Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN
B. RAPORTÖRLER: Şahin YAVUZ, Neşe Nur ONUKLU, Hüseyin COŞGUN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: Groupe Danone S.A Temsilcisi: Av. Zeynep İNCE
Maya Akar Center Büyükdere Caddesi 100/28 34394
Esentepe-İstanbul
D. TARAFLAR: Groupe Danone S.A
17, Boulevard Haussmann, 75009
Paris FRANSA
Royal Numico N.V
P.O Box 75538, 118ZN Schiphol Airport HOLLANDA
E. DOSYA KONUSU: Groupe Danone S.A’nın, tamamı halka açık Royal Numico N.V’yi devralması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 10.9.2007 tarih ve 6010 sayı ile giren ve en son 27.9.2007 tarih ve 6449 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 1.10.2007 tarih ve 2007-3- 132/Öİ-07-Ş.YA. sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 1.10.2007 tarih ve REK.0.07.00.00-120/209 sayılı Başkanlık Önergesi ile 07-77 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; Gorupe Danone S.A’nın, hisselerinin tamamı halka açık olan Numico N.V’yi çağrı yapmak suretiyle devralması işlemi, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olmakla birlikte, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığı, bu nedenle bildirime konu devralma işlemine izin verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığı ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Sayfa 2
H.1. Taraflar
H.1.1. Groupe Danone S.A. ( Danone)
Devralan teşebbüs Danone, Euronext Paris ve İsviçre Borsası’nda koteli ve Amerikan Emanet Hisselerini New York Borsası’nın kotundan çıkarma sürecinde olan Fransız tabiiyetinde bir anonim şirkettir. Danone dünya çapında bir gıda şirketidir ve iki temel faaliyet çerçevesinde örgütlenmiştir: Taze süt ürünleri ve şişelenmiş su. Danone, halihazırda bisküvi ve tahıl ürünleri ile ilgili faaliyetlerini Kraft Foods’a satmak üzere münhasır görüşmelerde bulunmaktadır.
Danone, iştirakleri olan Danone Tikveşli (süt ürünleri) ve Danone Hayat (şişelenmiş su) vasıtasıyla Türkiye’de bu iki pazarda faaliyet göstermektedir. 2006 yılında dünya çapındaki cirosu yaklaşık (………….) € olan Danone’nin, Türkiye’deki bağlantılı teşebbüsleri vasıtasıyla elde ettiği toplam cirosu ise yaklaşık (………….) €’dur.
Dosya mevcudu bilgi ve belgeden; Danone, devre konu Numico Royal N.V’nin %29.54’lük hissesini elinde bulundurduğu anlaşılmıştır.
70
H.1.2. Royal Numico N.V (Numico)
Devre konu teşebbüs Numico, Hollanda’da kurulu, Euronext Amsterdam N.V borsasının resmi piyasasına kote olmuş ve dünya çapındaki birçok ülkede bebek maması ve klinik beslenme ürünleri üretiminde ve dağıtımında uzmanlaşmış halka açık bir limited şirkettir. Numico, Türkiye’de, iştiraki olan Numil Gıda Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Numil) vasıtasıyla faaliyet göstermektedir. Dünya çapındaki cirosu 2006 yılında (………….) € olan Numico’nun aynı yıl için Türkiye’de elde ettiği cirosu
1
ise (………….) € dur.
80
Tamamı halka açık olan teşebbüste %5’in üzerinde hisseye sahip olan hissedarlara Tablo 1’de yer verilmiştir.
Tablo 1- Numico'da % 5'in Üzerinde Pay Sahibi Olan Hissedarlar
Hissedar Hisse Oranı (%)
Group Danone S.A 29,54
90
ING Group NV 7,15
Capital Research 5,04
H.2. İlgili Pazar
H.2.1 İlgili Ürün Pazarı
1998/2, 1998/6 ve 2000/2 sayılı Rekabet Kurulu Tebliğleri ile Değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin son fıkrasında ilgili ürün pazarının tespitinde “..tüketicinin 1 31.12.2006 tarihi itibarıyla Merkez Bankası döviz Euro alış kuru (1 Euro= 1,8515YTL) esas alındığında, yaklaşık 147 milyon YTL’ye karşılık gelmektedir.
Sayfa 3
gözünde fiyat, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan mal ve hizmetlerden oluşan pazar dikkate alınır; tespit edilen pazarı etkileyen diğer unsurlar da değerlendirilir” hükmüne yer verilmiştir.
Kurul’un 14.8.2003 tarih ve 03-56/651-299 sayılı Numil Gıda’nın distribütörleri ile yaptığı anlaşmalara menfi tespit belgesi verilmesinin reddine ilişkin kararında yer verilen ilgili ürün pazarı tanımı ve dosya mevcudunda yer verilen bilgiler birlikte değerlendirildiğinde devre konu teşebbüs ile devralan teşebbüsün faaliyet alanları arasında bir örtüşme bulunmaması nedeniyle kesin bir pazar tanımına yer verilmesine gerek olmamakla birlikte, ilgili ürün pazarları “klinik beslenme ürünleri pazarı” ile “biberon mamaları”, “kaşık mamaları”, “kavanoz mamaları”, “meyve püreleri”, “büyüme sütü”, “özel tıbbi amaçlı bebek mamaları” ve “bebek çayları” alt kategorilerinden oluşan “hazır bebek mamaları” pazarı olarak ele alınmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin 4. fıkrasında yer alan hüküm ışığında, tarafların Türkiye geneline yaygın faaliyetleri göz önüne alındığında, ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.
