International Power plc ve Mitsui&Co. Ltd. tarafından ortak olarak kontrol edilen IPM Eagle LLP'nin Edison…
Birleşme ve Devralma04-69/1003-245Karar tarihi: 27.10.2004Yayımlanma tarihi: 21.12.2004
International Power plc ve Mitsui&Co. Ltd. tarafından ortak olarak kontrol edilen IPM Eagle LLP'nin Edison Mission Energy'yi devralmasına ilişkin izin verilmesi talebi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Murat GENCER, Prof.Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN B. RAPORTÖR: F. Yeşim AKCOLLU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: - IPM Eagle LLP
Temsilcisi: Av.M. Kemal Mamak
Süleyman Saba Cad. Sıraevler No:55
34357 Akaretler Beşiktaş-İstanbul
D. TARAFLAR: - International Power plc.
Senator House, 85 Queen Victoria Street
EC4V 4DP, Londra-İNGİLTERE
- Mutsui&Co. Ltd.
2-1, Otemachi 1-Chome Chiyoda-ku
Tokyo-JAPONYA
- IPM Eagle LLP
Senator House, 85 Queen Victoria Street
EC4V 4DP, Londra-İNGİLTERE
- Edison Mission Energy
18101 Von Karman Avenue Irvine
92612 Kalifornia-A.B.D.
E. DOSYA KONUSU: International Power plc ve Mitsui&Co. Ltd. tarafından ortak olarak kontrol edilen IPM Eagle LLP’nin Edison Mission Energy’yi devralmasına ilişkin izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 10.9.2004 tarih, 5015 sayı ile giren ve en son 7.10.2004 tarih, 5599 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme
Sayfa 2
sonucunda düzenlenen 22.10.2004 tarih, 2004-1-102/Öİ-04-FYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 26.10.2004 tarih, REK.0.05.00.00/204 sayılı Başkanlık önergesi ile 04-69 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; International Power plc ve Mitsui & Co. Ltd. tarafından ortak olarak kontrol edilen IPM Eagle LLP’nin Edison Mission Energy’yi devralması işleminin “elektrik üretimi ve ticareti” ilgili ürün pazarında 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro eşiğinin aşılması nedeniyle kapsamda bir devir işlemi olduğu; 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen, bir hakim durumun yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı; bu nedenle, devir işlemine 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi çerçevesinde izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
29.7.2004 tarihinde Edison Mission Energy (EME) ve çeşitli iştirakleri, International Power plc (IPR), Mitsui & Co. Ltd. (Mitsui) ve IPM Eagle LLP (Eagle) arasında bir Satınalma Sözleşmesi imzalanmıştır. Bu sözleşmeye göre IPR ve Mitsui tarafından ortak olarak kontrol edilen Eagle, EME’yi devralacaktır. Söz konusu işlemin kapanışının Aralık 2004’te gerçekleşmesi beklenmektedir.
H.1.1. IPR
Londra ve New York borsalarına koteli olan IPR’in Avustralya, Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere, Çek Cumhuriyeti, Portekiz, Tayland, Birleşik Arap Emirlikleri, Umman, Suudi Arabistan, Malezya, Pakistan ve Türkiye’de halihazırda faaliyet göstermekte veya inşaat halinde olan enerji santralleri; İngiltere ve İtalya’da ise geliştirmekte olduğu enerji projeleri bulunmaktadır. IPR’ın Türkiye’de, bazı şirketlerde hissesi olmasına rağmen, elektrik üretim piyasasında söz konusu şirketlerden sadece Uni-Mar Enerji Yatırımları A.Ş. (Uni-Mar) fiili olarak faaliyet göstermektedir.
IPR, %100 iştiraki olan National Power International Holdings Limited vasıtası ile Uni-Mar’ın %33.3’lük hissesini elinde bulundurmaktadır. Uni-Mar Marmara Ereğlisi’nde Yap-İşlet-Devret modeli altında kurulmuş olan 480 MW kombine doğalgaz çevrimli elektrik üretim santralini işletmektedir.
Tablo 1: Uni-Mar’ın Hissedarlık Yapısı
Hissedarlar Hisse Oranları (%)
Marubeni Corporation 31.25
Marubeni Europe plc
2.08
Unit Investment BV
27
Unit International SA
6.33
International Power plc
33.33
Toplam
99.99
Sayfa 3
H.1.2. Mitsui
Mitsui’nin Türkiye’deki faaliyetleri sadece konsolide iştiraki olan Mitsui Dış Ticaret Ltd. Şti. vasıtasıyla yürütülmektedir. Mitsui söz konusu şirket aracılığıyla makina, demir, kimya, genel sınai faaliyetler, tekstil ve gıda sektörlerinde faaliyet göstermektedir. Mitsui, Türkiye’de elektrik üretim faaliyeti ile iştigal etmemektedir.
H.1.3. Eagle
Eagle, söz konusu devir işlemi için kurulmuş bir şirkettir. IPR, %100 iştiraki olan International Power (Impala) Limited vasıtası ile Eagle’ın %70’ine ve Mitsui de %100 iştiraki olan Mitsui Power Ventures Limited vasıtası ile Eagle’ın %30’una sahiptir. Mitsui ve IPR, Eagle’da ortak kontrole sahiptirler.
