Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER : Meltem Bağış AKKAYA
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: Sasa Polyester Sanayi A.Ş.
Temsilcisi: Av. Serap SARIDAŞ
Mete Cad. No:12/7 34437 Taksim/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Sabancı Holding A.Ş.’nin Advansa B.V., Advansa GmbH ve Advansa Marketing GmbH’deki faaliyetlerini BBMMR Holding GmbH’ye devretmesi işleminin yan sınırlamalarına menfi tespit belgesi verilmesi/muafiyet tanınması talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 02.05.2012 tarih ve 3814 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 30.05.2012 tarih ve 2011-1-251/MM sayılı Muafiyet Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Tarafların ciroları itibarıyla devralama işleminin Kurulun iznine tabi olmadığı,
- Başvuru ekinde yer alan 7 adet sözleşmenin “devralma işleminin yan sınırlamaları” olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı,
- Anılan sözleşmelerden “Satış Acenteliği Sözleşmesi” ile “Polimer ürünleri İçin Satış Acenteliği Sözleşmesi’nin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un kapsamı dışında olduğu,
d) Tedarik Sözleşmesi’ne, Marka Kullanıcısı Sözleşmesi’ne ve Marka Lisansı, İsim Değişikliği ve Sözleşme Feshi Anlaşması’na 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereğince menfi tespit verilebileceği,
g) Kullanım Lisansının Resmileştirilmesi ve Devamı Anlaşması’nın 2008/2 sayılı Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği çerçevesinde grup muafiyeti kapsamında olduğu
görüşüne yer verilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. İlgili Pazar
(4) Pazarın en dar anlamıyla tanımlanması durumunda dahi rekabetçi endişe yaratacak işlemler söz konusu olmadığından ilgili ürün pazarı tanımlanmamıştır. Öte yandan, ilgili
Sayfa 2
coğrafi pazar ise “Türkiye” olarak tespit edilmiştir.
G.2. Yapılan Tespitler ve Değerlendirme
G.2.1. Devralma İşlemi
(5) Bildirim konusu işlem, Sabancı Holding A.Ş. (Sabancı Holding)’nin Advansa B.V., Advansa Marketing GmbH ile Advansa GmbH’deki tüm faaliyetlerini 2010/4 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında BBMMR Holding GmbH (BBMMR)’ye devretmesine ilişkindir.
(6) Yapılan inceleme sonucunda, bildirime konu devralma işleminin mezkur Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülen eşiklerin altında kaldığı, bu nedenle bildirime tabi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
G.2.2. Bildirimin Konusu
(7) Bildirim formunda, genel olarak polyester ayrı ayrı da pet chips, polyester kesik elyaf, polyester devamlı iplik alt pazarlarına ilişkin olarak imzalanan ticari sözleşmelerin, devir sonrası satılan Advansa BV, Advansa GmbH, Advansa Marketing GmbH ile Sabancı Holding’in satışa konu olmayıp kendi bünyesinde bulundurmaya devam ettiği Sasa Polyester Sanayi A.Ş. (Sasa) işlerini düzenlemek için gerekli olan sözleşmeler olduğu; diğer bir deyişle devir sonrası için gerekli olan “yan sınırlamalar”ı içeren sözleşmeler olduğu ifade edilmiştir. Bildirim ile söz konusu “yan sınırlamalar”a menfi tespit belgesi verilmesi talep edilmektedir.
(8) Bu noktada vurgulanması gereken husus, anılan sözleşmelerin yan sınırlama olarak değerlendirilebilmesi için bazı temel özellikleri haiz olması gerektiğidir. Bir düzenlemenin yan sınırlama olarak kabul edilmesi için rekabet etmeme, gizlilik, istihdam etmeme gibi devir konusu faaliyetin birleşme/devir işleminden sonra da sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde sürdürülebilmesi için zaruri olması ve aynı zamanda rekabeti gereğinden fazla kısıtlamaması gerekmektedir.
(9) Ancak, sözleşmelerin muhteviyatından ve hatta isimlerinden anlaşıldığı üzere, başvuru konusu yedi adet sözleşme temel olarak devralma sonrası tarafların geçmişten gelen iş yapma usullerinin yeni dönemde düzenlenmesine ilişkin olup, devir işleminin rekabet hukuku anlamında vazgeçilmez birer parçası olarak değerlendirilmeleri mümkün değildir. Bu çerçevede, bildirim konusu sözleşmeler yan sınırlama niteliği taşımamaktadırlar.
G.2.3. Menfi Tespit ve Grup Muafiyeti Değerlendirmesi
G.2.3.1. 4054 sayılı Kanun Kapsamında Olmayan Anlaşmalar
(10) Bildirimi yapılan “Satış Acenteliği Sözleşmesi” ve “Polimer Ürünleri İçin Satış Acenteliği Sözleşmesi” Türkiye Cumhuriyeti sınırları dışındaki coğrafi pazarları ilgilendirdiğinden 4054 sayılı Kanun’un 2. maddesinde düzenlenen kapsam dışında kalmaktadırlar.
