Rekabet Kurulunun 14.08.2025 tarihli ve 25-31/714-M sayılı kararıyla yürütülen soruşturma kapsamında…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Hasan Hüseyin ÜNLÜ,

Ayşe ERGEZEN, Rıdvan DURAN, Ayşe USLU CEVLEK

B. RAPORTÖRLER : Mehmet Yavuz GÜNER, Muhammet Cuma KÜRKÇÜ,

Taner ÇAKIR, Ahmet Burak KARADUMAN, Bensu KARAOĞLU,

Meliha CEYLAN, Rumeysa BALÇIK, Volkan AYHAN

C. İLGİLİ TARAF: Erkal Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ

Evliya Çelebi Mah. Tersaneler Cad. No:50 Tuzla/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 14.08.2025 tarihli ve 25 - 31/714 - M sayılı kararıyla yürütülen soruşturma kapsamında 19.08.2025 tarihinde Erkal Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ’de gerçekleştirilen yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 14.08.2025 tarihli ve 25 - 31/714 -M sayılı kararı ile aralarında Erkal Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ’nin (ERKAL) de bulunduğu tersanecilik sektöründe faaliyet gösteren bazı teşebbüs ve teşebbüs birlikleri ile bir danışmanlık şirketi hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesinin ihlal edilip edilmediğinin tespiti amacıyla aynı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına karar verilmiştir.

(3) Bu kapsamda 19.08.2025 tarihinde ERKAL’da yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir. Yapılan yerinde incelemede, incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması sonucunu doğurabilecek eylemler gerçekleşmiştir. Konu hakkında düzenlenen 05.09.2025 tarihli ve 2025-6- 005/BN -02 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(4) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda özetle; ERKAL’ın yerinde incelemeyi engellediği/zorlaştırdığı, anılan teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca idari para cezası verilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Olayın Özeti

(5) Soruşturma kapsamında ERKAL’da yerinde inceleme gerçekleştirmek amacıyla görevlendirilen yerinde inceleme ekibi tarafından 19.08.2025 tarihinde saat 10.03’te Evliya Çelebi Mahallesi Tersaneler Caddesi No:50 Tuzla/İstanbul adresindeki teşebbüs binasına giriş yapılmış ve yetki belgeleri ile Rekabet Kurumu (Kurum) kimlik kartları teşebbüs yetkililerine ibraz edilmiştir.

(6) Yerinde inceleme ekibi tarafından teşebbüse giriş yapıldığı anda teşebbüs yetkililerine yerinde incelemenin konusu ve kapsamı hakkında bilgilendirme yapılmış, ek olarak teşebbüs yetkililerine, yerinde inceleme ekibi tarafından an itibariyle yerinde incelemenin başlatıldığı, teşebbüs çalışanlarının yerinde inceleme tamamlanana kadar bilgisayar, elektronik posta ve sair veri depolama cihazlarından hiçbir suretle e - posta, bilgi, belge ve yazışmanın silinmemesi gerektiği, aksi takdirde bu durumun tespit edilebileceği ve silinen içerikten bağımsız olarak böyle bir eylemin 4054 sayılı Kanun

kapsamında yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması olacağı yönünde uyarı yapılmış, yine teşebbüs geneline bir duyuru yapılarak teşebbüs çalışanlarının, herhangi bir veri depolama cihazından hiçbir suretle veri silmemesi gerektiği yönünde sözlü veya e- posta aracılığıyla uyarı yapılabileceği de aktarılmıştır. Ayrıca 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinin raportörlere verdiği yetkiler ve aynı Kanun’un 16. ve 17. maddesinde düzenlenen para cezaları, “Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmelik”, “2010/3 sayılı Dosyaya Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların Korunmasına İlişkin Tebliğ”in 13. maddesi ve “Yerinde İncelemelerde Dijital Verilerin İncelenmesine İlişkin Kılavuz” hakkında teşebbüs yetkililerinin bilgi edinmesi sağlanmıştır.