110
H.1.4. EME
EME, A.B.D’de mukim, çok sayıda üretim projelerinde hisse sahibi olan ve elektrik üretim faaliyetleri ile iştigal etmekte olan bir şirkettir. EME'nin, “portföy” olarak nitelendirilen uluslararası üretim projeleri ise Hollandalı bir holding şirketi ve %100 iştiraki olan MEC’e aittir. EME’nin uluslararası elektrik üretim portföyü de MEC’e aittir. Söz konusu portföy, EME’nin ülkelerdeki toplam elektrik üretim kapasitesi 5.4 GW’yi bulan 13 adet elektrik üretim projesindeki hisselerinden oluşmaktadır. Bildirime konu devir işlemini müteakiben, Eagle, MEC’in %100’üne de sahip olacaktır.
MEC’in Türkiye’de iştiraki olarak Doğa Elektrik Üretim San. ve Tic. A.Ş. (Doğa) bulunmaktadır. 1993 senesinde Yap-İşlet-Devret modeli çerçevesinde kurulan Doğa, elektrik ve ısı enerjisi üretimi ile satışı alanlarında faaliyet göstermektedir. Net fiziksel kapasitesi 180 MW olan Doğa üretim santrali, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile akdettiği uzun süreli bir uygulama sözleşmesi uyarınca faaliyet göstermektedir.
Tablo 2: Doğa’nın Hissedarlık Yapısı
MEC Esenyurt BV
80
Doğa Enerji Yatırım İşletme ve Ticaret Ltd. Şti.
20
Toplam
100
Hisse Oranları
Hissedarlar
(%)
130
Yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere, MEC, iştiraki olan MEC Esenyurt BV vasıtası ile Doğa’nın %80 hissesinin sahibidir. Bunun yanısıra MEC, Doğa’nın bağlı ortaklıklarının %80’ninde de hisse sahibidir. Bu ortaklıklarının birisi olan Doğa İşletme ve Bakım Ticaret Limited Şirketi, enerji santralinin bakımını yerine getirirken, Doğa Isı Satış Hizmetleri Limited Şirketi de termal ısı üreterek çevre bölgeleri ısıtmaktadır.
Eagle, EME’yi (dolayısıyla MEC’i) devraldıktan sonra Doğa üzerinde de dolaylı kontrol sahibi olacaktır. Devralma işlemi sonrasında Doğa’nın
Sayfa 4
hissedarlık yapısı değişmemekle birlikte yönetiminde dolaylı kontrol değişikliği gerçekleşecektir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Genel anlamda elektrik sektörü; üretim, iletim ve dağıtım olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. Elektrik üretimi, ısı enerjisi veya sudaki potansiyel enerji gibi başka formdaki enerjinin elektriğe çevrilmesi işlemidir. Uni-Mar ve Doğa elektrik üretimi ve üretilen elektriğin ticareti işiyle iştigal etmektedirler. Dolayısıyla ilgili ürün pazarı “elektrik üretimi ve ticareti” olarak belirlenmiştir. H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde herhangi bir yerde üretilmiş olan elektrik enerjisi enterkonnekte sistem aracılığıyla iletim hattına iletilmekte, dağıtım hatları yardımıyla da ülke geneline dağıtılabilmektedir. Bu nedenle ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırlarıdır.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Söz konusu devralma işlemi sonrasında EME, Eagle tarafından devralınacak, bunun sonucunda da Mitsui ve IPR tarafından ortak kontrol edilecektir. Dolayısıyla, söz konusu devralma işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi anlamında bir devralmadır.
Tablo 3: Tarafların ilgili ürün pazarındaki 2003 yılına ait pazar payı ve ciro bilgileri
1
Pazar Payı (%) Ciro (trilyon TL)
Şirket Ünvanı
Uni-Mar (……) (………)
Doğa (……) (………)
Toplam (……) (………)
Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere tarafların “elektrik üretimi ve ticareti” pazarındaki toplam pazar payları 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesindeki pazar payı eşiğini aşmamakla birlikte, toplam ciroların Tebliğ'de belirtilen ciro eşiğini aşması nedeniyle anılan işlem izne tabi bir devralmadır. Türkiye’de elektrik üretimi ve ticareti, 2001 yılında yürürlüğe giren 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nda da belirtildiği üzere rekabete açık bir piyasadır. Tarafların ilgili ürün pazarında, toplam pazar paylarının %3 olacağı göz önüne alındığında, birleşme işlemi sonrasında ilgili ürün pazarında rekabetin kısıtlanması sonucunun doğması muhtemel değildir.
180
Dolayısıyla, yapılan incelemeler ve değerlendirmeler çerçevesinde, devir işlemi sonucunda belirtilen ilgili ürün pazarında herhangi bir hakim durumun yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece 1
Pazar payları Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisindeki fiili elektrik üretim miktarları esas alınarak hesaplanmıştır.
Sayfa 5
rekabetin olumsuz yönde etkilenmesine neden olunmayacağı; dolayısıyla söz
konusu işleme izin verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
190
- International Power plc ve Mitsui & Co. Ltd. tarafından ortak olarak kontrol edilen IPM Eagle LLP’nin Edison Mission Energy’yi devralması işleminin “elektrik üretimi ve ticareti” ilgili ürün pazarında 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro eşiğinin aşılması nedeniyle Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğuna,
- 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen bir hakim durumun yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun daha da güçlendirilmesinin ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında ilgili piyasalardaki rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına; dolayısıyla bildirime konu işleme izin verilmesine,
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.