Yonga levha ve MDF pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarında anlaşarak fiyat artırdığı iddiası üzerine Rekabet Kurulunun almış olduğu 01.04.2021 tarihli ve 21-18/229-96 sayılı kararın değiştirilerek yeniden tesis edilmesi talebi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
B. RAPORTÖRLER: Gözde MAVİ, Mesut MORGÜL, Betül AYHAN, Yunus Salih YİĞİT C. BAŞVURUDA
BULUNAN: - Yıldız Entegre Ağaç ve Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Temsilcileri: Av. Tolga KARATAS. Av. Burcu Acartürk YILDIZ
Teşvikiye Cad. No:11/9 34367 Şişli /İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Yonga levha ve MDF pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarında anlaşarak fiyat artırdığı iddiası üzerine Rekabet Kurulunun almış olduğu 01.04.2021 tarihli ve 21-18/229-96 sayılı kararın değiştirilerek yeniden tesis edilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 01.04.2021 tarihli ve 21-18/229-96 sayılı kararıyla, Yıldız Entegre Ağaç ve Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Yıldız Entegre) hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle idari para cezası verilmiştir.
(3) Takiben Yıldız Entegre tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına 13.12.2021 tarih ve 23663 sayı ile intikal eden başvuruda ilgili kararın tekrar değerlendirilmesi talep edilmiştir.
(4) Başvuru üzerine düzenlenen 31.12.2021 tarih ve 2018-2-41/BN-25 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(5) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda, yapılan başvurunun reddedilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(6) Kurulun 01.04.2021 tarihli ve 21-18/229-96 sayılı kararı ile Yıldız Entegre hakkında 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği gerekçesi ile idari para cezası verilmesine karar verilmiştir. Bu çerçevede yapılan başvuruda özetle;
- Yıldız Entegre’nin birbirinden bağımsız olan ve ciro rakamlarına katkı sağlayan
faaliyetlerinin olduğu,
- Soruşturma konusunun Yıldız Entegre’nin Türkiye’deki yonga levha ve MDF
pazarlarındaki faaliyetleri olduğu ve Yıldız Entegre’nin tüm faaliyetlerinin
birbirinden tamamen bağımsız olması nedeniyle MDF ve yonga levha dışındaki
faaliyetlerinin soruşturma ile herhangi bir ilişkisinin bulunmadığı,
- Yıldız Entegre’nin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği düşünülse dahi,
uygulanacak temel para cezasının Yıldız Entegre’nin tüm faaliyetleri üzerinden
değil, ilgili ürün pazarı olan yonga levha ve MDF pazarlarından elde ettiği ciro
temel alınarak hesaplanması gerektiği,
Sayfa 2
22-01/19-8
- Ayrıca temel para cezası hesaplanırken, ihlalin meydana geldiği coğrafi pazarın
da dikkate alınması gerektiği, yurtdışından elde edilen cironun bu hesaba dahil
edilmemesi gerektiği,
- Yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda Yıldız Entegre aleyhinde tüm ciro
üzerinden hesaplanan temel para cezasının hukuka ve hakkaniyete aykırı
olduğu, bu doğrultuda temel para cezasının Türkiye’deki MDF ve yonga levha
satışlarından elde ettiği ciro ile sınırlanması gerektiği
ifade edilerek kararın 2577 sayılı İdari Yargılama Usülü Kanunu’nun (İYUK) 11. maddesi kapsamında yeniden tesis edilmesi talep edilmiştir.
(7) Sözü edilen kanun maddesi uyarınca ilgililer tarafından; Kurul kararının kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması idari dava açma süresi içerisinde Kuruldan talep edilebilmektedir. Bu süre Danıştay ve idare mahkemelerinde açılacak iptal davaları için 60 gün olarak belirlenmiştir.
(8) Gerekçeli Kurul kararı Yıldız Entegre’ye 26.10.2021 tarihinde tebliğ edilmiş ve teşebbüsün başvurusu 13.12.2021 tarihinde, yasal süresi içinde Kurum kayıtlarına girmiştir. Bu bilgilerden başvuruya ilişkin süre şartına uyulduğu anlaşılmıştır.
