BASF Colors & Effects’in tek kontrolünün DIC Corporation tarafından devralınması işlemi.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ

B. RAPORTÖRLER : Dilan TOPRAK ERDAĞI, Hande GÖÇMEN, Yakup GÖKALP,

Ali GEZBELİ

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - DIC Corporation

Temsilcileri: Sezin ELÇİN CENGİZ, Damla ÇAY

Ferko Signature, Büyükdere Cad. No:175, Kat: 10

34394, Levent İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: BASF Colors & Effects’in tek kontrolünün DIC Corporation tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 24.02.2020 tarih ve 1878 sayı ile giren ve eksiklikleri 14.07.2020 tarih ve 7284 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 23.07.2020 tarih ve 2020-1-015/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Bildirimin konusu, BASF Colors & Effects’in (BCE) tek kontrolünün DIC Corporation (DIC) tarafından devralınması işlemidir.

(5) Söz konusu işlemin temelini taraflar arasında 28/29 Ağustos 2019 tarihinde akdedilen Çerçeve Pay Alım ve Satım Sözleşmesi oluşturmaktadır. İşlemin ekonomik gerekçesinin (…..) olduğu ifade edilmektedir. Ayrıca planlanan işlemin (…..) belirtilmektedir.

G.1. Taraflar

G.1.1. Devre Konu: BASF Colors & Effects (BCE)

(6) BCE, BASF SE'nin küresel pigment faaliyetini oluşturan şirketler grubudur. BCE, esas olarak pigmentlerin ve diğer boyarmaddelerin imalat ve satışı faaliyeti ile iştigal etmektedir ve nihai olarak, uluslararası bir kimyasal ve sınai şirket olan BASF tarafından kontrol edilmektedir. BASF, merkezi Almanya'da yer alan halka açık bir şirkettir. BASF, uluslararası ölçekte kimyasal ürün pazarında faaliyet göstermekte olup, ürün portföyü kimyasallar, materyaller, endüstri çözümleri, yüzey teknolojileri, beslenme, bakım ve tarım çözümleri olmak üzere altı segmente ayrılmıştır.

(7) BASF, Türkiye'de mülkiyetleri tamamen kendisine ait olan bağlı şirketleri BASF Colors & Effects Kimyevi Maddeler Ltd. Şti., BASF Türk Kimya Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (kimyasallar, otomotiv, elektrik ve elektronik, inşaat, deterjan, temizlik/sanitasyon,

eczacılık, kozmetik, hayvan yemi ile gıda ve tarım sektörleri), Chemetall Sanayi Kimyasalları Ticaret ve Sanayi A.Ş. (yüzey kaplama ile ilgili özelleştirilmiş teknoloji ve sistem çözümleri geliştirme ve üretme), Master Builders Solutions Yapı Kimyasalları Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (konut ve ticari binalar ile altyapı inşası, tamiri ve renovasyonu veya yeni inşaatlar için karıştırma sistemleri ve yapı sistemleri üretimi ve dağıtımı) ve Nunhems Tohumculuk A.Ş. (sebze tohumları) vasıtasıyla faaliyet göstermektedir [1].

(8) BASF, BCE aracılığıyla temelde pigment ve diğer renklendiricilerin imalatı ve satışı faaliyeti ile iştigal etmektedir. BCE, özellikle, kaplama, kozmetik, dijital, plastik, matbaa ve tarım sektörlerinin de içinde bulunduğu birçok sektöre satılmakta olan bir dizi pigmentin imalat ve satışı faaliyetinde bulunmaktadır. BCE, BASF'ın 2018 dünya cirosunun %(…..)'sinden daha azını temsil etmektedir.

G.1.2. Devralan: DIC Corporation (DIC)

(9) Halka açık bir şirket olan ve merkezi Tokyo Japonya'da bulunan DIC, ağırlıklı olarak matbaa mürekkepleri, organik pigmentler ve sentetik reçinelerin imalat ve satış faaliyeti ile iştigal etmektedir. Pigmentler ve diğer boyarmaddelere ilişkin olarak, DIC hem doğrudan hem de bağlı şirketi Sun Chemical Group Coöperatief U.A. (SUN CHEMICAL) aracılığıyla faaliyette bulunmaktadır. DIC’in, Asya, Afrika, Avrupa, Amerika ve Japonya dâhil olmak üzere tüm dünyada üretim tesisleri bulunmaktadır ve küresel ölçekte endüstriyel kullanıcılara matbaa mürekkepleri, organik pigmentler ve sentetik reçineler başta olmak üzere birçok ürün tedarik etmektedir.

(10) DIC ürünlerini üç ana iş bölümünde sınıflandırmaktadır:

 Ambalaj & Grafikler: Mürekkepler, teneke kutu kaplamaları, matbaa

malzemeleri, ambalaj yapıştırıcıları, birlikte çekilmiş çok katmanlı filmler ve

polistiren.

 Renk & Teşhir: Pigmentler, fonksiyonel gıda ve gıda katkı maddeleri, doğal

renklendiriciler ve vitrin malzemeleri.

 Fonksiyonel Ürünler: Reçineler, florokimyasallar, alkilfenoller, metal

karboksilatlar, sülfür kimyasallar, bileşikler, bantlar, renklendiriciler,

kaplamalar, içi boş elyaf membran ürünler, yanmaz dekoratif panolar, dekoratif

kağıtlar/sayfalar ve kalıplanmış plastik ürünler.

(11) DIC’ın hissedarlık yapısına (30 Haziran 2019 itibarıyla) aşağıdaki tabloda yer verilmektedir:

1 BASF Colors & Effects GmbH (LU) BCE Türkiye'nin %(…..)'üne sahiptir. BASF Colors & Effects

GmbH'in (LU) %(…..)'ü ise, tamamen BASF SE'ye ait bir şirket olan BASF Handels und Export GmbH'a

aittir. BCE Türkiye, bu nedenle, dolaylı olarak tamamen BASF SE'ye aittir.

Tablo 1: DIC’ın Hissedarlık Yapısı

Hissedar Hisse Oranı (%) SHOEI INC. (…..) The Master Trust Bank of Japan, Ltd.

 Mitsubishi UFJ Trust & Banking Corporation (…..)

 Nippon Life Insurance Company (…..) (…..)

 Meiji Yasuda Life Insurance Company (…..)

 The Norinchukin Trust & Banking Co., Ltd. (…..)

Japan Trustee Services Bank, Ltd.

 JTC Holdings, Ltd. (…..) (…..) The Dai-ichi Life Insurance Company, Ltd. (…..) JP Morgan Chase Bank (…..) Kaynak: Bildirim Formu

(12) DIC, 1987 yılından bu yana Sun Chemical Matbaa Mürekkepleri ve Gereçleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (DIC Türkiye) vasıtasıyla Türkiye'de faaliyet göstermektedir. DIC Türkiye, temel olarak matbaa mürekkeplerinin imalat ve satışı faaliyeti ile iştigal etmektedir.

G.2. Etkilenen Pazar

(13) 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”(2010/4 sayılı Tebliğ) uyarınca, bildirim konusu işlemden etkilenme ihtimali olan ve taraflardan iki veya daha fazlasının aynı ürün pazarında faaliyette bulunduğu ya da taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ürün pazarının alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu ilgili ürün pazarları, etkilenen pazarları oluşturmaktadır.