(7) İlgililerin tüm inceleme sürecinde refakatleri eşliğinde, teşebbüste bulunan Genel Müdür Yardımcısı (.....), İşletme Müdürü (.....), Teknik İşlerden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı (.....) ve Genel Müdür (.....)in bilgisayarları ve e - posta adreslerinde yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, teşebbüste hazır bulunmayan Personel Şefi (.....)’ın teşebbüste kurulu olan bilgisayarlarında ve e - posta adreslerinde teşebbüs yetkililerinin refakati ile incelemeler gerçekleştirilmiştir. Akabinde, ERKAL Yönetim Kurulu Başkanı ve aynı zamanda işbu soruşturmanın bir diğer tarafı olan teşebbüs birliği niteliğindeki Türkiye Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) Yönetim Kurulu Başkanı (.....)’a ait telefon üzerinde inceleme yapılması talebi teşebbüs avukatı (.....)’e iletilmiştir. Şahsın il dışında olduğunun beyan edilmesi üzerine şahıstan canlı konum talep edilmiş, şahsın teknesi ile Fethiye - Göcek açıklarında bulunduğu tespit edilmiş olup yerinde inceleme ekibi tarafından (.....) ile bulunduğu tekneden görüntülü görüşme gerçekleştirilmiştir. Görüntülü görüşme esnasında (.....), inceleme ekibine yönelik sesini yükselterek “benim personelimi alıkoyuyorsunuz ne hakla inceleme yapıyorsunuz” şeklinde ifadeler kullanmıştır. Telefon görüşmesinin sonlanması akabinde teşebbüs avukatının (.....) ait olduğunu ifade ettiği “(.....)” numaralı telefona bağlı olan WhatsApp uygulama hesabında uzaktan erişim yoluyla inceleme gerçekleştirilmiştir. Bu inceleme sırasında, ilgili telefon numarasına bağlı olan WhatsApp uygulama hesabında sadece birkaç yazışma olduğu ve teşebbüse ait veri olmadığı görülmüştür. Akabinde inceleme ekibi tarafından teşebbüs avukatına (.....) ait başka bir telefonun olup olmadığı sorulmuş, teşebbüs avukatı tarafından da farklı bir telefonun mevcut olmadığı belirtilmiştir.

(8) Diğer taraftan, inceleme ekibince, daha önce elde edilen belgeler çerçevesinde (.....)’a ait başka bir telefonun bulunduğu şüphesi oluşmuştur. Zira dosya kapsamında yürütülen önaraştırma sürecinde 26.05.2025 tarihinde GİSBİR’de yapılan yerinde incelemeler neticesinde bu doğrultuda deliller elde edilmiştir. Anılan belgeler arasında yer alan ve 14.02.2024 tarihinde “(.....)” olarak kayıtlı kişi tarafından “Büyük havuz bilgi hattı” isimli WhatsApp grubuna gönderilen mesaja aşağıda yer verilmektedir:

Bulgu 1:

(9) Bu çerçevede, (.....)’a ait olduğu kanaatine varılan “(.....)” telefon numarasına bağlı WhatsApp uygulamasının incelenmesi talebi teşebbüs avukatı (.....)’e iletilmiş ve söz konusu telefon numarası adı geçen avukat tarafından inceleme heyetinin refakatinde aranmıştır. Bu noktada teşebbüs avukatı telefonu açan kişiye “abi bu telefon numarasını da incelemek istiyorlar” ifadelerini kullanmıştır. Ardından teşebbüs avukatı telefonla görüşmek için odadan ayrılmıştır, geri döndüğünde inceleme ekibi tarafından “(.....)” telefon numarasına bağlı WhatsApp uygulaması üzerinde inceleme talebi yinelenmiştir. Bunun üzerine teşebbüs avukatı “Bu numarayı inceletmiyoruz” şeklinde beyanda bulunmuştur. Bu olaydan bir süre sonra yerinde inceleme devam ederken yine aynı teşebbüs avukatı yaptığı aramanın “(.....)” telefon numarasına ait olmadığını, bu numaraya erişim sağlanamadığını, bu sebeple incelemenin gerçekleştirilemeyeceğini beyan etmiştir.

(10) Netice itibarıyla, (.....)’a ait olduğu kanaatine varılan ve teşebbüs avukatı tarafından erişilemediği ifade edilen “(.....)” telefon numarasına bağlı WhatsApp hesabı üzerinde inceleme gerçekleştirilememiştir.

