerde Rekabet Kurumu tarafından yapılan incelemelere ve sonuçlarına aşağıda yer verilmiştir:

1) 19.9.2000 tarihli, 00-35/385-215 sayılı Rekabet Kurulu Kararı

Kurum kayıtlarına 26.3.1999 tarihinde giren şikayetin konusu, İsdemir ve Kardemir tarafından üretilen kütüğün belli haddehanelerce satın alınarak, nihai ürün bazında keyfi fiyat artışlarının yapıldığı şeklindedir. Yapılan önaraştırma sonucu Rekabet Kurulu 19.9.2000 tarih ve 00-35/385-215 sayı ile;

“…İskenderun Demir ve Çelik A.S. ve Karabük Demir ve Çelik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından üretilen kütüğün önemli bir kısmını satın alan bazı haddehanelerin, inşaat demirinde keyfi fiyat artısı yaptıklarına yönelik iddiaları doğrulayacak veya güçlendirecek herhangi bir veriye rastlanmadığından dolayı, bir rekabet ihlalinin söz konusu olmadığına, bu nedenle anılan iddiaya ilişkin soruşturma açılmasına gerek bulunmadığına…” karar vermiştir.

2) 22.4.2004 tarihli, 04-27/320/74 sayılı Rekabet Kurulu Kararı

Kurum kayıtlarına giren 20.1.2003 ve 3.2.2003 tarihli başvurularda; İskenderun ve ve çevresinde İsdemir’den kütük demir alarak inşaat demiri piyasasında faaliyet gösteren haddehanelerin bir araya gelerek ürünlerin fiyatlarını istedikleri seviyede oluşturdukları ve piyasada keyfi fiyat artışları yaptıkları iddia edilmektedir.

Yapılan önaraştırma sonucu Rekabet Kurulu 22.4.2004 tarih ve 04-27/320-74 sayı ile; “… İskenderun ve çevresinde kurulu ve uzun demir çelik ürünleri pazarında faaliyet gösteren haddehanelerin bir araya gelerek ürünlerin piyasa fiyatlarını istedikleri seviyede oluşturmak ve piyasada keyfi fiyat artışları yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettikleri iddiasını ispatlayacak herhangi bir bilgi ve belgeye ulaşılamaması nedeniyle, söz konusu iddialara yönelik olarak soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetlerin reddine…” karar vermiştir.

3) 24.2.2005 tarihli 05-11/116-46 sayılı Rekabet Kurulu Kararı

Kurum kayıtlarına giren 16.12.2004 tarihli başvuruda; İskenderun civarında bulunan haddehanelerin Karabük Demir Çelik San. ve Tic. A.S.’nin fiyatlarını takip ederek zam yaptıkları iddia edilmektedir.

Yapılan ilk inceleme sonucu Rekabet Kurulu 24.2.2005 tarih ve 05-11/116-46 sayı ile;

“...Başvuru konusu iddialara ilişkin olarak önarastırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine…” karar vermiştir.

4) 6.7.2006 tarihli, 06-47/621-175 sayılı Rekabet Kurulu Kararı

Kurum kayıtlarına giren 30.5.2006 tarihli başvuruda İskenderun civarında bulunan haddehanelerin yüksek demir fiyatı uyguladıkları iddia edilmektedir. Yapılan ilk inceleme sonucu Rekabet Kurulu 6.7.2006 tarih ve 06-47/621-175 sayı ile; “…Dosya konusu şikayete ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında önarastırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine…” karar vermiştir.

Bu çerçevede dosyada yer alan bilgiler doğrultusunda, yapılan şikayet başvurusunun konu ve içerik açısından önceki şikayetlerden farklı olmadığı, fiyat artışlarının anlaşma ya da uyumlu eylem sonucu gerçekleştiğine ilişkin bir veri bulunmadığı anlaşılmaktadır. Rekabet Kurulu’nun daha önce yapılmış başvuruda aynı tarihlere ve aynı coğrafi pazara ilişkin 6.7.2006 tarih ve 06-47/621-175 sayılı kararı göz önüne alınarak şikayetin reddedilmesi gerektiği kanaatine ulaşılmaktadır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; dosya konusu şikayet ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine Kurul Üyesi Süreyya Çakın’ın farklı gerekçesi ve OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

Rekabet Kurulu’nun 4.7.2007 günlü ve 07-56/629-211 Sayılı Kararına

KARŞI OY

2006 Yılının ilk altı ayında uzun demir çelik ürünlerinde Adana ve çevresindeki haddehanelerin aralarında anlaşarak fiyat artışı yaptıkları (%133 oranında) iddia edilmektedir.

İlk inceleme aşamasında şikayetçiden inşaat demiri alımı yapılan teşebbüslerin isim ve adresleri, fiyatlardaki artış oranını gösteren fiyat listesi, fatura vb. belgelerle inşaat demiri üreticilerinin satış fiyatlarını ortaklaşa belirlediklerine ilişkin bilgi ve belgeler istenilmiş, şikayetçi de faturalarıyla fiyattaki artış oranını kanıtlamış, fiyat anlaşmasını kanıtlayan bir belgeye sahip olmadığını belirtmiştir.

Kurul’un eski tarihli kararlarında da benzer şikayetlere karşı ön araştırma ya da soruşturma açılmadığından bahisle şikayetin reddi yolunda oluşturulan karar hükmüne şikayet konusu iddialara yönelik yeterli bilgi ve belge bulunamaması nedeniyle gerekçe yönünden karşıyım.

Süreyya ÇAKIN

Kurul Üyesi