BP Petrolleri A.Ş. tarafından yapılan dikey anlaşmalar ve çeşitli uygulamalar yoluyla 4054 sayılı Rekabetin…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Prof. Dr. Metin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı

KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: Tuğçe KOYUNCU, Başak ARSLAN

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: Güner Petrol İnş. Müteahhitlik ve Nakliye San. Tic. A.Ş.

Temsilcisi: Dr. Aydın ÖZTUNALI

Turan Güneş Bulvarı No:100/20 Yıldız/Ankara

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN: BP Petrolleri A.Ş.

Temsilcisi: İlmutluhan SELÇUK

Ebulula Mardin Cad. No:57 Akatlar, Beşiktaş/İstanbul

(1) E. DOSYA KONUSU: BP Petrolleri A.Ş. tarafından yapılan dikey anlaşmalar ve çeşitli uygulamalar yoluyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği'nin ihlal edildiği iddiası.

(2) F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 11.04.2012 tarih ve 3221 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan, 07.05.2012 tarih ve 2012-1-75/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu’nun görüşülmesi sonucunda önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca düzenlenen 10.07.2012 tarih ve 2012-1-75/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) G. İDDİALARIN ÖZETİ: Y apılan başvuruda özetle;

- Malik Ruhi KORKMAZ’a ait bulunan başvuruya konu taşınmaz üzerinde BP Petrolleri

A.Ş. (BP) lehine 07.10.2005 tarihinde 12 yıl 9 ay süreli intifa hakkı tesis edildiği,

- Akaryakıt istasyonuna Gayri Sıhhi Müessese (GSM) ruhsatı alınabilmesi için

istasyonda bayilik faaliyeti gerektiğinden, inşaatın devamı sırasında taşınmaz maliki

Ruhi KORKMAZ’ın kurucu ortağı olduğu Güner Petrol İnş. Müteahhitlik ve Nakliye

San. Tic. A.Ş. (Güner Petrol) ile BP arasında bayilik ilişkisi kurulduğu, ancak daha

sonra fiilen istasyon çalışmaya başlamadan bu ruhsatın BP’ye devredildiği ve BP’nin

istasyonun işletmesini başka bir teşebbüse verdiği, sonuç olarak Güner Petrol ile BP

arasında bayilik ilişkisi ve dikey ilişkinin kurulmuş olduğu,

- BP ve Güner Petrol arasında akaryakıt alımı gerçekleştirilmemiş ve fiilen bir bayilik

söz konusu olmamış olsa da, bu durumun dikey ilişkinin varlığı açısından bir

öneminin bulunmadığı, bu nedenle 07.10.2005 tarihinde dikey ilişkinin başladığı, - Rekabet Kurulunun 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı kararında da Opet

Petrolcülük A.Ş.'nin bir bayisi için dikey anlaşmanın muafiyetten yararlanacağı

sürenin hesaplanmasında, istasyonun faaliyete geçtiği tarih olan akaryakıt alım

tarihinin esas alınması talebinin reddedildiği,

- Şikâyete konu edilen taşınmaz üzerindeki akaryakıt satış ve servis istasyonu

inşasının BP tarafından yapılmış olmasıyla birlikte, 5. yılın sonunda Güner Petrol-

Ruhi KORKMAZ'a üstlenilen ilişkiye özgü yatırımın varsa kalan süreye tekabül eden

bedelini ödeyerek anlaşmayı sona erdirebilme yani özgür kalabilme imkânı

tanınmadığı,

- Dolayısıyla mevcut ilişki ve dikey anlaşmaya 5 yılın üzerinde bireysel muafiyet

tanınamayacağı ve 5+5 kapsamında değerlendirilemeyeceği,

- BP lehine tesis edilen intifa hakkının süresinin 07.10.2010 tarihinde dolmasına

rağmen bu şirketin intifa hakkını terkin etmeyerek 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini

ve 2002/2 sayılı Tebliğ’i ihlal ettiği

iddia edilerek gereğinin yapılması talep edilmiştir.

