Petrol Ofisi A.Ş. ile Baypet Tar. Gıd. Nak. Taah. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN,

İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,

Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖRLER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM

C. ŞİKAYET EDEN: Baypet Tar. Gıd. Nak. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.

Temsilcisi: Av. Kürşat BAYRAM

İnönü Cad. Garanti Bankası Üstü Kat:3/2 Malatya

D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA

YAPILAN: Petrol Ofisi A.Ş.

Eski Büyükdere Cad. No:33-37 Maslak/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Petrol Ofisi A.Ş. ile Baypet Tar. Gıd. Nak. Taah. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. arasındaki dikey ilişkinin süresinin sınırlandırılması talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 17.05.2010 tarih ve 3926 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan 02.06.2010 tarih ve 2010-1-134/İİ-10-264.HU sayılı İlk İnceleme Raporu, 10.06.2010 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen 16.07.2010 tarih ve 2010-1-134/ÖA-10-264.HU sayılı Önaraştırma Raporu 22.07.2010 tarih ve REK.0.05.00.00-110/273 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-52 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. İDDİALARIN ÖZETİ: Yapılan başvuruda özetle; Şikâyetçi şirketin ortaklarına ait olan taşınmaz üzerine 09.06.1999 tarihinde Petrol Ofisi A.Ş. (POAŞ) lehine 15 yıllık intifa hakkı verildiği ve 15 yıllık bayilik sözleşmesi imzalandığı, ayrıca 23.07.2004 tarihinde ise 12 yıl süreli yeni bir bayilik sözleşmesi yapıldığı; Rekabet Kurulu kararları doğrultusunda dağıtım şirketlerinin sözleşmelerini 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’ne uygun hale getirmeleri gerekirken dağıtım şirketince bunun yapılmadığı ifade edilerek, bayilik sözleşmesinin ve intifanın 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ’den yararlandığına karar verilmesi talep edilmektedir.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; başvuruya konu dikey ilişkinin 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulanma imkanı bulunduğu, şikayet konusu iddialarla ilgili olarak 4054 Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına yer olmadığı ve şikayetin reddedilmesinin uygun olacağı görüşü ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

2002/2 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinde üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetin alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar dikey anlaşma olarak tanımlanmaktadır. Yine aynı Tebliğ’in 5(a) maddesinde ise Tebliğ ile tanınan muafiyetin anlaşmalarda alıcıya getirilen belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme

10-52/975-343

yükümlülüğüne uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır. Diğer taraftan, Rekabet Kurulunun ve Danıştay’ın konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar ile de sabit olduğu üzere, bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi, söz konusu dikey ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına çıkarmaktadır.

Dosyada yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi ile POAŞ arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, 09.06.1999 tarihinde başvuru sahibi tarafından POAŞ lehine 15 yıl süreli intifa hakkı tesis edilmiştir. Öte yandan şikâyetçi ile POAŞ arasında 1994 yılından itibaren çeşitli defalar yenilenen bayilik sözleşmesi mevcuttur. Rekabet Kurulunun akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.09.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların, “azami hadde indirme” ilkesi gereğince, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulama süresi bulunmaktadır. Bu bağlamda, şikâyet konusu akaryakıt istasyonuna yönelik olarak 1994 yılından itibaren imzalanan bayilik sözleşmeleri ile 09.06.1999 tarihli intifa hakkı tesisine ilişkin resmi senetten oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey ilişkinin, 18.09.2005 tarihi itibarıyla kalan süresi beş yılı aştığından, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanma olanağı bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen gerekçelerle şikâyet konusuna ilişkin olarak POAŞ hakkında 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; şikayet konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan bayilik sözleşmesi ile intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey ilişkinin, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına; bu nedenle, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

2