(14) Bildirim konusu devralma işleminde tarafların faaliyetleri renklendiriciler pazarında örtüşmektedir. Renklendiriciler, gıda, tekstil, oto boyası, plastik, kâğıt ve diğer ürünler dâhil olmak üzere çok geniş bir ürün yelpazesine renk vermek için kullanılmakta ve genellikle fiziksel özelliklerine göre pigmentler ve boyalar olarak sınıflandırılmaktadır.

(15) Pigment seçiminde renk/optik özellikler (örneğin, renk, ışık haslığı ve renklendirme gücü), fiziksel ve kimyasal özellikler (örneğin, kimyasal kompozisyon, parçacık boyutları ve yoğunluk) ve stabilite özelliği (örneğin, ışığa, ısıya ve neme dayanıklılık) gibi birçok özelliğin dikkate alındığı ifade edilmekte iken, alıcı konumunda bulunan (…..) tarafından gönderilen cevabi yazıda pigment seçiminde fiyat, kalite, temin süresi ve müşteri tercihi gibi unsurların dikkate alındığı belirtilmektedir. (…..) tarafından gönderilen cevabi yazıda pigmentlerin toplam maliyetler içerisindeki payının düşük olduğu ifade edilmektedir. Ek olarak (…..) tarafından 2019 yılında toplam tedarik ve ürün kullanım maliyetleri içerisinde kullanılan izoindolin, perilen, ftalosiyanin, kinoftalon pigmentlerinin payının %(…..) olduğu ifade edilmektedir.

(16) Alıcı konumunda bulunan teşebbüslerden (…..) intikal eden cevabi yazılarda, pigmente ilişkin maliyetlerin toplam maliyetler içerisindeki payının %(…..)-%(…..) arasında değiştiği ifade edilmektedir.

(17) Bunun yanı sıra, pigmentlerin temel özelliğinin renk vermesi olduğu ve aslında bir pigmentin renk kalitesinin renk nüansları, verimliliği, kaplama/kapatma kabiliyeti ve şeffaflığı gibi göstergeler tarafından belirlendiği ifade edilmektedir.

(18) Pigmentlerin aşağıda da ayrıntılı açıklanacağı üzere organik pigmentler, inorganik pigmentler, efekt pigmentler olarak sınıflandırılması mümkündür. İnorganik pigmentler, karbona dayalı olmayan kimyasal bileşiklerdir ve genellikle çözeltilerden çöktürülmüş

olan metalik tuzlardır. Hem organik hem de inorganik pigmentler doğal yollardan

oluşmakta veya sentetik olarak üretilebilmektedir. Efekt pigmentler ise, pul pul ve

katmanlı bir yapıya sahip olup bu yapıları ışığın farklı seviyelerde yansımasına neden

olmaktadır.

(19) Organik pigmentler başta renk tonları olmak üzere çeşitli özeliklerine göre perilen,

kinakridonlar, benzimidazolon, izoindolin, kinoftalon, azo, ftalosiyanin gibi sınıflara

ayrılmaktadır.

 Perilen: Perilen pigmentleri, kırmızı, bordo/kestane, kırmızı-mor ve menekşe (ve bazen de siyah) tonlarını içeren organik bir pigment sınıfıdır.

 Kinakridon: Kinakridonlar, sarımsı kırmızıdan mora kadar parlak ve yoğun renkler sunan bir organik pigment sınıfıdır. Ayrıca renk kaybı olmadan dispersiyonda yüksek şeffaflık seviyelerine ulaştığı, ışık haslığı, hava koşullarına dayanıklılık, akmaya ve ısıya direnç gösterdiği ifade edilmektedir.

 Benzimidazolon: Asetoasetil ve naftilamin olmak üzere iki adet ticari türü bulunduğu, ilkinin yeşilimsi sarıdan turuncuya doğru ürünler sağlamakta iken ikincisinin ise donuk kırmızıdan kahverengiye kadar tonlarda sonuç verdiği ifade edilmektedir.

 İzoindolin: İzoindolin pigmentleri, organik pigmentlerin kimyasal sınıflarından biridir. İzoindolin pigmentlerinin karakteristik özelliği izoindolin halka sistemi olduğu, izoindolin pigmentlerinin sarı, turuncu, kırmızı ve kahverengi tonları verdiği, ticari olarak satışa sunulmuş olan izoindolin pigmentleri geleneksel olarak kırmızı tonlardaki sarı pigmentler olduğu ifade edilmektedir.

 Kinoftalon: Kinoftalon pigmentlerin organik pigmentler sınıfında olduğu, ağırlıklı olarak sarı pigmentler olup daha az miktarda turuncu ve kahverengi pigmentin bulunduğu, anılan pigmentlerin yüksek derecede renk saflığına sahip olduğu belirtilmektedir.

 Azo: Boya ve kaplama endüstrisinde kullanılan organik pigmentlerin en büyük dilimini temsil etmektedir. Azo pigmentlerin tüm görünür spektrumu kapsayan geniş bir renk yelpazesi sergilese bile mavi ve yeşil pigmentlerin ticari bir önem arz etmediği, azo pigmentleri kullanılarak üretilen renk tonları arasında sarı, turuncu, kırmızı, bordo, vişneçürüğü ve kahverengi tonlarının bulunduğu belirtilmektedir.

 Ftalosiyanin: Ftalosiyanin pigmentlerinin renk spektrumunun mavi, camgöbeği ve yeşili içerdiği, ftalosiyanin pigmentlerinin yüksek renk mukavemetine ve dayanıklılığına sahip olduğu, ftalosiyaninlerin ayrıca yüksek ışık haslığı ve hava şartlarına dayanıklılığı ile de bilindiği, söz konusu pigmentlerin geniş bir yelpazedeki yeşil karışımlar için baz bileşen olarak kabul edildiği ifade edilmektedir.

(20) İnorganik pigmentler sınıflandırmasında ise tarafların faaliyette bulunduğu tek ürün

demir oksittir. Demir oksit doğal veya sentetik yollardan elde edilebilmektedir. İnorganik

demir oksit pigmentlerinin renk spektrumu sarıdan turuncu, kırmızı, kahverengi ve

siyah arasında değişen ton aralıklarını içermekte, yüksek renk mukavemeti, ışık

haslığı, hava şartlarına dayanıklılık ve alkaliye karşı direnç göstermekte örtücülüğü ve

renk verme özelliklerinin parçacık boyutuna bağlı olarak değişkenlik göstermektedir.

(21) Efekt Pigmentleri: Vakum metalize pigmentler (VPM), sedefli efekt pigmentler olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

 Vakum Metalize Pigmentler (VPM): VPM, efekt pigmentler grubuna dahil

olmakla birlikte görsel bir metalik alüminyum etkisi yaratma ve ayrıca ısı ve

korozyona (aşınmaya) karşı koruma sağlama gibi işlevlere sahiptir.

 Sedefli Efekt Pigmentler: Doğal mika pulcuklarının titanyum dioksit veya demir

oksit gibi şeffaf metal oksitlerin ince filmleriyle kaplanmasıyla üretilmekte,

sedefli efekt pigmentlerinin farklı kırılma indekslerine ve ışık emme özelliklerine

sahip çok katmanlı bir yapı göstermektedir.