(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: ilgili Rapor’da;

- Malik Ruhi KORKMAZ’ın veya Güner Petrol’ün ilgili taşınmaz üzerinde hukuken veya

fiilen herhangi bir bayilik faaliyeti bulunmadığından, BP ile aralarında bir dikey

ilişkinin mevcut olmadığı; istasyonda ilk akaryakıt satışının ve akaryakıt bayilik

faaliyetinin malik Ruhi KORKMAZ ya da Güner Petrol ile herhangi bir bağlantısı

bulunmayan Acarlar İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Acarlar A.Ş.) tarafından

gerçekleştirildiği,

- Bu nedenle Ruhi KORKMAZ - BP - Acarlar A.Ş. arasındaki ilişkinin 2002/2 sayılı

Tebliğ’in 5(a) maddesinde düzenlenen istisna hükmüne uyduğu ve Ruhi KORKMAZ

tarafından BP lehine tanınan intifa hakkının süresinin dikey anlaşmalarda yer alan

rekabet etmeme yükümlülüklerine ilişkin olarak 2002/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen 5

yıllık süre sınırına tabi olmadığı,

- Şikâyetin reddedilmesi gerektiği,

ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. Konu ile İlgili Mevzuat Hükümleri, Danıştay ve Rekabet Kurulu Kararları

(5) 2002/2 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinde üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetin alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar “dikey anlaşma” olarak tanımlanmaktadır. Tebliğ’in 3. maddesinde rekabet etmeme yükümlülüğü “alıcının anlaşma konusu mal veya hizmetlerle rekabet eden mal veya hizmetleri üretmesini, satın almasını, satmasını ya da yeniden satmasını engelleyen doğrudan veya dolaylı her türlü yükümlülük” olarak ifade edilmiştir. Tebliğ’in 5(a) maddesinde ise, Tebliğ ile tanınan muafiyetin anlaşmalarda alıcıya getirilen belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğüne uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır.

(6) Bunun yanında konunun akaryakıt sektörü özelinde ayrı bir önemi de bulunmaktadır. Şöyle ki; akaryakıt sektöründe akaryakıt istasyonu olmaksızın istasyonlu bayilik faaliyeti yürütülememesi nedeniyle, dağıtım firmalarının ve bayilerin yürüttükleri ticari faaliyet ile istasyon arasında sıkı bir ilişki söz konusudur. Bu nedenle, 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde sayılan özel durum bir yana bırakılırsa, beş yıllık rekabet yasağı süresinin esasen; “bir dağıtıcının bir istasyonu tek seferde yapacağı sözleşmeler yoluyla diğer dağıtıcıların faaliyetine kapatabileceği üst sınır” olarak yorumlanması gerekmektedir.

(7) Diğer taraftan, Danıştayın 13.05.2008 tarihli ve E.2006/1604, K.2008/4196 sayılı kararı, bu karar üzerine Kurulumuzca alınan 30.10.2008 tarihli ve 08-61/997-389 sayılı Total- Akdağ kararı, yine Kurulumuzun 05.03.2009 tarihli “Pol-Pet Petrol Ürün. Tur. Konak. ve Din. Tesis. Ltd. Şti. - Bölünmez Petrolcülük A.Ş.” ve “Barbaros Akaryakıt San. Tic. Ltd. Şti.- Altınbaş Petrol ve Tic. A.Ş.” kararları ile sektöre yönelik almış olduğu diğer kararlar ve son olarak Danıştayın 28.06.2010 tarihli ve E. 2009/3044, K. 2010/5458; E.2009/5164, K.2010/5457 sayılı kararları ile de sabit olduğu üzere; intifa, tapuya şerh edilmiş kira veya benzer etkiye sahip sözleşmeler, bayi üzerindeki rekabet etmeme yükümlülüğünün süresinin 2002/2 sayılı Tebliğ ile düzenlenen 5 yıllık üst sınırı fiili olarak

aşmasına neden olmaktadır. Bu bakımdan bayilik sözleşmeleri ve bunlarla bağlantılı intifa, kira gibi sözleşmelerin, aralarındaki hukuki ve iktisadi ilişki nedeniyle tek bir anlaşma olarak 2002/2 sayılı Tebliğ’e uygunluklarının değerlendirilmesi gerekmektedir.

(8) Bu çerçevede Kurulumuzun akaryakıt sektöründe dağıtım şirketleri ile bayileri arasında yapılan dikey anlaşmalara ilişkin olarak daha önce almış olduğu kararlar uyarınca, 18.09.2005 tarihinden önce yapılan ve bu tarih itibarıyla kalan süresi beş yılı aşan dikey anlaşmaların, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma olanağı bulunmaktadır. 18.09.2005 tarihinden sonra yapılan dikey anlaşmalar ise yapıldıkları tarihten itibaren beş yıl süreyle 2002/2 sayılı Tebliğ ile düzenlenen grup muafiyeti kapsamındadır.

