Er-Bakır Elektrolitik Bakır Mamulleri A.Ş. ve Başak Metal Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin tek kontrolünün Ahmet…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ

B. RAPORTÖRLER: Necla SÜMER ÖZDEMİR, Mustafa YAMAN

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Ahmet Nuri Erikoğlu Holding A.Ş.

Temsilcileri: Av. Prof. Dr. İ. Yılmaz ASLAN, Av. Orhan ÜNAL

Gazi Umur Paşa Sok. Bimar Plaza 38/8 Balmumcu

Beşiktaş/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Er - Bakır Elektrolitik Bakır Mamulleri A.Ş. ve Başak Metal Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin tek kontrolünün Ahmet Nuri Erikoğlu Holding A.Ş. tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 25.06.2020 tarih, 6302 sayı ile giren ve 17.07.2020 tarih, 7419 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 23.07.2020 tarih ve 2020-5-030/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Başvuruda; Ahmet Nuri Erikoğlu Holding A.Ş. (ANE Holding) tarafından ilk olarak Abalıoğlu Holding A.Ş. (ABALIOĞLU HOLDİNG) ve Abalıoğlu Ailesi üyeleri Mehmet Ali ABALIOĞLU, İsmet ABALIOĞLU, Meral ABALIOĞLU, Benay ABALIOĞLU, Oğuz ABALIOĞLU, Ahmet ABALIOĞLU, Beril ABALIOĞLU ÖZHARAT, Cafer Sadık ABALIOĞLU ve Beyza ÇAPUTÇU’dan Er-Bakır Elektrolitik Bakır Mamulleri A.Ş. (ERBAKIR) hisselerinin %(…..)'inin satın alınması, ayrıca söz konusu işleme bağlı olarak yine Abalıoğlu Grubu’ndan grup bünyesindeki Başak Metal Tic. ve San. A.Ş. (BAŞAK METAL) hisselerinin %(…..)'inin satın alınması, bu vesile ile işlem öncesi Erikoğlu Grubu ile Abalıoğlu Grubu'nun ortak kontrolü altında olan devre konu şirketlerin Erikoğlu Grubu'nun tam kontrolüne geçmesine ilişkin işleme izin verilmesi talep edilmiştir.

(5) Dosya konusu işlem birbiriyle ilişkili bir takım işlemler yoluyla gerçekleşecek olup, bu işlemler 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “Şartla bağlanan ya da kısa bir zaman dilimi içerisinde menkul kıymetlerle seri bir şekilde gerçekleşen yakın ilişkili işlemler, bu madde kapsamında tek bir işlem olarak kabul edilir.” hükmü uyarınca tek bir işlem olarak değerlendirilmiştir.

(6) Dosyadaki bilgilere göre, devre konu ERBAKIR ve BAŞAK METAL’in hisselerinin %(…..)’inin Abalıoğlu Grubu’na, %(…..)’inin ise Erikoğlu Grubu’na ait olduğu

anlaşılmaktadır. İlgili şirketlerin Esas Sözleşmeleri’nde, hissedarlık yapısı itibarıyla çoğunluğa sahip olan Abalıoğlu Grubu’nun A grubu, Erikoğlu Grubu’nun ise B grubu payların sahibi olduğu görülmekle birlikte, ERBAKIR ve BAŞAK METAL’in, İşlem öncesinde Abalıoğlu Grubu ile Erikoğlu Grubu'nun ortak kontrolü altında olduğu anlaşılmaktadır.

(7) Dosya konusu işlem ile birlikte ERBAKIR ile BAŞAK METAL tarafların ortak kontrolünden Erikoğlu Grubu'nun tam kontrolüne geçecektir. Bu kapsamda devre konu teşebbüslerin kontrol yapısında kalıcı bir değişiklik meydana geleceğinden bildirime konu işlem, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralmadır. Öte yandan tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu görülmektedir.

(8) Bildirilen işlem kapsamında devre konu teşebbüslerden ERBAKIR’ın ana faaliyet konusu bakır işlemek ve çeşitli türde ve ebatlarda bakır tel imalatıdır. Ana üretim grupları katotbakır, filmaşin bakır, tekli bakır tel, çoklu bakır tel, bükülü bakır tel, bobin teli, demiryolu iletkenleri, çoklu alüminyum tel ve bükülü alüminyum teldir.