(11) Konuyla ilgisi ve engelleme eyleminin ortaya konulmasında destekleyici niteliğe sahip olması bakımından 20 - 21.08.2025 tarihlerinde yerinde inceleme gerçekleştirilen teşebbüslerden elde edilen diğer delillere aşağıda yer verilmektedir:

Bulgu 2:

(12) 20.08.2025 tarihinde Gemak Gemi İnşaat San. ve Tic. AŞ’de (GEMAK) gerçekleştirilmekte olan yerinde inceleme sırasında, (.....)’ın GEMAK CEO’su (.....)’i aradığına inceleme ekibi tarafından şahit olunmuş olup ilgili arama kaydına ve (.....)’ın telefon numarasını içerir ekran görüntüsüne aşağıda yer verilmektedir:

Bulgu 3:

(13) 20.08.2025 tarihinde Sedef Gemi İnşaatı AŞ’de (SEDEF) gerçekleştirilen ve SEDEF Genel Müdürü (.....)’den elde edilen ekran görüntülerine aşağıda yer verilmektedir: Bulgu 4:

(14) 20.08.2025 tarihinde SELTAŞ Denizcilik Sanayi ve Ticaret AŞ’de (SELTAŞ) gerçekleştirilen ve Gemi İnşaat Mühendisi (.....)’dan elde edilen ekran görüntülerine aşağıda yer verilmektedir:

Bulgu 5:

(15) 21.08.2025 tarihinde Hidrodinamik Gemi Sanayi ve Ticaret AŞ’de (HİDRODİNAMİK) gerçekleştirilen ve İdari İşler ve İş Sağlığı Güvenliği Direktörü (.....)’den elde edilen ekran görüntülerine aşağıda yer verilmektedir:

G.2. Değerlendirme

(16) Piyasalardaki rekabetin sağlıklı işlemesi, girişimcilerin özendirilmesi, sınırlı ülke kaynaklarının etkin dağılımı ile bunların en verimli şekilde kullanımını teminen anayasal bir direktifin gereği olan [1] 4054 sayılı Kanun’un ihlal edilip edilmediğinin tespitinde başvurulan en temel araçlardan biri yerinde inceleme yetkisidir. Bu yetkinin etkin ve kesintisiz şekilde kullanılması, incelemelerin amacına ulaşabilmesi ve elde edilen bulguların verimliliği açısından hayati önem taşımaktadır.

(17) Yerinde inceleme yetkisinin kanuni dayanağı olan 4054 sayılı Kanun’un “Yerinde İnceleme” başlıklı 15. maddesi;

“Kurul, bu Kanunun kendisine verdiği görevleri yerine getirirken gerekli gördüğü

hallerde, teşebbüs ve teşebbüs birliklerinde incelemelerde bulunabilir. Bu amaçla

teşebbüslerin veya teşebbüs birliklerinin:

a) (Değişik: 16.06.2020 - 7246/4. Md.) Defterlerini, fiziki ve elektronik ortam ile

bilişim sistemlerinde tutulan her türlü verilerini ve belgelerini inceleyebilir,

bunların kopyalarını ve fiziki örneklerini alabilir,

b) Belirli konularda yazılı veya sözlü açıklama isteyebilir,

c) Teşebbüslerin her türlü mal varlığına ilişkin mahallinde incelemeler yapabilir.

İnceleme, Kurul emrinde çalışan uzmanlar tarafından yapılır. Uzmanlar

incelemeye giderken yanlarında incelemenin konusunu, amacını ve yanlış bilgi

verilmesi halinde idarî para cezası uygulanacağını gösteren bir yetki belgesi

bulundururlar.

(Ek: 01.08.2003 - 4971/25. Md.) İlgililer istenen bilgi, belge, defter ve sair vasıtaların

suretlerini vermekle yükümlüdür. Yerinde incelemenin engellenmesi veya

engellenme olasılığının bulunması durumunda sulh ceza hakimi kararı ile yerinde

inceleme yapılır.”

hükmünü haizdir.

(18) 4054 sayılı Kanun’un “İdari Para Cezası” başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde; “yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması”, teşebbüslere idari para cezası verilmesini gerektiren hallerden biri olarak sayılmıştır. Söz konusu hükme göre Kurul, incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması halinde, teşebbüs niteliğindeki gerçek ve tüzel kişiler ile teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerine gayri safi gelirlerinin binde beşi oranında idari para cezası uygulamaktadır.