(9) Öte yandan 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5(a) maddesinin devamında, anlaşmalardaki rekabet etmeme yükümlülüğüne veya bu yükümlülüğün anlaşmanın asli bir parçası olduğu hallerde anlaşmanın tamamına yönelik olarak getirilen beş yıllık grup muafiyeti sınırına ilişkin olarak bir istisnai durum düzenlenmiştir. Söz konusu hüküm, “Alıcının anlaşmaya dayalı faaliyetlerini sürdürürken kullanacağı tesisin mülkiyeti arazi ile birlikte veya alıcı ile bağlantısı olmayan üçüncü kişilerden sağlanan bir üst hakkı çerçevesinde sağlayıcıya ait ise yahut alıcı bu faaliyetini sağlayıcının alıcı ile bağlantısı olmayan üçüncü kişilerden elde ettiği bir ayni veya şahsi kullanım hakkının konusu olan bir tesiste sürdürecekse, alıcıya getirilen rekabet etmeme yükümlülüğü, söz konusu tesisin alıcı tarafından kullanıldığı süreye bağlanabilir; şu kadar ki, rekabet etmeme yükümlülüğü, bu sürenin beş yılı aşan kısmı bakımından, sadece alıcının söz konusu tesiste yürüteceği faaliyetini kapsar.” şeklindedir.

(10) 2002/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen beş yıllık sürenin nasıl hesaplanacağı hususunda ise Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz’un 35. paragrafında, “… Beş yıllık rekabet etmeme yükümlülüğünün süresinin hesaplanmasında başlangıç tarihi olarak, taraflar arasında süregelen rekabet yasağına dayalı dikey ilişkiye başlangıç teşkil eden ilk anlaşmanın yapıldığı tarih esas alınacaktır. Taraflar arasındaki, rekabet yasağı içeren bayilik, işleticilik, tedarik vb. sözleşmeler ile birlikte bu sözleşmelerin süresine etki eden intifa, tapuya şerh edilmiş kira, ekipman gibi sözleşmelerin hepsinin aynı anda ortadan kalktığı tarih ise, rekabet yasağının sona erme tarihi olarak değerlendirilecektir. ...” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir:

I.2. Taraflar Arasındaki Dikey İlişkiye Yönelik Bulgular

(11) Konuyla ilgili olarak BP tarafından gönderilen 26.06.2012 tarihli yazıda özetle;

- Dosya konusu istasyonun kurulu bulunduğu taşınmaz üzerinde BP ile malik Ruhi

KORKMAZ arasında 30.09.2005 tarihinde yapılan Protokol uyarınca BP lehine 12 yıl

9 ay süreli intifa hakkı tesis edilmesi öngörüldüğü ve daha sonra bu hakkın tapuya

işlendiği,

- Ayrıca Ruhi KORKMAZ'ın talebi üzerine intifa hakkı süresinin, intifa hakkının sona

erme tarihinden (08.07.2018) itibaren 01.01.2023 tarihine kadar geçerli olacak

şekilde, 19.10.2009 tarihinde yapılan yeni Kira Sözleşmesi ile uzatıldığı,

- Arsa niteliğinde olan taşınmaz üzerinde intifa hakkının tesis edilmesini müteakip

malik Ruhi KORKMAZ ile BP arasında bir Protokol yapılarak ilgili arazi üzerinde BP

tarafından akaryakıt satış ve servis istasyonu ve müştemilatı inşa edilmesinin

öngörüldüğü ve inşa edilecek istasyonun bizzat BP tarafından veya BP'nin uygun

göreceği 3. kişilerce işletilmesi konusunda anlaşıldığı,

- BP’nin istasyon inşaatını Ruhi KORKMAZ’ın hissedar olduğu bilinen Güner Petrol'e

yaptırdığı ve Güner Petrol’ün istasyon inşaatı yanında gerekli izin ve ruhsatların

alınmasını ve istasyonu "anahtar teslim" olarak BP'ye teslim etmeyi taahhüt ettiği, - Söz konusu istasyonla ilgili olarak Güner Petrol ile BP arasında herhangi bir dikey

anlaşma tesis edilmediği,

- BP’nin daha sonra istasyonun işletmecisini belirlemek üzere üçüncü kişilerden teklif

alıp Acarlar A.Ş. ile 29.02.2008 tarihinde İşleticilik Anlaşması imzaladığı,

- Malik veya Güner Petrol ya da ilişkili diğer bir şirketinin ilgili istasyon üzerinde

işleticilik faaliyetinde bulunmadığı ve en başından itibaren işleticilik faaliyetinde

bulunan Acarlar A.Ş. ile malik veya Güner Petrol arasında da Kurul içtihatları

çerçevesinde bir ilişki veya bağlantının mevcut olmadığı,

- Ruhi KORKMAZ ile yapılan İnşaat Yapımı Anlaşması altında istasyonun bizzat BP

tarafından veya BP'nin uygun göreceği üçüncü kişilerce işletilmesinin açıkça

öngörüldüğü ve istasyonu işletme konusunda istekli onlarca teklif sahibi arasından