(9) ERBAKIR’ın ürettiği elektrolitik bakır mamullerinin ham maddesi elektrolitik bakır katottur. Elektrolitik bakır katot ithalat yoluyla ve yurt içinden temin edilebilmektedir. Yurt içi üretim yetersiz olduğundan bakır katot ihtiyacının büyük kısmı ithalat yoluyla sağlanmaktadır. ERBAKIR bakır alımlarında dışa bağlı olmakla birlikte Türkiye'nin en büyük bakır üreticilerinden Eti Bakır A.Ş.’nin de müşterilerinden birisidir. Eti Bakır A.Ş. dışındaki yurt dışı tedarikçileri ise Advaita Copper DMCC, Kaz Minerals PLC, Glencore International AG gibi küresel bakır üreticileridir.

(10) ERBAKIR üretiminin yaklaşık %(…..)'ini ihraç etmekte olup yurt içi ihraç kayıtlı satış yaptığı müşterileri de dikkate alındığında satışların yaklaşık %(…..)'i yurt dışı pazarlara yöneliktir. ERBAKIR'ın hitap ettiği ana sektörler arasında yurt içinde enerji, otomotiv, telekom bulunmaktayken ihracat pazarlarında bu sektörlere medikal, uzay ve havacılık sanayii de eklenmektedir. Ayrıca, ERBAKIR'ın bağlı ortaklıklarından Arenko Elektrik Üretim A.Ş. (ARENKO) 2000 yılında ERBAKIR'ın elektrik ihtiyacını karşılamak amacıyla kurulmuştur. ARENKO'nun Denizli'de (…..) Mw kurulu gücündeki doğalgazdan elektrik üretim tesisi bulunmaktadır [1].

(11) Diğer devre konu şirket BAŞAK METAL, dış ticaret sermaye şirketi olarak 1993 yılından itibaren faaliyete başlamış olup ana faaliyet konusu ERBAKIR'ın ihracatına aracılık etmektir. İhracat yapılan ülkeler arasında İtalya, İngiltere, Almanya, İsrail, İspanya, Fransa, Yunanistan, Suriye, Ürdün, Malta, diğer Ortadoğu ülkeleri ile Afrika ve Avrupa ülkeleri yer almaktadır.

(12) ANE Holding, Erikoğlu Grubu’na bağlı şirketleri temsil eden ana şirkettir. Erikoğlu Grubu’nun temel faaliyet alanları bakır emaye, elektrik ve enerji sektörleridir. Erikoğlu Grubu bünyesindeki teşebbüslerin faaliyet alanları şu şekildedir:

- Sinerji Salihli Enerji San. ve Tic. A.Ş., Sinerji Soma Enerji San. ve Tic. A.Ş., Kiraz

1A Enerji Üretim San. A.Ş., Kiraz 2B Enerji Üretim San. A.Ş. ile Er Ges Enerji San.

ve Tic. A.Ş.: Elektrik enerjisi üretimi.

- Erikoğlu Elektrik San. Tic. A.Ş.; Elektrik malzemeleri toptan ticareti.

- Erikoğlu Mühendislik A.Ş.: Mühendislik danışmanlık hizmetleri.

1 Ayrıca ERBAKIR'ın diğer ortaklıklarından C.N. Wire Corporation, 1998 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin New Mexico eyaletinde kurulmuş olup faaliyet konusu bakır tel imalatıdır.

- Erikoğlu Emaye Bakır Tel San. A.Ş.: Diğer elektronik ve elektrik telleri ve

kablolarının imalatı.

- EBT Kablo San. ve Tic. A.Ş.: Rüzgar türbinleri, kondansatörler, elektrik yalıtkanları,

jeneratörler, yalıtılmış bobin telleri, elektrikli makine, cihaz ve aletlerin toptan ticareti.

(13) Yukarıda görüldüğü üzere Erikoğlu Grubu’na bağlı elektrik enerjisi üreten şirketler mevcut olmakla birlikte bunların toplam kurulu gücü (…..) Mw olup Türkiye’deki toplam kurulu güç toplamı (90.720 Mw) içindeki payı yaklaşık %(…..)’dir. ERBAKIR'ın elektrik ihtiyacını karşılamak amacıyla kurulmuş olan ARENKO'nun toplam kurulu gücü ise (…..) Mw olup pazar payı %(…..)’tür. Tarafların elektrik enerjisi üretimi alanında yatay örtüşen faaliyetleri bulunmakla birlikte, pazar payları incelendiğinde söz konusu örtüşmenin ihmal edilebilir düzeyde olduğu değerlendirilmektedir.