(19) Bu noktada yerinde incelemenin engellendiği veya zorlaştırıldığı tespitlerinin bulunduğu geçmiş tarihli Kurul ve idari yargı kararları ile çeşitli yabancı otorite kararlarına değinilmesinin faydalı olacağı değerlendirilmektedir.

(20) Kurulun 04.07.2024 tarih ve 24 - 28/683 - 284 sayılı kararında; Akdeniz Toros Et ve Et Mamulleri San. ve Tic. AŞ’de yürütülen yerinde inceleme sırasında, meslek personelinin incelemeye başlamasından sonra teşebbüs temsilcileri ve yetkililerinin incelemenin sonlandırılmasını talep ederek süreci engelledikleri tespit edilmiştir. Kararda; inceleme devam ederken teşebbüs görevlilerinin inceleme mahallini terk etmeleri ve Kurum personelinin teşebbüsün kurumsal e - posta sistemine erişiminin engellenmesi, yerinde incelemenin engellenmesi veya zorlaştırılması olarak değerlendirilmiştir. Bu nedenle, 4054 sayılı Kanun uyarınca anılan teşebbüs hakkında,

[1] GERÇEK, M.; YALÇIN, A; Dijital Verilerin İncelenmesi Temelinde Yerinde İncelemenin Engellenmesi/Zorlaştırılması ve İncelemeye Yardımcı Olunmaması Hali Kurumunun Uygulanma Prensipleri, 2020, s.2.

yerinde incelemenin engellendiği/zorlaştırıldığı gerekçesiyle idari para cezası uygulanmasına hükmedilmiştir.

(21) Kurulun 18.04.2024 tarih ve 24 - 19/415 - 168 sayılı kararında; Ceyhan Hazır Beton İnşaat Nakliye Madencilik Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.’nde (CEYHAN) yürütülen yerinde inceleme sırasında, mobil cihazda yapılan hızlı gözden geçirme sonucunda teşebbüse ait yazışmaların bulunduğu anlaşılmasına rağmen, cihazın Kurum uzmanlarınca incelenmesine izin verilmediği ve bu suretle potansiyel delillere erişimin engellendiği tespit edilmiştir. Kararda; söz konusu davranışın yerinde incelemenin sağlıklı şekilde yürütülmesini engellediği ve 4054 sayılı Kanun kapsamında ihlal teşkil ettiği değerlendirilmiştir. Bu nedenle, anılan Kanun uyarınca CEYHAN hakkında, yerinde incelemenin engellendiği gerekçesiyle idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.

(22) Ankara 17. İdare Mahkemesinin Nuhoğlu İnşaat [2] kararında “Yerinde inceleme yapma yetkisi, 4054 sayılı Kanun'un 15. maddesi uyarınca Kurul’a Kanun'un kendisine verdiği görevleri yerine getirmek üzere tanınan ve doğası gereği teşebbüslere haber verilmeksizin, ansızın, süratli ve kesintisiz biçimde gerçekleştirilmesi gereken bir uygulamadır. Raportörlerce yerinde incelemeye gidildiği ve gerekli bilgilendirmeler yapıldığı andan itibaren teşebbüs yöneticisinin dosyalarda oynama yapılmamasını temin etmesi ve Kurul görevlilerinin diledikleri odaya girmelerine, dilediklerinde beklemelerine izin verilmesi, ayrıca hiçbir şekilde delil karartmaya yönelik davranışlarda bulunulmaması gerekmektedir.” ifadelerine yer verilmiştir.