Acarlar A.Ş.’nin BP tarafından seçilerek atandığı,

- İstasyonda ilk akaryakıt satışının ve akaryakıt bayilik faaliyetinin de Acarlar A.Ş.

tarafından yapıldığı,

- 2002/2 sayılı Tebliğ'in 5(a) maddesinde yer alan istisna hükmüne göre, ayni bir

hakkın (örneğin intifa) alıcı (Acarlar A.Ş.) ile bağlantısı olmayan üçüncü kişilerden

(Ruhi KORKMAZ/Güner Petrol) elde edilmesi durumunda alıcı (işletici) teşebbüs

üzerine söz konusu hakkın kullanımı süresince rekabet etmeme yükümlülüğü

getirilebilmesine cevaz verildiği,

- Malik veya Güner Petrol ile Acarlar A.Ş. arasında herhangi bir bağlantının

bulunmadığı göz önüne alındığında, dosya konusu intifa/kira ilişkisinin de yukarıdaki

açıklamalar ışığında, 2002/2 sayılı Tebliğ'in anılan istisna hükmü kapsamına girdiği

ve dolayısıyla özel hukuk kapsamında değerlendirilmesi gerektiği,

ifade edilmiştir. Ayrıca 02.07.2012 tarihinde gönderilen yazıda ise, malik Ruhi KORKMAZ ile işletici Acarlar A.Ş. arasında söz konusu istasyona dair yapılmış bir kira sözleşmesi veya bu kişiler arasında hissedarlık ya da akrabalık ilişkisinin bulunmadığı belirtilmiştir. Diğer taraftan raportörlerce, 02.07.2012 tarihinde Güner Petrol vekiline gönderilen bilgi isteme yazısı ile BP ve Güner Petrol arasında imzalanmış bayilik sözleşmesi veya EPDK'dan alınmış bir bayilik lisansının ya da bayilik ilişkisini kanıtlayacak başka bilgi ve belgelerin bulunup bulunmadığı sorulmuş; 03.07.2012 tarihinde gönderilen cevabi yazıda, taraflar arasında imzalanmış bir bayilik sözleşmesi ya da EPDK bayilik lisansının bulunmadığı, mevcut olan belgelerin daha önceden Kuruma sunulduğu belirtilmiştir.

I.3. Değerlendirme

(12) Dosyadaki bilgilere göre; BP ve malik Ruhi KORKMAZ arasında imzalanan 30.09.2005 tarihli Protokol’de BP lehine taşınmaz üzerinde intifa hakkı tesis edilmesi hususunda anlaşma sağlanmıştır. Protokol’ün I-B. maddesinde; “Malik, işbu taşınmazda mevcut akaryakıt satış ve servis istasyonunun işleticiliğinin BP veya BP’nin uygun gördüğü 3. şahıslar vasıtasıyla yapılacağını kabul etmiştir.” hükmü düzenlenmiştir. Söz konusu Protokolde intifa hakkı tesisi karşılığı olarak toplamda (…..) ABD Doları+KDV karşılığı Türk Lirası bedelin ivaz karşılığı olarak malike verilmesi hususunda anlaşma sağlandığı görülmektedir. Diğer taraftan söz konusu Protokol’ün hiçbir hükmünde taşınmaz üzerinde malik Ruhi KORKMAZ veya onun kontrol ettiği bir şirket tarafından akaryakıt bayilik faaliyeti yapılacağına dair bir ifade yer almamaktadır. Söz konusu Protokol uyarınca 07.10.2005 tarihinde BP lehine 12 yıl 9 ay süre ile intifa hakkı tesis edilmiştir.