(22) Gerek pazara ilişkin bilgiler, gerekse geçmiş Kurul [2] ve Avrupa Komisyonu [3] kararları ile rakip teşebbüslerden intikal eden bilgiler dikkate alındığında etkilenen pazarların geniş haliyle, organik pigmentler, inorganik pigmentler, efekt pigmentler ve preparatlar olarak ele alınması mümkün olsa da, mahiyetinin daha net ortaya koyulması amacıyla bildirim konusu işlem, daha dar bir sınıflandırma ile, “benzimidazolon”, “izoindolin”, “perilen”, “kinakridon”, “kinoftalon”, “ftalosiyanin”, “azo”, “demir oksit”, “VMP”, “sedefli efekt pigmenti”, “preparatlar” ve “matbaa mürekkepleri” olarak belirlenebilecek etkilenen pazarlar temel alınarak değerlendirilecektir.

G.3. İlgili Coğrafi Pazar

(23) Pigmentlerin genel olarak büyük ölçekli alım yapan endüstriyel müşterilere satılması sebebiyle, tedarikçiler tarafından alımların takip edilmesi kolaylaşmaktadır. Bu nedenle, pigmentler çoğunlukla müşterilere doğrudan satılmaktadır. Söz konusu müşteriler, kaplama üreticileri, plastik hammadde boyası üreticileri, plastik üreticileri veya pigmentleri kendi ürünlerine veya preparatlara işleyen diğer şirketlerden oluşmaktadır.

(24) Bildirim Formunda, bir pigment türünden bir diğer pigment türüne geçişin yani üretim bandını başka bir pigment türüne uygun hale getirmenin maliyetinin düşük seviyelerde seyrettiği ifade edilmektedir. Sunulan bilgilerde, pigment üretim tesisinin kurulmasına ilişkin maliyetlerin (…..) milyon Euro civarında olduğu, buna karşılık üretimin genişlemesi ile ilgili maliyetlerin düşük seviyelerde olduğu belirtilmektedir [4].

(25) Genel olarak pigmentler alanında patentler veya diğer fikri mülkiyet haklarından kaynaklanan çok az kısıtlamanın bulunduğu, pigmentlerin kimyasal yapısının patent hakları ile koruma altına alınmadığı, pigmentlere ilişkin patentlerin çoğunun süresinin dolduğu, yaklaşık 40 yıl önce Ciba Specialty Chemicals (CIBA) [5] tarafından DPP'nin geliştirilmesinden bu yana sektörde yeni bir pigment kimyasal sınıfının geliştirilmediği, hâlihazırda pigmentlerin kimyasal bileşimini koruyan geçerli bir patentin bulunmadığı ve ithalatın önünde önemli bir giriş engelinin bulunmadığı ifade edilmektedir.

(26) Dosya kapsamında sunulan bilgilerde, genel olarak pigment dış ticaretinde tarifelerin veya önemli taşıma maliyetlerinin söz konusu olmadığı, tarafların bilgisi dâhilinde taşıma maliyetleri ve diğer maliyetlerin (paketleme ve navlun masrafları), fiyat ve 2 Rekabet Kurulunun 23.02.2006 tarih ve 06-14/168-40 sayılı, 26.12.2013 tarih ve 13-72/994-425

sayılı, 20.01.2009 tarih ve 09-03/54-21 sayılı kararları.

[3] IV /M. 911, Clariant / Hoechst kararı, 1997, (yalnızca Almanca), 17 ila 19. paragraflar, M. 4102, BASF/Engelhard kararı, 2007, 19. paragraf.

4 Taraflarca verilen bilgilerde, son üç yıl içerisinde Türkiye’de herhangi bir tesis kurulmadığı ifade

edilmiştir.

5 CIBA, İsviçre’nin Basel şehrinde bulunan bir kimya şirketidir.

hacimlerdeki farklara bağlı olarak, toplam maliyetlerin (değişken maliyet artı sabit maliyet) %5’inin altında kaldığı belirtilmektedir.

(27) Alıcı konumunda bulunan (…..) tarafından verilen bilgilerde, Türkiye'de ve tüm dünyada pigmentlerin kara yolu taşımacılığı (tırlar) vasıtasıyla doğrudan müşterilere ulaştırıldığı, pigmentlerin kıtalararası olarak da alım satımının yapıldığı ve genellikle 10-20 kg'lık ve 400-1000 kg'lık torbalarda toz halinde paketlendiği, söz konusu pigment ve boyarmaddelerin ithalat yoluyla temin edildiği, Amerika, Çin ve Avrupa menşeili tedarikçi alternatifleri bulunduğundan tedarikçi değiştirilmesi durumunda dahi sorun yaşanmadığı, tedarik koşullarının değişmesi durumunda önemli bir geçiş maliyetinin bulunmadığı ifade edilmektedir. Nitekim dosya mevcudunda da, yakın tarihlerde pigment pazarında tedarikçi değişimi gerçekleşen teşebbüs örnekleri yer almaktadır.

(28) DIC ve devre konu BCE uluslararası ölçekte faaliyette bulunan teşebbüslerdir. İlgili ürünler dünya çapında tedarik edilmekte, fiyatlar bölgeden bölgeye önemli şekilde değişmemektedir. Türkiye’deki rekabet koşullarını da belirleyen pazarın bu özellikleri çerçevesinde bildirim konusu işlemin Türkiye coğrafi pazarındaki etkileri aşağıda değerlendirilmektedir.

G.4. Değerlendirme

(29) İşlem sonucunda BCE’nin tek kontrolü DIC’a geçecek ve dolayısıyla kontrol yapısında kalıcı bir değişiklik meydana gelecektir. Bu çerçevede işlem 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemidir.

(30) Tarafların ciroları incelediğinde, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülmüş olan eşiklerin aşıldığı ve bildirime konu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır.

(31) 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde “bir ya da birden fazla teşebbüsün başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve yasaktır.” hükmü yer almaktadır.

(32) Mevcut veya potansiyel rakipler arasındaki birleşme ve devralma işlemlerinin değerlendirilmesinde dikkate alınacak genel ilkeler Yatay Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz’da (Yatay Kılavuz) açıklanmaktadır. Yatay Kılavuz’da yatay birleşmelerin rekabet karşıtı etkileri, tek taraflı etkiler ile koordinasyon doğurucu etkiler olarak ikiye ayrılmıştır. Bu çerçevede, tek taraflı etkiler; teşebbüsler üzerindeki rekabetçi baskının ortadan kalkması sonucunda hâkim durum yaratılması veya güçlendirilmesi suretiyle rekabetin önemli ölçüde azaltılmasını ifade etmektedir. Birleşen teşebbüslerin pazar payının yüksek olması, birleşme taraflarının yakın rakip olması, müşterilerin sağlayıcı değiştirme olanaklarının kısıtlı olması, birleşmenin pazarda rekabetçi baskı yaratabilecek bir oyuncuyu ortadan kaldırması, rakiplerin fiyat artışları karşısında üretim veya kapasitelerini artırmasının mümkün olmaması gibi durumlarda; tek taraflı etkiler yoluyla rekabeti sınırlama ihtimali yükselmektedir. Koordinasyon doğurucu etkiler ise, işlemin pazarın dinamiklerinde değişikliğe yol açarak pazarda faaliyet gösteren teşebbüslerin davranışlarında bir koordinasyon oluşturması durumuna karşılık gelmektedir. Bu etkilerin değerlendirilmesinde ise pazardaki şeffaflık seviyesi, ürünün homojen bir ürün olup olmaması, oyuncu sayısı

gibi faktörler dikkate alınmaktadır. Bununla birlikte alıcı gücü veya pazara muhtemel yeni girişler rekabet karşıtı söz konusu etkileri sınırlayabilmektedir. Yatay birleşmelerin değerlendirilmesinde incelenen son husus ise birleşme veya devralmanın yaratacağı etkinliklerdir. Öyle ki bazı durumlarda yaratılan etkinliklerden elde edilen tüketici faydası, işlemin rekabeti sınırlayıcı etkilerinin yaratacağı zarardan daha fazla olabilmektedir.