(23) Fransız Rekabet Otoritesi tuzlu şarküteri ürünleri sektörü soruşturması kapsamında 3 gerçekleştirilen bir yerinde inceleme sırasında soruşturma tarafı teşebbüsün Hukuk Direktörü’nün, inceleme ekibine gerçeğe aykırı olduğunu bildiği bilgiler vermesi üzerine, isabetli şekilde, “gerçeğe aykırı beyanın, delillerin kaybı veya tahrif edilmesi yönünde gerçek bir riske yol açabilecek ve soruşturma ekibinin çalışmalarının etkinliği ni zedeleyebilecek nitelikte olduğu, engellemeye ilişkin hükümlerin Fransız Rekabet Otoritesi’nin soruşturma ve delil tespit yetkilerinin etkinliği bakımından kritik önemde olduğu, bu yüzden soruşturma altındaki teşebbüslerin eksik veya gerçeğe aykırı bilg i vermekten kaçınmak zorunda olduğu” hususlarını saptayarak idari para cezasına hükmetmiştir. İdari para cezasının miktarı belirlenirken, engelleme fiilinin rekabet karşıtı uygulamaları bertaraf etme yönündeki çalışmaları sekteye uğratması nedeniyle fiilin taşıdığı ciddiyet ve olayın tüm koşulları birlikte değerlendirilmiş ve özellikle engellemenin teşebbüs yöneticisi ile teşebbüs hukuk direktörü eliyle gerçekleşmesi, para cezasının miktarında belirleyici bir unsur olarak kararda yer almıştır.

(24) Bütün bu hukuki dayanaklar ışığında, yerinde incelemeler sırasında elde edilen delillere ilişkin değerlendirme tablosuna aşağıda yer verilmektedir:

2 Ankara 17. İdare Mahkemesi, 21.12.2017 tarih ve 2018/782E. ve 2018/2489K. sayılı kararı.

[3] https://www.autoritedelaconcurrence.fr/en/press - release/loste - group - fined - eu900000 - obstructing - autorites - dawn - raids (Erişim Tarihi: 03.09.2025).

Tablo - 1: Bulgu Değerlendirme Tablosu

Bulgu Bulgunun Elde Kayıtlı Telefon

Tarafları İçeriği

No Edildiği Yer Numarası

“(.....)” olarak kayıtlı

“(.....) (.....)” olarak kayıtlı kişi

kişi ile

tarafından “Büyük havuz bilgi

“Büyük havuz bilgi

1 GİSBİR hattı” isimli WhatsApp grubuna (.....)

hattı” isimli

gönderilen mesajı

WhatsApp grubu

içermektedir.

üyeleri.

GEMAK (.....) ile “(.....)” olarak kayıtlı kişiden

2 GEMAK “(.....)” olarak kayıtlı gelen arama kaydını içerir (.....)

kişi. ekran görüntüsü.

Kişi kartını gösterir ekran

görüntüsüdür. Bu ekran

SEDEF (.....) ile görüntüsünde “(.....)” olarak

3 SEDEF “(.....)” olarak kayıtlı kayıtlı kişi ile ortak grup olarak (.....)

(25) Tabloda yer verilen bulgular değerlendirildiğinde; yerinde inceleme sırasında önce aranmasına rağmen ardından erişim sağlanamadığı ileri sürülen “(.....)” numaralı telefon hattının, ERKAL Yönetim Kurulu Başkanı ve aynı zamanda GİSBİR Yönetim Kurulu Başkanı olan (.....) tarafından iş amaçlı olarak aktif biçimde kullanıldığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla söz konusu telefon hattına erişimin reddedilmesinin teşebbüse ait verilerin incelenmesini engellediği değerlendirilmektedir. İlaveten dosya kapsamında önaraştırma ve soruşturma sürecinde diğer teşebbüslerde gerçekleştirilen yerinde incelemelerde; söz konusu numara üzerinden gerçekleştirilen yazışmaların rekabet ihlaline yönelik hususlar içerdiği tespit edilmiştir. Bu itibarla, eylemin niteliğini etkilemeyecek olmakla birlikte, söz konusu telefon hattının incelenememesi dosya konusu iddialara ilişkin elde edilmesi muhtemel delillere erişimi engellemiştir.

(26) Netice itibarıyla, ERKAL’ın 19.08.2025 tarihinde gerçekleştirilen yerinde incelemeyi engellediği/zorlaştırdığı, bu nedenle 4054 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi gereğince ERKAL’a 2024 yılı gayri safi gelirlerinin binde beşi oranında idari para cezası verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(27) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, Rekabet Kurulunun 14.08.2025 tarihli ve 25 - 31/714 - M sayılı kararıyla yürütülen soruşturma kapsamında 19.08.2025 tarihinde Erkal Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ’de gerçekleştirilen yerinde incelemenin zorlaştırıldığına ve engellendiğine, bu nedenle, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca 2024 yılı gayri safi gelirinin binde beşi oranında olmak üzere; Erkal Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ’ye (.....) - TL idari para cezası verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.