H.2.3. Pazarın Genel Durumu
Yukarıda yer verilen pazar tanımları ışığında, Numico’nun Türkiye’deki iştiraki olan Numil’in ve pazardaki diğer oyuncuların, büyüklüğü tahminen 36 milyon € olan “klinik beslenme ürünleri pazarı”ndaki pazar payları aşağıdaki gibidir:
Tablo 2- Klinik beslenme ürünleri pazarında faaliyet gösteren teşebbüsler ve 2007 yılı itibarıyla pazar payları
Teşebbüs Pazar Payı (%)
Numil (….) 130
Abbot Laboratuvarları
(…).
Nestle Türkiye
(…).
Diğer
(…).
Yukarıda “hazır bebek mamaları” pazarı olarak ifade edilen pazarın alt kategorilerinde faaliyet gösteren teşebbüslere ilişkin pazar paylarının dağılımı ise Tablo 3’te sunulmuştur.
140
2
Tablo 3- İlgili alt pazarlarda faaliyet gösteren teşebbüsler ve 2007 yılı itibarıyla pazar payları
İlgili Alt Pazar
Numil
ÜHB
Nestle
Humana
SMA
Biberon Mamaları
(…).
(…).
(…).
(…).
(…).
Kaşık Mamaları
(…).
(…).
(…).
(…).
(…).
Kavanoz Mamaları
(…).
(…).
Meyve Püresi
(…).
(…).
Büyüme Sütü
(…).
(…).
Tıbbi Amaçlı Mama
(…).
(…).
(…).
2 1.1.2007–31.8.2007 tarihleri arasını kapsamaktadır.
Sayfa 4
Bebek Çayları (…). (…). (…).
H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. Devralma İşlemi
Bildirim konusu işlem, Euronext Amsterdam N.V. borsasının resmi piyasasına kote edilmiş bulunan Numico hisselerinin tamamının, Danone tarafından hisse sahiplerine tavsiye edilen bir fiyat üzerinden çağrı yapılması suretiyle devralınmasına ilişkindir. Danone ve Numico devralma işlemini düzenleyen Birleşme Protokolü’nü 9.7.2007 tarihinde imzalamışlardır. Söz konusu protokol Danone tarafından hisse sahiplerine yapılacak olan çağrının niteliğini ve gerek çağrı sürecinde gerekse sonrasında tarafların hak ve yükümlülüklerini düzenlemektedir. Anılan protokolün 1. maddesinde hisselerin toplanmasına ilişkin çağrının gerekçesi “… taraflara ve hissedarlarına hem kısa hem de uzun vade de stratejik, finansal ve sair faydalar sağlayacağına” inanılması olarak ifade edilmektedir. Bu bakımdan inceleme konusu protokol, tarafların çağrı yoluyla hisselerin toplanması suretiyle gerçekleşecek olan devir işlemine yönelik iradelerini ortaya koymaktadır.
Birleşme Protokolü uyarınca hisselerin toplanması amacıyla 20.8.2007 tarihinde Hollanda gazetelerinde yayımlanan basın ilanı ile hisse sahiplerine çağrı yapılmıştır. 21.8.2007 tarihinde başlayan teklif süresi 31.10.2007 tarihinde son bulacaktır. Numico hisselerinin Danone tarafından çağrı suretiyle devralınmasının ardından, işlemin kapanışı yetkili rekabet otoritelerinin onayının alınmasına tabi kılınmıştır.
H.3.2. Hukuki Değerlendirme
1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendi “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi”ni devralma saymaktadır.
Bildirim konusu işlem ile devre konu teşebbüs üzerindeki mutlak kontrolün el değiştirmesi söz konusudur. Bu işlem yukarıda anılan madde hükmü kapsamında bir devralma niteliğindedir. Ancak işlemi düzenleyen Birleşme Protokolü hisse sahiplerinin hisselerini satma konusunda iradelerini içermediğinden, esasen halka açık bir şirkette bu nevi bir hisse alımını içermesi de fiilen mümkün olamayacağından, anılan protokol devralacak tarafın (Danone) hisseleri satın alma konusunda niyet beyanından öteye gitmemektedir.
Bir devralma olduğu ve bu aşamada değerlendirmeye alınabileceği ortaya konulan bildirime konu işlemin, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında Kurul’un iznine tabi olup olmadığı ve Kanun’un 7. maddesi karşısındaki durumunu değerlendirmek gerekmektedir.
Devralan tarafın devre konu teşebbüsle kesişen bir faaliyeti bulunmadığından ciro ve pazar payı eşiklerinin aşılıp aşılmadığı konusunda yapılacak değerlendirmede devre konu teşebbüsün Türkiye faaliyetleri esas alınmıştır.
Sayfa 5
Tablo 4- Numil’e ait pazar payı ve ciro verileri
Pazar Payı (%) Ciro (YTL)
Numil 2007 2006
Klinik Beslenme Ürünleri Pazarı
(…).
Biberon Mamaları
(…).
Kaşık Mamaları
(…).
Kavanoz Mamaları
(…).
Meyve Püresi
(…).
Büyüme Sütü
(…).
Tıbbi Amaçlı Mama
(…).
Bebek Çayları
(…).
TOPLAM (……………)
Tablodaki verilerden işlemin gerek pazar payı gerekse ciro yönüyle Tebliğ’de öngörülen eşikleri aştığı ve bu nedenle izne tabi olduğu anlaşılmaktadır.
Dosya konusu devir işlemi ile Danone daha önce faaliyette bulunmadığı pazar(lar)a girmektedir. Bu açıdan devralma sonrası yukarıda tanımlanan ilgili ürün pazarlarının hiçbirisinde bir yoğunlaşmanın yaşanması muhtemel değildir. Anılan devralmanın Türkiye pazarına etkisi, devre konu teşebbüsün Türkiye’de faaliyet gösteren bağlantılı teşebbüsü Numil’in kontrolünün el değiştirmesi ile sınırlı kalacaktır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirime konu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.