(13) Yine BP ve Güner Petrol arasında imzalanan 29.05.2007 tarihli Protokol’de ise Güner Petrol tarafından ilgili istasyon üzerinde Akaryakıt ve LPG İstasyonu inşa edilmesi ve istasyonun anahtar teslim olarak BP’ye teslimi hususunda anlaşma sağlanmıştır. Buna göre Güner Petrol, istasyonun inşa aşamasından faaliyete geçmesine kadar gerekli olan her türlü izin ve ruhsatı temin edecek ve söz konusu istasyonun işletilmesine ilişkin olarak adına tanzim olunan 2. Sınıf İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatını (2. Sınıf GSM), BP’nin talebi üzerine bir ay içinde BP’ye devredecektir. Söz konusu Protokol’de taraflar

arasında şikayet dilekçesinde iddia edildiği gibi bir bayilik ilişkisinin kurulacağına dair bir hüküm yer almamaktadır.

(14) Güner Petrol, Ruhi KORKMAZ ve BP arasında imzalanan bir başka Anlaşmada (tarihi bulunmamaktadır) ise, başvuruya konu İstasyonun inşaatının yapılması ve geliştirilmesinden sonraki ek yükümlülükler belirlenmiştir. Bu Anlaşmanın 3.b. maddesinde ihtiyaç halinde karşılıklı mutabakat sonucu Güner Petrol ve/veya Ruhi KORKMAZ’ın hissedarı olduğu bir şirketin geçici bir süre (maksimum 4 ay) istasyonu işletebileceği, işletme sırasında Güner Petrol’ün BP’nin göstereceği işleticiye GSM ve lisans devrini başlatacağı ve en geç işletmenin 4. ayında devretmiş olacağı ifade edilmiştir. Söz konusu hüküm ile sadece ihtiyaç halinde ve tarafların mutabık kalması halinde geçici bir süre ile malik veya malikin hissedarı olduğu bir şirketin istasyonu işletebileceği düzenlenmişse de, buna ilişkin mutabakat sağlandığını ve hükmün uygulamaya geçirildiğini gösteren bir belgenin varlığı tespit edilememiştir.

(15) Diğer yandan, Ruhi KORKMAZ ile BP arasında 19.10.2009 tarihinde bir Kira Sözleşmesi akdedildiği, bu Kira Sözleşmesinin süresinin BP lehine tesis edilen intifa hakkının hitam tarihinden (08.07.2018) itibaren başlamak ve 01.01.2023 tarihine kadar geçerli olacak şekilde düzenlendiği görülmektedir. Taşınmazın kira bedeli olarak (…..) ABD Doları belirlenmiş olup, Kira Sözleşmesinin “Kullanım Amacı” yan başlıklı 4. maddesinde “…BP işbu kira akdine müstenit tasarruf hakkına sahip olduğu akaryakıt- otogaz satış ve servis istasyonunu işleticiliğini bizzat yapabileceği gibi, uygun gördüğü üçüncü şahıs gerçek veya tüzel kişilere tevdi edebilir. Kiralayan, bu hususta herhangi bir takdir hakkının bulunmadığını peşinen kabul etmiştir” hükmü yer almaktadır.

(16) Yukarıda da yer verildiği üzere, 2002/2 sayılı Tebliğ'in 3. maddesinde rekabet etmeme yükümlülüğü"alıcının anlaşma konusu mal veya hizmetlerle rekabet eden mal veya hizmetleri üretmesini, satın almasını, satmasını ya da yeniden satmasını engelleyen doğrudan veya dolaylı her türlü yükümlülük" olarak tanımlanmıştır. Ancak dosyadaki bilgilere göre, BP ile Güner Petrol veya malik Ruhi KORKMAZ arasında rekabet etmeme yükümlülüğü getiren bir bayilik sözleşmesi ya da bu nitelikte bir sözleşme bulunmadığı gibi malik ve/veya Güner Petrol tarafından istasyonda fiilen akaryakıt satışı da geçekleştirilmemiştir. Yukarıda belirtilen Protokol ve anlaşma hükümleri incelendiğinde de, BP’nin, bizzat veya seçeceği üçüncü kişiler aracılığıyla istasyonu işletmek amacıyla taşınmazın intifa hakkını aldığı görülmektedir. Bu çerçevede hukuken veya fiilen taşınmazda Ruhi KORKMAZ veya Güner Petrol’ün işleticilik yapmadığı değerlendirilmektedir.