(14) Erikoğlu Grubu'nun faaliyet alanları içerisinde elektrik üretimi ve ticareti ile iştigal eden şirketler bulunduğu gibi emaye bobin teli üretimi alanında faaliyet gösteren Erikoğlu Emaye Bakır Tel. San. A.Ş. (ERİKOĞLU EMAYE) de bulunmaktadır. Ayrıca EBT Kablo San. ve Tic. A.Ş. (EBT) tarafından da emaye bobin teli satışı yapılmaktadır. ERİKOĞLU EMAYE emaye bakır tel üretimi için ana girdilerinden birisi olan filmaşin ve tek teli, devre konu ERBAKIR'dan temin etmektedir. Dolaylısıyla ERBAKIR ile ERİKOĞLU EMAYE arasında dikey ilişkili bir pazar yapısı bulunmaktadır.

(15) Devre konu ERBAKIR’ın Türkiye’deki elektrolitik bakır mamulleri pazarındaki tahmini pazar payı bilgisine aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.

Tablo 1: ERBAKIR’ın Türkiye Elektrolitik Bakır Mamulleri Pazar Payı (%)

2017 2018 2019

1000 Ton Pazar Payı 1000 Ton Pazar Payı 1000 Ton Pazar Payı

Kaynak: Bildirim Formu

(16) ERİKOĞLU EMAYE’nin Türkiye emaye bobin teli pazarındaki tahmini pazar payı bilgisine aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.

Kaynak: Bildirim Formu

(17) Yukarıda yer alan bilgi ve belgelerden, devre konu şirket olan ERBAKIR’ın elektrolitik bakır mamulleri pazarında pazar payı bakımından lider konumunda olduğu anlaşılmaktadır. Ancak 2018-2019 yıllarına ilişkin veriler incelendiğinde ERBAKIR’ın üretimini düşürdüğü ve pazar payı kaybettiği, buna karşın ERBAKIR’ın pazardaki en yakın rakibi konumundaki Sarkuysan Elektrolitik Bakır San. ve Tic. A.Ş’nin 2 Dosya kapsamında elde edilen bilgilerden, pazarda başta HES Hacılar Elektrik San. ve Tic. A.Ş., Öznur Kablo A.Ş., Mega Metal A.Ş., Niğdelioğlu Metal Döküm İnş. San. Tic. Ltd. Şti, Vatan Kablo Metal End. ve Tic. A.Ş. olmak üzere birçok firmanın faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır. Hes Kablo, aynı zamanda emaye bobin teli alanında faaliyet göstermektedir.

(SARKUYSAN) üretimini ve pazar payını artırdığı görülmektedir. Ayrıca SARKUYSAN’ın 2020 yılına ilişkin pazar payı tahmini kendisi için %(…..) iken ERBAKIR için %(…..)’dir. Pazarda söz konusu iki teşebbüsün dışında 15’ten fazla firmanın faaliyeti bulunmaktadır.

(18) Söz konusu işlem neticesinde ERBAKIR’ın kontrolü, hâlihazırda teşebbüsün ortak kontrolüne sahip hissedarlarından olan ve elektrolitik bakır mamulleri pazarında faaliyeti göstermeyen Erikoğlu Grubu’nun kontrolüne geçecektir. Diğer bir ifadeyle, mevcut işlem ortak kontrolden tek kontrole geçişin var olduğu bir işlemdir. Bu nedenle, işlem ertesinde devre konu teşebbüs olan ERBAKIR’ın faaliyet gösterdiği elektrolitik bakır mamulleri pazarında bir yoğunlaşma olmayacaktır. Benzer şekilde, devralan konumundaki Erikoğlu Grubu’nun faaliyet gösterdiği ve elektrolitik bakır mamullerinin girdi olarak kullanıldığı emaye bobin teli pazarında da herhangi bir değişim olmayacağı anlaşılmıştır.