G.2.3.2. Menfi Tespit İncelemesi Yapılan Anlaşmalar
(11) Sasa ile Advansa B.V. ve Advansa Marketing GmbH arasında imzalanan “Tedarik Sözleşmesi”, Advansa BV ile Sasa arasında imzalanan “Marka Kullanıcısı Sözleşmesi” ve Hacı Ömer Sabancı Holding A.Ş., Advansa B.V., Advansa Sasa Polyester Sanayi A.Ş., Avdansa GmbH, Advansa Marketing GmbH ve BBMMR Holding GmbH arasında akdedilen “Marka Lisansı, İsim Değişikliği ve Sözleşme Feshi Anlaşması”nın 4054 sayılı Kanun’un 4, 6 ve 7. maddelerine aykırılık taşımamaları nedeniyle menfi tespit belgesi alabilecekleri sonucuna ulaşılmıştır.
Sayfa 3
G.2.3.3. Muafiyet İncelemesi Yapılan Anlaşmalar
(12) Ar&Ge Kütüphanesi Sözleşmesi: Sözleşme konusu kütüphane, Dupont ICI kütüphanesinden bırakılan ve/veya kopyalanan materyalleri ve Advansa’dan geriye kalan projelere ilişkin araştırma ve geliştirme raporlarını içeren Sasa’nın Adana’da bulunan tesisinde yer alan kütüphane olup, taraflar kütüphaneye erişim, kütüphanenin idaresi, bakımı gibi konularda düzenlemeler yapmaktadırlar.
(13) Anılan anlaşma kapsamında Sasa, Ar-Ge kütüphanesi olarak tanımlanan çeşitli Ar-Ge projelerinin ve raporlarının fiziki veya elektronik haldeki materyallerinin devralma işlemi sonrasında fiili mülkiyetine sahip olacak; bunları Advansa BV ve Advansa Grubu’ndaki şirketlerin kullanımına açacaktır. Anlaşmanın tetkikinden Ar-Ge tanımı gereği anlaşma süresince söz konusu erişim hakkının münhasıran Advansa’ya verildiği anlaşıldığından, mevcut durumdaki sınırlamanın 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olduğu, bu çerçevede menfi tespit alamayacağı kanaatine varılmıştır.
(14) 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde sayılan hallerin varlığı halinde sözleşmenin bireysel muafiyetten yararlanabilmesi mümkündür. Kanun’un 5. maddesi çerçevesinde yapılan değerlendirmeye göre; sözleşme bizatihi araştırma-geliştirme alanını düzenlediğinden, (a) bendinde yer alan malların üretim veya dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve iyileşmelerin ya da ekonomik veya teknik gelişmenin sağlanması ve (b) bendinde öngörülen tüketicinin bundan yarar sağlaması koşullarını karşıladığı anlaşılmıştır. Anlaşmanın sınırlı sayıdaki ürüne yönelik olması ve ait olduğu sektörün yoğun Ar-Ge faaliyetinin görüldüğü sektörler olması nedeniyle diğer bentlerde öngörülen beklentilerin de sağlandığı anlaşılmış ve söz konusu anlaşmaya bireysel muafiyet tanınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
(15) Kullanım Lisansının Resmileştirilmesi ve Devamı Anlaşması: Bahis konusu sözleşme Advansa BV (lisans veren) ile Sasa (lisans alan) arasında imzalanmış olup esas olarak Sasa ile BBMMR arasında akdedilen devralma işleminin fikri mülkiyet haklarına ilişkin bölümünü düzenlemektedir. 4054 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddeleri, konuyla ilgili düzenleme olan Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği ve Teknoloji Transferi Anlaşmalarına Uygulanmasına Dair Kılavuz’un açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde, anılan anlaşmanın teknoloji transferi anlaşması olduğu; bu anlaşmanın ilgili Tebliğ’in öngördüğü muafiyetten yararlandığı kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1- Devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 7. maddesinde belirtilen eşiklerin aşılmamış olması nedeniyle, Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olmadığına,
2-a) Başvuru ekinde yer alan 7 sözleşmenin “devralma işleminin yan sınırlamaları” olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığına,
b) Anılan sözleşmelerden Satış Acenteliği Sözleşmesi ile Polimer Ürünleri İçin Satış Acenteliği Sözleşmesi’nin 4054 sayılı Kanun’un kapsamında olmadığına,
c) Ar&Ge Kütüphanesi Sözleşmesi’ne 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi gereğince bireysel muafiyet tanınmasına,
Sayfa 4
d) Kullanım Lisansının Resmileştirilmesi ve Devamı Anlaşması’nın 2008/2 sayılı Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği çerçevesinde grup muafiyetinden yararlandığına,
e) “Tedarik Sözleşmesi”ne, “Marka Kullanıcısı Sözleşmesi”ne ve “Marka Lisansı, İsim Değişikliği ve Sözleşme Feshi Anlaşması”na 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca menfi tespit belgesi verilmesine,
OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.
KARŞI OY GEREKÇESİ
(06.06.2012 tarihli ve 12-30/875-259 sayılı Kurul Kararı)
İlgili devralmaya ilişkin başvuru ekinde yer alan 7 adet sözleşmenin “devralma işleminin yan sınırlamaları” olarak değerlendirilmesinin mümkün olduğu kanaatini taşıyorum.
Rekabet Kurulunun iznine tabi olmayan bir devralma işlemindeki, devralmanın mütemmim cüz’ü gibi tanımlanabilecek bu tür, anlaşmanın eki mahiyetindeki sözleşmelerin yan sınırlama olarak kabul edilmesi gerektiği düşüncesiyle alınan Kurul Kararının 2. maddesine katılamıyorum.
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Başkan
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.