Ankara ilinde hazır beton sektöründe faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarında anlaşmak ve birlikte hareket etmek suretiyle hazır beton fiyatlarını arttırdıkları iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Prof. Dr. Metin TOPRAK
B. RAPORTÖRLER: Tarkan ERDOĞAN, Nazlı VAROL, Can SARIÇİÇEK
C. BAŞVURUDA
BULUNAN: - Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN: - Birlik Hazır Beton ve Prefabrik Yapı San. Tic. A.Ş.
Gazi Mustafa Kemal Bulvarı Danış Tunalıgil Sok. No:2-24
Çankaya/Ankara
- Cimpor Yibitaş Cim. San. ve Tic. A.Ş.
Eski İstanbul Yolu 7. km TMO Yanı No:92
06105 Güvercinlik/Ankara
- Limak Cimento San. ve Tic. A.Ş.
Ankara Çimento İçi 06562 Güvercinlik/Ankara
- Oyak Beton Sanayi ve Tic. A.Ş.
İstanbul Yolu 12.km Türk Kuşu Karşısı No:120 Etimesgut/Ankara - Polat Hazır Beton San. Tic. Ltd. Şti.
19 Mayıs Bulvarı No:687 Kayaş M. Mamak/Ankara
- Şahaner Hazır Beton imalatı Ltd. Şti.
Çankırı Cad. No:75 Dışkapı/Ankara
- Ozan Hazır Beton Madencilik Ticaret A.Ş.
Ayaş Yolu 23. Km. No: 201/D Sincan/Ankara
- Şerbetçi İnşaat Malzemeleri San. Tic. A.Ş.
Demirciler Sitesi 2. Cad. No:84 Siteler/Ankara
- Uğural İnşaat Turizm Petrol San. ve Tic. A.Ş.
1. Cadde Varan Turizm Bakım Atölyesi Yanı
A.O.Ç. Arazisi Beştepe/Ankara
- Ankara Beton Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Y.Ayrancı Mah. Portakal Çiceği Sok. Anfera İş Merkezi
No:6 Çankaya/Ankara
- Baştaş Hazır Beton San. ve Tic. A.Ş.
İstanbul Yolu 7. km 06370 Batıkent/Ankara
Sayfa 2
12-08/258-84
E. DOSYA KONUSU: Ankara ilinde hazır beton sektöründe faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarında anlaşmak ve birlikte hareket etmek suretiyle hazır beton fiyatlarını arttırdıkları iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle; KDV hariç 50-51 TL civarında seyreden hazır beton metreküp fiyatının hazır beton üreticilerinin bir araya gelmeleri sonucunda 65 TL'ye çıktığı, 27.04.2011 tarihi itibarıyla teşebbüs sahiplerinin tekrar bir araya gelerek KDV hariç hazır beton metre küp fiyatını 71 TL'ye yükselttikleri, Set Beton, Yibitaş, Polat Beton, Şahaner Beton, Ozan Beton, Uğural Beton, Baştaş Beton ve diğer hazır beton firmalarının piyasayı istedikleri şekilde yönlendirdikleri ve kartel oluşturdukları, aynı durumun demir piyasasında da daha büyük firmalar tarafından yapıldığı ifade edilmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 28.04.2011 tarih ve 3231 sayı ile intikal eden başvuru üzerine hazırlanan 27.05.2011 tarih ve 2011-2-209/İİ-11-407.BS sayılı İlk İnceleme Raporu Rekabet Kurulunun 02.06.2011 tarihli toplantısında görüşülerek, 4054 sayılı Kanun’un 41 nci maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının tespiti amacıyla önaraştırma açılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 14.02.2012 tarih ve 2011-5-26/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, dosya konusu iddialara yönelik olarak, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Dosya konusu iddia temelde, Ankara ilinde hazır beton pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarında anlaşarak hazır beton fiyatlarını birlikte arttırdıklarına ilişkindir. Önaraştırma sürecinde ilgili pazarda faaliyet gösteren teşebbüslerde yerinde inceleme yapılmış ancak söz konusu iddiaları destekler nitelikte herhangi bir bilgi veya belgeye ulaşılamamıştır. Önaraştırma kapsamında haklarında inceleme yürütülen teşebbüslerden talep edilen satış bilgilerine dayanılarak, Ekim 2010 - Eylül 2011 dönemine ait, hazır beton satışları, fiyatlar, fiyat artış oranları ve piyasa talebinin yapısı incelenmiştir.
Söz konusu bilgilerin analizi sonucunda önaraştırma tarafı teşebbüslerin uyguladıkları hazır beton fiyatlarının Ekim 2010 - Eylül 2011 döneminde genel olarak artma eğilimi gösterdiği ve paralelliklerin görüldüğü ancak bu paralelliklerin düzenli bir şema oluşturmadığı anlaşılmıştır. Ekim 2010'da 55 TL civarında seyreden C 20 hazır beton fiyatlarının Eylül 2011'de 62,5 TL civarında seyretmeye başladığı; yine Ekim 2010'da 58 TL civarında seyreden C 25 hazır beton fiyatlarının Eylül 2011'de 66 TL civarında seyretmeye başladığı ve bunun her iki beton türü için de ortalama %12'lik bir artışa denk geldiği görülmüştür.
Ayrıca, ilgili pazara ilişkin talep yapısı incelenmiş ve hazır beton talebinin Mart ayından itibaren yüksek oranda arttığı ve bu artışın iddia konusu fiyat artışlarıyla aynı döneme denk geldiği, talebin Ağustos 2011'den sonra gerilemeye başlamasına parallel olarak fiyat artış oranlarının azaldığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, hazır beton fiyatlarında meydana gelen artışların talepte gerçekleşen değişimlere bağlı olduğu kanaati hasıl olmuştur.
Bunun yanı sıra yerinde incelemelerde elde edilen maliyet yapılarını gösteren belgelerden başvuruya konu dönemde maliyet kalemlerinin de arttığı anlaşılmış ve ayrıca teşebbüsler arası rekabetçi davranışlar olduğu tespit edilmiştir.
Son olarak, söz konusu fiyat hareketlerinin, teşebbüsler arasında gerçekleştirilen herhangi bir anlaşmadan kaynaklandığı değerlendirmesinin yapılabilmesini sağlayabilecek herhangi bir belge ya da bilgi de bulunamamıştır.
Sayfa 3
12-08/258-84
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.