(33) İşlem taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri arasındaki yatay ve dikey örtüşmelere aşağıdaki tabloda yer verilmektedir. 6

Tablo 2: Tarafların Türkiye Faaliyetleri Arasındaki Yatay ve Dikey Örtüşmeler

Yatay Örtüşme Dikey Örtüşme

Ürün

Var/Yok Var/Yok

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(34) Aşağıda sunulan tabloda, dosya kapsamında Türkiye’de tarafların faaliyetleri arasında yatay ya da dikey örtüşmenin olduğu pazarlara ve tarafların bu pazarlardaki satış değeri ve satış hacmi bazında paylarına yer verilmiştir.

Tablo 3: Tarafların Türkiye’de Etkilenen Pazarlardaki Payları (2019, Satış Değeri)

Pazar Payı (%)

No Etkilenen Pazar (Yatay/ Dikey)

DIC BCE Toplam

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

6 Bildirim Formunda DIC ve BCE'den hiçbirinin Türkiye'de pigment üretimi gerçekleştirmediği, bu

sebeple tarafların satmakta olduğu ve yatay olarak örtüşen tüm ürünlerin (izoindolin, perilen,

kinakridon, ftalosiyaninler ve kinoftalon) ithal edildiği ancak DIC'in Türkiye'de matbaa mürekkebi

imalatının bulunduğu ifade edilmektedir.

Tablo 4: Tarafların Türkiye’de Etkilenen Pazarlardaki Payları (2019, Satış Hacmi)

Pazar Payı (%)

No Etkilenen Pazar (Yatay/ Dikey)

DIC BCE Toplam

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

Tablo 5: Tarafların Etkilenen Pazarlarda Küresel Pazar Payları (2019, Satış Değeri)

Pazar Payı (%)

No Etkilenen Pazar (Yatay/ Dikey)

DIC BCE Toplam

Tablo 6: Tarafların Etkilenen Pazarlarda Küresel Pazar Payları (2019, Satış Hacmi)

Pazar Payı (%)

No Etkilenen Pazar (Yatay/ Dikey)

DIC BCE Toplam

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

G.4.1. Yatay Etkilenen Pazarlar

(35) Yukarıda yer verilen tablolarda görüldüğü üzere tarafların faaliyetleri, Türkiye’de ve

küresel ölçekte yatay anlamda izoindolin, kinakridon, ftalosiyanin, kinoftalon, perilen,

benzimidazolon, sedefli efekt pigmentleri, azo, demir oksit, VPM ve preparatlar olmak

üzere 11 üründe örtüşmektedir.

(36) Pazar paylarına bakıldığında, bildirim konusu işlemin gerçekleşmesi halinde, 2019 yılı için DIC’nin Türkiye’deki yatay etkilenen pazarlarda elde edeceği pazar payları değer ve hacim bazında sırasıyla izoindolin pazarında %(…..) ve %(…..); kinakridon pazarında %(…..) ve %(…..); ftalosiyanin pazarında %(…..) ve %(…..); kinoftalon pazarında %(…..) ve %(…..); perilen pazarında %(…..) ve %(…..); benzimidazolon pazarında %(…..) ve %(…..); sedefli efekt pigmentleri pazarında %(…..) ve %(…..); azo pazarında %(…..) ve %(…..); demir oksit pazarında %(…..) ve %(…..); VPM pazarında %(…..) ve %(…..); preparatlar pazarında ise %(…..) ve %(…..)’dir.

(37) Tablolardaki pazar paylarına bakıldığında, bildirim konusu işlem neticesinde DIC’nin küresel seviyede yatay etkilenen pazarlarda elde edeceği pazar payları değer ve hacim bazında sırasıyla izoindolin pazarında %(…..) ve %(…..); kinakridon pazarında %(…..) ve %(…..); ftalosiyanin pazarında %(…..) ve %(…..); kinoftalon pazarında %(…..) ve %(…..); perilen pazarında %(…..) ve %(…..); benzimidazolon pazarında %(…..) ve %(…..); sedefli efekt pigmentleri pazarında %(…..) ve %(…..); azo pazarında %(…..) ve %(…..); demir oksit pazarında %(…..) ve %(…..); VPM pazarında %(…..) ve %(…..); preparatların pazarında ise %(…..) ve %(…..)’dır.

(38) Yatay Kılavuz’un 18. paragrafında birleşik teşebbüslerin ilgili pazardaki paylarının toplamının %20’nin altında olması halinde, söz konusu işlemin rekabet bakımından olumsuz etkilerinin, incelemenin derinleştirilmesini ve birleşmenin yasaklanmasını gerektirecek düzeyde olmadığının varsayılabileceği ifade edilmektedir.

(39) Bu çerçevede bildirim konusu devralma işleminin benzimidazolon, demir oksit, VPM, sedefli efekt pigmentleri, kinakridon, azo ve preparat pazarlarında rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak düzeyde bir etkisinin olmayacağı görülmektedir. Bu sebeple devralma işleminin yatay etkilerinin incelenmesi kapsamında bu pazarlara yönelik daha ayrıntılı bir değerlendirmeye ihtiyaç bulunmamakta olup, birleşik teşebbüsün pazar payları toplamının %(…..)’yi aştığı izoindolin, perilen, kinoftalon ve ftalosiyanin ilgili ürün pazarlarına özgü detaylı değerlendirme yapılmıştır.

İZOİNDOLİN

(40) İzoindolin pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin k üresel seviyede ve Türkiye’deki pazar paylarına aşağıdaki tablo lar da yer verilmektedir.