(9) Öte yandan, Kurulun söz konusu kararında Yıldız Entegre’nin eylemlerinden ötürü 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası ile Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik’in (Ceza Yönetmeliği) 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, ikinci fıkrası ve 7. maddesi uyarınca 2020 mali yılı sonunda oluşan ve Kurul tarafından belirlenen yıllık gayri safi geliri üzerinden idari para cezası verilmiştir.
(10) Ceza Yönetmeliği’nin temel para cezalarına ilişkin 5. maddesinde “Temel para cezası hesaplanırken, Kanunun 4 üncü ve 6 ncı maddelerinde yasaklanmış davranışlarda bulunan teşebbüs ile teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerinin, nihai karardan bir önceki mali yıl sonunda oluşan veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa nihai karar tarihine en yakın mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak olan yıllık gayri safi gelirlerinin…” üzerinden hesaplanacağı düzenlenmiştir. Aynı yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde gayri safi gelirler “Tek düzen hesap planındaki net satışları veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa, Kurul tarafından saptanacak olan, net satışlara en yakın gelir” olarak ifade edilmiştir. Bu doğrultuda temel para cezasının hesaplanmasına ilişkin takdir yetkisi Kurulun uhdesindedir. Ayrıca ilgili ürün pazarından elde edilen gelirin esas alınması yönünde bir kural bulunmamaktadır.
(11) İlaveten konuya ilişkin yargı uygulamasına bakıldığında, Danıştay 13. Dairesi ve İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından verilen kararlarda [1], 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinde yer alan gayri safi gelir kavramı ile teşebbüslerin gücünü esas alan bir yaklaşımın sergilendiği ve bu nedenle gayri safi gelir unsurları arasında bir ayrıma gidilmediği görülmektedir. Bu çerçevede, ilgili kararlarda “... davacı şirkete gelir türüne ilişkin bir ayrım yapılmaksızın gayrı safi geliri üzerinden idari para cezası verilmesinde Kanun’a aykırılık bulunmadığı” ve “davacı şirketin, kendisine sadece yurtiçi EBT satışları üzerinden para cezası verilmesi gerektiği iddiası yerinde değildir.” ifadeleriyle açık şekilde toplam cironun esas alınmasının hukuka aykırı olmadığı dile getirilmiştir. 1 08.05.2012 tarih ve E:2008/9080, K:2012/965 sayılı; 09.05.2012 tarih ve E:2008/8485, K:2012/968 sayılı; 02.04.2013 tarih ve E:2009/3231, K:2013/898 sayılı; 03.03.2014 tarih ve E:2010/2661, K: 2014/610 sayılı kararlar.
Sayfa 3
22-01/19-8
Bu itibarla başvuru konusu Kurul kararında herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı değerlendirilmektedir.
(12) Keza Kurulun 09.06.2016 tarihli, 16-20/326-146 sayılı; 23.02.2017 tarihli, 17-08/99-42 sayılı ve 25.03.2021 tarihli, 21-17/208-86 sayılı kararlarında da teşebbüslerin cezanın ilgili ürün pazarından elde edilen ciro üzerinden hesaplanması gerektiğine ilişkin savunmaları reddedilmiştir. Kararlardan da görüleceği üzere, Kurulun yerleşik uygulaması idari para cezasının hesaplanmasında ilgili ürün pazarında elde edilen gelir özelinde bir ayrım yapılmaması yönündedir.
(13) Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurulun 01.04.2021 tarihli ve 21-18/229- 96 sayılı kararında herhangi bir hukuka aykırılığın ve/veya kararın yeniden değerlendirilmesini gerektiren bir hususun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(14) Yapılan yeniden değerlendirme sonucunda; İYUK’un 11. maddesi kapsamında 01.04.2021 tarihli ve 21 - 18/229 - 96 sayılı Kurul kararının kaldırılmasına, geri alınmasına, değiştirilmesine veya yeni bir işlem yapılmasına yer olmadığına gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.