(19) Diğer yandan, işlem sonucunda pazarın önde gelen elektrolitik bakır mamulleri üreticisi ERBAKIR’ın tam kontrolü, alt pazar konumundaki emaye bobin teli pazarında faaliyeti bulunan teşebbüse geçecektir. Bu kapsamda emaye bobin teli pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin girdi temini konusunda rekabetçi endişe yaratacak bir durumla karşılaşma ihtimalleri sorgulanmıştır.

(20) Türkiye’deki elektrolitik bakır tel pazarının toplam değeri 4.6 milyar ABD Doları iken emaye bobin teli pazarının toplam değeri 247,5 milyon ABD Doları değerindedir. Bu bağlamda emaye bobin teli sektörünün toplam bakır teli pazarındaki payı %5,38’dir. Tablo-3: ERBAKIR’ın Emaye Bobin Teli Üreticisi Olan Müşterileri (Bin Ton)

2017 2018 2019

ERİKOĞLU EMAYE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu

(21) ERİKOĞLU EMAYE toplam üretimi için gerekli olan filmaşin ve tek tel girdisinin yaklaşık %(…..)'lik kısmını ERBAKIR'dan satın almaktadır [3]. Bununla birlikte ERBAKIR tarafından ERİKOĞLU EMAYE'ye yapılan satışlar, ERBAKIR'ın toplam satışlarının yaklaşık %(…..)'i civarındadır. (2017’de %(…..), 2018’de %(…..), 2019’da %(…..)). Zira ERBAKIR satışlarının yaklaşık %(…..)’ini kablo üreticilerine gerçekleştirirken şirketin emaye bobin teli üreticilerine gerçekleştirdiği satışlar, toplam satışlarının yaklaşık %(…..)’unu oluşturmaktadır.

(22) Yine de bakır, emaye bobin teli üretiminde ana girdi olup 1 kg emayeli telin yaklaşık %95’ini bakır oluşturmaktadır. Bu bakımdan bildirim konusu işlem ile oluşacak dikey bütünleşik yapıdan etkilenmesi muhtemel olan ERBAKIR’ın müşterileri başta olmak üzere HES Hacılar Elektrik San. ve Tic. A.Ş. (HES), Elsan Elektrik Gereçleri San. ve Tic. AŞ (ELSAN), Emtel Emaye Tel ve Kablo San. A.Ş. (EMTEL), SARKUYSAN’a işlemin rekabet bakımından etkilerine, işlem ile girdi pazarlarının kapanma ihtimaline ilişkin sorular yöneltilmiştir.

(23) Emaye bobin teli pazarının önde gelen oyuncusu SARKUYSAN, ERBAKIR’dan 2017 yılında toplam bakır tel (elektrolitik bakır mamulü) alımlarının yaklaşık %(…..)’sini temin 3 ERBAKIR, ağırlıklı olarak ithalatla temin ettiği katot bakır ham maddesini sürekli döküm tesisinde eriterek filmaşin adı verilen 8 mm çapında bakır tele dönüştürmektedir. Filmaşin ürün olarak doğrudan satılabildiği gibi daha ince ve farklı spesifikasyonda bakır tel üretmek için ara mamul olarak da kullanılmakta ve tel çekme ünitesinde farklı tip ve özellikte bakır tele dönüştürülmektedir.

ederken 2018-2019 yıllarında alım yapmamış ve işlemin herhangi bir rekabet sorununa neden olmayacağını belirtmiştir. Pazar payı bakımından SARKUYSAN’ın takipçisi ELSAN da bakır tel alımlarının %(…..) arasında bir kısmını ERBAKIR’dan temin ettiğini ve işlemin herhangi bir rekabet sorununa sebep olmayacağını belirtmiştir. Diğer yandan, HES gönderdiği cevabi yazıda, ERBAKIR’dan girdi temin etmediğini, ancak işlem ile ERBAKIR’ın bakır telin fiyatını artırarak ERİKOĞLU EMAYE dışındaki üreticilere daha pahalı satarak haksız rekabete sebep olabileceğini belirtmiştir. Benzer şekilde EMTEL, bakır tel alımlarının %(…..)’ini ERBAKIR’dan temin ettiğini ve işlem ile ERBAKIR’ın ERİKOĞLU EMAYE’ye daha ucuza girdi sağlayacağı için kendilerinin fiyat rekabeti açısından zorlanacaklarını, bununla birlikte birçok farklı kaynaktan girdi temin ettiklerini ifade etmiştir.

