Sütaş A.Ş. (Sütaş)'nin, Bursa Mustafa Kemal Paşa, Karacabey ve Balıkesir Susurluk merkez ve köylerindeki…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Prof. Dr. Metin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ,

İsmail Hakkı KARAKELLE, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖR: Didem ULUÇ

C. BAŞVURAN: Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN: Sütaş A.Ş.

Merdivenköy Sok. No:1 34751 K.Bakkalköy/İstanbul

(1) E. DOSYA KONUSU: Sütaş A.Ş. (Sütaş)’nin, Bursa Mustafa Kemal Paşa, Karacabey ve Balıkesir Susurluk merkez ve köylerindeki müstahsilleri, Sütaş’tan yem temin etmemeleri halinde toplanan sütleri almayacağı yönünde tehdit etmek suretiyle hakim durumunu kötüye kullandığı iddiası.

(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle, Sütaş’ın, Bursa Mustafa Kemal Paşa, Karacabey ve Balıkesir Susurluk merkez ve köylerindeki müstahsilleri, yemini Sütaş’tan temin etmemeleri durumunda toplanan sütleri almayacağı yönünde tehdit etmek suretiyle hakim durumunu kötüye kullandığı ifade edilerek, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) kapsamında gerekli işlemlerin yapılması talep edilmiştir.

(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 23.03.2012 tarihinde giren başvuru üzerine hazırlanan 04.04.2012 tarih ve 2012-3-55/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu 12.04.2012 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Söz konusu karar uyarınca düzenlenen 01.10.2012 tarih ve 2012-3-55/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, başvuru konusuna ilişkin olarak 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı ve şikayetin reddedilmesi gerektiği görüşüne yer verilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

(5) Şikâyet konusunun, çiğ süt alımı gerçekleştiren Sütaş’ın söz konusu piyasadaki davranışlarına ilişkin olduğu dikkate alındığında ilgili ürün pazarı “çiğ süt pazarı” olarak belirlenmiştir. Diğer taraftan ilgili ürün, soğutulmadığı takdirde kısa bir süre içerisinde bozulduğundan, özellikle yaz aylarında müstahsillerden sabah ve akşam olmak üzere iki kez toplanmaktadır. Ancak çiğ sütün, soğutulsa dahi uzak mesafelerdeki işletmelere taşınması çoğu zaman ekonomik olmamaktadır. Bu nedenle, şikayete konu eylemlerin değerlendirilmesinde ilgili coğrafi pazar en dar şekilde “Bursa iline bağlı Karacabey ve Mustafakemalpaşa ilçeleri ile Balıkesir’e bağlı Susurluk ilçeleri” olarak kabul edilmiştir.

12-48/1417-478

I.2. Değerlendirme

(6) Dosya konusu şikayet, Sütaş’ın, ilgili pazarda bulunan müstahsilleri, yemini Sütaş’tan temin etmemeleri durumunda toplanan sütleri almayacağı yönünde tehdit etmek suretiyle söz konusu müstahsillerin faaliyetini zorlaştırdığı iddiasıdır.

(7) Başvuruda yer alan iddia, niteliği gereği 4054 sayılı Kanun’un “hâkim durumun kötüye kullanılması” başlıklı 6. maddesi çerçevesinde ele alınmıştır. Zira hakim durumdaki teşebbüsler, bazı durumlarda rakiplerinin faaliyetlerini zorlaştırmak, onları pazar dışına itmek veya pazara yeni girişleri engellemek amacıyla bazı eylem ve uygulamalara gidebilmektedir. Bir eylemin hâkim durumun kötüye kullanılması olarak değerlendirilebilmesi için ilgili teşebbüsün hâkim durumda bulunması ve eyleminin kötüye kullanma olarak kabul edilebilecek nitelikte olması gerekmektedir. Sözü edilen iki kriterden herhangi birisinin bulunmaması durumunda 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin ihlalinden bahsedilemez. Bu çerçevede, Sütaş’ın hakim durumda olup olmadığı incelenmiştir.

(8) Dosyadaki bilgilere göre; incelemeye konu coğrafi pazarda kooperatiflerden, çiftlik sahiplerinden ya da ara toplayıcılar kanalıyla üreticilerden çiğ süt alımı yapan büyük süt ve süt ürünleri üreticisi teşebbüslerin 2011 yılı yaklaşık pazar paylarına bakıldığında, bu teşebbüslerden hiçbirisinin hakim durumun varlığını işaret eden bir pazar gücüne sahip olmadığı anlaşılmıştır.

(9) Sonuç olarak, çiğ süt alım pazarı bakımından Sütaş’ın hakim durumda bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Diğer taraftan, Sütaş’ın süt alımını kendisinden yem alımı şartına bağladığı yönündeki iddialara ilişkin olarak, Sütaş’ın yem alımını herhangi bir sözleşmeye ya da başka bir şarta bağlı kılmadığı, tedarik edilen yemin GDO’suz ve piyasadaki rakip yem satış fiyatlarıyla aynı ya da düşük olduğu, üreticilere yapılan yem tavsiyesinin süt veriminin arttırılması gibi makul görülebilecek bir nedene dayandığı yönünde bilgiler edinilmekle birlikte, Sütaş’ın hakim durumda bulunmaması nedeniyle söz konusu davranışların incelenmesine gerek görülmemiştir.

J. SONUÇ

(10) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, başvuru konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

2/2