Tablo 7: Teşebbüslerin Küresel Olarak İzoindolin Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

Tablo 8: Teşebbüslerin Türkiye’de İzoindolin Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(41) Tablodan da anlaşılacağı üzere DIC izoindolin pazarında hâlihazırda yaklaşık %(…..) paya sahiptir. Bildirim konusu işlemin gerçekleşmesi halinde, %(…..) pazar payı ile pazar lideri haline gelecektir. Ancak, izoindolin pazarında DIC’in pazar payının hâlihazırda oldukça sınırlı olması nedeniyle söz konusu işlemin gerçekleşmesi halinde pazardaki yoğunlaşma derecesinin önemli ölçüde artmayacağı değerlendirilmektedir. Diğer taraftan pazarda yüksek pazar payına sahip birçok teşebbüs bulunmaktadır. Nitekim Clariant, Anshan Hifi, CINIC ve Sudarshan’ın Türkiye’deki pazar payları sırasıyla %(…..), %(…..), %(…..) ve %(…..)’dir. Bu firmaların küresel seviyede pazar payları ise sırasıyla %(…..), %(…..), %(…..) ve %(…..). Söz konusu teşebbüslerin birleşik teşebbüs üzerinde rekabetçi baskı oluşturabilecekleri anlaşılmaktadır. Pazar payları incelendiğinde izoindolin pazarında gerek Türkiye’de gerekse küresel seviyede teşebbüslerin yıllar itibarıyla pazar paylarında büyük dalgalanmaların olmadığı görülmektedir.

(42) Pazardaki yoğunlaşma düzeyini ve işlem sonrasında bu yoğunlaşma düzeyinde ortaya çıkacak artışı görmek için Herfindahl-Hirschman Index’in (HHI) hesaplanması yerinde olacaktır. Yatay birleşmelerin değerlendirilmesinde HHI seviyelerine ilişkin olarak dikkate alınan hususlar aşağıdaki tabloda özetlenmiştir [7].

1000<HHI<2000 ∆<250 Risk İhtimali Düşük

HHI>2000 ∆<150 Risk İhtimali Düşük

(43) Dosya konusu ilgili pazarda, işlem öncesi HHI 2019 yılı için değer bazında (…..)’tür. İşlem sonrasında ise HHI değer bazında (…..)’a yükselmektedir. Dolayısıyla, işlem neticesinde HHI oranındaki değişimin (…..) olduğu dikkate alındığında, devralma işleminin pazardaki yoğunlaşmayı rekabetçi endişe yaratacak ölçüde artırmayacağı anlaşılmaktadır.

(44) Sunulan bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere izoindolin pazarında atıl kapasite bulunmaktadır (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton). İşlem taraflarının haricindeki teşebbüsler olan Clariant (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) [8], Anshan Hifi (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), CINIC (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) ve Baihe’nin (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) önemli miktarda atıl kapasiteleri 7 Yatay Kılavuz, paragraf 20.

8 Üretim ve kapasite değerleri 2019 yılına aittir.

bulunmaktadır. Bu çerçevede, pazarda teorik bir fiyat artışının yaşanması durumunda söz konusu atıl kapasitenin devreye gireceği ve bu yolla olası fiyat artışlarının sınırlanacağı değerlendirilmektedir.

(45) Değinilmesi gereken bir diğer husus izoindolin pazarında dengeleyici alıcı gücünün olup olmadığıdır. Kurulun yerleşik içtihadı çerçevesinde, dengeleyici alıcı gücünün tespitinde büyük müşterilerin alımlarının teşebbüslerin toplam satışları içerisindeki payı temel ölçüt olarak kullanılmaktadır. 9

(46) Dosya mevcudu işlem bu açıdan ele alındığında, DIC’ın 2019 yılında izoindolin pazarında yalnızca (…..) satış yaptığı anlaşılmakta olup, yüksek bir alıcı gücünden bahsetmek mümkündür. BCE’nin 2019 yılında değer bazında en büyük beş müşterisine yaptığı satışların payları şu şekildedir: DOĞANAY %(…..), VIRACOLOR %(…..), AKZO NOBEL %(…..), DIC %(…..), JOTUN %(…..). Değer bazında en büyük beş müşteriye yapılan satışların toplam satışlar içerisindeki payının %(…..)’i bulduğu anlaşılmakta olup, %40’ın oldukça üzerinde bir pazar payına işaret etmektedir.

(47) Son olarak, DIC’in alıcıları ile yapmış olduğu sözleşmelerin süresi incelendiğinde, satışlarının çoğunluğunun sipariş bazında yapıldığı, sözleşmelerin mevcut olduğu durumlarda ise sürelerinin genellikle altı ay veya daha kısa olduğu, ilgili ürünlere ilişkin olarak DIC’nin altı aydan daha uzun süreli sözleşmelerinin istisna teşkil ettiği ve satış hacmi bakımından ihmal edilebilir bir bölümünü temsil ettiği görülmektedir.

(48) Bu bilgiler çerçevesinde, pazarda yoğunlaşma oranının yüksek olmaması, işlemden dolayı yoğunlaşma düzeyinin önemli ölçüde artmayacak oluşu, pazarda faaliyet gösteren çok sayıda teşebbüs bulunması, herhangi bir giriş engelinin bulunmaması, güçlü alıcıların bulunması, alıcıların aynı anda birden fazla tedarikçiyle çalışabiliyor olması, atıl kapasitenin varlığı gibi hususlar dikkate alındığında, bildirim konusu devralma işleminin gerçekleşmesi halinde izoindolin pazarında etkin rekabetin önemli ölçüde azalmasının söz konusu olmayacağı değerlendirilmektedir.

KİNOFTALON

(49) Aşağıdaki tabloda küresel seviyede ve Türkiye’de kinoftalon pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin pazar paylarına yer verilmektedir.

Tablo 10: Teşebbüslerin Küresel Olarak Kinoftalon Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

[9] Rekabet Kurulunun 04.07.2007 tarih ve 07-56/659-229 sayılı kararında, bir teşebbüsün en büyük beş müşterisinin bir pazardaki satışlarının %40'ından fazlasını oluşturduğu durumlarda dengeleyici alıcı gücünün mevcut olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

Tablo 11: Teşebbüslerin Türkiye’de Kinoftalon Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(50) Tablodan da anlaşılacağı üzere, DIC Türkiye’de kinoftalon pazarında %(…..) pazar payına sahiptir. İşlemin gerçekleşmesi halinde DIC %(…..) pazar payı ile pazar lideri haline gelecektir. Ancak, kinoftalon pazarında DIC’in pazar payının hâlihazırda oldukça sınırlı olduğu dikkate alındığında, pazarın yoğunlaşma derecesinin önemli ölçüde artmayacağı anlaşılmaktadır.

(51) Diğer taraftan pazarda yüksek pazar payına sahip çok sayıda teşebbüsün var olduğu söylenebilecektir. Nitekim Gharda, Trust Chem, Vijay Digichem ve Atul’un Türkiye’deki pazar paylarının sırasıyla %(…..), %(…..), %(…..) ve %(…..) olduğu görülmektedir. En büyük iki rakip Gharda ve Trust Chem’in pazar paylarının küresel ölçekte ise sırasıyla %(…..) ve %(…..) olduğu görülmektedir. Açıklamalar çerçevesinde kinoftolan pazarında birleşik teşebbüs üzerinde rekabetçi bir baskı oluşturacak rakiplerin bulunduğu değerlendirilmektedir.

(52) İlgili pazarda işlem öncesi HHI, 2019 yılı için değer bazında (…..)’dir. İşlem sonrasında HHI değer bazında (…..)’e yükseleceğinden, işlem neticesinde HHI’daki değişim (…..) olacaktır. Yoğunlaşma endeksindeki değişimin oldukça sınırlı olduğu dikkate alındığında, pazarda önemli ölçüde bir yoğunlaşma artışının meydana gelmeyeceği anlaşılmaktadır.