(24) Bu bakımdan ilk olarak HES’in iddiası temel olarak kendisinin girdi kaynaklarına erişiminin sınırlanması gibi bir etkiden ziyade piyasada faaliyet gösteren emaye bobin teli üreticileri üzerindeki olası etkilere yöneliktir. HES tarafından öne sürülen iddia, işlem ile ERİKLİOĞLU EMAYE’nin girdilere uygun fiyata erişeceği, bunun rakiplerini dezavantajlı konuma düşüreceğine yöneliktir. Esasında, bu iddia bir nevi işlem ile maliyet etkinliği oluşacağının da dolaylı göstergesidir. Diğer yandan, salt rakiplere yönelik bu yönde bir olası etki, ilgili pazardaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılacağı anlamına gelmemektedir. Bilakis rakiplerin yanında, işlemin tedarik zincirindeki diğer teşebbüsler ve son kullanıcılar nezdindeki etkileri göz önünde bulundurulmalıdır. Ancak HES’in elektrolitik bakır teli alanında da aktif olması ve ERBAKIR’dan girdi satın almaması, birleşik teşebbüsün girdi kısıtlamasına yol açacağı yönündeki olası bir şüpheyi bertaraf etmektedir.

(25) İkinci olarak, işlem için rekabete aykırı endişelerini paylaşan diğer teşebbüs EMTEL, girdi fiyatları bakımından düşeceği dezavantajlı konumdan bahsetmesinin yanında, alternatif pek çok kaynaktan girdi temin edebildiğini de beyan etmiştir. Zira EMTEL’in ERBAKIR’dan satın aldığı ürünler teşebbüsün toplam alımlarının ancak %(…..)’ini oluşturmaktadır.

(26) Üçüncü olarak teşebbüslerden edinilen bilgilere göre genel olarak pazarda çok sayıda alternatif girdi temin kanallarının bulunduğu anlaşılmıştır. EMTEL cevabi yazısında, fiyat ve lojistik sorunları sebebiyle ithalat yolunu tercih etmediğini belirtmiştir. Her ne kadar ithalat yoluyla girdi temininin görece daha maliyetli olabileceği kabul edilse de fiiliyatta ithalat üzerinden temin yoluna da başvurulduğu görülmektedir. Örneğin SARKUYSAN 2018 yılında (…..) ton [4], 2019 yılında ise (…..) ton girdiyi ithalat yoluyla edindiğini ifade etmiştir.

(27) Son olarak mevcut bilgiler ve ayrıca Tablo 1 ve 2’den, emaye bobin teli üreticilerinden SARKUYSAN ve HES’in elektrolitik bakır telini kendi tesislerinde ürettikleri ve dikey bütünleşik bir yapıya sahip oldukları anlaşılmıştır. Eriklioğlu Grubu’nun devralacağı ERBAKIR’da halihazırda söz konusu grup ile Abalıoğlu Grubu’nun ortak kontrolü altındadır. Tablo 2’de ERİKOĞLU EMAYE’nin rakibi konumunda olan söz konusu emaye bobin teli üreticilerine bakıldığında, emaye bobin teli piyasasının %(…..)’unun zaten dikey bütünleşik yapılaşma ile faaliyet gösterdiği görülmektedir. Bu çerçevede, işlem sonrasında ERBAKIR ile son üç yılki emaye bobin teli üretimi pazar payı %(…..) arasında olan ERİKOĞLU EMAYE’nin dikey bütünleşik bir yapı içine girmelerinin (işlem öncesinde de Eriklioğlu Grubu’nun ERBAKIR’ın %(…..) hissesine sahip olduğu 4 İthalat imkânının somut olarak anlaşılması adına; Sarkuysan’ın 2018 yılında ithal ettiği girdi miktar olarak, Erikoğlu Emaye’nin 2019 yılında Erbakır’dan temin ettiği girdi miktarına yakın büyüklüktedir.

da göz önünde bulundurulduğunda) mevcut durumdaki pazar işleyişine etkin rekabeti önemli ölçüde azaltacak şekilde olumsuz etkide bulunmayacağı değerlendirilmektedir.

(28) Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda, bildirime konu işlem sonucunda 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi kapsamında etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(29) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın teb liğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.