Sivas ili Kangal ilçesinde bulunan Balıklı Kaplıca'nın sedef hastaları için önemli bir tedavi merkezi olduğu, buna karşılık fiyatlarının her gelir grubundan kişilerin faydalanabilmesine imkan sağlayacak seviyede olmadığı iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
E. DOSYA KONUSU: Sivas ili Kangal ilçesinde bulunan Balıklı Kaplıca’nın sedef hastaları için önemli bir tedavi merkezi olduğu, buna karşılık fiyatlarının her gelir grubundan kişilerin faydalanabilmesine imkan sağlayacak seviyede olmadığı iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet dilekçesinde, sedef hastalığının tedavisinde dünyada tek olan Balıklı Kaplıca’yı işleten şirketin aşırı fiyat uyguladığı iddia edilmektedir. Sosyal devlet ilkesi gereğince bu kaplıcalardan her gelir grubundan vatandaşın faydalanması gerektiği; bu nedenle fiyatların düşürülmesinin ya da rakip işletmecilerin ilgili piyasaya girerek rekabet ortamı oluşturmalarının gerektiği belirtilerek, konu hakkında inceleme yapılması talep edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 15.4.2008 tarih, 2290 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 6.5.2008 tarih, 2008-4-86/İİ-08-FÇ sayılı İlk İnceleme Raporu, 8.5.2008 tarih, REK.0.08.00.00-110/119 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-33 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda, şikâyet dilekçesinde yer alan iddialara ilişkin olarak, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına gerek bulunmadığı görüşüne yer verilmiştir.
Sayfa 2
08-33/423-149
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Tespitler
Balıklı Kaplıca ününü ve özelliğini 36-37 santigrat derece sıcaklıktaki kaplıca suyunda bulunan balıkların bir çok cilt hastalılığını ve özellikler sedef hastalığını tedavi etmesinden almaktadır. Dünyada bu özellikte bir kaplıcanın bulunmadığı, dolayısıyla Balıklı Kaplıca’nın alanında tek olduğu bilinmektedir.
1996 yılında Sivas İl Özel İdaresi tarafından Yap-İşlet-Devret modeliyle ihale edilen Kaplıca’yı Ünsallar Balıklı Kaplıca İşletmeleri A.Ş. (Ünsallar) işletmektedir. Kaplıca’da bulunan otelde dört farklı kısımda konaklama imkanı bulunmaktadır. Bu kısımların her birinde bulunan odalar farklı özellikte olup farklı fiyatlandırılmıştır.
Dosya mevcudu bilgilere göre, 1.1.2008 tarihinden itibaren kişi başı tedavi ve yatak ücreti birinci kısım odalarda 80 YTL., ikinci kısım odalarda 70 YTL., üçüncü kısım odalarda 65 YTL. ve dördüncü kısım odalarda 40 YTL.’dir. Ayrıca otelde kalmaksızın sadece havuzlardan yararlanmak isteyenler için kaplıcaya giriş ücreti 5 YTL. olarak belirlenmiştir. Fiyatlar her yıl şirket yönetim kurulu tarafından tespit edilmekte olup, geçen yıla oranla oda ücretlerine 5 YTL. zam yapılmış, kaplıcaya giriş ücreti ise değiştirilmemiştir.
I.2. Değerlendirme
Aşırı fiyat uygulamaları hakim durumun kötüye kullanılması hallerinden biridir ve mal/hizmet fiyatlamasının rekabetçi pazarlara göre aşırı ölçüde yüksek olduğu durumlarda gündeme gelmektedir.
Kangal Balıklı Kaplıcaları dünyada tek olma özelliği nedeniyle doğal tekel konumundadır. Dolayısıyla bu kaplıcaları işleten teşebbüs de hakim durumdadır. Ancak, bir teşebbüsün hakim durumda bulunması 4054 sayılı Kanun’un ihlali niteliğinde olmayıp, ayrıca bu gücün kötüye kullanması gerekir.
Somut olayda, kaplıcanın bulunduğu mahaldeki otelde farklı özellikteki otel odalarında günlük konaklama fiyatı 40 ila 80 YTL. arasında değişmekte olup, otelde kalmaksızın kaplıcadan yararlanmak isteyenler için günlük giriş fiyatı ise 5 YTL.’dir. Balıklı Kaplıca ile aynı özellikte olmasalar da Sivas il merkezindeki bazı oteller ile Afyonkarahisar ve Ankara-Kızılcahamam’da bulunan bazı kapılıca otellerinin fiyatları karşılaştırma yapılabilmesi amacıyla araştırılmıştır. Buna göre Sivas il merkezinde bulunan Sultan Otel’de tek kişilik odada kahvaltı dahil bir gecelik konaklama fiyatı 90 YTL.; Sivas Köşk Otel’de ise aynı ücret 100 YTL.’dir. Diğer taraftan kaplıca oteli olan Afyon İkbal Termal Otel’de tek kişilik oda fiyatı 108; Oruçoğlu Termal Otel’de 99 ve Ömer Termal Tatil Köyü’nde 56 YTL.’dir. Ankara Kızılcahamam’da bulunan kaplıca otellerinden Patalya Termal Otel’in tek kişilik oda fiyatı gecelik 110 YTL.; Ab-ı Hayat Otel’in fiyatı 103 YTL.’dir. Kızılcahamam Belediyesi Termal Oteli’nin fiyatı ise 2 kişilik odalarda kişi başı 40 YTL.; 3 kişilik odalarda kişibaşı 50 YTL. ve 4 kişilik odalarda kişi başı 65 YTL. olarak belirlenmiştir, otelin özel termal havuzlardan faydalanmanın saatlik fiyatı ise 30 YTL.’dir.
Yukarıda yer verilen fiyat bilgilerinin Balıklı Kaplıca’da faaliyet gösteren otelin fiyatları ile karşılaştırılması sonucunda, şikayete konu teşebbüsün fiyatlarının “aşırı fiyat”
Sayfa 3
08-33/423-149
olarak görülmesinin mümkün olmadığı; dolayısıyla konu hakkında önaraştırma yapılmasına gerek bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara yönelik olarak, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına ve şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.