(53) Öte yandan yıllar itibarıyla pazar payları incelendiğinde kinoftalon pazarında işlem taraflarından biri olan BCE’nin gerek küresel seviyede (pazar payında (…..) puan azalma) gerekse Türkiye’de (pazar payında (…..) puan azalma) ciddi pazar kaybına uğradığı ve kaybettiği pazar payının Gharda ve Trust Chem’e kaydığı anlaşılmaktadır.

(54) Bunun yanı sıra, ilgili pazarda yer alan üreticilerin önemli ölçüde atıl kapasiteleri bulunmaktadır. Örneğin, Gharda (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Vijay (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Trust Chem (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton). Bu sebeple, teorik bir fiyat artışının gerçekleşmesi halinde söz konusu atıl kapasitenin (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) devreye girmesiyle fiyat artışlarının sınırlanacağı öngörülmektedir.

(55) Bunların yanı sıra, genel olarak pigment üretiminde kullanılan hammaddelerin kontrolünün Çin ve Hindistan menşeli tedarikçilerinin elinde olduğu, kinoftalonun en önemli ara malı olan naftalik anhidritin temel kaynağının Çin olduğu, Çin ve Hindistan’da kurulu şirketlerin genellikle dikey entegre bir yapıya sahip olduğu ve Vijay-

Digichem’in kinoftalon hammaddesi olan 8-aminoquinolin üretiminde faaliyet gösterdiği ifade edilmektedir.

(56) Bu çerçevede, işlemden dolayı yoğunlaşma düzeyinin önemli ölçüde artmayacak oluşu pazar payında kümülatif bir artışın olmaması, pazarda faaliyet gösteren çok sayıda rakip bulunması, pazara girişin önünde herhangi bir engel bulunmaması ve atıl kapasitenin varlığı gibi hususlar dikkate alındığında söz konusu devralma işleminin gerçekleşmesi halinde, kinoftalon pazarında etkin rekabetin önemli ölçüde azalmayacağı değerlendirilmektedir.

FTALOSİYANİN

(57) Teşebbüslerin küresel seviyede ve Türkiye’de ftalosiyanin pazarındaki paylarına aşağıdaki tablolarda yer verilmektedir.

Tablo 12:Teşebbüslerin Küresel Olarak Ftalosiyanin Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

Tablo 13: Teşebbüslerin Türkiye’de Ftalosiyanin Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Tablo-13’ün devamı:

2017 2018 2019

Nirbhay (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(58) Tablolardaki verilerden, planlanan işlemin gerçekleşmesi halinde Türkiye’de DIC’in ftalosiyanin pazarındaki payının satış değeri bakımından %(…..)’e yükseleceği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte pazarda faaliyet gösteren en büyük rakipler olan Shuangle, Meghmani ve Heubacah’ın Türkiye pazar paylarının ise sırasıyla %(…..), %(…..) ve %(…..) olduğu görülmektedir.

(59) Yıllar itibarıyla paylar incelendiğinde ftalosiyanin pazarının gerek Türkiye’de gerekse küresel seviyede istikrarlı bir pazar olduğu, pazar paylarının %(…..) aralığında değişim gösterdiği anlaşılmaktadır.

(60) İlgili pazarda işlem öncesi 2019 yılı için değer bazında (…..) olan HHI yoğunlaşmanın yüksek olmadığı bir pazara işaret etmektedir. İşlem sonrasında HHI (…..) [10] artarak (…..)’e yükselmektedir.

(61) Sunulan bilgi ve belgelerden, ftalosiyanin pazarında da atıl kapasite olduğu anlaşılmaktadır. Bu değer, üretimde (…..) ton, kapasite olarak ise (…..) tona yaklaşmaktadır. DIC’nin 2019 yılı üretim miktarının (…..) ton, kapasitesinin (…..) ton; BCE’nin üretim miktarının (…..) ton; kapasitesinin (…..) ton olduğu görülmektedir. İşlem taraflarının haricindeki teşebbüsler olan Shuangle (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Heubach (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Megmani (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Mazda Color (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) ve Yabang’ın (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) üretimleri ise neredeyse kapasitelerinin yarısı oranında seyretmektedir. Bu doğrultuda pazarda birleşik teşebbüsün olası bir fiyat artışına gitmesi durumunda söz konusu atıl kapasitenin devreye girebileceği ve bu fiyat artışını sınırlayabileceği değerlendirilmektedir.

(62) Öte yandan dosya kapsamında sunulan bilgilerde, ftalosiyanin sektöründe ciddi kapasite fazlasının söz konusu olduğu, 2018 yılı itibarıyla Çin ve Hindistan’da küresel talebi karşılamaya yeterli seviyede ftalosiyanin kapasitesinin bulunduğu, anılan pazarda Türkiye’de ve küresel seviyede faaliyet gösteren Meghmani’nin dikey entegre bir yapıya sahip olduğu ve Meghmani’nin ftalosiyanin hammaddesi üretimi pazarında yıllık yaklaşık (…..) metrik tonluk kapasitesinin bulunduğu ifade edilmektedir.

(63) Bunun yanı sıra, tarafların ve rakiplerinin ftalosiyanin ürününü az sayıda tesiste ürettiği, daha sonra bu ürünlerin dünya çapındaki müşterilere satıldığı, pigmentlere ilişkin ticaretin küresel seviyede gerçekleştiği, pigmentlerin kolayca taşınabildiği ve taşıma masraflarının, ürünlerin toplam maliyetinin ve satış fiyatının önemsiz bir kısmını oluşturduğu, pigment üreticilerinin küresel seviyede iş yapmalarını engelleyen 10 Ftalosiyanin pazarında HHI “Diğer” sınıfı içerisinde yer alan teşebbüslerin sayısı ve pazar payları net

olarak bilinemediğinden %(…..) üzerinden hesaplanmıştır. Ek olarak “Diğer” sınıfının pazar payı

Subashri’ye eşit olacak şekilde %(…..) olarak baz alınmıştır. Bununla birlikte diğer teşebbüslerin pazar

payları net olarak bilinse dahi hesaplamada çok önemli bir farklılık yaratmayacaktır.

herhangi bir hukuki düzenlemenin bulunmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla ithalatı ve

pazara girişi engelleyen ya da zorlaştıran herhangi bir hukuki düzenleme mevcut

değildir.

(64) Söz konusu pazarda alıcı gücünün bulunup bulunmadığı konusunda ise, BCE’nin 2019

yılında değer bazında en büyük beş müşterisine yaptığı satışların payları ele alınmıştır.

Bu paylar şu şekildedir: DIC (%(…..)), DOĞANAY (%(…..)), KOLORTEK (%(…..)),

SISAN PLASTİK (%(…..)) ve AKSA (%(…..)). DIC’nin Türkiye’de satış yaptığı

müşterilerin toplam satışlar içerisindeki payı %(…..) ve aşağısında seyretmektedir.

BCE’nin müşterilerine yaptığı satışların toplam satışlar içerisindeki payına ilişkin veriler

değerlendirildiğinde değer bazında en büyük beş müşteriye yapılan satışların toplam

satışlar içerisindeki payının %(…..)’yi bulduğu anlaşılmakta olup, bu durum söz konusu

pazarda alıcı gücünün varlığına işaret etmektedir.