(17) Bununla birlikte 2002/2 sayılı Tebliğ’in açıklanmasına ilişkin Kılavuz’un 39. paragrafında, Tebliğ’in 5. maddesinde dikey anlaşmalardaki rekabet etmeme yükümlülüklerine yönelik olarak düzenlenen istisna hükmüne ilişkin olarak, “…sağlayıcı tesisin mülkiyetini alıcı ile bağlantısı olmayan üçüncü kişilerden sağlanan bir ayni veya şahsi hak (kira, ariyet, üst ve intifa gibi) çerçevesinde elinde bulunduruyor ise ancak o zaman beş yıldan daha uzun bir süre için alıcıya rekabet etmeme yükümlülüğü getirebilir. Bu istisnanın dışında rekabet etmeme yükümlülüğünü Tebliğ’de izin verilen süre sınırını aşacak şekilde genişleten doğrudan ya da dolaylı her türlü sözleşme ve/veya uygulama Tebliğ’e aykırı olacaktır. Tebliğ’in 5 inci maddesi ile getirilen bu istisna, “öncelikle ve özellikle” ilişkinin başlangıcından itibaren üçüncü şahıslardan ayni ya da şahsi haklar kapsamında taşınmazın kullanma ve/veya yararlanma hakkının alınması ve bunu müteakiben tesisin bizzat sağlayıcı tarafından işletilmesi ya da kullanma/yararlanma hakkı veren ile hiçbir bağlantısı olmayan şahıslarla bayilik ilişkisinin kurulması ile sınırlıdır.” açıklamalarına yer verilmiştir. Bu çerçevede Tebliğ’in 5(a) maddesinde yer alan istisna hükmü esas itibarıyla istasyon sahibinin dağıtıcıya en baştan itibaren yalnızca kira veya intifa hakkı tanıdığı ve fakat taraflar arasında herhangi bir bayilik ilişkisinin bulunmadığı durumları düzenlemektedir.

(18) Dosya konusu olayda, ilk akaryakıt satışının ve akaryakıt bayilik faaliyetinin Acarlar A.Ş. tarafından gerçekleştirildiği görülmekte, dosya mevcudu bilgi ve belgeler kapsamında Acarlar A.Ş.’nin malik Ruhi KORKMAZ ya da Güner Petrol ile aralarında hukuki veya iktisadi herhangi bir bağlantının bulunmadığı anlaşılmaktadır.

(19) Sayılan tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, BP lehine intifa hakkı tesisine ilişkin sözleşmenin karşı tarafı Ruhi KORKMAZ iken, intifa hakkına konu taşınmaz üzerinde bayilik faaliyetine ilişkin sözleşmenin karşı tarafı ise Acarlar A.Ş.’dir. Bu bakımdan mevcut bilgi ve belgeler çerçevesinde; Ruhi KORKMAZ - BP - Acarlar A.Ş. arasındaki ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5(a) maddesinde “yahut alıcı bu faaliyetini sağlayıcının alıcı ile bağlantısı olmayan üçüncü kişilerden elde ettiği bir ayni veya şahsi kullanım hakkının konusu olan bir tesiste sürdürecekse” şeklinde ifadesini bulan istisna hükmüne uyduğu, dolayısıyla Ruhi KORKMAZ tarafından BP lehine tanınan intifa hakkının süresinin dikey anlaşmalarda yer alan rekabet etmeme yükümlülüklerine ilişkin olarak 2002/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen beş yıllık süre sınırına tabi olmadığı kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

(20) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, malik Ruhi KORKMAZ'ın veya Güner Petrol İnş. Müteahhitlik ve Nakliye San. Tic. A.Ş.'nin ilgili taşınmaz üzerinde hukuken veya fiilen herhangi bir bayilik faaliyetinin bulunmadığı, dolayısıyla BP Petrolleri A.Ş. ile aralarında bir dikey ilişkinin mevcut olmadığı; istasyonda ilk akaryakıt satışının ve akaryakıt bayilik faaliyetinin malik Ruhi KORKMAZ ya da Güner Petrol İnş. Müteahhitlik ve Nakliye San. Tic. A.Ş. ile herhangi bir bağlantısı bulunmayan Acarlar İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından gerçekleştirildiği anlaşıldığından;

1. Ruhi KORKMAZ - BP Petrolleri A.Ş. - Acarlar İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasındaki ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ'in 5(a) maddesinde düzenlenen istisna hükmüne uyduğuna ve Ruhi KORKMAZ tarafından BP Petrolleri A.Ş. lehine tanınan intifa hakkının süresinin dikey anlaşmalarda yer alan rekabet etmeme yükümlülüklerine ilişkin olarak 2002/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen 5 yıllık süre sınırına tabi olmadığına,

2. Şikayetin reddedilmesine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.