(65) Öte yandan tablodan da anlaşılacağı üzere, gerek Türkiye’de gerekse küresel ölçekte

ftalosiyanin pazarında faaliyet gösteren çok sayıda teşebbüs bulunmaktadır.

(66) Bu çerçevede, pazarda faaliyet gösteren çok sayıda teşebbüs bulunması, söz konusu

teşebbüslerin atıl kapasitelerinin oldukça yüksek olması, pazara giriş engelinin

bulunmaması, pazarda güçlü alıcıların bulunması, alıcıların aynı anda birden fazla

tedarikçiyle çalışabiliyor olması ve dengeleyici alıcı gücünün varlığı gibi hususlar

dikkate alındığında söz konusu devralma işleminin gerçekleşmesi halinde ftalosiyanin

pazarında etkin rekabetin önemli ölçüde azalmayacağı öngörülmektedir.

PERİLEN

(67) Teşebbüslerin küresel seviyede ve Türkiye’de perilen pazarındaki paylarına aşağıdaki

tabloda yer verilmektedir.

Tablo 14: Teşebbüslerin Küresel Olarak Perilen Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2017 2018 2019

BCE (…..) (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

Tablo 15: Teşebbüslerin Türkiye’de Perilen Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2018 2019

BCE (…..) (…..)

Tablo-15’in devamı:

2018 2019

Anshan Hifi (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(68) Tablo 15 ve 16 incelendiğinde, planlanan işlemin gerçekleşmesi halinde Türkiye’de DIC’in pazar payının Türkiye’de %(…..)’ye yükseleceği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan perilen pazarında faaliyet gösteren en büyük dört rakip teşebbüs olan Liaoning Honggan Chemical, Liaonning Lian Gang, Clariant, Riwa’nın Türkiye’deki pazar payları sırasıyla %(…..), %(…..), %(…..) ve %(…..)’dir. Bu veriler işlem sonrasında DIC üzerinde rekabetçi baskı uygulayabilecek rakiplerin varlığına işaret etmektedir.

(69) İlgili pazarda işlem öncesi HHI, 2019 yılı için değer bazında (…..)’dur. İşlem sonrasında ise HHI değer bazında (…..)’e yükselmektedir. Dolayısıyla, işlem neticesinde HHI oranındaki değişim (…..) olacaktır.

(70) Sunulan bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere perilen pazarında atıl kapasite (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton) bulunmaktadır. İşlem taraflarının üretim ve kapasite miktarları incelendiğinde, DIC’nin 2019 yılı üretim miktarının (…..) ton, kapasitesinin (…..) ton; BEC’in üretim miktarının (…..) ton; kapasitenin ise (…..) ton olduğu görülmektedir. İşlem taraflarının haricindeki teşebbüslerde üretimin neredeyse kapasitenin yarısı oranında seyrettiği (Liaoning Lian Gang (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Liaoning Lian Chemical (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton), Clariant (üretim: (…..) ton; kapasite: (…..) ton)) görülmektedir. Bu doğrultuda pazarda birleşik teşebbüsün olası bir fiyat artışına gitmesi durumunda söz konusu atıl kapasitenin devreye girebileceği ve bu fiyat artışını sınırlayabileceği değerlendirilmektedir.

(71) Öte yandan söz konusu pazarda yüksek oranda bir alıcı gücünün varlığından bahsetmek mümkündür. Nitekim devre konu BCE’nin 2019 yılında değer bazında en büyük beş müşterisine yaptığı satışların payları şu şekildedir: AKSA (%(…..)), SETAS (%(…..)), AKZONOBEL (%(…..)), VİRA COLOR (%(…..)) ve İBA (%(…..)). DIC’nin 2019 yılında değer bazında en büyük beş müşterisine yaptığı satışların payları ise şu şekildedir: AKSA (%(…..)), Kansai (%(…..)); AKSA (%(…..)), Kansai (%(…..)). DIC’nin 2019 yılı itibarıyla perilen pazarında iki müşterisi bulunmakta olup yüksek derecede alıcı gücünden bahsetmek mümkündür. Z ira (…..) değer bazında toplam satışlar içerisindeki payı oldukça yüksektir.

(72) Taraflarca verilen bilgilerde, perilen pazarında Clariant ile beraber rekabetçi baskı uygulayabilecek konumda olan Liaoning Lian Gang’in Liaoning Honggang Chemical’in (Honggang) iştiraki konumunda bulunduğu ve aynı ekonomik grubun bir parçası olduğu, anılan şirketlerin yıllık perilen üretim kapasitesinin (…..) metrik ton olduğu ve bu sayının DIC’nin yıllık küresel üretim kapasitesinin üç katına; 2019 yılı küresel perilen talebinin %(…..)’inden fazlasına denk geldiği ifade edilmektedir. Söz konusu işleme bu çerçeveden bakıldığında Honggang’in pazar payının esasen Türkiye’de %(…..); küresel seviyede ise %(…..) olarak değerlendirilebileceği ve önemli ölçüde pazar gücüne sahip bir rakip olarak varlığını sürdüreceği anlaşılmaktadır.

(73) Rakipler tarafından verilen bilgilerde ayrıca, Çinli perilen tedarikçilerinin pazarda rekabetçi baskı oluşturduğu ve ilerleyen dönemlerde bu baskının artmaya devam etmesinin beklendiği, bu doğrultuda Honggang’in kapasite artırımı için (…..) milyon

USD tutarında yatırım yaptığı ve mezkur yatırımın üç yıllık bir inşaat safhası sonrasında faaliyete geçmesinin beklendiği ve Honggang’in sahip olduğu dikey entegre yapının maliyet avantajı sağlayacağı, öte yandan Çinli pigment üreticisi RIWA’nın otomotiv sektörüne yaptığı perilen pigmenti satışlarını artırdığı belirtilmektedir. Dolayısıyla perilen pazarının dinamik bir yapıya sahip olduğu, uzun vadede kapasite artışının bir sonucu olarak arz miktarının artacağı ve genel olarak pigment pazarına giriş için herhangi bir hukuki engelin bulunmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde pazara girişi kısıtlayan bir durumun söz konusu olmadığı değerlendirilmektedir.

(74) Ayrıca, devralma işleminin yatay olarak etkilediği pazarlara ilişkin olarak ürünün alıcılarından bilgi talebinde bulunulmuş ve alıcıların tamamı tarafından dosya konusu işleme izin verilmesi durumunda rekabetçi endişenin doğmayacağı yönünde görüş bildirilmiştir. Bunun yanı sıra, (…..) tarafından, planlanan işlemin gerçekleşmesi durumunda müşterilere daha güçlü bir ürün portföyü sunulabileceği ve pazarın dağıtım seviyesinde faaliyetlerin artması sonucu işlemin piyasa üzerinde olumlu etki yaratacağı ifade edilmiştir.

(75) Bu çerçevede, pazarda faaliyet gösteren çok sayıda teşebbüsün bulunması, söz konusu rakiplerden birinin pazar payının oldukça yüksek olması, pazara girişin önünde herhangi bir engel bulunmaması, pazarda güçlü alıcıların bulunması, alıcıların aynı anda birden fazla tedarikçiyle çalışabiliyor olması ve pazarda önemli ölçüde atıl kapasitenin varlığı gibi hususlar dikkate alındığında söz konusu devralma işleminin gerçekleşmesi halinde perilen pazarında etkin rekabetin önemli ölçüde azalmayacağı değerlendirilmektedir.

G.4.2. Dikey Etkilenen Pazarlar

(76) Yatay Olmayan Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz’da (Dikey Kılavuz) birleşme devralma işlemi sonucunda pazarı kapama etkisinin, işlem nedeniyle mevcut ve potansiyel rakiplerin tedarik kaynaklarına ya da pazarlara erişiminin engellenmesi ve bu yolla söz konusu rakiplerin rekabet edebilme imkânı ya da güdüsünün azaltılması ile ortaya çıkacağı ifade edilmiştir. Pazarı kapamaya yol açan unsurlar, pazara girişleri veya pazardaki mevcut oyuncuların büyümelerini zorlaştırmanın yanı sıra rakipleri pazardan dışlayıcı bir etki de oluşturmaktadır. Pazarı kapama etkisinin varlığından söz edebilmek için rakiplerin birleşme sonrasında mutlaka pazardan çıkmak zorunda kalması şartı aranmamaktadır. Birleşmenin rakipleri dezavantajlı konuma getirerek etkin şekilde rekabet edememelerine yol açması bunun için yeterlidir. Sonuç olarak, birleşen teşebbüslerin ve muhtemelen bazı rakiplerinin işlem sonrasında fiyatlarını kârlı bir şekilde yükseltebilme imkânı elde etmeleri durumunda pazarı kapamanın etkilerinin rekabeti engelleyici nitelikte olacağı kabul edilmektedir.

(77) Pazarı kapamanın iki ayrı türünden söz edilebilecektir. Birinci tür pazarı kapama, girdi kısıtlaması olarak adlandırılmaktadır. Girdi kısıtlaması; birleşme sonrasında birleşik teşebbüsün, alt pazardaki rakiplerin ihtiyacı olan önemli girdilere erişimini kısıtlaması ve bu yolla rakiplerin maliyetlerini artırmasıdır. İkinci tür pazarı kapama ise müşteri kısıtlaması olarak adlandırılmaktadır. Müşteri kısıtlaması; birleşme sonrasında birleşik teşebbüsün, üst pazardaki rakiplerinin yeterli müşteri tabanına erişimini kısıtlaması anlamına gelmektedir.

(78) Tarafların Türkiye pazarında birbirlerinin ürünlerine girdi olarak kullanılan ve aralarında alt pazar-üst pazar ilişkisi olan toplamda dört ürün bulunmaktadır. İşlem taraflarının

faaliyetlerinin dikey olarak örtüştüğü pazarlar “izoindolin”, “ftalosiyanin”, “preparatlar” ve “matbaa mürekkepleri” pazarlarıdır. Anılan pazarlarda genel görünüm şu şekildedir: Tablo 16: Dikey Örtüşmenin Olduğu Pazarlara İlişkin Pazar Payları (%)

Üst Pazar BCE (değer tabanlı pazar payı,%) BCE (hacim tabanlı pazar payı,%)

İzoindolin (…..) (…..)

Ftalosiyonin (…..) (…..)

Alt Pazar DIC (değer tabanlı pazar payı,%) DIC (hacim tabanlı pazar payı,%)

Preparatlar (…..) (…..)

Matbaa Mürekkepleri (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(79) Dikey Kılavuz’da, birleşik teşebbüsün her bir pazardaki pazar payının %25’in altında olması halinde, yatay olmayan birleşmelerin rekabet bakımından olumsuz etkilerinin, incelemenin derinleştirilmesini ve birleşmenin yasaklanmasını gerektirecek düzeyde olmadığının varsayılabileceği ifade edilmektedir. Bu çerçevede, DIC’nin bildirim konusu işlem sonrasında dikey örtüşmenin gerçekleştiği preparatlar pazarlarında elde edeceği pazar paylarının ihmal edilebilir seviyede artacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda dikey bütünleşme sonucu ortaya çıkabilecek pazar kapama (girdi kapatma/müşteri kapatma) endişesinin bu pazar bakımından söz konusu olmadığı değerlendirilmektedir.

(80) Dosyadaki bilgilerden, izoindolin ve ftalosiyanin pigmentlerinin matbaa mürekkeplerinin ve preparatların girdisi olarak kullanıldığı, BCE’nin 2019 yılında DIC’e preparatların veya matbaa mürekkeplerinin hazırlanması için düşük miktarda izoindolin ve ftalosiyanin satışı gerçekleştirdiği, BCE'nin toplam izoindolin ve ftalosiyanin satışlarının sırasıyla (…..) Euro ve (…..) milyon Euro tutarında olduğu, yapılan satışların yüzdelerinin sırasıyla %(…..) ve %(…..) olduğu, DIC’in ise 2019 yılında Türkiye'de BCE'ye herhangi bir ürün satmadığı anlaşılmaktadır.

(81) Bunun yanı sıra, pigmentlerin, matbaa mürekkepleri ve preparatları üretmek için kullanılan birçok hammaddeden sadece biri olduğu, zira söz konusu ürünleri üretmek için bağlayıcılar (çoğunlukla reçineler), çözücüler ve bazı katkı maddelerinin (plastisize ediciler, yüzey aktif maddeler ve köpük gidericiler gibi) kullanıldığı ifade edilmektedir. Diğer bir deyişle pigmentler, matbaa mürekkeplerinin üretim maliyetinin önemli bir bölümünü oluşturmamaktadır.

Tablo 17: Teşebbüslerin Türkiye Matbaa Mürekkepleri Pazarında Satış Değeri Bazında Payları (%)

2018 2019

DIC (…..) (…..)

Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazılar

(82) Matbaa mürekkepleri pazarının yapısı incelediğine DIC’nin %(…..)’luk pazar payına sahip olduğu görülse de pazarın oldukça dağınık bir yapıda olduğu anlaşılmaktadır.

Nitekim “Diğer” sınıfında yer verilen teşebbüslerin değer bazlı pazar payı %(…..)’dür. Ayrıca Türkiye’de matbaa mürekkepleri pazarında TOYO, Siegwerk ve Flint Group gibi önemli rakipler faaliyet göstermektedir. Ek olarak (…..) tarafından verilen bilgilerde, mürekkep üretimi için uygun pigmentlerin yurtiçinde üretiminin olmadığı, tamamına yakınının Çin ve Hindistan menşeli olup kalan kısmı da Avrupa’dan ithal edildiği belirtilmektedir.

(83) Matbaa mürekkepleri pazarının girdisi konumunda bulunan izoindolin ve ftalosiyanin pazarlarının yapısı detaylı bir şekilde incelenmiş ve anılan pazarlar bakımından rekabetçi endişenin söz konusu olmayacağı sonucuna ulaşılmıştır. Dolayısıyla bildirim konusu işlem neticesinde girdi veya müşteri kısıtlaması endişelerinin söz konusu olmayacağı, pazarın rakiplere kapanmayacağı ve bahse konu pazarlarda etkin rekabetin önemli ölçüde azalmayacağı değerlendirilmektedir.

H. SONUÇ

(84) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.